# Kehf 18:83 - **Sure:** 18. Kehf (110 ayet) - **Ayet:** 83 / 110 - **Kaynak:** https://akilkuran.com/kehf-suresi/83-ayet - **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla ## Arapça وَيَسْـَٔلُونَكَ عَنْ ذِي الْقَرْنَيْنِۜ قُلْ سَاَتْلُوا عَلَيْكُمْ مِنْهُ ذِكْراًۜ ## Okunuş Ve yes'eluneke an zil karneyn, kul se etlu aleykum minhu zikra. ## Mealler (22) ### Şinasi Güneş meali Sana Zülkarneyn'den [1] soruyorlar. De ki! ''Size ondan bir bilgi okuyup aydınlatacağım.'' 1. Zülkarneyn," "İki boynuz sahibi," "İki büyük çadır sahibi," "İki çağ sahibi," "İki nesil sahibi" anlamlarına gelmektedir. Biz, "İki çağ sahibi" anlamını tercih ediyoruz. ### Erhan Aktaş meali Sana, Zu'l-Karneyn'den[1] soruyorlar. De ki: "Size ondan bir konu anlatacağım." 1. Zu'l-Karneyn kelimesi iki boynuz sahibi demektir. Zu'l-Karneyn'in kim olduğu konusunda Kur'an bir bilgi vermemektedir. ### Diyanet İşleri meali (Ey Muhammed!) Bir de sana Zülkarneyn hakkında soru soruyorlar. De ki: "Size ondan bir anı okuyacağım." ### Elmalılı Hamdi Yazır meali Bir de sana Zülkarneynden sual ediyorlar, de ki size ondan bir yadigar okuyacağım ### Yaşar Nuri Öztürk meali Sana Zülkarneyn'den de sorarlar: De ki: "Size ondan bir hatıra okuyacağım." ### Ali Bulaç meali Sana (Ey Muhammed,) Zu'l-Karneyn hakkında sorarlar. De ki: "Size, ondan 'öğüt ve hatırlatma olarak' (bazı bilgiler) vereceğim. ### Ali Aydın meali Sana Zülkarneyn hakkında soru sorarlar. De ki: Size ondan bir hatıra tilavet edeceğin. [1] 1. Kur’an ilk hitap çevresindeki kültür, bilgi ve idrak düzeyini hesaba katarak o dönemdeki insanların tecrübe ettikleri hayatın tam ortasına seslenmiş ve bu sesleniş tek taraflı değil, çok kere çift taraflı (diyalog ve diyalektik) olarak gerçekleşmiştir. Yani vahyin sahibi Nebi (a.s)ın her adımını izlemiş ve mesajını onun içinde bulunduğu duruma mutabık şekilde indirmiştir. Bu cümleden olarak kimi zaman Nebi’yi teselli ve teşvik etmiş, kimi zaman uyarmış, kimi zaman Nebi (a.s) adına Müşriklerle ve Ehl-i kitapla diyaloga girmiş, kimi zaman müminlerin kimi zaman da müşriklerin soruları karşısında Nebi’nin yardımına yetişmiş ve böylece Nübüvvet ve Risalet kurumunun lekelenmesini engellemiştir. Bu itibarla bazı kıssalar ilk Müslümanlar ile diğer bütün inananlara mesaj vermek amacından öte Nebi (aleyhisselam)ın Nübüvvet iddiasını test etmek isteyen inkarcıların sorularına cevap mahiyetinde nazil olmuştur. Bu gerçeğin Kur’an’daki en önemli örneği Zülkarneyn kısasıdır. Bilindiği gibi bu kıssanın geçtiği pasaj (Ey Nebi!) “َِ َوََيَْسَْٔـَُلُوَنََك ( َعَْنْ ِذِي اْلَْقَْرَْنَْيِْنSana Zülkarneyn hakkında soruyorlar...)” ifadesiyle başlamakta ve bu başlangıç ilgili pasajın inişine zemin oluşturan bir tarihsel arka- planın mevcut olduğunu göstermektedir. İşte tam bu noktada Zülkarneyn hakkında soru soranların kimlikleri ve niçin böyle bir soru sordukları önem kazanmaktadır. Kehf Suresi Mekke’de indiğine göre soruyu soranlar büyük bir ihtimalle Mekke müşrikleridir. Ancak şunu da belirtmek gerekir ki soranlar her ne kadar Mekkeli Müşrikler olsa da soruların kaynağı Medine yahudileridir. Çünkü birçok âyette gördüğümüze göre Mekkeli müşrikler Nübüvvet kurumunu lekelemeye yönelik girişimleri başarısız kalınca Nadir bin Haris ile Ukbe bin Ebi Muayt’ı Yahudi din adamlarından yardım almak amacıyla Medine’ye göndermişlerdir. Burada bir kez daha tekrar edelim, Zülkarneyn’den söz eden âyetler nüzul dönemindeki Müslümanların dini, ahlakı taleplerini karşılamak veya onların entelektüel meraklarını gidermek için vahy edilmemiş, aksine Yahudiler tarafından formüle edilmiş, Müşrikler tarafından maksatlı olarak sorulan sorular karşısında Nebi (a.s) cevapsız kalmaması için inzal edilmiştir. Yani yüce Allah’ın buradaki maksadı Zülkarneyn’i anlatmaktan öte Nebi’yi dolayısıyla Risalet kurumunu ve dini korumaktır. Bunu yaparken de büyük bir ihtimalle Yahudilerin zihinlerindeki Zülkarneyn inancı ve imajı aktarılmış, başka bir deyişle, onların bu konuda az çok bilgi sahibi oldukları hesaba katılarak kıssa tamamıyla zor, özet ve tarih dışı bir şekilde aktarılmıştır. Bundan dolayı Nebi (aleyhisselam) da dahil olmak üzere sahabe tabiin ve daha sonra gelen alimler Zülkarneyn ile ilgili soruların hiçbirine cevap verememiştir. Bu durumu tespit etmek için tefsirlere göz atmak yeterlidir. Çünkü tefsirlerdeki bilgilere göre Zülkarneyn hem bir insandır, hem bir cindir, hem bir melektir. Yahut o bir Nebi’dir, velidir veya sadece âdil bir hükümdardır. 1600, 2000 veya 3000 yıl yaşamıştır. Yemenli, Babilli, İranlı veya Makedonya’lıdır, büyük İskender’dir. Pers kralı Feridun (Efridun), Cyrus veya Darius’tur. Himyer veya Tubba’ kralıdır. Akkad kralı Naram-Sindir, Gılgamış’tır. Göğe yükseltilmiştir; atını Süreyya yıldızına bağlamıştır. Işık, karanlık ve bulutlar emrine amade kılınmıştır. (İskender Türe, Zülkarneyn, İstanbul, 2000 s. 33,115) İşte bütün bu veriler bir kez daha teyit ediyor ki söz konusu kıssa Nebi (aleyhisselam)a dolayısıyla ilk ve sonraki müminleri Zülkarneyn hakkında bilgilendirmek yahut Zülkarneyn kıssası üzerinden kendilerine esaslı dini ve ahlaki bir mesaj iletmek maksadıyla değil, Yahudiler ve müşriklerin kötü niyetli sorularına cevap vermek için vahyedilmiştir. Bu açıdan bakıldığında Zülkarneyn’in tarihi bir şahsiyet olduğunu söylemek ne kadar mümkün ise, efsanevi bir figür olduğunu düşünmek de aynı derecede mümkündür. Çünkü ilgili âyetler onun tarihi bir şahsiyet olup olmadığını açıklamaktan öte sadece soruyu soranların bekledikleri cevabı karşılayan bir muhtevaya sahip gözükmektedir. Dolayısıyla Zülkarneyn kıssasının mitoloji olma ihtimali daha kuvvetli görünüyor. ### Rowad Tercüme Merkezi meali Sana Zülkarneyn’i soruyorlar. De ki: Ona dair size bir haber okuyacağım. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/18/83_ ### Şaban Piriş meali Sana Zülkarneyn’i soruyorlar. Ondan size bir haber okuyacağım, de. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/18/83_ ### Ali Özek ve diğerleri meali (Ey Muhammed!) Sana Zülkarneyn'i soruyorlar. De ki: "Size onun hakkında (Kur'an'dan) bir haber okuyacağım". _Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/18/83_ ### Mustafa İslamoğlu meali Bir de sana Zülkarneyn hakkında soruyorlar; de ki: "Size ona ilişkin birtakım anı(lar) nakledeyim." _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Muhammed Esed meali Ve sana Zulkarneyn hakkında soru soruyorlar; de ki: "onu hatırlatacak bir şey anlatayım". _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Edip Yüksel meali Sana, iki nesil kadar yönetime sahip olan kişiden sorarlar. De ki: "Size ondan bir öğüt ve hatırlatma aktaracağım." _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Mehmet Okuyan meali Sana Zülkarneyn'den soruyorlar. De ki: "Size ondan bir hatıra tilavet edeceğim (okuyup aktaracağım)." _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ 1. Zülkarneyn'in kim olduğu konusunda çeşitli görüşler vardır. Bu çerçevede onun Makedonya kralı Büyük İskender veya Yemen'deki Himyer krallarından biri olduğu ifade edildiği gibi çift boynuzlu yani güçlü iktidara sahip bir kişi olduğu da ifade edilmektedir. ### Süleymaniye Vakfı meali Sana Zülkarneyn'i soruyorlar. De ki: Size ona dair bilgi aktaracağım: _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ 1. Zülkarneyn kelimesinin bir özel isim mi yoksa lakap mı olduğu açık değilse de hakim görüş lakap olduğu yönündedir. Sözlükte "sahip, malik" anlamındaki zu ile "boynuz, kakül, şakak; aynı dönemde yaşayan nesil, akran" gibi manalara gelen karn kelimesinin tesniye kalıbından oluşturulan zü'l-karneyn ifadesinin anlamı karn kelimesine verilen manaya göre değişir (DİA, Zülkarneyn). ### Ahmed Hulusi meali Sana Zül-Karneyn'den soruyorlar. . . De ki: "Ondan size bir zikir (hatırlatma) okuyacağım. " _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Bayraktar Bayraklı meali Ey Peygamber! Sana Zülkarneyn'i soruyorlar: De ki: "Size ondan biraz bahsedeceğim." _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Süleyman Ateş meali (Ey Muhammed), sana Zu'l-Karneyn'den soruyorlar. De ki: "Size ondan bir anı okuyacağım." _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Ali Rıza Safa meali Ve sana, Zulkarneyn hakkında soruyorlar; şunu söyle: "Size, Ondan bir anı anlatacağım!" _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ 1. Bu suredeki on altı ayette, üstün bir güç ve bilgiyle donatıldığı ve üç ayrı yönde yola gittiği anlatılan Zulkarneyn'in, peygamber veya elçi olup olmadığı konusunda Kur'an'da bilgi yoktur. Zulkarneyn, sözlük anlamıyla "İki boynuzlu" veya "İki kuşak yöneten" demektir. Bu öyküye yakıştırılan benzetmeleri, arka taraftaki Kur'an Ayetlerine Yakıştırılan Öyküler bölümünde bulabilirsiniz. ### Gültekin Onan meali Sana (Ey Muhammed,) Zu'l-Karneyn hakkında sorarlar. De ki: "Size, ondan 'öğüt ve hatırlatma olarak' (bazı bilgiler) vereceğim. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### İbni Kesir meali Sana Zülkarneyn'i sorarlar. Onu, size anlatacağım, de. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ### Hasan Basri Çantay meali Sana Zülkarneyni sorarlar. De ki: "Size onun (haalinden) de haber söyleyeyim". _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/18/83_ ## Kelime kelime | Arapça | Okunuş | Anlam | Kök | |---|---|---|---| | وَيَسْـَٔلُونَكَ | ve yeseluneke | ve sana soruyorlar | [sAl](https://akilkuran.com/sAl) | | عَن | an | | | | ذِى | zi | Zu'l-Karneyn'den | | | ٱلْقَرْنَيْنِ ۖ | l-karneyni | Zu'l-Karneyn'den | [qrn](https://akilkuran.com/qrn) | | قُلْ | kul | de ki | [qwl](https://akilkuran.com/qwl) | | سَأَتْلُوا۟ | seetlu | okuyacağım | [tlw](https://akilkuran.com/tlw) | | عَلَيْكُم | aleykum | size | | | مِّنْهُ | minhu | ondan | | | ذِكْرًا | zikran | bir hatıra | [pkr](https://akilkuran.com/pkr) | ## Kökler - **سال (sAl)** — Sormak, istemek https://akilkuran.com/sAl - **قرن (qrn)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyi bir şeye katıp birleştirmek ve güçle dışarı çıkan şey (boynuz) https://akilkuran.com/qrn - **قول (qwl)** — Söylemek, dille ifade etmek https://akilkuran.com/qwl - **تلو (tlw)** — Arkasından gitmek, izlemek https://akilkuran.com/tlw - **ذكر (pkr)** — İki temel anlamı vardır: erkek (dişinin karşıtı) ve bir şeyi akılda tutmak, unutmamak https://akilkuran.com/pkr ## Gezinme - Önceki ayet: https://akilkuran.com/18/82.md - Sonraki ayet: https://akilkuran.com/18/84.md - Sure: https://akilkuran.com/18.md - Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt