# Hac 22:5

- **Sure:** 22. Hac (78 ayet)
- **Ayet:** 5 / 78
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/hac-suresi/5-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

يَٓا اَيُّهَا النَّاسُ اِنْ كُنْتُمْ ف۪ي رَيْبٍ مِنَ الْبَعْثِ فَاِنَّا خَلَقْنَاكُمْ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ثُمَّ مِنْ مُضْغَةٍ مُخَلَّقَةٍ وَغَيْرِ مُخَلَّقَةٍ لِنُبَيِّنَ لَكُمْۜ وَنُقِرُّ فِي الْاَرْحَامِ مَا نَشَٓاءُ اِلٰٓى اَجَلٍ مُسَمًّى ثُمَّ نُخْرِجُكُمْ طِفْلاً ثُمَّ لِتَبْلُغُٓوا اَشُدَّكُمْۚ وَمِنْكُمْ مَنْ يُتَوَفّٰى وَمِنْكُمْ مَنْ يُرَدُّ اِلٰٓى اَرْذَلِ الْعُمُرِ لِكَيْلَا يَعْلَمَ مِنْ بَعْدِ عِلْمٍ شَيْـٔاًۜ وَتَرَى الْاَرْضَ هَامِدَةً فَاِذَٓا اَنْزَلْنَا عَلَيْهَا الْمَٓاءَ اهْتَزَّتْ وَرَبَتْ وَاَنْبَتَتْ مِنْ كُلِّ زَوْجٍ بَه۪يجٍ

## Okunuş

Ya eyyuhen nasu in kuntum fi raybin minel ba'si fe inna halaknakum min turabin summe min nutfetin summe min alakatin summe min mudgatin muhallekatin ve gayri muhallekatin li nubeyyine lekum, ve nukırru fil erhami ma neşau ila ecelin musemmen summe nuhricukum tıflen summe li teblugu eşuddekum ve minkum men yuteveffa ve minkum men yuraddu ila erzelil umuri li keyla ya'leme min ba'di ilmin şey'a, ve terel arda hamideten fe iza enzelna aleyhel maehtezzet ve rabet ve enbetet min kulli zevcin behic.

## Mealler (22)

### Şinasi Güneş meali

Ey insanlar! Yeniden harekete geçirilmeden kuşku duyuyorsanız, size açıkça ortaya koyalım: Biz sizi topraktan [1], sonra nutfeden [meninin az bir kısmından][2], sonra alakadan [rahim duvarına asılı embriyodan][3], sonra, yapısı belirli belirsiz bir et parçasından [23:14, 53:32] oluşturduk. Gerekli gördüğümüzü, adı belirlenmiş sürenin sonuna kadar rahimlerde tutarız [4]. Sonra sizi, bir çocuk olarak çıkarırız. Sonra, en şiddetli çağınıza ulaşırsınız. Sizden kimisi vefat ettirilir. Sizden kimisi de, bilmesinin ardından, bir şey bilmemek üzere, ömrün daha düşkün çağına döndürülür [5]. Yeryüzünü sönük görürsün. Üzerine su indirdiğimizde ise, titreşir, kabarır [41:39] ve her türlü göz alıcı çiftten bitirir [50:7][6].

1. Toprak aşaması: 3:59, 18:37, 30:20, 35:11, 40:67.
2. Nutfe aşaması: 16:4, 18:37, 23:13, 32:8, 35:11, 36:77, 40:67, 53:46, 75:37, 76:2, 77:20, 80:19.
3. Alaka aşaması: 23:14, 40:67, 75:38, 96:2.
4. Rahimdeki bekleme süresi: 23:13, 39:6, 77:21.
5. Düşkün çağ: 16:70, 30:54, 36:68, 40:67.
6. Yeniden dirilişe, ölü yeryüzünün diriltilmesinin kanıt olarak gösterildiği bazı ayetler: 7:57, 30:19-50, 35:9, 41:39, 43:11, 50:11.

### Erhan Aktaş meali

Ey İnsanlar! Eğer öldükten sonra yeniden dirilmekten kuşkunuz varsa; bilin ki Biz, sizi topraktan, sonra nutfeden,[1] sonra bir alakadan,[2] sonra yapısı belli belirsiz mudğadan[3] yarattık. Ne olduğunuzu bilin diye size açıklıyoruz. Ve Biz, dilediğimizi belli bir süreye kadar rahimlerde tutarız. Sonra sizi bir bebek olarak çıkarırız. Sonra kiminiz ergenlik çağına ulaşır. Ve sizden bir kısmınız vefat ettirilir. Kiminiz de ömrünün en kötü dönemine erişir; bir şey bilmez yaşlı bir bunak haline gelir. Yeryüzünü kurumuş ölmüş görürsün, ama üzerine su indirdiğimiz zaman yeniden hareketlenir, kabarır ve her bitkiden göz alıcı çiftler bitirir.

1. İlişip yapışan, rahim duvarında asılı durandan.
2. Bir damla sıvıdan.
3. Belli belirsiz bir çiğnem et parçası.

