# Furkan 25:73

- **Sure:** 25. Furkan (77 ayet)
- **Ayet:** 73 / 77
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/furkan-suresi/73-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَالَّذ۪ينَ اِذَا ذُكِّرُوا بِاٰيَاتِ رَبِّهِمْ لَمْ يَخِرُّوا عَلَـيْـهَا صُـماًّ وَعُمْيَـاناً

## Okunuş

Vellezine iza zukkiru bi ayati rabbihim lem yahırru aleyha summen ve umyanen.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Ve o kimseler, Rablerinin ayetleriyle bilgilendirildiklerinde, ona karşı sağır-bilinci tıkalı ve kör olarak etkisiz-gevşek-şuursuz davranmazlar [1].

1. İnsanın nefsi, atalarından öğrendiği ezberleri veya kendi çıkarlarını korumak istediğinde kendini hakikate karşı kilitler. Zihin, yeni bir doğru duyduğunda sarsılmaktan korktuğu için kendi kulaklarını tıkar [summ olur]. Furkan 73'teki incelik şudur: Ayetler okunurken bile sağır olmak mümkündür! Bir insan Kur'an'la aklını işletmiyor, o ayetlerin ne anlama geldiğini sorgulamıyor, sadece bir tapınma aracı gibi ezberden tekrar ediyorsa da; o zihin ayetlerin üzerine sağır ve kör olarak yığılmış demektir. Rahman'ın kulları, inandıkları kitaba kilitlenmiş bir zihinle [summ olarak] değil; sorgulayan, işiten [sem'] ve o yasadan bilinç üreten açık bir akılla yaklaşırlar. Toplumsal düzlemde sağırlık, zulmün ve sömürünün en büyük dayanağıdır. Kibirli iktidarlar [firavunlar ve meleler], ezilenlerin feryadına, liyakatin çığlığına ve ahlakın uyarılarına karşı daima sağır taklidi yaparlar. Adaletsiz düzenlerinin yıkılmaması için tıpkı o sert kaya gibi hiçbir eleştiriyi içlerine almazlar. Aynı şekilde, zalimlerin peşinden giden yığınlar [kitleler] da aklını kiraya vermiştir. Onlar da körü körüne itaat ettikleri için hakikat elçisinin sesine karşı sağırdırlar. İlahi yasa, kendi aklını kullanmayı reddeden, gücün önünde kör ve sağır gibi yığılıp kalan bu kitleleri 8:22'de yeryüzünün en şerli canlıları olarak tanımlar. Ayette kullanılan S-M-M [Summ] kökü, aklın iptal edilmesidir. İbadurrahman [Rahman'ın yasalarının bilincine ermiş kullar], yeryüzünde hiçbir gücün, ideolojinin, mezhebin, hatta bizzat kitabın ayetlerinin karşısında bile aklını iptal edip sağır ve kör bir taşa dönüşmez. Onlar işiten, algılayan, sorgulayan ve uyanık kalan sarsılmaz bir bilincin temsilcileridirler. Körlük: İnsan egosuna, güce veya statüye taptığında, zihninin üzerine kalın bir sis tabakası iner. Artık en net, en apaçık evrensel hakikatler bile önüne konsa onları göremez. Bu, iradi bir körleşmedir. Körlük, sadece gözün görmeme kusuru değil, insanın egosuna, kibrine veya çıkarlarına yenik düşerek zihninin üzerine çektiği o kalın sis tabakası, hakikat karşısında basiretin tamamen kararması ve uyanık olduğu halde körler gibi yaşama halidir. [17:107-109, 19:58, 32:15].

### Erhan Aktaş meali

Onlara, Rabblerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman, onlara karşı kör ve sağırmış gibi görmezden gelmezler.

### Diyanet İşleri meali

Onlar, kendilerine Rabblerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman, onlara kör ve sağır kesilmezler.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Ve onlar ki rablarının ayetleriyle va'z-u nasıhat edildikleri zaman üstüne kör, sağır yıkılıp yatmazlar

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Rablerinin ayetleri kendilerine hatırlatıldığında, kör ve sağırlar gibi onlar üzerine kapanmazlar.

### Ali Bulaç meali

Onlar, kendilerine Rablerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman, onun üstünde sağır ve körler olarak kapanıp kalmayanlardır.

### Ali Aydın meali

Kendilerine Rablerinin âyetleri hatırlatıldığında ise, onlara karşı sağır ve kör davranmazlar; [1][2]

1. Bütün kötülüklerin anası Kur’an’dan yüz çevirmektir. Kur’an’dan yüz çevirmek kadar büyük bir bela ve musibet, perişanlık ve dağılmışlık yoktur. Harr, kavramının yere yığılıp yani secde anlamında olmadığını bu ayet açık olarak göstermektedir. Yani birçok ayette bulunan ََ( َخََّرharra) kavramı ayetlere karşı sağır ve kör olmama, ayetlere karşı ilgisiz ve duyarsız kalmama anlamına gelmektedir. ََ( َخََّرharra) yere kapanma anlamında değildir. “Harra” kelimesi nesneler bağlamında yere yığılma anlamına gelir insan bağlamında geçtiği yerlerde ise ilgilenme, merak etme, araştırma, önemseme, değer verme, üzerine eğilme, benimseme ve kabul etme anlamına gelmektedir.
2. Âraf-43; Sâd- 24; Yusuf-100; Meryem- 58; Secde-15 âyetlerinde bulunan “harra” kavramı “ilgilenme, merak etme, araştırma, önemseme, ciddiyetle yaklaşma, değer verme, üzerine düşme ve kabul etme” anlamına gelmektedir. Bu âyette geçen “lem yahirru” “harr yapmazlar” ifadesi, ona karşı kör ve sağır davranmama, ilgisiz kalmama, üzerine düşme” demektir. “Harra” yere kapanma değildir.

### İbrahim Esinler meali

Ve kimselerdir (ki) zikredildikleri zaman Rablerinin ayetleri asla çökmezler* üzerine onun** bir sağır ve âmâ (olarak).

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/25/73_

1. Düşmezler.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Onlar ki, Rablerinin âyetleriyle kendilerine öğüt verildiği zaman buna karşı sağır ve kör kimseler olarak yüzleri üzere yıkılıp yatmazlar.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/25/73_

### Şaban Piriş meali

Rablerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman, onlara karşı kör ve sağır davranmazlar.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/25/73_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Kendilerine Rablerinin âyetleri hatırlatıldığında ise, onlara karşı sağır ve kör davranmazlar,

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/25/73_

### Mustafa İslamoğlu meali

Yine onlar: Rablerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman, sağırlar ve körler gibi (dinleyip anlamadan) üzerine üşüşmezler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Muhammed Esed meali

Ve onlar ki, kendilerine Rablerinin mesajları hatırlatıldığı zaman, körler(in) ve sağırlar(ın yaptığı) (gibi) (düşünüp anlamadan) onların üzerine üşüşmezler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Edip Yüksel meali

Kendilerine Efendi'lerinin ayetleri hatırlatıldığında, onlara karşı sağır ve kör davranmazlar.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Mehmet Okuyan meali

Kendilerine Rablerinin ayetleri hatırlatıldığında ise onlara karşı sağır ve kör davranmazlar.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

1. Gerçek müminler Yüce Allah'tan gelen mesajlara karşı duyarlı ve bilinçli davranırlar; onu anlamak için derin bir istek ve arzu gösterirler; onu can kulağıyla dinlerler; açık bir zihinle onu kavramaya çalışırlar. Genelde insanlar, ilâhî mesaja sadece yüzeysel bir heves ve heyecanla yaklaşır, görüntüyü kurtarmak için onun üzerine kapaklanır; ancak gerçekte mesajı anlamak için en küçük bir çaba sarf etmezler. Sonunda münafıklar veya onlara benzeyenler gibi Kur'an'ın mesajı hakkında kör ve sağır kalırlar.

### Süleymaniye Vakfı meali

Onlara Rablerinin ayetleri anlatılınca sağırmış ve körmüş gibi davranarak konuyu geçiştirmezler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

1. {{19:58}}Meryem 19/58.{{/}}

### Ahmed Hulusi meali

Onlar ki Rablerinin, varlıklarındaki işaretleri (hakikatleri) hatırlatıldıklarında, (o hakikate karşı) sağır ve kör kalmazlar!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Bayraktar Bayraklı meali

Rabblerinin ayetleri kendilerine hatırlatıldığında, kulaklarını kapatarak ve gözlerini yumarak onları görmezlikten gelmezler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Süleyman Ateş meali

Ve kendilerine Rablerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman onlara karşı sağır ve kör davranmazlar.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Ali Rıza Safa meali

Ve Efendilerinin ayetleri onlara hatırlatıldığında, kör ve sağır kesilmezler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Gültekin Onan meali

Onlar, kendilerine rablerinin ayetleri hatırlatıldığı zaman, onun üstünde sağır ve körler olarak kapanıp kalmayanlardır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### İbni Kesir meali

Onlar ki; kendilerine Rabblarının ayetleri hatırlatıldığı vakit, onlara karşı kör ve sağır davranmazlar.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

### Hasan Basri Çantay meali

Onlar ki kendilerine Rabbinin ayetleri okunduğu (yahud onlara va'z ve nasıyhat edildiği) zaman bunlara karşı (münafıklar gibi) kör ve sağır (yıkılıb) düşmezler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/25/73_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَٱلَّذِينَ | vellezine | ve onlar |  |
| إِذَا | iza | zaman |  |
| ذُكِّرُوا۟ | zukkiru | hatırlatıldığı | [pkr](https://akilkuran.com/pkr) |
| بِـَٔايَـٰتِ | biayati | ayetleri | [Ayy](https://akilkuran.com/Ayy) |
| رَبِّهِمْ | rabbihim | Rablerinin | [rbb](https://akilkuran.com/rbb) |
| لَمْ | lem |  |  |
| يَخِرُّوا۟ | yehirru | davranmazlar | [xrr](https://akilkuran.com/xrr) |
| عَلَيْهَا | aleyha | onlara karşı |  |
| صُمًّۭا | summen | sağır | [Smm](https://akilkuran.com/Smm) |
| وَعُمْيَانًۭا | ve umyanen | ve kör | [Emy](https://akilkuran.com/Emy) |

## Kökler

- **ذكر (pkr)** — İki temel anlamı vardır: erkek (dişinin karşıtı) ve bir şeyi akılda tutmak, unutmamak  
  https://akilkuran.com/pkr
- **ايي (Ayy)** — Durup beklemek ve bir kişiye yönelmek temel anlamlardır  
  https://akilkuran.com/Ayy
- **ربب (rbb)** — Birbirine yakın üç temel anlamı vardır: bir şeyi düzeltip üzerinde durmak, bir şeye bağlı kalmak ve bir şeyi bir şeye katmak  
  https://akilkuran.com/rbb
- **خرر (xrr)** — Sesle birlikte sarsılıp düşmek  
  https://akilkuran.com/xrr
- **صمم (Smm)** — Bir şeyin sıkıca kapanıp aralığının kalmaması  
  https://akilkuran.com/Smm
- **عمي (Emy)** — Örtmek ve kapamak  
  https://akilkuran.com/Emy

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/25/72.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/25/74.md
- Sure: https://akilkuran.com/25.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
