# فسد (fsd) kökü - **Sayfa:** https://akilkuran.com/fsd - **Kuran'da:** 47 ayette, toplam 50 kez geçer - **Klasik sözlükler:** Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Mekâyîsü'l-Luğa, Müfredât ## Anlam Bozulmak anlamına gelen tek bir kelimedir. Fesat, bir şeyin dengeden az ya da çok çıkmasıdır ve salâhın karşıtıdır; can, beden ve dış dünya için kullanılır. ## Lisânü'l-Arab — فسد maddesi > فسد: الفسادُ: نَقِيضُ الصَّلَاحِ، فَسَدَ يَفْسُدُ ويَفْسِدُ وفَسُدَ فَساداً وفُسُوداً، فَهُوَ فاسدٌ وفَسِيدٌ فِيهِمَا، وَلَا يُقَالُ انْفَسَد وأَفْسَدْتُه أَنا. وَقَوْلُهُ تَعَالَى: وَيَسْعَوْنَ فِي الْأَرْضِ فَساداً*؛ نَصَبَ فَسَادًا لأَنه مَفْعُولٌ لَهُ أَراد يَسْعَوْن فِي الأَرض لِلْفَسَادِ. وَقَوْمٌ فَسْدَى كَمَا قَالُوا ساقِطٌ وسَقْطَى، قَالَ سِيبَوَيْهِ: جَمَعُوهُ جَمْعَ هَلْكى لِتَقَارُبِهِمَا فِي الْمَعْنَى. وأَفَسَدَه هُوَ واسْتَفْسَد فُلَانٌ إِلى فُلَانٍ. وتَفَاسَدَ القومُ: تدابَرُوا وَقَطَّعُوا الأَرحام؛ قَالَ: / يَمْدُدْنَ بالثُّدِيِّ فِي المَجَاسِدِ ... إِلى الرجالِ، خَشْيَةَ التَّفاسُدِ / يَقُولُ؛ يُخْرِجن ثُدِيَّهُنَّ يَقُلْنَ: نَنشدكم اللَّهَ أَلا حَمَيْتُمُونَا، يُحَرِّضْنَ بِذَلِكَ الرِّجَالَ. وَاسْتَفْسَدَ السلطانُ قائدَه إِذا أَساء إِليه حَتَّى اسْتَعْصَى عَلَيْهِ. والمَفْسَدَةُ: خِلَافُ المصْلَحة. والاستفسادُ: خِلَافُ الِاسْتِصْلَاحِ. وَقَالُوا: هَذَا الأَمر مَفْسَدَةٌ لِكَذَا أَي فِيهِ فَسَادٌ؛ قَالَ الشَّاعِرُ: / إِنَّ الشبابَ والفَراغَ والجِدَهْ ... مَفْسَدَةٌ للعَقْلِ، أَيُّ مَفْسَدَهْ / وَفِي الْخَبَرِ: / أَن عَبْدَ الْمَلِكِ بْنَ مَرْوَانٍ أَشرف عَلَى أَصحابه وَهُمْ يَذْكُرُونَ سِيرَةَ عُمَرَ فَغَاظَهُ ذَلِكَ، فَقَالَ: إِيهاً عَنْ ذِكْرِ عُمَرَ فإِنه إِزْراءٌ عَلَى الوُلاةِ مَفْسَدَةٌ لِلرَّعِيَّةِ. / وعدَّى إِيهاً بِعَنْ لأَن فِيهِ مَعْنَى انْتَهُوا. وَقَوْلُهُ عَزَّ وَجَلَّ: ظَهَرَ الْفَسادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ؛ الْفَسَادُ هُنَا: الجَدْب فِي الْبِرِّ وَالْقَحْطُ فِي الْبَحْرِ أَي فِي المُدُن الَّتِي عَلَى الأَنهار؛ هَذَا قَوْلُ الزجاجِيِّ. وَيُقَالُ: أَفْسَدَ فُلَانٌ المالَ يُفْسِدُه إِفْساداً وفَساداً، وَاللَّهُ لا يحب الْفَسَادَ. وفَسَّدَ الشيءَ إِذا أَبَارَه؛ وَقَالَ ابْنُ جُنْدُبٍ: / وقلتُ لَهُمْ: قَدْ أَدْرَكَتْكُمْ كَتِيبَةٌ ... مُفَسِّدَةُ الأَدْبارِ، مَا لَمْ تُخَفَّرِ / أَي إِذا شَدَّت عَلَى قَوْمٍ قَطَعَتْ أَدبارَهم مَا لَمْ تُخَفَّرِ الأَدبارُ أَي لَمْ تُمْنَعْ. وَفِي الْحَدِيثِ: / كُرِهَ عَشْرُ خِلال مِنْهَا إِفسادُ الصَّبِيِّ غيرَ مُحَرِّمِهِ؛ هُوَ أَن يَطأَ المرأَة الْمُرْضِعَ فإِذا حَمَلَتْ فَسَدَ لَبَنُهَا وَكَانَ مِنْ ذَلِكَ فَسَادُ الصَّبِيِّ وَتُسَمَّى الغِيلَة؛ وَقَوْلُهُ غَيْرَ مُحَرِّمِهِ أَي أَنه كَرِهَهُ وَلَمْ يَبْلُغْ بِهِ حَدَّ التحريم. Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 3, s. 335 — https://shamela.ws/book/1687/1777 ## Kitâbu'l-Ayn — فسد maddesi > الفساد: نقيض الصلاح، وفسد يفسد، وأفسدته. Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed, cilt 7, s. 231 — https://shamela.ws/book/1682/2535 ## Mekâyîsü'l-Luğa — فسد maddesi > الفاء والسين والدال كلمة واحدة، فسد الشيء يفسد فسادا وفسودا، وهو فاسد وفسيد. Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 4, s. 503 — https://shamela.ws/book/21710/2043 ## Müfredât — فسد maddesi > الفساد: خروج الشيء عن الاعتدال، قليلا كان الخروج عنه أو كثيرا، ويضاده الصلاح، ويستعمل ذلك في النفس، والبدن، والأشياء الخارجة عن الاستقامة، يقال: فسد فسادا وفسودا 1 ، وأفسده غيره. قال تعالى: لفسدت السماوات والأرض [المؤمنون/ 71] ، لو كان فيهما آلهة إلا الله لفسدتا [الأنبياء/ 22] ، ظهر الفساد في البر والبحر [الروم/ 41] ، والله لا يحب الفساد [البقرة/ 205] ، وإذا قيل لهم لا تفسدوا في الأرض [البقرة/ 11] ، ألا إنهم هم المفسدون [البقرة/ 12] ، ليفسد فيها ويهلك الحرث والنسل [البقرة/ 205] ، إن الملوك إذا دخلوا قرية أفسدوها [النمل/ 34] ، إن الله لا يصلح عمل المفسدين [يونس/ 81] ، والله يعلم المفسد من المصلح [البقرة/ 220] . Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 636 — https://shamela.ws/book/23636/618 ## Türevler - ٱلْمُفْسِدِينَ (l-mufsidine) — bozguncuların: 10 kez - مُفْسِدِينَ (mufsidine) — bozgunculuk yaparak: 5 kez - ٱلْفَسَادَ (l-fesade) — bozgunculuğu: 4 kez - تُفْسِدُوا۟ (tufsidu) — bozgunculuk yapmayın: 4 kez - يُفْسِدُونَ (yufsidune) — bozgunculuklarından: 3 kez - بِٱلْمُفْسِدِينَ (bil-mufsidine) — bozguncuları: 2 kez - فَسَادًۭا ۚ (fesaden) — bozguncuğu: 2 kez - وَيُفْسِدُونَ (ve yufsidune) — ve bozgunculuk yapanlar: 2 kez - أَفْسَدُوهَا (efseduha) — orayı bozarlar: 1 kez - ٱلْفَسَادُ (l-fesadu) — fesat: 1 kez - ٱلْفَسَادِ (l-fesadi) — fesat-: 1 kez - ٱلْمُفْسِدَ (l-mufside) — bozanı: 1 kez - ٱلْمُفْسِدُونَ (l-mufsidune) — bozgunculardır: 1 kez - فَسَادٍۢ (fesadin) — bozgunculuğa karşı: 1 kez - فَسَادًا (fesaden) — bozgunculuk yapmağa: 1 kez - كَٱلْمُفْسِدِينَ (kalmufsidine) — bozgunculuk yapanlar gibi (mi?): 1 kez - لَتُفْسِدُنَّ (letufsidunne) — bozgunculuk yapacaksınız: 1 kez - لَفَسَدَتِ (lefesedeti) — bozulur giderdi: 1 kez - لَّفَسَدَتِ (lefesedeti) — bozulurdu: 1 kez - لَفَسَدَتَا ۚ (lefesedeta) — ikisi de bozulup gitmişti: 1 kez ## Geçtiği ayetlerden (ilk 18 / 50) - **Bakara 2:11** — Onlara, "Yeryüzünde bozgunculuk yapmayın." denildiğinde, "Biz ancak düzelticileriz." derler. https://akilkuran.com/bakara-suresi/11-ayet.md - **Bakara 2:12** — İyi bilin ki, onlar bozguncuların ta kendileridir. Fakat bunun şuurunda[1] değiller. https://akilkuran.com/bakara-suresi/12-ayet.md - **Bakara 2:27** — O kimseler misâklerinden[1] sonra Allah'ın ahdini[2] bozarlar. Allah'ın bağlı kalınmasını istediği şeyle bağlarını koparırlar ve yeryüzünde bozgunculuk yaparlar. İşte onlar, hüsrana uğrayanlardır. https://akilkuran.com/bakara-suresi/27-ayet.md - **Bakara 2:30** — Hani! Bir zamanlar Rabb'in, meleklere[1]: "Ben yeryüzünde bir[2] halîfe[3] tayin[4] edeceğim." demişti. Melekler: orada bozgunculuk yapanı ve kan dökeni mi halîfe yapacaksın? Oysa biz Seni mutlak üstünlüğünle, eşsizliğin ve benzersizliğinle yüceltip kutsuyoruz." dediler. Allah: "Ben sizin bilmediklerinizi bilirim." dedi. https://akilkuran.com/bakara-suresi/30-ayet.md - **Bakara 2:60** — Hani! Mûsâ, halkı için su istemişti. Biz de demiştik ki: "Asanla kayaya vur." Bunun üzerine kayadan on iki göz su fışkırmıştı. Her grup hangi kaynaktan içeceğini bilmişti. Allah'ın verdiği rızıktan yiyin, için fakat asilik yaparak yeryüzünde bozgunculuk çıkarmayın. https://akilkuran.com/bakara-suresi/60-ayet.md - **Bakara 2:205** — Senden ayrılınca,[1] yeryüzünde bozgunculuk yapmaya, ürünü ve nesli yok etmeye çalışır. Allah ise bozgunculuğu sevmez. https://akilkuran.com/bakara-suresi/205-ayet.md - **Bakara 2:220** — Dünya ve Âhiret hakkında… Bir de sana öksüzleri soruyorlar. De ki: "Onların hayatlarını düzene sokmak, sahipsiz bırakmaya göre hayırlı olandır." Eğer birlikte yaşayacak olursanız, onlar sizin kardeşlerinizdir. Allah, bozguncu olanla yapıcı olanı ayırt etmesini bilir. Eğer, Allah dileseydi, sizi zora koşardı. Zira Allah, Çok Güçlü ve Her Şeye Egemen'dir. https://akilkuran.com/bakara-suresi/220-ayet.md - **Bakara 2:251** — Allah'ın izniyle onları yenilgiye uğrattılar. Dâvûd, Câlût'u öldürdü. Allah, Ona güç ve hikmet[1] verdi. Ona dilediğinden öğretti. Eğer, Allah, insanların bir kısmını bir kısmıyla savmasaydı, yeryüzü bozguna uğrardı. Ancak, Allah, bütün âlemlere karşı sınırsız lütuf sahibidir. https://akilkuran.com/bakara-suresi/251-ayet.md - **Ali İmran 3:63** — Eğer yüz çevirirlerse, Allah, kimlerin bozguncu olduğunu bilir. https://akilkuran.com/ali-imran-suresi/63-ayet.md - **Maide 5:32** — Bundan dolayı[1] İsrâîloğulları'na yazdık: "Kuşkusuz kim, bir cana karşılık olmaksızın veya yeryüzünde bozgunculuk yapmamış birini öldürürse, sanki bütün insanları öldürmüş gibidir. Kim de onu yaşatırsa, sanki bütün insanları yaşatmış gibi olur." Resûllerimiz onlara kanıtlayıcı açık bilgilerle geldiği halde onların çoğu bundan sonra da yeryüzünde israf[2] etmektedirler. https://akilkuran.com/maide-suresi/32-ayet.md - **Maide 5:33** — Allah ve Resûl'üyle savaşanların ve yeryüzünde bozgunculuk[1] yapmaya çalışanların cezası öldürülmeleri veya asılmaları veya ellerinin ve ayaklarının çapraz kesilmesi veya yerlerinden sürgün edilmeleridir[2]. İşte bu durum, onlar için Dünya'da bir rezilliktir. Âhiret'te ise onlar için büyük bir azâp vardır. https://akilkuran.com/maide-suresi/33-ayet.md - **Maide 5:64** — O Yahudiler,[1] "Allah'ın eli bağlıdır.[2]" dediler. Böyle söylemelerinden dolayı elleri bağlandı ve söyledikleri yüzünden lânetlendiler. Oysaki Onun iki eli de açıktır.[3] Nasıl dilerse öyle infak[4] eder. Yemin olsun ki sana Rabb'inden indirilen şey onların çoğunun azgınlığını ve küfrünü arttıracaktır. Biz de aralarına Kıyâmet Günü'ne kadar düşmanlık ve nefret yerleştirdik. Savaş için ateş yaktıkları her seferinde Allah onu söndürdü. Yeryüzünde bozgunculuk için koşuşuyorlar. Ve Allah bozguncuları sevmez. https://akilkuran.com/maide-suresi/64-ayet.md - **Araf 7:56** — Ve düzeltildikten sonra, yeryüzünde bozgunculuk yapmayın. Ona endişe ve ümit ile dûa edin. Kuşkusuz Allah'ın rahmeti muhsin[1] olanlara yakındır. https://akilkuran.com/araf-suresi/56-ayet.md - **Araf 7:74** — "Hatırlayın! Âd'dan sonra sizi halîfeler yapıp yeryüzüne yerleştirdi. Onun ovalarında köşkler yapıyor, dağlarını yontup evler yapıyorsunuz. Allah'ın nimetlerini düşünün de yeryüzünde bozgunculuk yapıp karışıklık çıkarmayın." https://akilkuran.com/araf-suresi/74-ayet.md - **Araf 7:85** — Medyen'e de kardeşleri Şuayb'ı. Dedi ki: "Ey halkım! Allah'a kulluk edin. Sizin için Ondan başka ilâh yoktur. Rabb'inizden size bir beyyinât[1] gelmiştir. Ölçüyü ve tartıyı tam yapın. İnsanlara mallarını eksik vermeyin. Düzeltildikten sonra yeryüzünde bozgunculuk yapmayın;[2] eğer Mü'minler iseniz bu, sizin için hayırlı olandır." https://akilkuran.com/araf-suresi/85-ayet.md - **Araf 7:86** — "Îmân Edenleri tehdit ederek Allah'ın yolundan çevirmek ve o yolu eğri göstermeye çalışmak için her yolun başına oturmayın.[1] Azken sizi nasıl çoğalttığını bir düşünün. Bakın! Bozgunculuk yapanların sonu nasıl oldu!" https://akilkuran.com/araf-suresi/86-ayet.md - **Araf 7:103** — Sonra onların ardından Mûsâ'yı âyetlerimizle Firavun'a ve onun melelerine gönderdik. Onlar, ona zûlmettiler. Bak bozguncuların sonu nasıl oldu! https://akilkuran.com/araf-suresi/103-ayet.md - **Araf 7:127** — Firavun halkının meleleri[1]: "Mûsâ'yı ve yanında yer alanları, yeryüzünde bozgunculuk yapsınlar, seni ve ilâhlarını terk etsinler diye mi bırakacaksın?" dediler. O da: "Oğullarını öldürüp, kadınlarını sağ bırakacağız. Kuşkusuz, biz onların üzerinde kahredicileriz." dedi. https://akilkuran.com/araf-suresi/127-ayet.md ## Gezinme - Kök dizini: https://akilkuran.com/kokler - Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt