# İsra 17:78 - **Sure:** 17. İsra (111 ayet) - **Ayet:** 78 / 111 - **Kaynak:** https://akilkuran.com/isra-suresi/78-ayet - **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla ## Arapça اَقِمِ الصَّلٰوةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ اِلٰى غَسَقِ الَّيْلِ وَقُرْاٰنَ الْفَجْرِۜ اِنَّ قُرْاٰنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُوداً ## Okunuş Ekımis salate li dulukiş şemsi ila gasakıl leyli ve kur'anel fecr, inne kur'anel fecri kane meşhuda. ## Mealler (22) ### Şinasi Güneş meali Güneşin kaybolmasından, gecenin iyice kararmasına kadar salatı ikame et [1]. Ve fecrin kur’anı [2]. Şüphesiz fecrin kur’anı şahit olunandır. 1. [1 Kur’an eğitim öğretim faaliyetini kurumsallaştır. Belli sisteme ve vakitlere göre yap [2] İnsan zihninin uyku [karanlık/bilinçaltı] evresinden uyanışa [bilinç/aydınlık] geçtiği o ilk yarılma anında, zihindeki verilerin sentezlenmesi, bilgilerin bir araya getirilip formüle edilmesi [kur’an] çok daha berraktır. Bu vakitte yapılan odaklanma ve zihinsel inşa, soyut olan ilkeleri somut ve sarsılmaz birer realiteye [meşhûd] dönüştürür. Ayet, 11:114. ayet ile birlikte okunmalıdır. İki ayette de belirtilen vakitler aynıdır. Sabah gün doğarken ve akşam başlayıp gecenin ilerleyen saatlerine kadar olmak üzere iki vakit belirtilmektedir. ### Erhan Aktaş meali Güneş'in batmasından[1] gecenin karanlığı bastırıncaya kadar salatı ikame et.[2] Ve fecrin kuranı;[3] kuşkusuz fecrin kuranı[4] tanıklıdır. 1. "Kur'ane'l-Fecri," tamlamasındaki kur'an kelimesi fecrin, yani sabah şafağının iyice "yoğunlaşıp toplanması" anlamındadır. Zira kur'anın kelime anlamlarından biri de "toplamak, bir araya getirmek, içinde tutmak"tır. 2. Ayette geçen ve "Güneş'in dönmesi (zeval vakti)" olarak anlam verilen "duluk" kelimesi, "batmak" demektir. "Duluku'ş-şems" deyimi ise Güneşi'n batması demektir. Yani, "Güneş'in batma anı" anlamına gelmektedir. Dolayısı ile bu ayet, öğlenden akşama kadar geçen bir zaman dilimini değil, akşam salatının/namazının vaktini; yani akşam salatının/namazının başlangıç ve bitim zamanını belirlemektedir. Buna göre Güneş'in batmasından itibaren yaklaşık 45 dakikalık zaman dilimi, akşam namazının vaktidir. 3. Namaz kıl. 4. Fecrin, yani sabah şafağının iyice yoğunlaştığı zaman, sabah namazının vaktidir. Şafağın yoğunlaşmasının görülen bir şey olduğu ifade edilmektedir. ### Diyanet İşleri meali Güneşin zevalinden (öğle vaktinde Batı'ya kaymasından) gecenin karanlığına kadar (belli vakitlerde) namazı kıl. Bir de sabah namazını kıl. Çünkü sabah namazı şahitlidir. ### Elmalılı Hamdi Yazır meali Güneşin kaymasından gecenin kararmasına kadar namazı güzel kıl, bir de kıraetiyle mümtaz olan sabah namazını, zira sabah Kur'anı hakıkaten meşhuddur (şühuda mazhardır) ### Yaşar Nuri Öztürk meali Güneşin kaymasından/aşağı sarkmasından, gecenin kararmasına kadar namazı kıl. Sabah Kur'an'ını da gözet. Çünkü sabah Kur'an'ı tanıklarca izlenmektedir. ### Ali Bulaç meali Güneşin sarkmasından gecenin kararmasına kadar namazı kıl, fecir vakti (namazda okunan) Kur'an'ı, işte o, şahid olunandır. ### Ali Aydın meali Gündüzün güneş dönüp gecenin karanlığı bastırıncaya kadar (belli vakitlerde) salât’ı ikâme et yani fecir Kur’an’ını (ihmal etme) Çünkü fecir Kur’an’ı (huzur ve dinginlik, algılama ve zihin açısından) şahitlidir. ### Rowad Tercüme Merkezi meali Güneşin zevalinden/batıya yönelmesinden, gecenin karanlığına kadar namaz kıl, bir de sabah namazını da (kıl). Zira sabah namazı (meleklerce) şahit olunandır. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/17/78_ ### Şaban Piriş meali Güneşin zevalinden/batıya yönelmesinden, gecenin karanlığına kadar namaz kıl, bir de sabah namazını da (kıl). Zira sabah namazı (meleklerce) şahit olunandır. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/17/78_ ### Ali Özek ve diğerleri meali Gündüzün güneş dönüp gecenin karanlığı bastırıncaya kadar (belli vakitlerde) namaz kıl; bir de sabah namazını. Çünkü sabah namazı şahitlidir. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/17/78_ ### Mustafa İslamoğlu meali Güneşin zirveyi aşıp (batıya) ağmasından gecenin karanlığının iyice çökmesine kadar (geçen zaman dilimlerinde) namazı vererek kıl; ve bir de sabah (namazı) okuyuşunu: unutma ki sabah okuyuşu, oldu olası (insanı her tür manevi) algıya açık hale getirir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### Muhammed Esed meali Güneşin doruğu aşmasından gecenin çöküşüne kadar(ki süre içinde) namazı(nı) gereği üzere yerine getir; sabah (namazı) okumasını da (tam bir dikkat ve duyarlık içinde gerçekleştir); çünkü sabah okuması(nda insan) gerçekten de (ulvi olan her şeye) açıktır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### Edip Yüksel meali Güneşin kaymasından gecenin kararmasına kadar salatı gözet. Sabah okumasını da (Kuran) da gözet. Sabahleyin okunan (Kuran) tanık olunur. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ 1. * Güneşin ufukta kaymasından gecenin kararmasına kadar geçen süre akşam salatının vaktidir. Kuran salat hakkında detaylı bilgi içermektedir. ### Mehmet Okuyan meali Güneşin (batıya) yönelip gecenin karanlığı bastırıncaya kadar ve tan vaktinin (sabah ışıklarının) toplanması (vaktinde) namaz kıl! Şüphesiz ki tan vaktinin (sabah ışıklarının) toplanmasına şahit olunmaktadır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ 1. Ayette geçen [Kur'ane'l-fecri] tamlamaları, doğu tarafında [fecr] denen sabah ışıklarının toplanması demektir ki bu vakit "sabah"tır. Namaz vakitleriyle ilgili benzer mesajlar: Bakara 2:238; Hûd 11:114; Tâhâ 20:130; Rûm 30:17-18; Kâf 50:39. ### Süleymaniye Vakfı meali Namazı, güneşin tepe noktasını geçmesinden gecenin karanlığının /soğuğunun bastırmasına kadar düzgün ve sürekli kıl! Bir de doğu ufku boyunca dağılmış ışıkların bir araya toplandığı vakitte kıl! Doğu ufku boyunca dağılmış ışıkların bir araya toplanması gözle görülür. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ 1. Düluk, "kayma" demektir. {{11:114}}Hud 11/114.{{/}} ayete göre gündüz kılınan sadece iki farz namaz, öğle ve ikindi namazları vardır. Bu ayette ise "güneşin dülukundan gecenin ğasakına kadar namaz kıl" emri verildiği için güneşin düluku, "öğlen gökyüzünde en tepeye çıktığı noktadan batıya kayması" anlamına gelir. 2. Gecenin ğasakı, "gecenin karanlığı" anlamına geldiği gibi "gecenin soğuk vakti" anlamına da gelir (Lisan'ul-Arab). Bulunduğumuz yerden Güneş ışınlarının tamamen çekilmesi, günün en serin vaktinin başlaması demektir. Bu sırada Güneşin ufka uzaklığı en az 18 derece olur ve zayıf ışıklı yıldızlar da gözükmeye başlar. Güneşin batmadığı yerlerde ğasaku'l-leyl, gece serinliğinin iyice hissedildiği vakittir. Abdullah b. Ömer'e Şafak sorulunca "beyazlığın gitmesi"; ğasak yani karanlığın bastırması sorulunca da, "kızıllığın gitmesi"dir, demiş (Ebu Davud,Salat 6). Bu, yerinde bir tespittir. Çünkü batı ufkunda oluşan kızıl ve beyaz ışık kuşaklarından beyaz kuşak kızıla karışınca yatsı vakti girer. Bu ince tabaka, başlangıçta bir kubbe gibi olur sonra tamamen kaybolur. Ufuktan Güneş ışınları çekilip en zayıf yıldızlar ortaya çıkınca yatsı vakti çıkmış, gecenin ortası diye de tanımlanan ğasak başlamış olur. 3. Kur'an, karae (قرأ) fiilinin mastarı olan kur' (القُرْء) veya kar' (القَرْء)'dan türetilmiştir; anlamı, toplama ve birleştirmedir. Mastar olarak kullanıldığı gibi bütünlük ve küme anlamında isim olarak da kullanılır. Allah'ın kitabına Kur'an demesi, bütün sureleri toplayıp bir araya getirmesi sebebiyledir (Lisanu'l-Arab). Kur'an el-fecr (قُرْاٰنَ الْفَجْر) doğuda, seher vakti aydınlığı ile Güneş'in doğması arasında, ufkun üst tarafında oluşan beyaz kuşağın, ufkun alt tarafındaki siyah kuşağın ve bu ikisini -ışınların atmosferde kat ettiği yola göre değişen bir gökkuşağı rengiyle- ayıran ince çizginin bir araya gelmesidir ({{2:187}}Bakara 2/187{{/}}). Bu ayete göre namaz vakitlerinin üç değişmez özelliği vardır: 1) Güneşin düluku yani tepe noktasından batıya kayması: Bu, dünyanın her yerinde ve her mevsimde kolaylıkla tespit edilebilir. Bu sırada öğlen namazının vakti girer. 2) Gecenin ğasakı: Güneş ışınları tamamen çekilince hem hava kararır hem de günün en soğuk vakti başlar. Beyaz gecelerin yaşandığı yerlerde karanlık olmaz ama havadaki soğuma kendini iyice hissettirir. 3) Yukarıda açıklanan Kur'an el-fecr. Bu üç değişmez özellik, her mevsimde ve dünyanın her yerinde gözlemlenebildiği için Svalbard'da, Güneş ufkun bir hayli üstünde iken bile gözlenebilmiştir. Ayette Güneş'in sadece meridyen geçişinden söz edilmiştir. Eğer Güneş'in doğuşu, batışı ve gecenin karanlığı ifadeleri kullanılsaydı kutup bölgesinde namaz ve oruç vakitlerini tespit imkansızlaşırdı. 4. Bu vaktin çıplak gözle görüldüğü, {{2:187}}Bakara 2/187{{/}}. ayette ifade edilmiştir. ### Ahmed Hulusi meali Güneş'in, batıda gözden kaybolmasından gecenin kararmasına kadar ki süreçte salatı ikame et. FECİR KURAN'ını da (sabah salatını da). . . Muhakkak FECİR KUR'AN OKUMAsı şahitlendirilmiştir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### Bayraktar Bayraklı meali Güneşin sarkmasından gecenin kararmasına kadar namaz kıl ve sabahın Kur'an'ını da unutma. Çünkü sabahın Kur'an'ı görülecek şeydir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### Süleyman Ateş meali Güneşin sarkmasından (aşağı kaymasından) gecenin kararmasına (yatsı vaktine) kadar namaz kıl ve sabahın Kur'an'ın(ı, uzunca Kur'an okunan sabah namazını) da (unutma). Çünkü sabah Kur'an (okuması) görülecek şeydir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### Ali Rıza Safa meali Güneşin kaymasından, gecenin kararmasına dek namazı kıl. Ve tan zamanında Kur'an. Kuşkusuz, tan zamanında, Kur'an'ın tanıkları vardır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ 1. Bu ayet, "Kur'ane el fecri" tümcesiyle, açık bir biçimde "Tan zamanında Kur'an" olarak bildirilmesine karşın, kimi Kur'an çevirilerinde, "Sabah namazına, melekler şahit olur." veya "Sabah namazında, gece ve gündüz melekleri hazır bulunur." veya "Fecr zamanında namazda okunan Kur'an" biçiminde değişik yorumlarla çevrilmiştir. ### Gültekin Onan meali Güneşin sarkmasından gecenin kararmasına kadar namazı kıl ve fecir (vakti) Kuran'ı (sabah namazını) da (unutma); işte o, fecir (vakti) Kuran'ı şahid olunandır. (Çeşitli çeviriler...) _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### İbni Kesir meali Güneşin batıya yönelmesinden gecenin kararmasına kadar namaz kıl. Sabah vakti de. Zira sabah vakti görülmesi gerekli bir ibadettir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ### Hasan Basri Çantay meali Güneşin (zeval vakfında) kayması anından gecenin kararmasına kadar güzelce namaz kıl. Sabah namazını da (öylece eda et). Çünkü sabah namazı şahidlidir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/17/78_ ## Kelime kelime | Arapça | Okunuş | Anlam | Kök | |---|---|---|---| | أَقِمِ | ekimi | ayağa kaldır | [qwm](https://akilkuran.com/qwm) | | ٱلصَّلَوٰةَ | s-salate | salatı | [Slw](https://akilkuran.com/Slw) | | لِدُلُوكِ | liduluki | sarkmasından | [dlk](https://akilkuran.com/dlk) | | ٱلشَّمْسِ | ş-şemsi | güneşin | [$ms](https://akilkuran.com/$ms) | | إِلَىٰ | ila | kadar | | | غَسَقِ | gaseki | kararmasına | [gsq](https://akilkuran.com/gsq) | | ٱلَّيْلِ | l-leyli | gecenin | [lyl](https://akilkuran.com/lyl) | | وَقُرْءَانَ | ve kur'ane | ve Kur'an'ını da (unutma) | [qrA](https://akilkuran.com/qrA) | | ٱلْفَجْرِ ۖ | l-fecri | sabahın | [fjr](https://akilkuran.com/fjr) | | إِنَّ | inne | çünkü | | | قُرْءَانَ | kur'ane | Kur'an | [qrA](https://akilkuran.com/qrA) | | ٱلْفَجْرِ | l-fecri | sabah | [fjr](https://akilkuran.com/fjr) | | كَانَ | kane | | [kwn](https://akilkuran.com/kwn) | | مَشْهُودًۭا | meşhuden | görülecek şeydir | [$hd](https://akilkuran.com/$hd) | ## Kökler - **قوم (qwm)** — İki temel anlamı vardır: insan topluluğu (kavim) ve dikilip durmak ya da bir işe azmetmek https://akilkuran.com/qwm - **صلو (Slw)** — İki ayrı temel anlamı vardır: ateşle ısınmak, ateşe girmek https://akilkuran.com/Slw - **دلك (dlk)** — Bir şeyin bir şeyden yavaşça ayrılması https://akilkuran.com/dlk - **شمس ($ms)** — Renk değiştirmek ve yerinde durmamak https://akilkuran.com/$ms - **غسق (gsq)** — Karanlık https://akilkuran.com/gsq - **ليل (lyl)** — Gece anlamındadır: güneşin batışıyla başlayan, gündüzü izleyen karanlık vakit https://akilkuran.com/lyl - **قرا (qrA)** — Toplamak, bir araya getirmek https://akilkuran.com/qrA - **فجر (fjr)** — Bir şeyde açılıp yarılma https://akilkuran.com/fjr - **كون (kwn)** — Bir şeyin geçmişte ya da şimdi meydana geldiğini bildirmek https://akilkuran.com/kwn - **شهد ($hd)** — Hazır bulunmak, bilmek ve bildirmek https://akilkuran.com/$hd ## Gezinme - Önceki ayet: https://akilkuran.com/17/77.md - Sonraki ayet: https://akilkuran.com/17/79.md - Sure: https://akilkuran.com/17.md - Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt