# احد (AHd) kökü

- **Sayfa:** https://akilkuran.com/AHd
- **Kuran'da:** 82 ayette, toplam 85 kez geçer
- **Klasik sözlükler:** Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Mekâyîsü'l-Luğa, Müfredât

## Anlam

Asıl kökü vahd olan bu kelime tek, bir anlamındadır. Allah'ın adı olarak Ehad, kendisiyle birlikte başka hiçbir şey bulunmayan tek varlıktır.

## Lisânü'l-Arab — احد maddesi

> أحد: فِي أَسماءِ اللَّهِ تَعَالَى: الأَحد وَهُوَ الْفَرْدُ الَّذِي لَمْ يَزَلْ وَحْدَهُ وَلَمْ يَكُنْ مَعَهُ آخَرُ، وَهُوَ اسْمٌ بُنِيَ لِنَفْيِ مَا يُذْكَرُ مَعَهُ مِنَ الْعَدَدِ، تَقُولُ: مَا جاءَني أَحد، وَالْهَمْزَةُ بَدَلٌ مِنَ الْوَاوِ وأَصله وَحَدٌ لأَنه مِنَ الوَحْدة. والأَحَد: بِمَعْنَى الْوَاحِدِ وَهُوَ أَوَّل الْعَدَدِ، تَقُولُ أَحد وَاثْنَانِ وأَحد عَشَرَ وإِحدى عَشْرَةَ. وأَما قَوْلُهُ تَعَالَى: قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ؛ فَهُوَ بَدَلٌ مِنَ اللَّهِ لأَن النَّكِرَةَ قَدْ تُبْدَلُ مِنَ الْمَعْرِفَةِ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: لَنَسْفَعاً بِالنَّاصِيَةِ ناصِيَةٍ؛ قَالَ الْكِسَائِيُّ: إِذا أَدخلت فِي الْعَدَدِ الأَلف وَاللَّامَ فَأَدْخِلْهُمَا فِي الْعَدَدِ كُلِّهِ، فَتَقُولُ: مَا فَعَلَتِ الأَحَدَ عَشَرَ الأَلف الدِّرْهَمِ. وَالْبَصْرِيُّونَ يُدْخِلُونَهُمَا فِي أَوّله فَيَقُولُونَ: مَا فَعَلَتِ الأَحد عَشَرَ أَلف دِرْهَمٍ. وَتَقُولُ لَا أَحد فِي الدَّارِ وَلَا تَقُولُ فِيهَا أَحد. وَقَوْلُهُمْ مَا فِي الدَّارِ أَحد فَهُوَ اسْمٌ لِمَنْ يَصْلُحُ أَن يُخَاطَبَ يَسْتَوِي فِيهِ الْوَاحِدُ وَالْجَمْعُ والمؤَنث وَالْمُذَكَّرُ. وَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى: لَسْتُنَّ كَأَحَدٍ مِنَ النِّساءِ؛ وَقَالَ: فَما مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ عَنْهُ حاجِزِينَ. / وجاؤُوا أُحادَ أُحادَ غَيْرُ مَصْرُوفَيْنِ لأَنهما مَعْدُولَانِ فِي اللَّفْظِ وَالْمَعْنَى جَمِيعًا. وَحُكِيَ عَنْ بَعْضِ الأَعراب: مَعِي عَشَرَةٌ فأَحِّدْهن أَي صَيِّرْهُنَّ أَحد عَشَرَ. وَفِي الْحَدِيثِ: / أَنه قَالَ لِرَجُلٍ أَشار بِسَبَّابَتَيْهِ فِي التَّشَهُّدِ: أَحِّدْ أَحِّدْ. / وَفِي حَدِيثِ سَعْدٍ فِي الدُّعَاءِ: أَنه قَالَ لِسَعْدٍ وَهُوَ يُشِيرُ فِي دُعَائِهِ بِإِصْبَعَيْنِ: أَحِّدْ أَحِّدْ / أَي أَشر بإِصبع وَاحِدَةٍ لأَن الَّذِي تَدْعُو إِليه وَاحِدٌ وَهُوَ اللَّهُ تَعَالَى. والأَحَدُ مِنَ الأَيام، مَعْرُوفٌ، تَقُولُ مَضَى الأَحد بِمَا فِيهِ؛ فَيُفْرَدُ وَيُذَكَّرُ؛ عَنِ اللِّحْيَانِيِّ، وَالْجَمْعُ آحَادٌ وأُحْدانٌ. واستأْحد الرَّجُلُ: انْفَرَدَ. وَمَا اسْتَأَحَدَ بِهَذَا الأَمر: لَمْ يَشْعُرْ بِهِ، يَمَانِيَّةٌ. وأُحُد: جَبَلٌ بِالْمَدِينَةِ. وإِحْدى الإِحَدِ: الأَمر الْمُنْكَرُ الْكَبِيرُ؛ قَالَ: / بعكاظٍ فَعَلُوا إِحدى الإِحَدْ / وَفِي حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ: وَسُئِلَ عَنْ رَجُلٍ تَتَابَعَ عَلَيْهِ رَمَضَانَانِ فَقَالَ: إِحدى مِنْ سَبْعٍ؛ يَعْنِي اشْتدّ الأَمر فِيهِ وَيُرِيدُ بِهِ إِحدى سِنِيِّ يُوسُفَ النَّبِيِّ، عَلَى نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ وَعَلَيْهِ الصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ، الْمُجْدِبَةِ فَشَبَّهَ حَالَهُ بِهَا فِي الشِّدَّةِ أَو مِنَ اللَّيَالِي السَّبْعِ الَّتِي أَرسل اللَّهُ تَعَالَى الْعَذَابَ فيها على عاد.

Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 3, s. 70 — https://shamela.ws/book/1687/1512

## Kitâbu'l-Ayn — احد maddesi

> عفح وعَفح. وعفجه بالعصا: ضربه بها. والعَقَنْجَجُ: كل ضحم اللهازم من الرحال ذى وجنات وألواح أكول فل" بوزن فعنلل ويقال: هو الأخرق الجافى الذى لا يتجه لعمل قال: منم وذا الخنابة العَمنْجَج”) والعفج معروف0.

Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed

## Mekâyîsü'l-Luğa — احد maddesi

> الهمزة والحاء والدال فرع والأصل الواو: وحد، وقد ذكر في الواو. وقال الدريدي: ما استأحدت بهذا الأمر، أي: ما انفردت به.

Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 1, s. 67 — https://shamela.ws/book/21710/111

## Müfredât — احد maddesi

> هما، وآجرته يقال إذا اعتبر فعلاهما 1 ، وكلاهما يرجعان إلى معنى واحد، ويقال: آجره الله وأجره الله. والأجير: فعيل بمعنى فاعل أو مفاعل، والاستئجار: طلب الشيء بالأجرة، ثم يعبر به عن تناوله بالأجرة، نحو: الاستيجاب في استعارته الإيجاب، وعلى هذا قوله تعالى: استأجره إن خير من استأجرت القوي الأمين [القصص/ 26] .

Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 65 — https://shamela.ws/book/23636/47

## Türevler

- أَحَدًۭا (ehaden) — hiç kimseye: 15 kez
- أَحَدٍۢ (ehadin) — birinin: 11 kez
- أَحَدٌۭ (ehadun) — hiç kimse: 9 kez
- أَحَدٍ (ehadin) — hiç kimseye: 5 kez
- إِحْدَىٰهُمَا (ihdahuma) — biri: 5 kez
- أَحَدًا (ehaden) — birisine: 4 kez
- أَحَدَكُمُ (ehadekumu) — birinize: 4 kez
- إِحْدَى (ihda) — birini: 4 kez
- أَحَدٌ (ehadun) — hiç kimse: 3 kez
- أَحَدُهُمَآ (ehaduhuma) — birisi: 3 kez
- أَحَدُكُمْ (ehadukum) — biriniz: 2 kez
- أَحَدَهُمُ (ehadehumu) — kendilerine: 2 kez
- أَحَدُهُم (ehaduhum) — onlardan birine: 2 kez
- أَحَدٌۢ (ehadun) — hiçbir şey: 1 kez
- أَحَدَ (ehade) — (on) bir: 1 kez
- أَحَدًۢا (ehaden) — (hiç) kimseyi: 1 kez
- أَحَدَكُم (ehadekum) — birinizi: 1 kez
- أَحَدُكُمَا (ehadukuma) — ikinizden biriniz: 1 kez
- أَحَدَنَا (ehadena) — (bizden) birimizi: 1 kez
- أَحَدُهُمْ (ehaduhum) — her biri: 1 kez

## Geçtiği ayetlerden (ilk 18 / 85)

- **Bakara 2:96** — Ve sen, onları, yaşamaya karşı insanların en ihtiraslısı, hatta Allah'a ortak koşanlardan bile daha çok ihtiraslı bulacaksın. Her biri bin yıl yaşamak ister. Oysaki uzun ömürlü olmak, böyle birini azâptan kurtarmaz. Zira Allah, yaptıkları her şeyi görmektedir.  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/96-ayet.md
- **Bakara 2:102** — Ve onlar, Süleymân'ın sahip olduğu güç konusunda şeytânların[1] uydurdukları şeylere uydular. Oysa Süleymân gerçeğe aykırı bir şey[2] yapmadı. Ancak insanlara büyü yapmayı öğreten şeytânlar[3] gerçeği gizliyordu; Babil'deki iki melike[4]; Hârût ve Mârût'a bir şey indirilmiş değildi. Hatta bu iki melik: "Biz fitneyiz, sakın kâfir olma!" demedikçe, hiç kimseye bir şey öğretmiyorlardı. Fakat onlar, o ikisinden karı ile kocanın arasını açacak şeyler öğrenmeye çalışıyorlardı. Ancak, Allah'ın izni olmadıkça bu şeyle hiç kimseye zarar veremezler. Onlar, kendilerine bir faydası olmayan, sadece zarar verecek şeyleri öğreniyorlardı. Hâlbuki onlar, büyü ile uğraşanların Âhiret'te bir nasiplerinin olmayacağını biliyorlardı. Kendilerini karşılığında sattıkları şey ne kötüdür. Keşke bilselerdi.  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/102-ayet.md
- **Bakara 2:136** — Deyin ki: "Biz; Allah'a, bize indirilene, İbrâhîm'e, İsmâîl'e, İshâk'a, Yakûb'a ve onların soyundan gelenlere indirilene; Mûsâ'ya, Îsâ'ya ve diğer nebîlere Rabb'lerinden verilenlere, îmân ettik. Onları birbirinden ayırt etmeyiz. Ve biz Ona teslim olanlardanız."  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/136-ayet.md
- **Bakara 2:180** — Birinize ölüm geldiği zaman; eğer geride bir hayır[1] bırakıyorsa, anneye, babaya, yakın akrabaya örfe uygun bir şekilde vasiyette[2] bulunmak, takvâ sahibi olanların üzerine bir hak olarak yazıldı.[3]  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/180-ayet.md
- **Bakara 2:266** — Sizden biriniz ister mi ki: Kendisi yaşlanmış ve bakıma muhtaç çocukları da varken, içinde nehirler akan, her türlü meyvesi olan, hurma ve üzüm ağaçları bulunan bahçesini ateşten bir kasırga gelip yaksın. İşte, Allah, düşünmeniz için âyetlerini böyle açıkça söylüyor.  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/266-ayet.md
- **Bakara 2:282** — Ey Îmân Edenler! Belli bir süre için birbirinize borç verdiğiniz zaman onu yazın. Yazan her kimse, onu adaletle yazsın. Allah'ın kendisine öğrettiği şekilde[1] yazmaktan kaçınmasın, yazsın. Borçlu olan da yazdırsın. Rabb'i olan Allah'a karşı takvâlı olsun, ondan hiçbir şeyi eksik bırakmasın. Eğer borçlu aklı ermez, aciz veya kendi söyleyip yazdıramayacak durumda birisi ise, velisi, onu adaletli bir şekilde yazdırsın. Erkeklerinizden de iki tanık tutun. Eğer iki erkek bulunmazsa, o zaman razı olacağınız tanıklardan bir erkek ve biri şaşırdığında diğeri ona hatırlatacak iki kadın[2] tanık tutun. Tanıklar, çağrıldıkları zaman kaçınmasınlar. Az olsun çok olsun onu vadesiyle birlikte yazmaktan üşenmeyin. Bu, Allah katında en adil, tanıklık için daha sağlam ve şüphe etmemeniz için daha uygundur. Ancak, aranızda hemen devredip durduğunuz ve peşin olarak yaptığınız ticaret başka, bunu yazmamanızda sizin için bir sakınca yoktur. Alışveriş yaptığınız zaman tanık bulundurun. Tanık olana da yazana da zarar verilmesin. Eğer bunu yaparsanız kendinize kötülük yapmış olursunuz. Allah'a karşı takvâlı olun. Allah, size gerekli olanı öğretiyor. Ve Allah, Her Şeyi Bilen'dir.  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/282-ayet.md
- **Bakara 2:285** — Resûl, Rabb'inden kendisine indirilene îmân etti, Mü'minler de. Hepsi; Allah'a, meleklerine, kitâplarına ve resûllerine îmân ettiler: "Biz, Onun resûllerinden hiçbirini diğerinden ayırt etmeyiz. İşittik ve itaat ettik. Rabb'imiz! Bizi bağışla, dönüşümüz ancak Sana'dır." dediler.  
  https://akilkuran.com/bakara-suresi/285-ayet.md
- **Ali İmran 3:73** — "Kendi dininize tâbi olanlardan başkasına inanmayın." dediler. De ki: "Hidâyet[1], Allah'ın hidâyetidir. Birine, size verilmiş olanın benzerinin verilmesinden veya Rabb'inizin katından aleyhinize kanıt getirebileceklerinden ötürü mü böyle söylüyorsunuz?" De ki: "Lütuf, Allah'ın elindedir, onu hak edene verir." Allah, Yardımı Çok Kapsamlı Olan'dır, Her Şeyi Bilen'dir.  
  https://akilkuran.com/ali-imran-suresi/73-ayet.md
- **Ali İmran 3:84** — De ki: "Biz; Allah'a, bize indirilene, İbrâhim'e, İsmâil'e, İshâk'a, Yakûb'a ve onun soyundan gelenlere indirilene; Mûsa'ya, Îsâ'ya, nebilere[1] Rabb'lerinden verilene îmân ettik. Onları, birbirinden ayırt etmeyiz. Biz, Ona teslim olanlardanız."  
  https://akilkuran.com/ali-imran-suresi/84-ayet.md
- **Ali İmran 3:91** — Kuşkusuz Kâfir olup, Kâfir olarak ölenler; kurtulmak için yeryüzü dolusu altını fidye olarak verseler de onlardan kabul edilmeyecektir. Onlar için can yakıcı bir azâp vardır. Ve onların hiçbir yardımcıları da yoktur.  
  https://akilkuran.com/ali-imran-suresi/91-ayet.md
- **Ali İmran 3:153** — Hani, Resûl sizi çağırdığı halde; siz, kimseye dönüp bakmadan uzaklaştınız. Bunun üzerine, Allah, sizi üzüntü üstüne üzüntüyle cezalandırdı. Allah'ın sizi affetmesi, elinizden kaçırdığınıza ve başınıza gelene üzülmeyesiniz diyedir. Allah, yaptığınız her şeyden haberdardır.  
  https://akilkuran.com/ali-imran-suresi/153-ayet.md
- **Nisa 4:18** — Kötülük yapıp da kendilerine ölüm gelip çatınca, "Ben şimdi tevbe ettim." diyenlerin ve Kâfir olarak ölenlerin tevbeleri geçersizdir. İşte onlara can yakıcı bir azâp vardır.  
  https://akilkuran.com/nisa-suresi/18-ayet.md
- **Nisa 4:20** — Eğer eşinizden boşanıp, başka biriyle evlenecek olursanız, boşadığınız eşinize yığınla mal vermiş olsanız bile, verdiğinizden hiçbir şeyi geri almayın. Ona verdiğinizi, iftira ederek ve apaçık günah işleyerek mi geri alacaksınız?  
  https://akilkuran.com/nisa-suresi/20-ayet.md
- **Nisa 4:43** — Ey Îmân Edenler! Sarhoşken ne dediğinizi bilinceye kadar; cünupken -yolculukta olmanız hariç- yıkanıncaya kadar salâta[1] yaklaşmayın. Eğer hasta veya yolcuyken sizden biriniz tuvaletten geldiyse veya kadınlarınızla ilişkiye girdiyseniz; o anda su bulamadıysanız, temiz kumla teyemmüm edin; onunla ellerinizi ve yüzlerinizi mesh edin. Kuşkusuz Allah, Çok Affedici'dir ve Çok Bağışlayıcı'dır.  
  https://akilkuran.com/nisa-suresi/43-ayet.md
- **Nisa 4:152** — O kimseler ki Allah'a ve Resûllerine îmân edip, resûller arasında hiçbir ayırım yapmazlar. İşte onlara, gelecekte ödülleri verilecektir. Kuşkusuz, Allah, Çok Bağışlayıcı'dır, Rahmeti Kesintisiz'dir.  
  https://akilkuran.com/nisa-suresi/152-ayet.md
- **Maide 5:6** — Ey Îmân Edenler! Salâta[1] duracağınız zaman, yüzlerinizi ve ellerinizi -dirseklerinizle beraber- yıkayın. Başlarınızı ve -aşık kemiklerinizle beraber- ayaklarınızı mesh edin.[2] Eğer cünüpseniz; tam olarak temizlenin.[3] Eğer hasta veya yolcukta iseniz veya tuvaletten[4] gelmişseniz veya kadınlarınızla ilişkiye girdiyseniz ve o anda su bulamadıysanız, temiz kumla[5] teyemmüm edin; onunla ellerinizi ve yüzlerinizi mesh edin. Allah size herhangi bir zorluk dilemiyor. Ancak sizi tertemiz etmek ve üzerinize nimetini tamamlamak istiyor. Umulur ki şükredersiniz.  
  https://akilkuran.com/maide-suresi/6-ayet.md
- **Maide 5:20** — Hani Mûsâ, halkına: "Ey halkım! Allah'ın size verdiği nimetleri hatırlayın. Hani O, içinizden nebiler seçti; sizi melikler[1] yaptı ve âlemlerden hiç kimseye vermediği birçok şeyi size verdi." dedi.  
  https://akilkuran.com/maide-suresi/20-ayet.md
- **Maide 5:27** — Onlara, Âdem'in iki oğlunun gerçek öyküsünü anlat: İkisi de birer sunu[1] sundular. Birisininki kabul olundu, diğerininki ise kabul olunmadı. Dedi ki: "Yemin olsun seni öldüreceğim." Dedi ki: "Allah, yalnız takvâ sahiplerinden kabul eder."  
  https://akilkuran.com/maide-suresi/27-ayet.md

## Gezinme

- Kök dizini: https://akilkuran.com/kokler
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
