# Ahzab 33:72

- **Sure:** 33. Ahzab (73 ayet)
- **Ayet:** 72 / 73
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/ahzab-suresi/72-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

اِنَّا عَرَضْنَا الْاَمَانَةَ عَلَى السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ وَالْجِبَالِ فَاَبَيْنَ اَنْ يَحْمِلْنَهَا وَاَشْفَقْنَ مِنْهَا وَحَمَلَهَا الْاِنْسَانُۜ اِنَّهُ كَانَ ظَلُوماً جَهُولاًۙ

## Okunuş

İnna aradnel emanete ales semavati vel ardı vel cibali fe ebeyne en yahmilneha ve eşfakne minha ve hamelehal insan, innehu kane zalumen cehula.

## Mealler (22)

### Şinasi Güneş meali

Biz o emaneti, göklere, yeryüzüne ve dağlara yaydık, onlar onu taşımaya kaçındılar ve ondan titrediler. Ve onu insan yüklendi. O, çok yanlış yapan ve çok cahillik eden olup çıktı [1].

1. Emanet, bütünlük, kusursuzluk demektir. Birine bir şeyi emanet etmek demek, o kişinin o şeyi aynı şekilde, ona zarar vermeden koruması demektir. Allah, evrende kusursuzluğu, mükemmelliği yaymıştır. Ve, ne gökler, ne yeryüzü, ne de dağlar, bu emanete zarar vermemişler, fakat zalim ve cahil insanlar, bu emanete ihanet etmişlerdir. Dikkat edin! İnsanın olmadığı yerde sorun yoktur, nerede insan varsa orada sorun vardır. Doğadaki her şey insana boyun eğdirilmiş: 31:20, 45:13, doğal güçler emrine verilmiş: 2:34, 7:11, 17:61, 18:50, 20:116 ve sistem, insanın huzuru için işlerken, bizzat insan, bu kendisi için işleyen sisteme çomak 2:29 sokmaktadır. Bunun da en başlıca nedeni, insanın yaklaşmaması istenen şecereye; daha çok çoğaltmak, biriktirmek için yaklaşması, saldırması ve çekişmenin kaynağı olan ne varsa ona bulaşmasıdır. Şeytan, Adem'i kandırdığı gibi, ademoğlunu da kandırmaya devam etmektedir: 4:119, 17:64. Adem - İblis kıssasının yanında, Sebe kıssası: 34:15…20, Humeze Suresi, Adiyat suresi, Tekasür Suresi… insanın doyumsuzluğunu ve bu yüzden yeryüzündeki düzeni neden ve nasıl bozduğunu anlatmaktadır. Kur'an'ın en çok eleştirdiği sınıflar: Mütref; varlık içerisinde şımarmış zenginler, Ekabir; toplumun büyükleri, ileri gelenleri, yöneticileri, ruhbanları, Mele; toplumun kaymak tabakası, kanaat önderleri, akıl hocaları, yöneticilerin etrafındakiler, danışmanlar, bölüşmenler… Hepsi, daha çok çoğaltmak için emanete ihanet ettiler ve zarar verdiler: 2:11-12-204-205-206, 30:41.

### Erhan Aktaş meali

Biz, emaneti[1] göklere, yere ve dağlara sunduk. Onu yüklenmeye yanaşmadılar.[2] Ondan korktular.[3] Onu insan yüklendi. O, çok zalim ve çok cahildir.[4]

1. Ürperdiler. Emanetin, göklere, yerlere ve dağlara sunulması mecazi bir anlatımdır. Bununla, vahiy sorumluluğunun üstlenilmesinin, akıl ve irade sahibi olmanın ne denli önemli ve değerli bir sorumluluk olduğu anlatılmak istenmektedir.
2. Dilediğini yapabilme özgürlüğü. Özgür irade sahibi olmayı. Emanetin insana verilmesi demek onun akıl ve özgür irade sahibi kılınması demektir.
3. Bu niteleme, insanların tamamını kapsamamaktadır. İnsan kelimesinin başında belirlilik takısı var. Dolayısı ile bildik, bilinen, belli bir kesim insandan söz etmektedir. Bu nitelemeler, yüklendiği sorumluluğun gereğini yerine getirmeyen insan içindir. Bu insan, büyük bir cehaletle hem kendisine hem de dışındaki aleme büyük bir haksızlık yapmaktadır. Allah, akıl ve özgür irade sahibi kılınma sorumluluğunu kötüye kullanan kimseleri cezalandıracak, emanete gerektiği gibi sahip çıkanları, sorumluluklarını yerine getirenleri de ödüllendirecektir.
4. Özgür irade sahibi olmaktan çekindiler.

### Diyanet İşleri meali

Şüphesiz biz emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar onu yüklenmek istemediler, ondan çekindiler. Onu insan yüklendi. Çünkü o çok zalimdir, çok cahildir.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Evet, biz o emaneti göklere, yere ve dağlara arzettik, onlar onu yüklenmeğe yanaşmadılar, ondan korktular da onu insan yüklendi, o cidden çok zalim, çok cahil bulunuyor

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Biz emaneti göklere, yere, dağlara teklif ettik de onlar onu yüklenmekten kaçındılar, ondan ürktüler. İnsan ise çok zalim ve çok cahil olduğu halde onu yüklendi.

### Ali Bulaç meali

Gerçek şu ki, biz emanetleri göklere, yere ve dağlara sunduk da onlar bunu yüklenmekten kaçındılar ve ondan korkuya kapıldılar; onu insan yüklendi. Çünkü o, çok zalim, çok cahildir.

### Ali Aydın meali

Biz emaneti, göklere, yere ve dağlara sunduk da onlar bunu yüklenmekten çekindiler, (sorumluluğundan) korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalim, çok cahildir. [1]

1. Bilindiği gibi Kur’an’da yeryüzü, gökyüzü, dağlar ve taşlar gibi bazı cansız nesnelere birtakım iradi eylemler isnat edilmiştir. Mesela, yukarıdaki âyetin simgesel ve teatral anlamına göre göklere, yere ve dağlara emanet yani sorumluluk teklif edilmiş ancak onlar bunu taşımaktan çekinmiş, hatta korkudan sarsılmışlardır. Fussilet suresi 11. âyette ise, Allah’ın duman halinde bulunan göğe yönelip göklere ve yeryüzüne “( اْئِْتَِيَا َطَْوًْعًا َاَْوْ َكَْرًْهًاisteyerek veya istemeyerek gelin)” dediği!” onların da bu emre “َ( َقَاَلََٓت�ٓا َاََتَْيَْنَا َٓط�ٓاِئِ۪ع۪يَنitaat ederek geldik)” diye karşılık verdikleri bildirilmiş; benzer şekilde Zilzal suresi 4. âyette yeryüzünün kıyamet gününde kendine ait haberleri bildireceği belirtilmiş, Bakara Suresi 74.âyette ise taşın Allah korkusundan dolayı yerinden kopup aşağı yuvarlandığı haber verilmiştir. Esasen bu tür ifadeler, Arap dilinde oldukça yaygın olan birer temsili anlatım örneğidir. Yani Arapça konuşup anlaşan bir topluma anlatılmak istenen bir gerçeğin o toplumun dilsel örfünde oldukça yaygın olan bir ifade ve üslup tarzıyla aktarılması biçiminde değerlendirmek gerekir. Emanet yani sorumluluk yerine getirilmesi çok önemli olması itibariyle gerçek değil kurgusal olarak ifade edilmiştir. Bu takdirde âyette kastedilen anlam şudur. Eğer emanet göklere, yeryüzüne ve dağlara arz edilmiş olsaydı, onlar bu emaneti taşımaktan kaçınır ve korkarlardı. Kur’an’da özellikle cansız varlıklara izafe edilen konuşmak, gitmek, gelmek gibi iradi eylemler Arapların dilsel örflerinde çok sayıda örneği bulunan birer temsili anlatım örneğidir. Dolayısıyla Kur’an’daki bu tür pasajları, yaşanmış bir gerçeklik olarak değil, farzı muhal kabilinden aktarılmış ifadeler olarak değerlendirmek gerekir. Ahzab suresi, Nebi’nin hanımları başta olmak üzere iman edenlerin birçok âyette ikaz edildikleri önemli bir suredir. Yani söz konusu âyette kendilerine yüklenen vahiy emanetini hakkıyla taşıma hususunda gevşeklik göstermemeleri ve sorumluluk bilincine sahip olmaları istenmiştir. Ayette bulunan “Emânet” kelimesi, itikadi yani fıtrata yerleştirilen iman ve tevhid emaneti olabileceği gibi, insanların kendi aralarında bulunan devlet, hüküm ve hakimiyet, söz ve antlaşma, eşya ve mal emaneti de olabilir. İnsan hariç, gökler, yer ve aralarında yaratılan hiç bir şey yüce Allah’ın kendisine yüklemiş olduğu görevin dışına çıkamaz. Veya âyette geçen emanet, insana verilen özgür irade anlamına gelmektedir. Çünkü insana bağışlanan en büyük nimet istediğini seçme hürriyeti ve özgür iradedir. Göklerde ve yeryüzünde bulunmayıp da insanda var olan tek tek şey özgür iradedir. Aşağıdaki âyet, (Ahzab-73) özgür iradenin insan için ne kadar önemli bir değer olduğunu göstermektedir. İnsan bu özgür irade sayesinde diğer varlıklardan ayrılıp, cennet veya cehennemi elde ediyor.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Biz emaneti göklere, yere ve dağlara sunduk. Onu taşımaktan kaçındılar, ondan korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalim ve çok cahildir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/33/72_

