# Fil 105:5

- **Sure:** 105. Fil (5 ayet)
- **Ayet:** 5 / 5
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/fil-suresi/5-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

فَجَعَلَهُمْ كَعَصْفٍ مَأْكُولٍ

## Okunuş

Fe cealehum keasfin me'kul.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Böylece onları, çiğnenmiş bir kuru yaprak artığı gibi kıldı [1].

1. Fil ordusu dünyaya meydan okurken içi kibirle, zırhla ve güçle şişirilmiş devasa bir kütleydi. Sünnetullah onları vurup kısıtladığında, fiziksel olarak yok olmalarından ziyade bir çürüme yaşadılar. Kibre dayanan o devasa yapının içi boşaldı; geriye tıpkı fırtınada savrulan kuru bir samandan farkı kalmayan, ezilmiş, işlevsiz bir posa kaldı. Ayetin, Me'kûl [çiğnenmiş, tüketilmiş] kelimesiyle tamamlanması dikkat çekicidir. Onlar dünyayı çiğnemek, tüketmek ve ezip geçmek istemişti. Sünnetullah ise onları tarladaki başaklar gibi öğütmüş, çiğnemiş ve geriye sadece posasını bırakmıştır.

### Erhan Aktaş meali

Böylece onları yenmiş ekin yaprağı gibi yaptı.

### Diyanet İşleri meali

(3-5) Üzerlerine balçıktan pişirilmiş taşlar atan sürü sürü kuşlar gönderdi. Nihayet onları yenilmiş ekin yaprakları haline getirdi.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Derken kılıverdi onları bir yenik hasıl gibi

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Nihayet, onları yenik ekin yaprağına çevirdi.

### Ali Bulaç meali

Sonunda onları, yenik ekin yaprağı gibi kıldı.

### Ali Aydın meali

Üzerlerine balçıktan pişirilmiş taşlar atan sürü sürü kuşlar gönderdi. Nihayet onları yenilmiş ekin yaprakları hâline getirdi. [1]

1. Nitekim Kur’an’ı Mübin’in naklettiği kıssaların gayesi iki ana maddede özetlenebilir. 1-) Allah Resulü’nü ve iman edenleri teselli etmek, onların irade ve azmini arttırmak. 2) İnsanları düşündürmek ve ibret almalarını sağlamak. “Andolsun onların (geçmiş elçilerin ve ümmetlerinin) kıssalarında akıl sahipleri için pek çok ibretler vardır...” (Yusuf- 111) Bu nedenle kıssalar, bu amaç ve hedefler doğrultusunda anlatıldığı için, olaylar tarihi bir disiplin içinde ele alınmamışlardır. Kur’an’ın amacı olayların tarihsel gerçekliğini tarihsel unsurları olan yer, zaman, tarih, coğrafya eşliğinde tarih kitaplarında olduğu gibi görmek değildir. O tarihsel olayları, darb-ı meseller’i tevhid inancını ve güzel ahlakı yerleştirmede etkili birer yan unsur olarak kullanmaktadır. Dolayısıyla kıssalara ve darb-ı mesellere bu çerçeveden bakmak gerekir. Kıssalarda doğru olan hikayenin bizzat ayrıntısı değil, vermek istediği derin mesajlardır, hikmetli anlamlardır. Hatta kıssalarda ayrıntı vermek, verilmek istenen ibret, derinlik ve hikmetleri dağıtıp yok edecektir. Bundan dolayı Kur’an’a yaklaşan, bizzat amaç edilmeyen kıssaların içerdikleri olayların ayrıntısına ve mahiyetine dalmaz ve bu anlatılan olayların marufu emretme, hidayet yolunu gösterme, öğüt verme ve ibret alma çerçevesinin dışında değerlendirmez. O halde diyebiliriz ki: Kur’an hitabında yer alan kıssalar ve bu kıssalar da geçen olayları “tarih ilmi” çerçevesinde ele almak ve yorumlamak, vahyin amacının dışında bir yaklaşım olur. Bu sebeple kıssaları, “ana prensipleri destekleyen araçlar” olarak görmek ve bunları insanın hidayetine yardımcı olan, bireysel ve toplumsal hayatında önünü görmesine vasıta olan ibret ve öğüt dolu hadiseler olarak değerlendirmek, kıssaların anlatılmak istenen amacına daha uygun bir yaklaşım olacaktır. Kıssaların altına dolgu malzemesi yerleştirmek onları amaçlarından saptırmaktan başka hiçbir işe yaramayacağını akıl, iz’an, tevhid ve ilim sahipleri bilir. Temelde bu surede verilmek istenen ders şudur. “İslam’ın sesini kesmek isteyen, Kur’an’a ve Allah Resulü’ne karşı düşmanca tavırlar sergilemeyi sürdürmeleri halinde Mekke müşriklerinin de geçmiş toplumların yok edildikleri gibi olmasa da, yaratılış yasasına uygun bir şekilde mahvolacaklarını ve yenileceklerini ihtar, onları tehdit ve uyarı, Allah Resulü’ne ve iman edenleri cesaretlendirme, imanlarını arttırma, onlara güven verme, sebat ve sabırlarını arttırma, onları teselli etme” mahiyeti taşıyordu. Yoksa Fil suresinde anlatılan kıssanın Mekke ile hiçbir ilgisi bulunmamaktadır. Mesela: Yahudileri ilgilendirdiği için Elçilerinin ve atalarının başından geçen olayları Kur’an onlarca yerde anmakta, imana gelmelerini teşvik amaçlı onlara birçok hatırlatmada bulunmaktadır. Mesela: Mekke’de olan Müslümanlar ateşe tapan İran’lılara karşı, Rumların galip gelmesini istiyorlardı.(Rum-1,2,3,4) Çünkü Rumların Allah’a, elçilere ve âhirete imanları vardı.

### İbrahim Esinler meali

Öyle ki yaptı* onları** yenmiş bir mısır/bitki başağı gibi.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/105/5_

1. Senin Rabbin.
2. Fil sahiplerini.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Nihayetinde onları yenmiş ekin yaprakları gibi yapıverdi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/105/5_

### Şaban Piriş meali

Onları yenilip çiğnenmiş ekin gibi yaptı.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/105/5_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Böylece Allah onları yenilip çiğnenmiş ekine çevirdi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/105/5_

### Mustafa İslamoğlu meali

Derken (Rabbin) onları, yenil(erek delik deşik edil)miş yapraklara benzetti.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Muhammed Esed meali

ve onları yalnız sap dipleri kalasıya yenmiş bir ekin tarlasına benzettiler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Edip Yüksel meali

Ve böylece onları yenmiş ekin gibi perişan etmişti.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Mehmet Okuyan meali

Böylece, onları yenilmiş ekin (tarlası) gibi yapmıştı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Süleymaniye Vakfı meali

Sonunda onları, (içi) yenmiş tahıl kabuğu gibi yapmıştı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

1. "Asf (عصف)" dane üzerindeki kabuğa denir (Mekayis). Allah ashab-ı fili, danesi yenmiş kabuk gibi içi boş yapmıştı (Lisan'ul-Arab). Lut aleyhisselama inanmadıkları için yanardağ patlaması sonucu lav külleri altında kalan eşi ve diğerleri ile ilgili yedi ayette bu durum "kalıntısı kalan" anlamındaki ğabir (غابر) (Lisan'ul-Arab) kelimesi ile ifade edilir ({{7:83}}A'raf 7/83,{{/}} {{15:60}}Hicr 15/60,{{/}} {{26:171}}Şuara 26/171,{{/}} {{27:57}}Neml 27/57,{{/}} {{29:32}}Ankebut 29/32{{/}}-{{29:33}}33,{{/}} {{37:135}}Saffat 37/135{{/}}). Demek yanardağ külleri altında kalan cesetlerin içi yok olur ama dışlarında bir şeyler kalır.
2. Bu ayete göre fil olayının geçtiği Vadi'n-nar denilen bölgede kazı yapılsa, ölen askerlerin ve fillerin cesetleri, donmuş ve içleri boş bir halde bulunabilir. Bu vadi, Müzdelife ile Mina arasındadır. Vadinin iki tarafındaki dağları gözlemleyen herkes, yanardağ patlamasının izlerini açıkça görebilir.

### Ahmed Hulusi meali

Nihayet onları yenmiş ekin yaprağı gibi kıldı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Bayraktar Bayraklı meali

Sonunda onları, kurtçuk tarafından yenilmiş ekin yaprağı gibi yaptı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Süleyman Ateş meali

Nihayet onları, kurt yeniği ekin yaprağı gibi yaptı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Ali Rıza Safa meali

Sonunda, onları, yenik bitki yaprağı gibi yaptı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Gültekin Onan meali

Sonunda onları, yenik ekin yaprağı gibi kıldı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### İbni Kesir meali

Nihayet onları, yenik ekin yaprağı gibi yapıverdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

### Hasan Basri Çantay meali

Derken (Allah) onları yenik ekin yaprağı gibi yapıverdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/105/5_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| فَجَعَلَهُمْ | fecealehum | nihayet onları yaptı | [jEl](https://akilkuran.com/jEl) |
| كَعَصْفٍۢ | keasfin | ekin yaprağı gibi | [ESf](https://akilkuran.com/ESf) |
| مَّأْكُولٍۭ | me'kulin | yenmiş | [Akl](https://akilkuran.com/Akl) |

## Kökler

- **جعل (jEl)** — Birbirine dayanmayan kelimeler taşır  
  https://akilkuran.com/jEl
- **عصف (ESf)** — Hafiflik ve hız  
  https://akilkuran.com/ESf
- **اكل (Akl)** — Eksiltmek  
  https://akilkuran.com/Akl

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/105/4.md
- Sure: https://akilkuran.com/105.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
