# İsra 17:59

- **Sure:** 17. İsra (111 ayet)
- **Ayet:** 59 / 111
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/isra-suresi/59-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَمَا مَنَعَنَٓا اَنْ نُرْسِلَ بِالْاٰيَاتِ اِلَّٓا اَنْ كَذَّبَ بِهَا الْاَوَّلُونَۜ وَاٰتَيْنَا ثَمُودَ النَّاقَةَ مُبْصِرَةً فَظَلَمُوا بِهَاۜ وَمَا نُرْسِلُ بِالْاٰيَاتِ اِلَّا تَخْو۪يفاً

## Okunuş

Ve ma meneana en nursile bil ayati illa en kezzebe bihel evvelun, ve ateyna semuden nakate mubsıraten fe zalemu biha, ve ma nursilu bil ayati illa tahvifa.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Öncekilerin onu yalanlaması bizi ayetler [1] göndermekten men etmedi. Semud'a hakikati gösteren dişi deveyi [2] vermiştik de onunla yanlış yapmışlardı. Biz, korkutmak dışında ayetler [doğal afetler] göndermeyiz.

1. Yıkıma uğratan, azaba neden olan afetler, olaylar.
2. Toplumu ayakta tutan ana geçim kaynakları, kurumları ve bunların kullanılıp paylaştırılmasına dair ilkeler, yasalar.

### Erhan Aktaş meali

Bizi ayet[1] göndermekten alıkoyan şey, öncekilerin onu[2] yalanlamış olmalarıdır. Semud halkına göz göre göre o dişi deveyi verdik. Onunla kendilerine zulmettiler.[3] Ve Biz, ayetleri[4] uyarmaktan başka bir şey için göndermeyiz.

1. Mucizeleri.
2. Onu öldürmekle (11:65).
3. Mucize.
4. Gönderdiğimiz mucizeleri.

### Diyanet İşleri meali

Bizi, (Kureyş'in istediği) mucizeleri göndermekten, ancak, öncekilerin onları yalanlamış olması alıkoydu. (Nitekim) Semud kavmine o dişi deveyi açık bir mucize olarak verdik de onlar bu yüzden zalim oldular. Oysa biz mucizeleri sırf korkutmak için göndeririz.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

O istenilen ayetler (mu'cizeler) le risalet vermekten bizi men'eden de yoktur, ancak onları evvelki ümmetler tekzib ettiler, Semude gözleri göre göre o nakayı verdik de onunla kendilerine zulmettiler, halbuki biz o ayetleri ancak korkutmak için göndeririz

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Bizi, mucizeler göstermekten alıkoyan, daha öncekilerin onları yalanlamış olmasından başka bir şey değildir. Semud kavmine o dişi deveyi açık bir mucize olarak verdik de onunla kendilerine zulmettiler. Biz, mucizeleri yalnız korkutup sindirmek için göndeririz.

### Ali Bulaç meali

Bizi ayet (mucize)ler göndermekten, öncekilerin onu yalanlamasından başka bir şey alıkoymadı. Semud'a dişi deveyi görünür (bir mucize) olarak gönderdik, fakat onlar bununla (onu boğazlamakla) zulmetmiş oldular. Oysa biz ayetleri ancak korkutmak için göndeririz.

### Ali Aydın meali

Bizi, âyetler göndermekten alıkoyan tek şey, öncekilerin bu âyetleri yalanlamış olmalarıdır. Semûd’a dişi deveyi aydınlatıcı delil olarak vermiştik. Onlar ise, buna zulmettiler. Biz âyetleri ancak korkutmak için göndeririz. [1]