### Şaban Piriş meali

Biz emaneti göklere, yere ve dağlara sunduk, onu taşımaktan kaçındılar, ondan korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalim ve çok cahildir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/33/72_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Biz emaneti, göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten çekindiler, (sorumluluğundan) korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalim, çok cahildir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/33/72_

### Mustafa İslamoğlu meali

İşin gerçeği Biz emaneti göklere, yere ve dağlara sunduk; ve onlar emanete ihanetten kaçındılar; nihayet onu insan yüklendi: ne var ki, o da zalim ve cahil biri olup çıktı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Muhammed Esed meali

Gerçek şu ki, Biz (akıl ve irade) emaneti(ni) göklere, yere ve dağlara sunmuştuk; ama (sorumluluğundan) korktukları için onu yüklenmeyi reddettiler. O (emanet)i insan üstlendi; zaten o, daima haksızlığa ve akılsızlığa son derece meyyal biridir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Edip Yüksel meali

Biz sorumluluğu (sınanmayı) göklere, yere, dağlara sunmuştuk da onlar onu yüklenmekten çekinmişler ve kabul etmemişlerdi. Ancak onu insan yüklendi; o zalim ve cahil olmuştu.*

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Mehmet Okuyan meali

Biz emaneti (sorumluluğu) göklere, yere ve dağlara sunmuştuk da onlar bunu yüklenmekten çekinmişler, (sorumluluğundan) korkmuşlardı. Onu insan yüklenmişti. Şüphesiz ki o (insan), çok zalimdir, çok cahildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

1. Buradaki "korkmak" fiili gökler ve yer için elbette mecazdır; sorumluluğun büyüklüğünü gösteren bir kullanımdır. Zira sorumluluğun ne olduğunu fark edebilmek için onu idrak etmek gerekir. Aklı, iradesi, bilgisi, bilinci vs. olmayan varlıkların bu türden korkularla anılması mecaz olarak anlaşılmalıdır.
2. Burada sözü edilen insan, sorumluluğunun gereğini yerine getirmeyendir. Bu nedenle [zalûm] (çok zalim) ve [cehûl] (çok cahil) sıfatlarıyla anılmıştır.

### Süleymaniye Vakfı meali

Biz emaneti göklere, yere ve dağlara sunduk da onlar yüklenmekten kaçındılar, ondan korkup titrediler. Onu insan yüklendi, o da sürekli yanlış yapan ve cahillik edip duran bir hale dönüştü.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

1. Burada emanet, Allah'ın emir ve yasakları karşısında özgür iradeyle seçim yapma, böylece imtihana tabi olma yükümlülüğüdür. Gök, yer ve dağların bu imtihana tabi olacak güçte olmadıkları {{59:21}}Haşr 59/21{{/}} ayetinden anlaşılmaktadır. Onlar da kendilerine sunulan bu emanetten korkmuşlar, onun yerine Allah'ın onlara yüklediği görevi yerine getirme konusunda gönülden boyun eğmişlerdir ({{41:11}}Fussilet 41/11{{/}}).
2. 'Bilmemek, yanlış düşünmek, yanlış hareket etmek' anlamlarına gelen cehl (جهل) kökünden türemiş olan cehul (جهول) kelimesi, "sürekli cahillik eden, cahillik edip duran" anlamındadır (Müfredat). Yusuf aleyhisselamın "Rabbim! &hellip; Kadınların oyununu benden savmazsan onlara kapılırım ve cahillik edenlerden olurum. ({{12:33}}Yusuf 12/33{{/}})" demesi de, Musa aleyhisselamın "Cahillik edenlerden/kendini bilmez biri olmaktan Allah'a sığınırım! ({{2:67}}Bakara 2/67{{/}})" demesi de bu anlamdaki cehalettir. Cehul'un buradaki manası da aynıdır yani sorumluluk yüklenmesine rağmen kendini tutamayarak onu yerine getirmemek anlamındadır.
3. Bu ayetteki nakıs fiil olan "kane (كان)"ye "sare (صار):dönüştü" anlamı verilmiştir.

### Ahmed Hulusi meali

Muhakkak ki biz o Emaneti (Esma şuuruyla yaşamayı), semalara (benlik bilincine), arza (bedene) ve dağlara (organlara) önerdik de, onu yüklenmekten kaçındılar (Esma bileşimleri onu açığa çıkarmaya elvermedi); ve ondan korktular! Onu, İnsan (hilafeti oluşturan Esma manalarını açığa çıkarma şuuru) yüklendi! Muhakkak ki o zalim (hakikatini hakkıyla yaşamakta yetersiz) ve cahildir (sınırsız Esma'yı bilmede yetersizdir)!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Bayraktar Bayraklı meali

Biz emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten çekindiler, sorumluluğundan korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalimdir; çok cahildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Süleyman Ateş meali

Biz emaneti, göklere, yere ve dağlara sunduk; onu yüklenmekten kaçındılar, on(un sorumluluğun)dan korktular; onu insan yüklendi; (fakat onun ağır sorumluluğunu tam kavrayamadı) doğrusu o, çok zalim, çok cahildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Ali Rıza Safa meali

Sorumluluğu, göklere, yeryüzüne ve dağlara verdik; onu yüklenmekten çekindiler, ondan korktular. Ve insan, onu yüklendi. Aslında, o, çok haksızlık yapar; çok bilisizdir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Gültekin Onan meali

Gerçek şu ki, biz emanetleri göklere, yere ve dağlara sunduk da onlar bunu yüklenmekten kaçındılar ve ondan korkuya kapıldılar; onu insan yüklendi. Çünkü o, çok zalim çok cahildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### İbni Kesir meali

Gerçekten Biz, emaneti; göklere, yeryüzüne ve dağlara sunduk da onlar bunu yüklenmekten çekindiler. Ve korkup titrediler. Onu insan yüklendi. Doğrusu insan; pek zalim ve pek cahil oldu.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

### Hasan Basri Çantay meali

Biz emaneti göklere, yere ve dağlara arz (ve teklif) etdik de onlar bunu yüklenmekden çekindiler, bundan endişeye düşdüler. İnsan (a gelince: O, tutdu) bunu sırtına yükledi. Çünkü o, çok zulümkar, çok cahildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/33/72_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| إِنَّا | inna | şüphesiz biz |  |
| عَرَضْنَا | aradna | sunduk | [ErD](https://akilkuran.com/ErD) |
| ٱلْأَمَانَةَ | l-emanete | emaneti | [Amn](https://akilkuran.com/Amn) |
| عَلَى | ala |  |  |
| ٱلسَّمَـٰوَٰتِ | s-semavati | göklere | [smw](https://akilkuran.com/smw) |
| وَٱلْأَرْضِ | vel'erdi | ve yere | [ArD](https://akilkuran.com/ArD) |
| وَٱلْجِبَالِ | velcibali | ve dağlara | [jbl](https://akilkuran.com/jbl) |
| فَأَبَيْنَ | feebeyne | fakat kaçındılar | [Aby](https://akilkuran.com/Aby) |
| أَن | en |  |  |
| يَحْمِلْنَهَا | yehmilneha | onu yüklenmekten | [Hml](https://akilkuran.com/Hml) |
| وَأَشْفَقْنَ | ve eşfekne | ve korktular | [$fq](https://akilkuran.com/$fq) |
| مِنْهَا | minha | ondan |  |
| وَحَمَلَهَا | vehameleha | ve onu yüklendi | [Hml](https://akilkuran.com/Hml) |
| ٱلْإِنسَـٰنُ ۖ | l-insanu | insan | [Ans](https://akilkuran.com/Ans) |
| إِنَّهُۥ | innehu | doğrusu o |  |
| كَانَ | kane |  | [kwn](https://akilkuran.com/kwn) |
| ظَلُومًۭا | zelumen | çok zalimdir | [Zlm](https://akilkuran.com/Zlm) |
| جَهُولًۭا | cehulen | çok cahildir | [jhl](https://akilkuran.com/jhl) |

## Kökler

- **عرض (ErD)** — Uzunluğun karşıtı olan genişlik  
  https://akilkuran.com/ErD
- **امن (Amn)** — Gönlün sükûnu ve korkunun gitmesi  
  https://akilkuran.com/Amn
- **سمو (smw)** — Yükseklik  
  https://akilkuran.com/smw
- **ارض (ArD)** — Üç temel anlamı vardır: aşağıda kalıp göğe karşılık olan şey (yer, toprak), nezle ve titreme  
  https://akilkuran.com/ArD
- **جبل (jbl)** — Bir şeyin yükselerek toplanması  
  https://akilkuran.com/jbl
- **ابي (Aby)** — Kaçınmak ve reddetmek  
  https://akilkuran.com/Aby
- **حمل (Hml)** — Bir şeyi kaldırıp taşımak  
  https://akilkuran.com/Hml
- **شفق ($fq)** — Bir şeydeki incelik  
  https://akilkuran.com/$fq
- **انس (Ans)** — Bir şeyin ortaya çıkması ve yabaniliğe aykırı olan her şey  
  https://akilkuran.com/Ans
- **كون (kwn)** — Bir şeyin geçmişte ya da şimdi meydana geldiğini bildirmek  
  https://akilkuran.com/kwn
- **ظلم (Zlm)** — İki temel anlamı vardır: aydınlığın karşıtı karanlık ve bir şeyi yerinden başka yere koymak  
  https://akilkuran.com/Zlm
- **جهل (jhl)** — İki temel anlamı vardır: bilginin karşıtı olan bilgisizlik ile hafiflik ve yerinde duramama  
  https://akilkuran.com/jhl

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/33/71.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/33/73.md
- Sure: https://akilkuran.com/33.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