### Diyanet İşleri meali

Ey insanlar! Ölümden sonra diriliş konusunda herhangi bir şüphe içindeyseniz (düşünün ki) hiç şüphesiz biz sizi topraktan, sonra az bir sudan (meniden), sonra bir "alaka"dan, sonra da yaratılışı belli belirsiz bir "mudga"dan yarattık ki size (kudretimizi) apaçık anlatalım. Dilediğimizi belli bir süreye kadar rahimlerde durduruyoruz. Sonra sizi bir çocuk olarak çıkarıyor, sonra da (akıl, temyiz ve kuvvette) tam gücünüze ulaşmanız için (sizi kemale erdiriyoruz.) İçinizden ölenler olur. Yine içinizden bir kısmı da ömrün en düşkün çağına ulaştırılır ki, bilirken hiçbir şey bilmez hale gelsin. Yeryüzünü de ölü, kupkuru görürsün. Biz, onun üzerine yağmur indirdiğimiz zaman kıpırdar, kabarır ve her türden iç açıcı çift çift bitkiler bitirir.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Ey insanlar! Eğer ba'sten şübhede iseniz şu muhakkak ki biz sizi bir topraktan halketmekteyiz, sonra bir alekadan, sonra hılkati belli belirsiz bir mudgaden, ki size anlatalım diye hem müsemma bir ecele kadar dilediğimiz müddet rahimlerde durduruyoruz da sonra sizi bir bebek olarak çıkarıyoruz, sonra da kuvvetinize irmeniz için, bununla beraber içinizden kimisi vefat ettiriliyor, yine içinizden kimisi de biraz ılimden sonra bir şey bilmesin diye erzeli omre doğru giri itiliyor, Arzı da görürsün sönmüş kül halinde, derken üzerine suyu indirdiğimiz zaman ihtizaz eder kabarır da her dilber çiftten nebatlar bitirir

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Ey insanlar! Ölümden sonra dirilme konusunda kuşku içinde olabilirsiniz. Ama şu bir gerçek ki, biz sizi bir topraktan, sonra bir spermden, sonra bir embriyodan/döllenmiş bir karışımdan, sonra ne olduğu kısmen belirli, kısmen belirsiz bir et parçasından yarattık ki, size açık seçik beyanda bulunalım. Ve sizi rahimlerde, belirlenen bir süreye kadar dilediğimiz şekilde bekletiyoruz. Sonra sizi bir çocuk olarak çıkarıyoruz. Daha sonra da tam kuvvetinize ulaşmanızı sağlıyoruz. Bununla birlikte içinizden bir kısmı öldürülüyor, yine içinizden bir kısmı ilimden sonra bir şey bilmesin diye ömrün en basit ve düşük noktasına geri gönderiliyor. Yeryüzünü de sönmüş kül halinde görürsün. Nihayet onun üzerine suyu indirdiğimizde titrer, kabarır ve her güzel/bereketli çiftten bir şeyler bitirir.

### Ali Bulaç meali

Ey insanlar, eğer dirilişten yana bir kuşku içindeyseniz, gerçek şu ki, biz sizi topraktan yarattık, sonra bir damla sudan, sonra bir alak'tan (embriyo), sonra yaratılış biçimi belli belirsiz bir çiğnem et parçasından; size (kudretimizi) açıkca göstermek için. Dilediğimizi, adı konulmuş bir süreye kadar rahimlerde tutuyoruz. Sonra sizi bebek olarak çıkarıyoruz, sonra da erginlik çağına erişmeniz için (sizi büyütüyoruz). Sizden kiminizin hayatına son verilmekte, kiminiz de, bildikten sonra hiç bir şey bilmeme durumuna gelmesi için ömrün en aşağı ucuna (yaşlılığa) geri çevrilmektedir. Yeryüzünü kupkuru ölü gibi görürsün, fakat biz onun üzerine suyu indirdiğimiz zaman titreşir, kabarır ve her güzel çiftten (ürünler) bitirir.

### Ali Aydın meali

Ey insanlar! Eğer yeniden dirilmekten şüphede iseniz, şunu bilin ki, biz sizi topraktan, sonra nutfeden, sonra alakadan (aşılanmış yumurtadan), sonra uzuvları (önce) belirsiz, (sonra) belirlenmiş çiğnemlik et parçasından yarattık ki size (kudretimizi) gösterelim. Dilediğimizi, belirlenmiş bir süreye kadar rahimlerde bekletiriz; sonra sizi bir bebek olarak dışarı çıkarırız. Sonra güçlü çağınıza ulaşmanız için (sizi büyütürüz). İçinizden kimi vefat eder; yine içinizden kimi de ömrün en verimsiz çağına kadar götürülür; ta ki bilen bir kimse olduktan sonra bir şey bilmez hale gelsin. Yeryüzünü de kupkuru ve ölü bir halde görürsün; fakat biz, üzerine suyu indirdiğimizde o, kıpırdanır, kabarır ve her çeşitten iç açıcı bitkiler verir.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Ey insanlar! Eğer tekrar dirilmekten şüphede iseniz; şunu bilin ki, biz sizi topraktan, sonra nutfeden (meniden), sonra alakadan (embriyodan), sonra (cesedi) biçimlenen ve biçimlenmeyen bir çiğnem et parçasından yarattık ki, size (kudretimizi) açıkça gösterelim. Dilediğimizi adı konmuş bir süreye kadar rahimlerde tutar ve sizi bebek olarak çıkarırız. Sonra siz yetişip, güçlü çağınıza gelirsiniz. Kiminiz vefat eder, kiminiz de bilen bir kimse olduktan sonra bir şey bilmez hale gelsin diye ömrünün en düşkün dönemine ulaştırılır. Yeryüzünü kupkuru görürsün de biz ona su indirince harekete geçer, kabarır ve her çeşit güzel bitkiyi çift çift bitirir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/22/5_