1. Kur’an’da müşriklerin hissi (gözle görülebilen) mucize taleplerine olumsuz cevap verilmesi ve bu bağlamda” bizi âyetler (mucizeler!) göndermekten alıkoyan tek şey, önceki toplumların bunları yalanlamış olmasıdır...” şeklinde bir gerekçe öne sürülmesi, özellikle “bedâyı” hatırlatması bakımından oldukça düşündürücüdür. Çünkü bu âyetin devamında “Semud kavmine bir uyarıcı emare (ً )ُمُْبِْصََِرًَةolarak o dişi deveyi verdik. Ama onlar buna zulmettiler. Oysa biz bu tür âyetleri (mucizeleri!) sadece korkutmak amacıyla göndermişizdir.” ifadesi yer almaktadır. Geleneksel yoruma göre yüce Allah burada Mekkeli müşriklerin hissi mucize taleplerini reddederken, uzak geçmişteki toplumların bu tür mucizeleri yalanladığı gerekçesini hatırlatmış ve bunu Semud kavminin inkarcı tutumuyla örneklendirmiştir. Soru şu: Semud kavmine yani İsa’dan önce yaklaşık olarak 1600-1800 tarihinde gönderilen Salih (a.s) ile Nebi (a.s) ın risalet dönemi arasındaki zaman diliminde yaşamış olan Musa (a.s) Süleyman (a.s) ve İsa (a.s) gibi nebi ve Resullere birçok hissi mucize verilmiştir. Yani mademki Mekkeli müşriklerin hissi mucize taleplerine olumsuz cevap vermenin temel gerekçesi bunların geçmişte Semûd kavmi tarafından yalanlanmış olmasıdır; öyleyse niçin anılan kavmin yok oluşundan asırlar sonra görev yapmış Nebi ve Resullere bu tür mucizeler verilmiştir? Bildik mucize kavramından yola çıkıldığında bu soruya cevap vermek pek mümkün olmadığı gibi, Allah’ın başlangıçta mevcut olmayan bir arızi durum sebebiyle başlangıçtaki yasasından yani hükmünden vazgeçmesi anlamına gelen “beda” inancını da reddetmek bir hayli güçleşecektir. Yani yüce Allah’ın Nebi (a.s) a gelinceye kadar inkarcıların hissi mucizelerle ikna yöntemini denediği, fakat pek faydalı olmadığını görünce son vahyinde bu yöntemden vazgeçtiğini söylemek sonuçta “beda” inancına sahip olanlarla aynı kapıya çıkmakta, dolayısıyla problemi daha da çözümsüz kılmaktadır. Halbuki bu bağlamda gündeme gelen âyet, beyyine, sultan ve burhan gibi kelimelere hissi mucize manası yüklenmediği takdirde problem büyük bir ölçüde çözülmektedir. Çeşitli âyetlerde “mubsiraten, âyet, fitne” gibi sıfatlarla birlikte anılan dişi deve (naka) (Âraf-73; Hud-64; Kamer-27) aslında bir hissikevni mucize olmaktan öte, Kamer 27. âyette de açık biçimde belirtildiği gibi bir sınama- deneme (fitne) nesnesidir. Kaldı ki ilgili âyetlerin hiçbirinde bu dişi devenin mucizevi bir yapıya sahip olduğunu gösteren bir delil mevcut değildir. Belli ki müfessirleri bu konuda bir takım mitolojik rivayetler aktarmaya sevk eden faktör dişi devenin Allah’a izafe edilmiş olmasıdır. (Araf-73; Şems-13) ancak bu izafet tıpkı aynı âyette (Araf- 73) geçen “Allah’ın Arzı” terkibinde olduğu gibi söz konusu hayvanın herhangi bir kişiye ait olmadığına, dolayısıyla tüm toplumun ona ilişmemekle mükellef kılındığına işaret etmektedir.) Kısacası hissi mucizeler sayesinde Mekkeli müşriklerden en azından bir kısmının imana geleceği şüphesiz olmakla birlikte vahyin nüzul sürecinde bu türden hiçbir mucize vuku bulmamıştır. Yüce Allah’tan sadır olan fiiller göklerin ve yerin işleyiş düzenini iptal edici müdahaleler şeklinde değil, ezelde belirlemiş olduğu yasalar dahilinde cereyan etmektedir. Gerçek böyle iken, Nebi (a.s.)ın kıssalarında geçen bazı olaylar Kur’an’ın dilinde “haberiniz olsun ki yaratma da O’na mahsustur emir de!” (Araf-54) buyruğunda özetlenen mutlak kudret sahibi tek mabut inancını tesis etmek maksadıyla değişmez yasanın ihlal edildiğini düşündürtecek bir ifade kalıbıyla aktarılmıştır. Bu aktarım- anlatım tarzındaki temel amaç, ilk hitap çerçevesindeki müşriklere öncelikle tevhid inancını benimsetmekten ibaret olduğu için dış dünyadaki olaylar hiçbir ayette sıradan bir fizik hadisesi olarak tasvir edilmemiştir. Daha açıkçası Kur’an’da tasvir edici değil, anlam katıcı bir dil kullanılmıştır. Mesela birçok âyette konu olan “yağmur”un nasıl oluştuğunu anlatmak yerine onun Allah tarafından gönderilen bir rahmet ve çok değerli bir armağan olduğuna dikkat çekilmiştir. Benzer şekilde, göklerdeki ve yerdeki diğer bütün varlıklarda salt nesneler kümesi olmaktan öte Allah’ın birliğine, kudretine, yaratma sanatındaki muhteşemliğe, sınırsız lütuf ve inayetine işaret eden birer ayet (gösterge) olarak nitelendirilmiştir. Kendisini dini ve ahlaki bir hidayet olarak tanımlayan bir sözün bu temel işleviyle doğrudan ilgili olmayan şeyleri kuru didaktik bir üslupla öğretmesi beklenemez.

### İbrahim Esinler meali

Ve menetmiş* değildir bizi ki göndeririz ayetleri; ancak ki yalanladı onu** evvelkiler; ve verdik Semûd'a dişi deveyi bir bakılan/görülen***; öyle ki zulmettiler ona****; ve gönderir değiliz ayetleri bir korkutma***** dışında.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/17/59_

1. Nebi ve Muhammed resûle de ayetler/mucizeler gönderebiliriz; buna bir engel yoktur ancak evvelkilerin yalanlaması da bir göstergedir ki bu yöntemden insanlar anlamıyor.
2. Ayeti.
3. Gözle görülen, bakılan.
4. Dişi deveye.
5. Ayetlerin tecelli etmesi insanlarda korku da oluşturur. Bir şok yaşatır.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Bizi mucizeler göndermekten, öncekilerin onu yalanlamasından başka bir şey alıkoymadı. Semûd kavmine açık bir mucize olarak dişi deveyi vermiştik. Ama ona zulmettiler. Oysa biz mucizeyi sadece korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/17/59_

### Şaban Piriş meali

Bizi mucize göndermekten alıkoyan, öncekilerin onları yalanlamış olmalarıdır. Semud kavmine açık bir mucize olarak dişi deveyi vermiştik. Ama ona zulmettiler. Oysa biz mucizeyi sadece korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/17/59_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Bizi, âyetler (mucizeler) göndermekten alıkoyan tek şey, öncekilerin bu âyetleri yalanlamış olmasıdır. Nitekim Semûd kavmine, açık bir mucize olmak üzere bir dişi deve vermiştik. Onlar ise, (bu deveyi boğazladılar ve) bu yüzden zalim oldular. Oysa biz âyetleri ancak korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/17/59_

### Mustafa İslamoğlu meali

Bizim mucizeler göndermemize yalnızca önceki toplumların onları yalanlamış olmaları engel oldu. Nitekim Semud'a (risaletin) görünür bir delili olarak dişi deveyi vermiştik, fakat temsil ettiği gerçeği inkar yoluyla ona zulmettiler; zaten Biz bu tür mucizevi delilleri, yalnızca korkutarak uyarma amacıyla göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Muhammed Esed meali

Bizi (öncekiler gibi, bu mesajı da) mucizevi belirtilerle birlikte göndermekten alıkoyan tek sebep, önceki toplumların onları hep yalanlamış olmalarıdır; nitekim, Semud kavmine uyarıcı, aydınlatıcı bir belirti olarak o dişi deveyi verdik, ama onlar bunu kale almadılar. Oysa biz bu kabil belirtileri yalnızca korkutup uyarmak amacıyla göndermişizdir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Edip Yüksel meali

Öncekilerin onları yalanlamış olması bizi ayetler göndermekten alıkoymadı. Örneğin; Semud'a deveyi açıkça vermiştik. Fakat ona haksızlık ettiler. Biz ayetleri yalnızca uyarı amacıyla göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

1. * Maalesef, geleneksel çevirilerin etkisinde kalarak biz bu ayeti pek inceleyip üzerinde düşünmeden daha önceki basımlarda yanlış çevirmiştik. Geleneksel çeviriler ayetteki "Ma" harfini olumsuzlaştırıcı harf olarak anlamak yerine onu "şey" olarak anlamışlar. Geleneksel çevirilere göre, daha önceki toplumlara mucizeler gönderen Tanrı bu geleneği devam etmeye niyetli imiş, ancak mucizelerin beklenen etkiyi göstermediğini gördükten sonra artık göndermekten vazgeçmiş! Bu anlayış Kuran'daki tanımlanan Tanrı'nın sıfatlarıyla çelişir. Dahası, mucizeler gösterilmesinin amacının fanatik inkarcıları ve bağnaz nankörleri ikna etmek için değil, mesajı rasyonel olarak sorgulayan açık fikirli kişilere yardımcı olmak ve kuşkularını dağıtmak olduğunu öğreniyoruz Kuran'dan. Geleneksel çeviriler ayrıca, tüm elçilerin mucizeler ve işaretlerle desteklendiğini bildiren ayetlerle çelişir. Muhammed'e daha önceki elçilere verilenlerin bir benzeri mucize verilmedi, ancak kendisine eşsiz bir delil olarak dünyanın sonuna kadar tüm kuşakların tanık olabileceği bitmez ve tükenmez mucizeler ve işaretler içeren bir kitap verildi. * Bak 29:51. Ayrıca bak 7:73-77; 26:155; 54:27; 91:13.

### Mehmet Okuyan meali

Bizi, ayetler (mucizeler) göndermekten alıkoyan tek şey, öncekilerin onları yalanlamış olmasıdır. (Nitekim) Semûd kavmine de (mucize olarak) aydınlatıcı, (ders verici) bir dişi deve vermiştik de onlar (vahşice katlettikleri için) ona haksızlık etmişlerdi. (Oysa) biz ayetleri (mucizeleri) ancak (inkârcıları) korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

1. Bu ayet ‘Ankebût 29:50-51. ayetlerle birlikte okunmalıdır. Bu ayetler, Hz. Muhammed'e Kur'an dışında mucize verilmediğinin delillerindendir.

### Süleymaniye Vakfı meali

(Sana) mucizeler göndermekten bizi alıkoyan tek şey, öncekilerin onlar karşısında yalana sarılmış olmalarıdır. (Salih'in kavmi) Semud'a gerçeği gösterir şekilde bir dişi deve vermiştik; ama onlar ona karşı yanlış yapmışlardı. Bizim mucizeler göndermemiz, sadece korkutmak içindir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

1. Önceki kavimlerin helak edilmesine sebep olan günah, onların kendilerine gönderilen mucizelere rağmen nebilerine iman etmemeleridir; çünkü mucizeler, nebiliğin kesin delili olarak verilmiştir. Allah, bu sebeple son nebi olan Muhammed aleyhisselama diğerlerine verilenler gibi bir mucize vermemiştir. Verseydi o mucizeyi gördüğü halde inanmayanların da toplu olarak yok edilmesi gerekirdi. Böyle bir mucize yerine Allah, kendisi ve insanlar üzerindeki etkisi hem kalıcı hem de mucizevi olan Kur'an-ı Kerim'i göndermiştir ({{17:90}}İsra 17/90{{/}}-{{17:95}}95,{{/}} {{20:133}}Taha 20/133,{{/}} {{29:50}}Ankebut 29/50{{/}}-{{29:51}}51{{/}}).
2. {{21:5}}Enbiya 21/5{{/}}-{{21:6}}6.{{/}}
3. {{7:77}}A'raf 7/77{{/}}-{{7:78}}78,{{/}} {{11:64}}Hud 11/64{{/}}-{{11:68}}68,{{/}} {{26:155}}Şuara 26/155{{/}}-{{26:158}}158,{{/}} {{54:27}}Kamer 54/27{{/}}-{{54:31}}31,{{/}} {{91:11}}Şems 91/11{{/}}-{{91:15}}15.{{/}}

### Ahmed Hulusi meali

Mucizelerimizi irsal etmemize mani olan, öncekilerin onları yalanlamış olmasıdır (siz de yalanlarsanız derhal azabını yaşardınız, sizi ortadan kaldırmak zorunda kalırdık)! Semud'a da aydınlatan olarak dişi deveyi verdik de (vahşice öldürerek) ona zulmettiler! Biz mucizelerimizi ancak korkutmak için irsal ederiz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Bayraktar Bayraklı meali

Mucizeler göndermekten bizi alıkoyan husus, öncekilerin mucizeleri yalanlamış olmasıdır. Nitekim Semud kavmine gözle görülebilen bir mucize olarak dişi deveyi vermiştik de, onu haksız yere öldürmüşlerdi. Oysa Biz, mucizeleri yalnız korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Süleyman Ateş meali

Bizi ayetler (mu'cizeler) göndermekten alıkoyan şey, evvelkilerin, (onları) yalanlamış olmasıdır. Semud(kavmin)e açık bir mu'cize olarak dişi deveyi verdik, o zulmetmelerine sebeb oldu (deveyi boğazlayarak kedilerine yazık etmiş oldular). Biz mu'cizeleri, yalnız korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Ali Rıza Safa meali

Bizi, mucizeler göndermekten alıkoyan, öncekilerin onları yalanlamış olmasıdır. Semud'a açık bir biçimde dişi deveyi verdik; sonunda haksızlık yaptılar. Zaten Biz, mucizeleri, ancak korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Gültekin Onan meali

Bizi ayetler göndermekten, öncekilerin onu yalanlamasından başka bir şey alıkoymadı. Semud'a dişi deveyi görünür (bir mucize) olarak gönderdik; fakat onlar bununla (onu boğazlamakla) zulmetmiş oldular. Oysa biz ayetleri ancak korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### İbni Kesir meali

Bizi ayetlerle göndermekten alıkoyan şey; ancak öncekilerin onları yalanlamış olmalarıdır. Semud'a da gözleri göre göre bir dişi deve vermiştik de, ona zulmetmişlerdi. Halbuki Biz; ayetleri ancak korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

### Hasan Basri Çantay meali

Bizi (Kureyşe) ayetler (mucizeler) göndermemizden alıkoyan (sebeb başka değil) ancak evvelki (ümmet) lerin onları tekzib etmiş olduklarıdır. Biz, Semuda gözleri göre göre o dişi deveyi verdik de (onu öldürdüler ve) bu yüzden (kendilerine) zulmetdiler. Halbuki bir ayetleri (azab ve ihlak için değil) ancak (ahiret azabından) korkutmak için göndeririz.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/59_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَمَا | ve ma | ve yoktur |  |
| مَنَعَنَآ | meneana | bizi alıkoyan | [mnE](https://akilkuran.com/mnE) |
| أَن | en |  |  |
| نُّرْسِلَ | nursile | göndermekten | [rsl](https://akilkuran.com/rsl) |
| بِٱلْـَٔايَـٰتِ | bil-ayati | ayetler (mu'cizeler) | [Ayy](https://akilkuran.com/Ayy) |
| إِلَّآ | illa | dışında |  |
| أَن | en |  |  |
| كَذَّبَ | kezzebe | yalanlamaları | [kpb](https://akilkuran.com/kpb) |
| بِهَا | biha | (onları) |  |
| ٱلْأَوَّلُونَ ۚ | l-evvelune | evvelkilerin | [Awl](https://akilkuran.com/Awl) |
| وَءَاتَيْنَا | ve ateyna | ve verdik | [Aty](https://akilkuran.com/Aty) |
| ثَمُودَ | semude | Semud'a |  |
| ٱلنَّاقَةَ | n-nakate | dişi deveyi | [nwq](https://akilkuran.com/nwq) |
| مُبْصِرَةًۭ | mubsiraten | açık bir mu'cize olarak | [bSr](https://akilkuran.com/bSr) |
| فَظَلَمُوا۟ | fezelemu | o zulmetmelerine sebeb oldu | [Zlm](https://akilkuran.com/Zlm) |
| بِهَا ۚ | biha | onlara |  |
| وَمَا | ve ma | ve |  |
| نُرْسِلُ | nursilu | biz göndermeyiz | [rsl](https://akilkuran.com/rsl) |
| بِٱلْـَٔايَـٰتِ | bil-ayati | mu'cizeleri | [Ayy](https://akilkuran.com/Ayy) |
| إِلَّا | illa | dışında |  |
| تَخْوِيفًۭا | tehvifen | korkutmak | [xwf](https://akilkuran.com/xwf) |

## Kökler

- **منع (mnE)** — Vermenin karşıtı olan engellemek  
  https://akilkuran.com/mnE
- **رسل (rsl)** — Salıverilip ağır ağır yayılmak, uzanmak  
  https://akilkuran.com/rsl
- **ايي (Ayy)** — Durup beklemek ve bir kişiye yönelmek temel anlamlardır  
  https://akilkuran.com/Ayy
- **كذب (kpb)** — Doğruluğun karşıtı olan yalan  
  https://akilkuran.com/kpb
- **اول (Awl)** — Dönmek, bir şeyin varacağı yere dönüp ulaşması  
  https://akilkuran.com/Awl
- **اتي (Aty)** — Gelmek, özellikle kolayca gelmek  
  https://akilkuran.com/Aty
- **نوق (nwq)** — Yücelik ve yükseklik  
  https://akilkuran.com/nwq
- **بصر (bSr)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyi bilmek ve bir şeyin kalınlığı  
  https://akilkuran.com/bSr
- **ظلم (Zlm)** — İki temel anlamı vardır: aydınlığın karşıtı karanlık ve bir şeyi yerinden başka yere koymak  
  https://akilkuran.com/Zlm
- **خوف (xwf)** — Korku ve ürpermek  
  https://akilkuran.com/xwf

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/17/58.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/17/60.md
- Sure: https://akilkuran.com/17.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
