# Casiye 45:23

- **Sure:** 45. Casiye (37 ayet)
- **Ayet:** 23 / 37
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/casiye-suresi/23-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

اَفَرَاَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ اِلٰهَهُ هَوٰيهُ وَاَضَلَّهُ اللّٰهُ عَلٰى عِلْمٍ وَخَتَمَ عَلٰى سَمْعِه۪ وَقَلْبِه۪ وَجَعَلَ عَلٰى بَصَرِه۪ غِشَاوَةًۜ  فَمَنْ يَهْد۪يهِ مِنْ بَعْدِ اللّٰهِۜ  اَفَلَا تَذَكَّرُونَ

## Okunuş

E fe reeyte menittehaze ilahehu hevahu ve edallehullahu ala ilmin ve hateme ala sem'ihi ve kalbihi ve ceale ala basarihi gışaveh, fe men yehdihi min ba'dillah, e fe la tezekkerun.

## Mealler (22)

### Şinasi Güneş meali

İlahını hevası edinen [1], Allah'ın bir ilim üzere daha da sapkınlığa bıraktığı, hakikate kulak vermesini ve kalbini mühürlediği ve hakikati görmesi üzerine örtü kıldığı [2:7] kimseye dikkat ettin mi? Allah'ın ardından ona kim yol gösterebilir [2]? Bu bilgileri devamlı kullanmaz mısınız?

1. Canı çektiği gibi bir ilaha inanan. İlahını kendi yaratıp, adını Allah koyan. Allah'ı hakkıyla takdir edemeyen: 6:91, 22:74, 39:67. İlişkili ayet: 25:43.
2. Allah'ın insanları saptırması insanın kendi yapıp ettiklerinin bir sonucudur. 2:26-27, 14:27, 30:29, 39:41.

### Erhan Aktaş meali

Hevasını,[1] ilahlaştıran[2] kimseyi gördün mü? Allah, bir bilgiye dayalı olarak,[3] onu sapkınlıkta bıraktı. Ve onun kulağını ve kalbini mühürledi. Gözlerine perde çekti. Artık Allah'tan başka kim onu doğru yola iletebilir? Öğüt almıyor musunuz?

1. Onun tercihlerini bildiğinden.
2. Bkz. 44:8. ayetin dipnotu.
3. Tutku, kuruntu, bencil ve çıkarcı isteklere uymak. Sahip olduğu zenginlik, makam, ün, güç, bilgi vb. imkanları imtiyaza dönüştürerek üstünlük taslamak. Vahiy yerine din adamları sınıfının uydurduğu dine uymak.

### Diyanet İşleri meali

Nefsinin arzusunu ilah edinen, Allah'ın; (halini) bildiği için saptırdığı ve kulağını ve kalbini mühürlediği, gözüne de perde çektiği kimseyi gördün mü? Şimdi onu Allah'tan başka kim doğru yola eriştirebilir? Hala düşünüp ibret almayacak mısınız?

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Ya şimdi baksan a o kimseye ki ilahını hevası ittihaz etmiş, Allah da onu bir ılm üzerine şaşırtmış, kulağını ve kalbini mühürleyip gözüne de bir perde çekmiştir, artık onu Allahdan sonra kim yola getirir? Hala da düşünmezmisiniz?

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Kendisinin ilahı olarak kendi duygu ve arzusunu almış kişiyi gördün mü? Allah onu bir ilim üzerine saptırmış, kulağı ve kalbi üzerine mühür basmış, gözünün üstüne de bir perde çekmiştir. Allah'tan sonra ona kim kılavuzluk edecektir. Hala düşünüp ibret almıyor musunuz?

### Ali Bulaç meali

Şimdi sen, kendi hevasını ilah edinen ve Allah'ın bir ilim üzere kendisini saptırdığı, kulağını ve kalbini mühürlediği ve gözü üstüne bir perde çektiği kimseyi gördün mü? Artık Allah'tan sonra ona kim hidayet verecektir? Siz yine de öğüt alıp düşünmüyor musunuz?

### Ali Aydın meali

Arzusunu ilâh edinen ve ilme (vahye) rağmen Allah’tan sapan, kendi kulağını ve kalbini mühürleyen, kendi gözüne de perde çeken kimseyi gördün mü? Şimdi onu Allah’tan (vahiy’den) başka kim onu hidayete eriştirebilir? Hâlâ müzakere etmeyecek misiniz?

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Sen, kendi hevasını ilah edinen ve Allah'ın bir ilim üzere kendisini saptırdığı, kulağı ve kalbi üzerine mühür vurduğu ve gözü üstüne de bir perde çektiği kimseyi gördün mü? Artık Allah'tan sonra ona kim hidayet verecektir? Hâlâ ibret almayacak mısınız?

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/45/23_

### Şaban Piriş meali

Sen, kendi hevasını ilah edinen ve Allah'ın bir ilim üzere kendisini saptırdığı, kulağı ve kalbi üzerine mühür vurduğu ve gözü üstüne de bir perde çektiği kimseyi gördün mü?Artık Allah'tan sonra ona kim hidayet verecektir? Hâlâ ibret almayacak mısınız?

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/45/23_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Hevâ ve hevesini tanrı edinen ve Allah'ın (kendi katındaki) bir bilgiye göre saptırdığı, kulağını ve kalbini mühürlediği, gözünün üstüne de perde çektiği kimseyi gördün mü? Şimdi onu Allah'tan başka kim doğru yola eriştirebilir? Hâla ibret almayacak mısınız?

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/45/23_

### Mustafa İslamoğlu meali

Keyfi kanaatini tanrısı yerine koyan ve Allah'ın kişiyi (kendi tercihine ilişkin) bir bilgiye dayalı olarak saptırdığı, kulaklarını ve kalbini mühürlediği, gözlerinin üzerine de tarifsiz bir perde çektiği malum tipleri gözünde canlandırabilir misin? Artık onu Allah'tan başka kim doğru yolu ulaştırabilir? Hala düşünüp ders almayacak mısınız?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Muhammed Esed meali

Kendi arzu ve özlemlerini tanrı edinen ve (bunun üzerine) Allah'ın, (zihninin hidayete kapalı olduğunu) bilerek saptırdığı, kulaklarını ve kalbini mühürlediği ve gözlerinin üzerine bir perde çektiği (insan)ı, hiç düşündün mü? Allah(ın onu terk etmesin)den sonra kim ona doğru yolu gösterebilir? O halde, hiç düşünüp ders çıkarmaz mısınız?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Edip Yüksel meali

Fantazilerini tanrı edinen kimseye dikkat ettin mi? Nitekim ALLAH onu bilerek saptırmış, işitme duyusunu ve beynini mühürlemiş ve görüşüne perde koymuştur. ALLAH'tan başka kim onu doğruya iletebilir? Öğüt almaz mısınız?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Mehmet Okuyan meali

Arzusunu ilahı edineni ve Allah'ın (kendi katındaki) bir bilgiye göre saptırdığı, işitme (duyu)sunu ve kalbini mühürlediği ve gözünün üstüne de perde çektiği kişiyi gördün mü? Şimdi onu, Allah'a rağmen kim doğru yola ulaştırabilir ki! (Gerçeği) hatırlamayacak mısınız?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

1. Benzer mesaj: Furkân 25:43. Bu cümle "İlahını arzusu edineni gördün mü?" şeklinde de tercüme edilebilir.
2. Kalplerin mühürlenmesiyle ilgili bkz. Bakara 2:7.
3. Yüce Allah'ın saptırdığının yani sapma kararı verenin bu kararını onayladığı hiç kimsenin artık doğru yola ulaşamayacağıyla ilgili benzer mesajlar: A‘râf 7:186; Ra‘d 13:33; Rûm 30:29; Zümer 39:23, 36; Mü'min 40:33.

### Süleymaniye Vakfı meali

Kendi arzusunu kendine ilah edineni gördün mü? Bilerek yaptığı için Allah onu sapık saymıştır. (Sanki) onun kulağına ve kalbine mühür basmış, gözüne de perde çekmiştir. Allah kabul etmedikten sonra artık onu kim doğru yolda sayabilir. Bilginizi kullanmaz mısınız?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

1. Kendi arzu ve isteklerini öne alıp Allah'ın emirlerini ikinci sıraya atanlar ({{2:171}}Bakara 2/171,{{/}} {{25:43}}Furkan 25/43,{{/}} {{79:37}}Naziat 79/37{{/}}-{{79:39}}39{{/}}).
2. İnanmayanların Kur'an karşısındaki tavırları, temsili istiare (alegori) denen sembollerle canlandırılmıştır. Mecaz çeşitlerinden olan istiarede gerçek anlamı kastetme ihtimali olmadığı için benzetme edatı kullanılmaz. Türk okuyucular, bu gibi ayetlerde geçen ifadeleri (bizim dilimizde alışılmamış anlam kalıpları olduğundan) mecaz değil, gerçek sanabileceği için benzetme edatı olarak "sanki" kelimesini kullanma zorunluluğu doğmuştur.
3. {{2:6}}Bakara 2/6{{/}}-{{2:7}}7,{{/}} {{36:8}}Yasin 36/8{{/}}-{{36:9}}9.{{/}}
4. {{30:29}}Rum 30/29.{{/}}

### Ahmed Hulusi meali

Hevasını tanrı edinen; (bu yüzden) Allah'ın onu bilgisi (kabulü) doğrultusunda saptırdığı, algılaması ve hakikati hissedişini kilitlediği, görüşüne perde koyduğu kimseyi gördün mü? Allah'ın bu uygulamasından sonra onu kim hakikate erdirebilir ki! Hala düşünüp değerlendirmez misiniz?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Bayraktar Bayraklı meali

Arzusunu tanrısı edineni; Allah'ın bir bilgiye dayanarak saptırdığı, kulaklarını ve kalbini mühürlediği ve gözlerinin üzerine bir perde çektiği insanı, hiç düşündün mü? Şimdi onu Allah'tan başka kim doğru yola iletebilir? O halde, hiç düşünüp ders almaz mısınız?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Süleyman Ateş meali

Keyfini tanrı edinen ve Allah'ın bir bilgiye göre saptırdığı, kulağını ve kalbini mühürlediği, gözünün üstüne de perde çektiği kimseyi gördün mü? Şimdi ona Allah'tan sonra kim doğru yolu gösterecek? Düşünmüyor musunuz?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Ali Rıza Safa meali

Yine de kendi isteklerini tanrı edinen kişiyi görüyor musun? Allah, onu bilerek saptırmış; kulaklarına ve yüreklerine damga vurmuş, gözlerine de perde çekmiştir. Artık, onu, Allah'tan başka, kim doğru yola eriştirebilir? Yine de düşünmüyor musunuz?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Gültekin Onan meali

Şimdi sen, kendi hevasını tanrı edinen ve Tanrı'nın bir ilim üzere kendisini saptırdığı, kulağını ve kalbini mühürlediği ve gözü üstüne bir perde çektiği kimseyi gördün mü? Artık Tanrı'dan sonra ona kim hidayet verecektir? Siz yine de öğüt alıp düşünmüyor musunuz?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### İbni Kesir meali

Gördün mü, o kimseyi ki; heva ve hevesini kendisine tanrı edinmiş, bilgisi olduğu halde Allah onu şaşırtmış, kulağını, kalbini mühürlemiş ve gözüne perde koymuştur? Allah'tan sonra onu kim hidayete eriştirebilir? Hala düşünmeyecek misiniz?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

### Hasan Basri Çantay meali

Şimdi bana haber ver: Hevaa (ve heves) ini Tanrısı edinmiş, kendini, bir ilim üzerine, Allah şaşırtmış, kulağını, kalbini mühürlemiş, gözüne de bir perde germiş bir adama Allahdan başka kim hidayet edebilir? Haala iyi düşünmeyecek misiniz?

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/45/23_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| أَفَرَءَيْتَ | eferaeyte | gördün mü? | [rAy](https://akilkuran.com/rAy) |
| مَنِ | meni | kimseyi |  |
| ٱتَّخَذَ | ttehaze | edinen | [Axp](https://akilkuran.com/Axp) |
| إِلَـٰهَهُۥ | ilahehu | tanrı | [Alh](https://akilkuran.com/Alh) |
| هَوَىٰهُ | hevahu | keyfini | [hwy](https://akilkuran.com/hwy) |
| وَأَضَلَّهُ | ve edellehu | ve saptırdığı | [Dll](https://akilkuran.com/Dll) |
| ٱللَّهُ | llahu | Allah'ın |  |
| عَلَىٰ | ala | -ye göre |  |
| عِلْمٍۢ | ilmin | bir bilgi- | [Elm](https://akilkuran.com/Elm) |
| وَخَتَمَ | ve hateme | ve mühürlediği | [xtm](https://akilkuran.com/xtm) |
| عَلَىٰ | ala | üzerini |  |
| سَمْعِهِۦ | sem'ihi | kulağının | [smE](https://akilkuran.com/smE) |
| وَقَلْبِهِۦ | ve kalbihi | ve kalbini | [qlb](https://akilkuran.com/qlb) |
| وَجَعَلَ | ve ceale | ve çektiği | [jEl](https://akilkuran.com/jEl) |
| عَلَىٰ | ala | üstüne |  |
| بَصَرِهِۦ | besarihi | gözünün | [bSr](https://akilkuran.com/bSr) |
| غِشَـٰوَةًۭ | gişaveten | perde | [g$w](https://akilkuran.com/g$w) |
| فَمَن | femen | şimdi kim? |  |
| يَهْدِيهِ | yehdihi | ona doğru yolu gösterecek | [hdy](https://akilkuran.com/hdy) |
| مِنۢ | min |  |  |
| بَعْدِ | bea'di | sonra | [bEd](https://akilkuran.com/bEd) |
| ٱللَّهِ ۚ | llahi | Allah'tan |  |
| أَفَلَا | efela |  |  |
| تَذَكَّرُونَ | tezekkerune | düşünmüyor musunuz? | [pkr](https://akilkuran.com/pkr) |

## Kökler

- **راي (rAy)** — Gözle ya da basiretle bakıp görmek  
  https://akilkuran.com/rAy
- **اخذ (Axp)** — Bir şeyi ele geçirip toplamak  
  https://akilkuran.com/Axp
- **اله (Alh)** — Tek temel anlamı ibadettir  
  https://akilkuran.com/Alh
- **هوي (hwy)** — Boşluk ve düşüş temel anlamdır: gökle yer arasındaki boşluk ve yukarıdan aşağı düşmek  
  https://akilkuran.com/hwy
- **ضلل (Dll)** — Bir şeyin kaybolup hakkı olmayan yere gitmesi  
  https://akilkuran.com/Dll
- **علم (Elm)** — Bir şeyi ötekilerden ayıran iz ve işaret  
  https://akilkuran.com/Elm
- **ختم (xtm)** — Bir şeyin sonuna ulaşmak  
  https://akilkuran.com/xtm
- **سمع (smE)** — Bir şeyi kulakla algılamak  
  https://akilkuran.com/smE
- **قلب (qlb)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyin halis ve en değerli kısmı ve bir şeyi bir yönden öbür yöne çevirmek  
  https://akilkuran.com/qlb
- **جعل (jEl)** — Birbirine dayanmayan kelimeler taşır  
  https://akilkuran.com/jEl
- **بصر (bSr)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyi bilmek ve bir şeyin kalınlığı  
  https://akilkuran.com/bSr
- **غشو (g$w)** — Bir şeyi başka bir şeyle örtmek  
  https://akilkuran.com/g$w
- **هدي (hdy)** — Önden giderek yol göstermek ve incelikle yönlendirmek  
  https://akilkuran.com/hdy
- **بعد (bEd)** — İki temel anlamı vardır: yakınlığın karşıtı olan uzaklık ve 'önce'nin karşıtı olan 'sonra'  
  https://akilkuran.com/bEd
- **ذكر (pkr)** — İki temel anlamı vardır: erkek (dişinin karşıtı) ve bir şeyi akılda tutmak, unutmamak  
  https://akilkuran.com/pkr

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/45/22.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/45/24.md
- Sure: https://akilkuran.com/45.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt