# Araf 7:16

- **Sure:** 7. Araf (206 ayet)
- **Ayet:** 16 / 206
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/araf-suresi/16-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

قَالَ فَبِمَٓا اَغْوَيْتَن۪ي لَاَقْعُدَنَّ لَهُمْ صِرَاطَكَ الْمُسْتَق۪يمَۙ

## Okunuş

Kale fe bima agveyteni le ak'udenne lehum sıratekel mustekim.

## Mealler (22)

### Şinasi Güneş meali

Dedi ki: ''Bana verdiğin kurgulama, illüzyon üretme kabiliyetiyle [1], ben de kesinlikle onlar için senin o tek dosdoğru yoluna pusu kuruyorum.''

1. 1. "Beni İğvaya Daldırdın" [Bi Mâ Eğveytenî] İfadesinin Anlamı: Geleneksel meallerin burayı "Madem beni azdırdın-yoldan çıkardın" şeklinde çevirerek Allah’ı suçlayan bir kibir gibi göstermesi fıtri sisteme tamamen aykırıdır. Ğ-V-Y kökü; gerçek dışı kurgular üretmek, hakikatin yerini tutmayan seraplar peşinde koşmak, zihinsel illüzyonlar kurmaktır. İblis burada şunu söyler: "Madem benim varlık özüme bu zihinsel kurgulama, imge üretme, 'acaba şöyle mi böyle mi?' diye ihtimal ve senaryo yazma kabiliyetini [iğvâ kapasitesini] verdin..." 2. Dosdoğru Yolun Üzerine Oturmak [Ak'udenne Sırâtakel Mustakîm]: Dosdoğru Yol [Sırât-al Mustakîm]: İnsanın fıtri dengesi, hakikati net gördüğü, anı ve gerçeği yaşadığı o en saf zihinsel eksendir. Üzerine Oturmak: İblis [ham düşünce, ego ve kuruntu mekanizması] dışarıdan bir düşman olarak gelmez; insanın o en saf, en doğru karar alacağı fıtri zihin merkezine yerleşir. Hakikate giden o yatak noktayı bloke eder. 3. "Önlerinden, Arkalarından, Sağlarından, Sollarından Geleceğim: 7:17" Ne Demek? Bu dairesel kuşatma, zihinsel kurgulama mekanizmasının [iğvânın] insanı her yönden kuşatmasıdır: Önünden [Gelecek-Endişe ve Kuruntu]: Yarın ne olacak, gelecekte başıma ne gelecek diyerek zihni korku senaryolarıyla [kurgularla] doldurmak. Arkalarından [Geçmiş-Pişmanlık ve Takıntı]: "Keşke şöyle yapsaydım" diyerek geçmişin travma ve kof vesveseleriyle zihni kemirmek. Sağlarından ve Sollarından [Anlık Algılar ve Çevresel Etkenler]: Hayatı okurken hakikati bükmek; doğruyu yanlış, yanlışı doğru gösteren zihinsel manipülasyonlar üretmek. Sonuç: Sistem insana inanılmaz bir zihinsel güç [kurgulama, hayal etme, senaryo yazma kabiliyeti] vermiştir. Bu güç [İblis potansiyeli], medeniyet üretmek, geleceği planlamak ve bilimi geliştirmek için verilmiş muazzam bir araçtır. Ancak bu kabiliyet kontrolden çıkıp fıtri dengeden koptuğunda; sürekli gerçeği çarpıtan kurgular, kuruntular, vesveseler ve illüzyonlar [iğvâ] üreten birer canavara [İblis'in atıp tutma mekanizmasına] dönüşür. İblis, insanın kendi zihnine verdiği o kurgulama yetkisini kötüye kullanarak onu şimdiki andan, fıtri dengeden ve hakikatten koparıp sahte hayallerin [illüzyonların] içine hapsedeceğini söylemektedir.

### Erhan Aktaş meali

"Azdırmandan dolayı, onlar için[1] senin dosdoğru yolunun üzerine oturacağım." dedi.

1. İnsanları doğru yoldan saptırmak için.

### Diyanet İşleri meali

Şeytan dedi ki: "(Öyle ise) beni azdırmana karşılık, yemin ederim ki, ben de onları saptırmak için senin dosdoğru yolunun üzerinde elbette oturacağım."

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Öyle ise dedi beni azdırmana karşılık yemin ederim ki ben de onları saptırmak için her halde senin doğru yoluna oturacağım,

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Dedi: "Beni azdırmana yemin ederim ki, onları saptırmak için senin dosdoğru yolun üzerine kurulacağım."

### Ali Bulaç meali

Dedi ki: "Madem öyle, beni azdırdığından dolayı onlar(ı insanları saptırmak) için mutlaka senin dosdoğru yolunda (pusu kurup) oturacağım."

### Ali Aydın meali

İblis dedi ki: Öyle ise beni şaşırtmana karşılık, ben de (onları saptırmak için) senin müstakim yolunun üzerine oturacağım.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

(İblis) “ Öyleyse beni azdırmana karşılık, ben de onlar için senin dosdoğru yolunun üzerinde oturacağım.” dedi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/7/16_

### Şaban Piriş meali

İblis: Beni dalalete düşürmenden dolayı, Ben de onlar için senin dosdoğru yolunun üzerinde oturacağım.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/7/16_

### Ali Özek ve diğerleri meali

İblis dedi ki: Öyle ise beni azdırmana karşılık, and içerim ki, ben de onları saptırmak için senin dosdoğru yolunun üstüne oturacağım.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/7/16_

### Mustafa İslamoğlu meali

(Ve İblis) şöyle dedi: "Madem ki sen beni saptırdın, yemin olsun ki ben de senin dosdoğru yolunun üzerine onlar için pusu kuracağım;

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Muhammed Esed meali

(Bunun üzerine İblis): "Madem ki, benim yoldan çıkmamı istedin" dedi, "ben de, gidip senin doğru yolunun üzerinde onlar için pusuya yatacağım,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Edip Yüksel meali

"Beni saptırmana karşılık, onlar için senin dosdoğru yolun üzerine sinsice oturacağım."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

1. * Şeytan yani Sapkın sabıkalı bir yalancıdır, izleyenleri de (7:20; 6:22-23).

### Mehmet Okuyan meali

(İblis) "Beni saptırmana karşılık, ben de onları (saptırmak) için senin doğru yolunun üzerine oturacağım.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

1. Bakara 2:34 ve Sâd 38:82'de de ifade edildiği üzere, İblis, kibir göstererek ve küfrü tercih ederek yüz çevirdiği ilâhî emrin faturasını Yüce Allah'a havale etmekte, aslında kendi sapmasını gizleyerek onu Allah'ın saptırdığını söylemekteydi. Bu apaçık bir yalan ve iftiraydı.

### Süleymaniye Vakfı meali

İblis dedi ki: "Madem beni azdırdın, ben de onlar için, kesinlikle senin doğru yolunun üstünde oturacağım.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

1. Bu ayetten anlaşılacağı üzere İblis, kendini suça sevk edenin Allah olduğunu iddia etmektedir. Kadercilik anlayışının temelinde aynı mantık vardır. Kaderciler, her şeyi Allah'ın belirlediğini iddia ederek kendi hatalarını Allah'a mal ederler.

### Ahmed Hulusi meali

"Yemin ederim ki, (yudillü men yeşau = dilediğine sapmayı yaşattırır; realitesince) beni sapıttırmanın sonucu olarak, onlara engel olmak için senin sırat-ı müstakimine oturacağım!"

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Bayraktar Bayraklı meali

İblis, "Öyle ise beni azdırmana karşılık, yemin ederim ki ben de onları saptırmak için senin doğru yolunun üstüne oturacağım" dedi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Süleyman Ateş meali

"Öyle ise, dedi, beni azdırmana karşılık, and içerim ki, ben de onlar(ı saptırmak) için senin doğru yolunun üstüne oturacağım."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Ali Rıza Safa meali

"Öyleyse beni azdırdığın için, dosdoğru yolunun üzerinde onlara karşı kesinlikle oturacağım!"

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Gültekin Onan meali

Dedi ki: "Madem öyle, beni azdırdığından dolayı onlar(ı, insanları saptırmak) için mutlaka senin dosdoğru yolunda (pusu kurup) oturacağım."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### İbni Kesir meali

Dedi ki: Öyleyse beni azgınlığa mahkum ettiğin için ben de andolsun ki; Senin dosdoğru yolun üzerinde onlara karşı duracağım.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

### Hasan Basri Çantay meali

"(İblis) öyleyse, dedi, (madem ki) Sen beni azgınlığa mahkum etdin, ben de bu sebeble, andolsun ki, onlar (ı sapdırmak) için senin doğru yolunda (pusu kurub) oturacağım".

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/7/16_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| قَالَ | kale | dedi ki | [qwl](https://akilkuran.com/qwl) |
| فَبِمَآ | febima | karşılık |  |
| أَغْوَيْتَنِى | egveyteni | beni azdırmana | [gwy](https://akilkuran.com/gwy) |
| لَأَقْعُدَنَّ | leek'udenne | ben de oturacağım | [qEd](https://akilkuran.com/qEd) |
| لَهُمْ | lehum | onlar(ı saptırmak) için |  |
| صِرَٰطَكَ | siratake | senin yolunun üstüne | [SrT](https://akilkuran.com/SrT) |
| ٱلْمُسْتَقِيمَ | l-mustekime | doğru | [qwm](https://akilkuran.com/qwm) |

## Kökler

- **قول (qwl)** — Söylemek, dille ifade etmek  
  https://akilkuran.com/qwl
- **غوي (gwy)** — İki temel anlamı vardır: doğruluğun karşıtı olan sapkınlık ile işin karanlığa gömülmesi ve bir şeyde bozulma  
  https://akilkuran.com/gwy
- **قعد (qEd)** — Oturmak temel anlamdır ve ayakta durmanın karşıtıdır  
  https://akilkuran.com/qEd
- **صرط (SrT)** — Yol anlamına gelir; Râgıb'a göre doğru yoldur. Sözlükler kelimenin sinle (sırât) de söylendiğini, sadın sinden dönüştüğünü belirtir  
  https://akilkuran.com/SrT
- **قوم (qwm)** — İki temel anlamı vardır: insan topluluğu (kavim) ve dikilip durmak ya da bir işe azmetmek  
  https://akilkuran.com/qwm

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/7/15.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/7/17.md
- Sure: https://akilkuran.com/7.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt