# Büruc 85:4

- **Sure:** 85. Büruc (22 ayet)
- **Ayet:** 4 / 22
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/buruc-suresi/4-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

قُتِلَ اَصْحَابُ الْاُخْدُودِۙ

## Okunuş

Kutile ashabul uhdud.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

O hendeğin arkadaşları mahvoldu [1],

1. Hendek sahipleri, sadece geçmişte kalmış bir kavmin adı değildir; her devirde var olan hakikati boğmak, yakmak ve yok etmek için zihinlerinde ve topraklarında derin hendekler kazan zulüm sistemlerinin ilk örneğidir. Zulmün Mimarisi [Hendek Kazmak]: Zalimler, kendi otoritelerine karşı çıkan fıtri sesleri susturmak için fiziksel veya zihinsel hendekler kazarlar. İnsanları o çukurlara atmak, hakikati ortadan kaldırma çabasının en vahşi göstergesidir. Ateşin Başında Oturuş: Ayetin devamında gelen "Ve onlar müminlere yaptıklarına karşı tanıklar/izleyiciler olarak oturmuşlardı'' ifadesi, zulmün ne kadar bilinçli, soğukkanlı ve organize bir şekilde işlendiğini mühürler. Zalimler o kendi kazdıkları hendeklerin başında keyifle oturarak vahşeti izlerler. خ-د-د kelimesi; somut düzlemde toprağa kazılan derin hendekleri, soyut ve fıtri düzlemde ise hakikati ve inancı boğmak, yakarak yok etmek için zalimlerin kurduğu o karanlık zulüm mimarisini ve hendek zihniyetini ifade eder. Burûc Suresi, bu vahşeti sergileyenlerin mutlak bir akıbetle kuşatıldığını hatırlatır.

### Erhan Aktaş meali

Uhdud'un Ashab'ı[1] kahroldu;

1. Kur'an'ın ilk muhataplarının çok iyi bildiklerinden kuşku olmayan Ashab'ı Uhdud'un kim olduğu bugün tartışma konusudur. Kur'an, bu konuda kesin bir bilgi vermemektedir. Sonraki ayetlerden anlaşılan bunlar, kazıdıkları çukurda ateş yakıp, iman edenleri o ateşe attıktan sonra onları izleyenlerdir.

### Diyanet İşleri meali

(3-5) Şahitlik edene ve şahitlik edilene andolsun ki, (mü'minleri yakmak için) hendek kazıp (içinde) alevli ateş yakanlar lanetlenmiştir.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Tel'ıyn edildi sahibleri o uhdudun

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Ki gebertildi o hendekçi grup/o kamçıları hendek gibi iz bırakan herifler,

### Ali Bulaç meali

Kahrolsun Ashab-ı Uhdud

### Ali Aydın meali

Şâhitlik edene ve şahitlik edilene andolsun ki, (mü’minleri atmak için) hendek kazıp (içinde) alevli ateş yakanlar kahroldular.

### İbrahim Esinler meali

Katledildi uhdûd* ashâbı.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/85/4_

1. Hendek korunma/savunma amaçlı kazılır. Anlarız ki müminler (85:7) korunma amaçlı şehirlerinin etrafına hendekler kazmışlardır.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Kahrolsun o hendek sahipleri!

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/85/4_

### Şaban Piriş meali

Kahrolsun hendek sahipleri!

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/85/4_

### Ali Özek ve diğerleri meali

hendeğe atılanlar öldürüldü.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/85/4_

### Mustafa İslamoğlu meali

Kahrolsun hendek ehli!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Muhammed Esed meali

Onlar (yalnızca) kendilerini yok ederler, o çukuru hazırlayanlar,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Edip Yüksel meali

Kanyon halkına yazıklar olsun.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Mehmet Okuyan meali

(4, 5) Tutuşturulmuş yakıt(la) dolu o ateş(li) çukur(un) halkı kahrolsun!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

1. Tefsirlerimizde konuyu, Yemen, Irak, Necran, Suriye, Sümer, Babil, Filistin, Habeşistan veya Anadolu ile dolayısıyla Hz. İbrahim dönemi, Nebukadnezar veya Zerdüşt kralı ya da Himyer kralı Zûnüvâs ile ilişkilendiren yaklaşımlar vardır. Ayette isim kullanılmaması, mesajın evrensele taşınması içindir.

### Süleymaniye Vakfı meali

uzun ve derin hendeklerin sahipleri kahrolup gittiler,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

1. İkinci Himyeriler'in son hükümdarı olan Zunüvas Yahudiliği kabul etmiş, 523'te Necran'ı ele geçirerek Hristiyanlardan Yahudiliğe geçmelerini istemiş, kabul etmeyenleri ateş dolu çukurlara attırarak yaktırmıştır. Rivayetlere göre Zunüvas 120.000 kişi ile Necran'ı kuşatmış, yaklaşık 2.000 kişiyi bir kiliseye doldurarak ateşe vermiştir. Diğer taraftan kazdırdığı uzun ve derin hendeklere odun doldurulmuş, bu odunlar tutuşturulduktan sonra Hristiyanlar içine atılarak yakılmıştır. Zunüvas tarafından öldürülen Hristiyanların sayısı İslami kaynaklarda 20.000, Süryani kaynaklarda ise 4.000 olarak belirtilmektedir. Halkı hendeklere doldurarak öldürme olaylarının tarihte çeşitli zamanlarda meydana geldiği anlaşılmaktadır. Yemen'de Tübba', Babil'de Buhtunnasr, Kostantiniye'de Kral Konstantin devirlerinde benzeri olaylar görülmüştür (DİA, Ashabu'l-Uhdud).

### Ahmed Hulusi meali

Öldürüldü o hendek halkı. . .

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Bayraktar Bayraklı meali

- Kahrolsun! Ateşi olan o çukuru kazanlar.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Süleyman Ateş meali

Ki kahroldu o hendeğin adamları

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Ali Rıza Safa meali

Çukuru hazırlayanların yoldaşları yıkıma uğratıldı!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

1. "Çukuru hazırlayanların yoldaşları" olarak yazdığımız "Ashab-ı Uhdud" terimi, kimi Kur'an çevirilerinde, "Çukur sahipleri" veya "Hendeğe atılanlar" veya "Kanyon halkı" veya "Kamçıları hendek gibi iz bırakan herifler" biçiminde çevrilmiş; kimi Kur'an çevirilerinde ise "Ashab-ı Uhdud" veya "Uhdudlular" olarak bırakılmıştır.

### Gültekin Onan meali

Kahrolsun Ashab-ı Uhdud.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### İbni Kesir meali

Uhdud ashabının canı çıksın,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

### Hasan Basri Çantay meali

(4-5) tutuşdurucu (malzeme ile hazırladıkları) o ateş hendeklerin saahibleri gebertilmişdir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/85/4_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| قُتِلَ | kutile | kahroldu | [qtl](https://akilkuran.com/qtl) |
| أَصْحَـٰبُ | eshabu | adamları | [SHb](https://akilkuran.com/SHb) |
| ٱلْأُخْدُودِ | l-uhdudi | hendeğin | [xdd](https://akilkuran.com/xdd) |

## Kökler

- **قتل (qtl)** — Zelil kılmak ve öldürmek  
  https://akilkuran.com/qtl
- **صحب (SHb)** — Bir şeyle yan yana bulunup ona yakın olmak  
  https://akilkuran.com/SHb
- **خدد (xdd)** — Yüzün yanı (yanak) ve yerde uzunlamasına açılmış çukur  
  https://akilkuran.com/xdd

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/85/3.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/85/5.md
- Sure: https://akilkuran.com/85.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