### Şaban Piriş meali

Ey insanlar! Eğer tekrar dirilmekten şüphede iseniz; şunu bilin ki, biz sizi topraktan, sonra nutfeden (meniden), sonra alakadan (embriyodan), sonra (cesedi) biçimlenen ve biçimlenmeyen bir çiğnem et parçasından yarattık ki, size (kudretimizi) açıkça gösterelim. Dilediğimizi adı konmuş bir süreye kadar rahimlerde tutar ve sizi bebek olarak çıkarırız. Sonra siz yetişip, güçlü çağınıza gelirsiniz. Kiminizin vefat eder, kiminiz de bilen bir kimse olduktan sonra bir şey bilmez hale gelsin diye ömrünün en düşkün dönemine ulaştırılır. Yeryüzünü kupkuru görürsün de biz ona su indirince harekete geçer, kabarır ve her çeşit güzel bitkiyi çift çift bitirir ya...

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/22/5_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Ey insanlar! Eğer yeniden dirilmekten şüphede iseniz, şunu bilin ki, biz sizi topraktan, sonra nutfeden, sonra alakadan (aşılanmış yumurtadan), sonra uzuvları (önce) belirsiz, (sonra) belirlenmiş canlı et parçasından (uzuvları zamanla oluşan ceninden) yarattık ki size (kudretimizi) gösterelim. Ve dilediğimizi, belirlenmiş bir süreye kadar rahimlerde bekletiriz; sonra sizi bir bebek olarak dışarı çıkarırız. Sonra güçlü çağınıza ulaşmanız için (sizi büyütürüz). İçinizden kimi vefat eder; yine içinizden kimi de ömrün en verimsiz çağına kadar götürülür, ta ki bilen bir kimse olduktan sonra bir şey bilmez hale gelsin. Sen, yeryüzünü de kupkuru ve ölü bir halde görürsün; fakat biz, üzerine yağmur indirdiğimizde o, kıpırdanır, kabarır ve her çeşitten (veya çiftten) iç açıcı bitkiler verir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/22/5_

### Mustafa İslamoğlu meali

Ey insanlık! Eğer (ölümden sonra) diriliş konusunda kuşku içindeyseniz, unutmayın ki Biz sizi (ilkin) bir tür topraktan, sonra bir damlacık döl suyundan, sonra rahim cidarına asılıp tutunan döllenmiş yumurtadan, sonra (asli unsurları) olumuş fakat (tali unsurları) henüz oluşmamış bir ceninden yarattık: bu size (menşeinizi) açıklamak için yaptığımız (bir uyarıdır). Derken, (doğmasını) dilediğimizi belirlenmiş bir süreye kadar (annelerinin) rahimlerinde tutarız; sonra sizi bir bebek olarak dünyaya getiririz; nihayet sizler olgunluk çağına, (işte bütün bu süreçlerden geçerek) ulaşırsınız: ama içinizden kimilerine ölüm (erken yaşlarda) tattırılır, kimileri de ömrün en düşkün çağına kadar ertelenir; öyle ki, sonunda o, bilen biriyken hiçbir şey bilmez hale gelir. (Bu, şuna benzer) ki; önce yeryüzünü kupkuru bir halde görürsün; fakat ona indirdiğimiz suyun ardından canlanır, kabarır ve her türden gözalıcı bitkilerle yeşerir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### Muhammed Esed meali

Ey İnsanlar! Ölümden sonra kalkış (olgusun)dan şüphedeyseniz, o zaman, (hatırlayın ki,) Biz, gerçekten de sizi(n her birinizi) topraktan, sonra bir döl suyu damlasından, sonra döllenmiş hücreden, sonra (temel unsurları ve istidatlarıyla) tamamlanmış ama (bütün ögeleriyle) henüz tamamlanmamış bir ceninden yarattık ki, size (menşeinizi böylece) açıklayalım. Ve (doğmasını) dilediğimizin, (annesinin) rahminde (Bizce) belirlenmiş bir süre için kalmasını sağlarız; sonra sizi çocuk olarak dünyaya getirir ve (yaşamanıza imkan veririz); böylece (bazılarınız) olgunluk çağına erişir; öyle ki, kiminize (daha çocukluk çağında) ölüm tattırılırken, kiminiz de yaşlılığın öyle düşkün çağlarına eriştirilir ki, bildiğini bilmez olur. Ve (sen, ey insanoğlu, ölümden sonra kalkıştan şüphe ediyorsan, düşün ki:) bir bakıyorsun yeryüzü kupkuru; ama ona su indirdiğimizde, (bir de bakıyorsun) canlanıp kabarmış ve her türden güzel ekinler ortaya koymuş!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### Edip Yüksel meali

Ey insanlar, diriliş konusunda kuşku besliyorsanız, (hatırlayın ki) sizi topraktan, sonra bir damlacıktan, sonra asılı duran bir madde (embriyo) dan, sonra biçimi belli ve belirsiz bir dölütten yarattık. Böylece size bildiriyoruz. Neyi dilemişsek belli bir süreye kadar onu rahimlerde tutarız. Sonra sizi bir bebek olarak çıkarırız ve ardından olgunlaşıp erginleşirsiniz. Kiminizin hayatına son verilir, kiminiz de en kötü yaşa kadar ulaştırılır. Böylece bir bilgiye sahip olduktan sonra bir şey bilemez olsun. Toprağı kuru ve ölü görürsün, ancak üzerine su yağdırdığımız zaman titreşip kabarır ve çeşit çeşit güzel bitkiler bitirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

1. * Modern biyolojiye göre dölütün ana karnında tam gelişimi için gebelik süresi, döllenmeden sonra 38 hafta veya 266 gündür.

### Mehmet Okuyan meali

Ey insanlar! Diriltilmekten şüphedeyseniz, (bilin ki) biz sizi topraktan, sonra nutfeden (zigottan), sonra ‘alakadan (embriyodan), sonra organları belirlenmiş, (detayları) belirlenmemiş bir mudğadan (et parçacığından) yarattık ki size (kudretimizi) gösterelim. Dilediğimizi, belirlenmiş bir süreye kadar rahimlerde bekletiriz; sonra sizi bir bebek olarak doğumla (dışarı) çıkartırız. Sonra güçlü çağınıza ulaşmanız için (sizi büyütürüz). Kiminiz vefat ettirilir; kiminiz de bilgiden sonra (biliyorken) bir şey bilmez hâle gelsin diye ömrün en sıkıntılı çağına kadar götürülür. Yeri de kupkuru (ölü) bir hâlde görürsün; biz onun (toprağın) üzerine suyu indirdiğimiz zaman bir de bakarsın ki kıpırdayıp kabarır ve her iç açıcı çiftten (bitkiler) yetiştirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

1. Benzer mesaj: Mü'minûn 23:12-14.
2. Benzer mesajlar: Mü'minûn 23:13; Mürselât 77:22.
3. Benzer mesaj: Mü'minûn 23:12-14. Bu ayette insanın ana rahmindeki yaratılış aşamaları hakkında son derece önemli gerçeklere işaret edilmektedir.
4. Nahl 16:70'te de geçen [erzel-i ‘umr] denen ömrün en sıkıntılı döneminde kişinin hem bedensel özellikleri hem de akıl ve muhakeme yönü zayıflamaya başlamaktadır. Bu yüzden, ayette "Bilgili iken hiçbir şeyi bilmez hale gelmek"ten söz edilmektedir. İnsanlar nasıl ki bebeklik ve çocukluk dönemlerinde eylemlerinden sorumlu değillerse [erzel-i ‘umr] denen dönemde de eğer melekeleri yok olmuş ve ne yaptığını bilemez hale gelmişlerse artık bu durumda onlar da çocuklaşmış olurlar.
5. Benzer mesajlar: Nahl 16:70; Mü'min 40:67.
6. Benzer mesajlar: Fussilet 41:39.

### Süleymaniye Vakfı meali

Ey insanlar! Yeniden dirilme konusunda şüpheniz varsa (düşünün): Sizi topraktan, sonra döllenmiş yumurtadan, sonra rahim duvarına asılı embriyodan, sonra da yapısı belli belirsiz bir çiğnem et parçasından (aşamalı olarak) yarattık. Bu bilgi, yeniden dirilmeyi size açıklamamız içindir. Yaşamasını uygun gördüğümüzü belli bir süreye kadar rahimlerde tutar, sonra sizi bir bebek olarak çıkarırız. Sonra da güçlü kuvvetli hale gelesiniz diye (yaşatırız). Kiminiz vefat ettirilir, kiminiz de ömrünün en düşkün çağına kadar yaşatılır ki bilirken bilemez hale gelsin. Toprağı da kupkuru görürsün ama üzerine suyu indirdik mi kıpırdar, kabarır ve her güzel bitkiden erkekli dişili bitirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

1. Mudga (مضغة) ısırılmış et parçası ve embriyo anlamına gelir. Isırılıp bırakılmış et parçasında dişler iz bırakır. Gelişmekte olan embriyonun omurga kemiklerinin oluşmaya başladığı bölgedeki görüntüsü bu şekildedir.
2. {{23:12}}Mu'minun 23/12{{/}}-{{23:16}}16,{{/}} {{39:6}}Zümer 39/6,{{/}} {{40:67}}Mü'min 40/67,{{/}} {{75:37}}Kıyamet 75/37{{/}}-{{75:40}}40.{{/}}
3. Şae (شاء) fiili, "bir şey yapmak" anlamındaki şey (شيء) mastarından türemiştir. Allah'ın yapması o şeyi var etmesi, insanın yapması da o şey için gereken çabayı göstermesidir (Müfredat). Allah, her şeyi bir ölçüye göre var eder ({{54:49}}Kamer 54/49,{{/}} {{13:8}}Ra'd 13/8{{/}}). İmtihanla ilgili şeyleri iyi ve kötü diye ikiye ayırmıştır ({{21:35}}Enbiya 21/35{{/}}). Allah, herkesin doğru yolda olmasını ister ({{4:26}}Nisa 4/26{{/}}) ama sadece doğru şeyler yapanı doğru yolda sayar ({{24:46}}Nur 24/46{{/}}). Yaptığının doğru veya yanlış olduğunu da kişiye ilham eder. Onun için doğru davrananın içi rahat, yanlış davrananın içi de sıkıntılı olur ({{91:7}}Şems 91/7{{/}}-{{91:10}}10{{/}}). Buna göre şae (شاء) fiilinin öznesi Allah olursa "gerekeni yaptı veya yarattı", insan olursa "gerekeni yaptı" anlamında olur. Allah insanlara, tercihlerine göre davranma hürriyeti vermeseydi hiç kimse yanlış bir şey yapamaz ve imtihan diye bir şey de olmazdı ({{16:93}}Nahl 16/93{{/}}). Yanlış kader anlayışını imanın bir esası gibi İslam'a yerleştirmek isteyenler, büyük bir çarpıtma yaparak şae (شاء) fiiline irade yani isteme ve dileme anlamı vermiş; bunu, tefsirlere hatta sözlüklere bile yerleştirerek birçok ayetin mealini bozmuşlardır. Bkz: https://www.suleymaniyevakfi.org/akaid-arastirmalari/kuranda-sey-mesiet-irade-ve-fitrat.html
4. Vefat, ruhun bedenden ayrılmasıdır. Ruh bedenden iki durumda ayrılır, biri uykuda, diğeri de ölüm sırasında olur. Allah, hem uyuyan hem de ölen kişinin ruhunu koruma altına alır. Uyuyan kişinin ruhu, uyandığında, ölen kişinin ruhu da vücut, ahirette tekrar yaratıldığında geri döner ({{6:60}}En'am 6/60,{{/}} {{39:42}}Zümer 39/42,{{/}} {{81:7}}Tekvir 81/7{{/}}).
5. {{30:54}}Rum 30/54,{{/}} {{36:68}}Yasin 36/68.{{/}}
6. İnsanın yeniden dirilişi, bir tohumun toprak altında oluşumu gibidir ({{7:25}}Araf 7/25,{{/}} {{30:19}}Rum 30/19,{{/}} {{43:11}}Zuhruf 43/11{{/}}).

### Ahmed Hulusi meali

Ey insanlar. . . Eğer ba'stan (yeni bir yapıyla yaşama devamdan) şüphe içinde iseniz; (düşünün ki önceden) sizi bir topraktan, sonra spermden, sonra bir genetik yapı, embriyodan, sonra yapısı belli belirsiz bir çiğnem etten yarattık; açık seçik bildirelim! Dilediğimizi muayyen bir süre rahimlerde tutarız, sonra sizi bir çocuk olarak çıkarırız, sonra kemale erme çağınıza ulaşmanız için (gerekeni sağlarız). . . Sizden kiminiz (erken yaşta) vefat ettirilir, kiminiz de bildiklerini unutmuş halde ömrün rezil çağına bırakılır. . . Arzı ölü olarak görürsün; ama biz onun üzerine o suyu inzal ettiğimizde, harekete geçer, kabarır ve her güzel çiftten nebat bitirir (ölü arza hayat veren, sana da verir ölümün sonrasında)!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### Bayraktar Bayraklı meali

Ey insanlar! Öldükten sonra dirilmekten şüphede iseniz; doğrusu, biz sizi topraktan, sonra nutfeden/meniden yani erlik suyundan, sonra yapışkandan/döllenmiş yumurta hücresinden, sonra da yaratılışı belli belirsiz bir et parçasından yaratmış olduğumuzu size açıklıyoruz. Dilediğimizi belli bir süreye kadar rahimlerde tutarız; sonra sizi çocuk olarak çıkarırız; böylece yetişip ergenlik çağına varırsınız. Kiminiz ölür, kiminiz de ömrünün en verimsiz çağına kadar götürülür de, bilirken bir şey bilmez olur. Yeryüzünü görürsün ki kupkurudur; fakat biz ona su indirdiğimiz zaman yeryüzü kıpırdanır, kabarır, her çeşitten iç açıcı bitkiler verir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### Süleyman Ateş meali

Ey insanlar eğer öldükten sonra dirilmekten kuşkuda iseniz (bilin ki) biz sizi (önce) topraktan, sonra nutfe(sperm)den, sonra alaka(embriyo)dan, sonra biçimlenen ve biçimlenmeyen bir çiğnem et parçasından yarattık ki, size (kudretimizi) açıkça gösterelim. Dilediğimizi belirtilmiş bir süreye kadar rahimlerde tutarız, sonra sizi bir bebek olarak çıkarırız. Sonra güç(ve kabiliyetler)inize ermeniz için (sizi büyütürüz). İçinizden kimi (henüz çocukken) öldürülür, kimi de ömrün en kötü çağına(ihtiyarlığa) itilir ki, bilirken bir şey bilmez hale gelsin (çocukluğundaki gibi bedence ve akılca güçsüz bir duruma düşsün). Yeri de kurumuş, ölmüş görürsün. Fakat biz onun üzerine suyu indirdiğimiz zaman titreşir, kabarır ve her güzel çifti bitirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### Ali Rıza Safa meali

Ey insanlar! Yaratılış konusunda kuşku duyuyorsanız, size açıklayalım: Aslında, sizi topraktan, sonra bir damlacıktan, sonra asılarak tutunandan, sonra tamamlanmış ve tamamlanmamış bir et parçasından yarattık. Ve belirlenmiş bir süreye dek, dilediğimizin dölyatağında tutarız. Sonra, olgunluk çağına erişmeniz için, bir bebek olarak çıkarırız. Aranızdan bir bölümünün yaşamına son verilir; bir bölümünüz de bildiğini bilmez olsun diye, ömrünün en düşkün dönemlerine geri döndürülür. Ve yeryüzünü kurumuş görürsün. Fakat ona su indirdiğimizde titreşir ve kabarır; her göz alıcı bitkiden çift yetiştirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

1. İşte, bir bilgi ayeti: On dokuzuncu yüzyılda, bitkibilimci Robert Brown'ın, Brown Titremesi ismini verdiği kuramında, suyun toprağa düşmesiyle başlayan üç aşama vardır. Bunlar, toprağın yükünsel ögelerinin titreşmesi, toprağın kabarması ve bitkilerin erkek ve dişi biçiminde ürün vermesi olarak sıralanır. Bitkilerin, betonları çatlatacak denli güçlü basınç düzenleri, suyu metrelerce yukarıya çıkaracak güçte pompaları vardır. Evrim Kuramı'nı ortaya atan Darwin bile, şöyle demiştir: "Bitkilerin birdenbire gelişimlerinden daha olağanüstü bir olay yoktur."

### Gültekin Onan meali

Ey insanlar, eğer dirilişten yana bir kuşku içindeyseniz, gerçek şu ki, biz sizi topraktan yarattık, sonra bir damla sudan, sonra bir alaktan, sonra yaratılış biçimi belli belirsiz bir çiğnem et parçasından; size (kudretimizi) açıkca göstermek için. Dilediğimizi, adı konulmuş bir ecele kadar rahimlerde tutuyoruz. Sonra sizi bebek olarak çıkarıyoruz, sonra da erginlik çağına erişmeniz için (sizi büyütüyoruz). Sizden kiminizin hayatına son verilmekte, kiminiz de, bildikten sonra hiç bir şey bilmeme durumuna gelmesi için ömrün en aşağı ucuna (yaşlılığa) geri çevrilmektedir. Yeryüzünü kupkuru ölü gibi görürsün, fakat biz onun üzerine suyu indirdiğimiz zaman titreşir, kabarır ve her güzel çiftten (ürünler) bitirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### İbni Kesir meali

Ey insanlar; eğer dirilişten yana bir şüphede iseniz; gerçek şu ki: Size açıkça gösterelim diye Biz sizi; topraktan, sonra nutfeden, sonra pıhtılaşmış bir kandan, sonra da yaratılışı belli belirsiz bir çiğnem etten yarat tık. İstediğimizi belli bir süreye kadar rahimlerde tutarız. Sonra sizi bir çocuk olarak çıkarırız. Böylece yetişip erginlik çağına gelirsiniz. Kiminiz öldürülür, kiminiz de bilirken hiç bir şey bilmez olsun diye ömrünün en fena zamanına geri itilir. Yeryüzünü kupkuru olarak görürsün. Ama Biz, ona su indirdiğimiz zaman harekete geçer, kabarır ve her çeşit güzel bitkiden çift çift yetiştirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

### Hasan Basri Çantay meali

Ey insanlar, eğer siz öldükden sonra dirilmek hususunda herhangi bir şübhe içinde iseniz şu muhakkakdır ki biz sizi (n aslınızı) toprakdan, sonra (onun zürriyetini) insan suyundan, sonra pıhtılaşmış bir kandan, daha sonra da hilkati belli belirsiz bir çiğnem etden yaratdık (ve bunları) size (kemal-i kudretimizi) apaçık gösterelim diye (yapdık). Sizi dileyeceğimiz muayyen bir vakta kadar rahmlerde durduruyoruz, sonra sizi bir çocuk olarak çıkarıyoruz, daha sonra da kuvvetinize (yiğitlik çağına) ermeniz için (büyütüyoruz). Kiminiz öldürülüyor, kiminiz de (evvelki) bilgi (sin) den sonra (artık) hiç bir şey bilmemek üzere ömrün en fena (devresine) doğru gerisin geri itiliyor. Sen yer (yüzünü) kupkuru ve ölü görürsün. Fakat biz onun üstüne suyu (yağmuru) indirdiğimiz zaman o harekete gelir, kabarır, her güzel çiftden nice nebat bitirir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/22/5_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| يَـٰٓأَيُّهَا | ya eyyuha | ey |  |
| ٱلنَّاسُ | n-nasu | insanlar | [nws](https://akilkuran.com/nws) |
| إِن | in | eğer |  |
| كُنتُمْ | kuntum | iseniz | [kwn](https://akilkuran.com/kwn) |
| فِى | fi | içinde |  |
| رَيْبٍۢ | raybin | kuşku | [ryb](https://akilkuran.com/ryb) |
| مِّنَ | mine | -ten |  |
| ٱلْبَعْثِ | l-bea'si | yeniden dirilmek- | [bEv](https://akilkuran.com/bEv) |
| فَإِنَّا | feinna | (bilin ki) biz |  |
| خَلَقْنَـٰكُم | haleknakum | sizi yarattık | [xlq](https://akilkuran.com/xlq) |
| مِّن | min | -tan |  |
| تُرَابٍۢ | turabin | (önce) toprak- | [trb](https://akilkuran.com/trb) |
| ثُمَّ | summe | sonra |  |
| مِن | min | -den |  |
| نُّطْفَةٍۢ | nutfetin | nutfe(sperm)- | [nTf](https://akilkuran.com/nTf) |
| ثُمَّ | summe | sonra |  |
| مِنْ | min | -dan |  |
| عَلَقَةٍۢ | alekatin | alaka(embriyo)- | [Elq](https://akilkuran.com/Elq) |
| ثُمَّ | summe | sonra |  |
| مِن | min | -ndan |  |
| مُّضْغَةٍۢ | mudgatin | bir çiğnem et parçası- | [mDg](https://akilkuran.com/mDg) |
| مُّخَلَّقَةٍۢ | muhallekatin | biçimlenmiş | [xlq](https://akilkuran.com/xlq) |
| وَغَيْرِ | ve gayri | ve | [gyr](https://akilkuran.com/gyr) |
| مُخَلَّقَةٍۢ | muhallekatin | biçimlenmemiş | [xlq](https://akilkuran.com/xlq) |
| لِّنُبَيِّنَ | linubeyyine | açıkça göstermek için | [byn](https://akilkuran.com/byn) |
| لَكُمْ ۚ | lekum | size |  |
| وَنُقِرُّ | ve nukirru | ve tutarız | [qrr](https://akilkuran.com/qrr) |
| فِى | fi |  |  |
| ٱلْأَرْحَامِ | l-erhami | rahimlerde | [rHm](https://akilkuran.com/rHm) |
| مَا | ma |  |  |
| نَشَآءُ | neşa'u | dilediğimizi | [$yA](https://akilkuran.com/$yA) |
| إِلَىٰٓ | ila | -ye kadar |  |
| أَجَلٍۢ | ecelin | bir süre- | [Ajl](https://akilkuran.com/Ajl) |
| مُّسَمًّۭى | musemmen | belirtilmiş | [smw](https://akilkuran.com/smw) |
| ثُمَّ | summe | sonra |  |
| نُخْرِجُكُمْ | nuhricukum | sizi çıkarırız | [xrj](https://akilkuran.com/xrj) |
| طِفْلًۭا | tiflen | bir bebek olarak | [Tfl](https://akilkuran.com/Tfl) |
| ثُمَّ | summe | sonra |  |
| لِتَبْلُغُوٓا۟ | liteblugu | ermeniz için | [blg](https://akilkuran.com/blg) |
| أَشُدَّكُمْ ۖ | eşuddekum | güçlerinize | [$dd](https://akilkuran.com/$dd) |
| وَمِنكُم | ve minkum | ve içinizden |  |
| مَّن | men | kimi |  |
| يُتَوَفَّىٰ | yuteveffa | öldürülür | [wfy](https://akilkuran.com/wfy) |
| وَمِنكُم | ve minkum | ve içinizden |  |
| مَّن | men | kimi de |  |
| يُرَدُّ | yuraddu | itilir | [rdd](https://akilkuran.com/rdd) |
| إِلَىٰٓ | ila |  |  |
| أَرْذَلِ | erzeli | en kötü çağına | [rpl](https://akilkuran.com/rpl) |
| ٱلْعُمُرِ | l-umuri | ömrün | [Emr](https://akilkuran.com/Emr) |
| لِكَيْلَا | likeyla | hale gelmesi için |  |
| يَعْلَمَ | yea'leme | bilmez | [Elm](https://akilkuran.com/Elm) |
| مِنۢ | min |  |  |
| بَعْدِ | bea'di | sonra | [bEd](https://akilkuran.com/bEd) |
| عِلْمٍۢ | ilmin | bilen kimse iken | [Elm](https://akilkuran.com/Elm) |
| شَيْـًۭٔا ۚ | şey'en | bir şey | [$yA](https://akilkuran.com/$yA) |
| وَتَرَى | ve tera | ve görürsün | [rAy](https://akilkuran.com/rAy) |
| ٱلْأَرْضَ | l-erde | yeri | [ArD](https://akilkuran.com/ArD) |
| هَامِدَةًۭ | hamideten | kurumuş ölmüş | [hmd](https://akilkuran.com/hmd) |
| فَإِذَآ | feiza | zaman |  |
| أَنزَلْنَا | enzelna | biz indirdiğimiz | [nzl](https://akilkuran.com/nzl) |
| عَلَيْهَا | aleyha | onun üzerine |  |
| ٱلْمَآءَ | l-mae | suyu | [mwh](https://akilkuran.com/mwh) |
| ٱهْتَزَّتْ | htezzet | titreşir | [hzz](https://akilkuran.com/hzz) |
| وَرَبَتْ | ve rabet | ve kabarır | [rbw](https://akilkuran.com/rbw) |
| وَأَنۢبَتَتْ | ve enbetet | ve bitirir | [nbt](https://akilkuran.com/nbt) |
| مِن | min |  |  |
| كُلِّ | kulli | her | [kll](https://akilkuran.com/kll) |
| زَوْجٍۭ | zevcin | çifti | [zwj](https://akilkuran.com/zwj) |
| بَهِيجٍۢ | behicin | güzel | [bhj](https://akilkuran.com/bhj) |

## Kökler

- **نوس (nws)** — Sallanıp sarkmak, kıpırdamak  
  https://akilkuran.com/nws
- **كون (kwn)** — Bir şeyin geçmişte ya da şimdi meydana geldiğini bildirmek  
  https://akilkuran.com/kwn
- **ريب (ryb)** — Şüphe ya da şüpheyle karışık korku  
  https://akilkuran.com/ryb
- **بعث (bEv)** — Harekete geçirmek, yerinden kaldırmak  
  https://akilkuran.com/bEv
- **خلق (xlq)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyi ölçüp biçmek ve düzgün, pürüzsüz olmak  
  https://akilkuran.com/xlq
- **ترب (trb)** — İki temel anlamı vardır: toprak ve iki şeyin denk olması  
  https://akilkuran.com/trb
- **نطف (nTf)** — İki temel anlamı vardır: bir tür süs (inci) ve ıslaklık  
  https://akilkuran.com/nTf
- **علق (Elq)** — Bir şeyin yüksekçe bir yere asılması ve ona takılıp kalması  
  https://akilkuran.com/Elq
- **مضغ (mDg)** — Yemeği çiğnemek  
  https://akilkuran.com/mDg
- **غير (gyr)** — İki temel anlamı vardır: düzeltme ve yarar ile iki şeyin birbirinden farklı olması  
  https://akilkuran.com/gyr
- **بين (byn)** — Uzaklaşıp açığa çıkmak  
  https://akilkuran.com/byn
- **قرر (qrr)** — İki temel anlamı vardır: soğukluk ve bir yerde yerleşip kalmak  
  https://akilkuran.com/qrr
- **رحم (rHm)** — İncelik, şefkat ve acıyıp yönelmek  
  https://akilkuran.com/rHm
- **شيا ($yA)** — Dilemek, istemek (meşîet) bu kökün başlıca anlamıdır  
  https://akilkuran.com/$yA
- **اجل (Ajl)** — Bir şey için belirlenmiş süre (ecel)  
  https://akilkuran.com/Ajl
- **سمو (smw)** — Yükseklik  
  https://akilkuran.com/smw
- **خرج (xrj)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyden çıkıp geçmek ve iki rengin karışması  
  https://akilkuran.com/xrj
- **طفل (Tfl)** — Küçük doğmuş yavru, çocuk  
  https://akilkuran.com/Tfl
- **بلغ (blg)** — Bir şeye ulaşmak  
  https://akilkuran.com/blg
- **شدد ($dd)** — Bir şeydeki güç ve sağlamlık  
  https://akilkuran.com/$dd
- **وفي (wfy)** — Bir şeyi tamamlayıp eksiksiz kılmak  
  https://akilkuran.com/wfy
- **ردد (rdd)** — Bir şeyi geri çevirmek  
  https://akilkuran.com/rdd
- **رذل (rpl)** — Her şeyin değersizi, aşağısı anlamına gelir  
  https://akilkuran.com/rpl
- **عمر (Emr)** — İki temel anlamı vardır: kalıcılık ve zamanın uzaması ile sesin yükselmesi  
  https://akilkuran.com/Emr
- **علم (Elm)** — Bir şeyi ötekilerden ayıran iz ve işaret  
  https://akilkuran.com/Elm
- **بعد (bEd)** — İki temel anlamı vardır: yakınlığın karşıtı olan uzaklık ve 'önce'nin karşıtı olan 'sonra'  
  https://akilkuran.com/bEd
- **راي (rAy)** — Gözle ya da basiretle bakıp görmek  
  https://akilkuran.com/rAy
- **ارض (ArD)** — Üç temel anlamı vardır: aşağıda kalıp göğe karşılık olan şey (yer, toprak), nezle ve titreme  
  https://akilkuran.com/ArD
- **همد (hmd)** — Bir şeyin sönüp sinmesi  
  https://akilkuran.com/hmd
- **نزل (nzl)** — Bir şeyin aşağı inip düşmesi  
  https://akilkuran.com/nzl
- **موه (mwh)** — Suyun asıl yapısını anlatan köktür  
  https://akilkuran.com/mwh
- **هزز (hzz)** — Bir şeydeki çalkantı ve hareket  
  https://akilkuran.com/hzz
- **ربو (rbw)** — Bir şeyin çoğalıp büyümesi  
  https://akilkuran.com/rbw
- **نبت (nbt)** — Ekilen şeyde büyüme  
  https://akilkuran.com/nbt
- **كلل (kll)** — Üç temel anlamı vardır: keskinliğin körelmesi, bir şeyin bir şeyi kuşatması ve bir organ  
  https://akilkuran.com/kll
- **زوج (zwj)** — Temel anlamı bir şeyin bir başkasıyla yan yana gelmesidir (eşleşme)  
  https://akilkuran.com/zwj
- **بهج (bhj)** — Sevinç ve tazelik  
  https://akilkuran.com/bhj

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/22/4.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/22/6.md
- Sure: https://akilkuran.com/22.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt