# Fil 105:3

- **Sure:** 105. Fil (5 ayet)
- **Ayet:** 3 / 5
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/fil-suresi/3-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَاَرْسَلَ عَلَيْهِمْ طَيْراً اَبَاب۪يلَۙ

## Okunuş

Ve ersele aleyhim tayren ebabil.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Ve üzerlerine dalga dalga bir bombardıman gönderdi [1].

1. Fil ordusu, gücünü "Tek ve devasa bir kütle" olmasından alır. Dünyevi egolar ve imparatorluklar da böyledir; merkezi, büyük ve hantaldır. Sistem ise onlara kendi büyüklüklerinde tek bir canavarla karşılık vermez. Sistem, onları "Ebâbîl" ile, yani küçük, görünmez, ama akın akın gelen, hiçbir merkezi olmayan, bu yüzden yok edilemeyen dağınık bir sürünün ardışık vuruşlarıyla çürütür. Sistemsel Süreklilik: Ebâbîl vur-kaç değildir. Bitmek bilmeyen, biri bitince arkasından diğeri gelen [kervan gibi uzayan] sistematik ve ritmik bir bombardımandır. İllüzyonu yıkan şey, darbenin büyüklüğü değil, ritmik sürekliliği ve her yandan gelmesidir. Stratejik aklı kıt bir ordu veya yapı ne kadar büyük olursa olsun, planlı ve sürekli bir direnç karşısında yıkılmaya mahkümdur. Yeryüzünün en yenilmez sanılan yapı veya orduları da, küçük fakat planlı ve dirençli, doğru organize olan yapılar veya ordular karşısında yenilebilecekleri mesajı verilmektedir. Ayette kastedilen ''Ebabil'', Allah'ın zalimleri cezalandıran sistemi, sistemsel güçleri/orduları olarak da anlaşılabilir. Zira kelime, tek bir türden bahsetmemektedir. Ṭ-Y-R kökü de; nesnel düzlemde havada uçan kuşları ve nesneleri, ontolojik ve sistemsel düzlemde ise Fil Suresi’nde yeryüzünün en hantal, en kibirli ve zırhlı kütlesine karşı evrensel sistemin devreye soktuğu; yerçekimine [maddeye] tabi olmayan, hantallıktan sıyrılmış, gözle görülmeyen bir hızda hareket eden, hedefine kilitlenmiş, engellenemeyen ve asla sapmayan dinamik bir yasayı/kinetik gücü, yeryüzünün sahte savunma duvarlarını aşıp hedefini mutlak surette bulan "Mikro-Hız ve İnfaz" yasasını [sünnetullah] vurgular.

### Erhan Aktaş meali

Onların üzerlerine sürü sürü kuşlar gönderdi;

### Diyanet İşleri meali

(3-5) Üzerlerine balçıktan pişirilmiş taşlar atan sürü sürü kuşlar gönderdi. Nihayet onları yenilmiş ekin yaprakları haline getirdi.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Saldı da üzerlerine sürü sürü kuşlar (Ebabil)

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Gönderdi üzerlerine sürüler halinde kuş,

### Ali Bulaç meali

Onların üzerine ebabil (sürü sürü) kuşlarını gönderdi.

### Ali Aydın meali

Üzerlerine balçıktan pişirilmiş taşlar atan sürü sürü kuşlar gönderdi. Nihayet onları yenilmiş ekin yaprakları hâline getirdi. [1]

1. Nitekim Kur’an’ı Mübin’in naklettiği kıssaların gayesi iki ana maddede özetlenebilir. 1-) Allah Resulü’nü ve iman edenleri teselli etmek, onların irade ve azmini arttırmak. 2) İnsanları düşündürmek ve ibret almalarını sağlamak. “Andolsun onların (geçmiş elçilerin ve ümmetlerinin) kıssalarında akıl sahipleri için pek çok ibretler vardır...” (Yusuf- 111) Bu nedenle kıssalar, bu amaç ve hedefler doğrultusunda anlatıldığı için, olaylar tarihi bir disiplin içinde ele alınmamışlardır. Kur’an’ın amacı olayların tarihsel gerçekliğini tarihsel unsurları olan yer, zaman, tarih, coğrafya eşliğinde tarih kitaplarında olduğu gibi görmek değildir. O tarihsel olayları, darb-ı meseller’i tevhid inancını ve güzel ahlakı yerleştirmede etkili birer yan unsur olarak kullanmaktadır. Dolayısıyla kıssalara ve darb-ı mesellere bu çerçeveden bakmak gerekir. Kıssalarda doğru olan hikayenin bizzat ayrıntısı değil, vermek istediği derin mesajlardır, hikmetli anlamlardır. Hatta kıssalarda ayrıntı vermek, verilmek istenen ibret, derinlik ve hikmetleri dağıtıp yok edecektir. Bundan dolayı Kur’an’a yaklaşan, bizzat amaç edilmeyen kıssaların içerdikleri olayların ayrıntısına ve mahiyetine dalmaz ve bu anlatılan olayların marufu emretme, hidayet yolunu gösterme, öğüt verme ve ibret alma çerçevesinin dışında değerlendirmez. O halde diyebiliriz ki: Kur’an hitabında yer alan kıssalar ve bu kıssalar da geçen olayları “tarih ilmi” çerçevesinde ele almak ve yorumlamak, vahyin amacının dışında bir yaklaşım olur. Bu sebeple kıssaları, “ana prensipleri destekleyen araçlar” olarak görmek ve bunları insanın hidayetine yardımcı olan, bireysel ve toplumsal hayatında önünü görmesine vasıta olan ibret ve öğüt dolu hadiseler olarak değerlendirmek, kıssaların anlatılmak istenen amacına daha uygun bir yaklaşım olacaktır. Kıssaların altına dolgu malzemesi yerleştirmek onları amaçlarından saptırmaktan başka hiçbir işe yaramayacağını akıl, iz’an, tevhid ve ilim sahipleri bilir. Temelde bu surede verilmek istenen ders şudur. “İslam’ın sesini kesmek isteyen, Kur’an’a ve Allah Resulü’ne karşı düşmanca tavırlar sergilemeyi sürdürmeleri halinde Mekke müşriklerinin de geçmiş toplumların yok edildikleri gibi olmasa da, yaratılış yasasına uygun bir şekilde mahvolacaklarını ve yenileceklerini ihtar, onları tehdit ve uyarı, Allah Resulü’ne ve iman edenleri cesaretlendirme, imanlarını arttırma, onlara güven verme, sebat ve sabırlarını arttırma, onları teselli etme” mahiyeti taşıyordu. Yoksa Fil suresinde anlatılan kıssanın Mekke ile hiçbir ilgisi bulunmamaktadır. Mesela: Yahudileri ilgilendirdiği için Elçilerinin ve atalarının başından geçen olayları Kur’an onlarca yerde anmakta, imana gelmelerini teşvik amaçlı onlara birçok hatırlatmada bulunmaktadır. Mesela: Mekke’de olan Müslümanlar ateşe tapan İran’lılara karşı, Rumların galip gelmesini istiyorlardı.(Rum-1,2,3,4) Çünkü Rumların Allah’a, elçilere ve âhirete imanları vardı.

### İbrahim Esinler meali

Ve gönderdi* üzerlerine yığınlar (halinde) kuşlar/uçanlar**.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/105/3_

1. Senin Rabbin.
2. Meteor parçaları.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Onların üzerine bölük bölük kuş sürüleri gönderdi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/105/3_

### Şaban Piriş meali

Onların üzerine sürü sürü kuşlar gönderdi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/105/3_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Onların üstüne ebâbil kuşlarını gönderdi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/105/3_

### Mustafa İslamoğlu meali

Onların üzerine katar katar bilinmeyen nitelikte uçan taşıyıcı varlıklar saldı;

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Muhammed Esed meali

Üzerlerine kalabalık sürüler halinde uçan varlıklar saldı,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Edip Yüksel meali

Onların üstüne kuş sürüleri gönderdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Mehmet Okuyan meali

Üzerlerine sürü sürü kuşlar göndermişti.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

1. Ayette geçen [ebâbîl] kelimesi bir kuş türünün adı değil, kuşların sürüler halinde oluşları demektir.

### Süleymaniye Vakfı meali

Üzerlerine öbek öbek uçuşan şeyler /volkanik kül bulutları göndermişti.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

1. "Tayr (طَيْر)", "tair (طائر)" kelimesinin çoğuludur. Kanadı olup havada uçan her şeye "tair" denir (Müfredat). Kuş da iki kanadıyla uçan tairdir ({{6:38}}En'am 6/38{{/}}).
2. "Ebabil (أبابيل)" "arka arkaya, öbek öbek" demektir (el-Ayn). Zeccac'a göre "tayrun ebabil (طير أَبابيل)" "şuradan buradan öbekler halinde tayr / uçuşan varlık" anlamındadır. "Ebabil (أبابيل)", deve anlamına gelen "ibil (إبل)" ile aynı köktendir. İbil'in kök anlamı, öbek öbek olma, ağır olma ve kapsamadır (Mekayis). İbil, yağmur yüklü bulut anlamına da gelir. (el-Kamus). Bu tanımları dikkate alırsak, "tayran ebabil (طَيْرًا أَبَابِيلَ)"e, arka arkaya uçuşan kalın bulut kütleleri veya yanardağdan çıkan lav ve kül bulutları demek gerekir.

### Ahmed Hulusi meali

İrsal etti üzerlerine tayran ebabil'i (Ebabil kuşları).

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Bayraktar Bayraklı meali

Üzerlerine sürü sürü kuşlar gönderdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Süleyman Ateş meali

Üzerlerine sürü sürü kuşlar gönderdi,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Ali Rıza Safa meali

Ve sürüler biçiminde uçan varlıkları, onların üzerine gönderdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

1. "Sürüler biçiminde uçan varlıklar" olarak yazdığımız "Tayren ebabil" terimi, Kur'an çevirilerinde, çoğunlukla, "Kuş sürüleri" veya "Ebabil kuşları" biçiminde çevrilmiştir. Benzer yorum başkalıkları 3:49 ve 5:110 ayetlerindeki "Tayri" terimi için de yapılmıştır. Bu terim, kuşlar, uçan böcekler, uçan varlıklar ve uçan nesnelerin tümünü kapsar.

### Gültekin Onan meali

Onların üzerine ebabil (sürü sürü) kuşlarını gönderdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### İbni Kesir meali

O; bunların üzerine sürülerle kuşlar gönderdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

### Hasan Basri Çantay meali

O, bunların üzerine sürü sürü kuş (lar) gönderdi,

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/3_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَأَرْسَلَ | ve ersele | ve gönderdi | [rsl](https://akilkuran.com/rsl) |
| عَلَيْهِمْ | aleyhim | üzerlerine |  |
| طَيْرًا | tayran | kuşlar | [Tyr](https://akilkuran.com/Tyr) |
| أَبَابِيلَ | ebabile | sürü sürü | [Abl](https://akilkuran.com/Abl) |

## Kökler

- **رسل (rsl)** — Salıverilip ağır ağır yayılmak, uzanmak  
  https://akilkuran.com/rsl
- **طير (Tyr)** — Bir şeyin havada hafifçe gitmesi  
  https://akilkuran.com/Tyr
- **ابل (Abl)** — Birkaç temel anlamı vardır: deve, yetinmek ve üstün gelmek  
  https://akilkuran.com/Abl

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/105/2.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/105/4.md
- Sure: https://akilkuran.com/105.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
