# Müddessir 74:31

- **Sure:** 74. Müddessir (56 ayet)
- **Ayet:** 31 / 56
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/muddessir-suresi/31-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَمَا جَعَلْنَٓا اَصْحَابَ النَّارِ اِلَّا مَلٰٓئِكَةًۖ وَمَا جَعَلْنَا عِدَّتَهُمْ اِلَّا فِتْنَةً لِلَّذ۪ينَ كَـفَرُواۙ لِيَسْتَيْقِنَ الَّذ۪ينَ اُو۫تُوا الْـكِتَابَ وَيَزْدَادَ الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا ا۪يمَاناً وَلَا يَرْتَابَ الَّذ۪ينَ اُو۫تُوا الْـكِتَابَ وَالْمُؤْمِنُونَۙ وَلِيَقُولَ الَّذ۪ينَ ف۪ي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ وَالْـكَافِرُونَ مَاذَٓا اَرَادَ اللّٰهُ بِهٰذَا مَثَلاًۜ   كَذٰلِكَ يُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ يَشَٓاءُ وَيَـهْد۪ي مَنْ يَشَٓاءُۜ وَمَا يَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ اِلَّا هُوَۜ  وَمَا هِيَ اِلَّا ذِكْرٰى لِلْبَشَرِ۟

## Okunuş

Ve ma cealna ashaben nari illa melaiketen ve ma cealna ıddetehum illa fitneten lillezine keferu li yesteykınellezine utul kitabe ve yezdadellezine amenu imanen ve la yertabellezine utul kitabe vel mu'minune, ve li yekulellezine fi kulubihim maradun vel kafirune maza eradallahu bi haza mesela, kezalike yudıllullahu men yeşau ve yehdi men yeşa, ve ma ya'lemu cunude rabbike illa hu, ve ma hiye illa zikra lil beşer.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Biz ateş sahiplerine güçlülerin [1] dışındakilerini konumlandırmadık. Onların kapsamını da [2] gerçekleri örtenler için bir fitnenin/ayrıştırmanın [3] dışında bir şey kılmadık [4]. Bunu; kitap verilenlerin kesin olarak inanmaları, güvene kavuşup güveni tesis edenlerin güveninin artması [5], kitap verilenler ve güvene kavuşup güveni tesis edenlerin belirsizliğe düşmemeleri, kalplerinde hastalık olanların ve gerçekleri örtenlerin de: ''Allah bu örnekle neyi istedi?'' [6] demeleri için yaptık [7]. Allah işte böyle gereğini yapanı sapıklıkta bırakır ve gereğini yapana da yol gösterir [8]. Rabbinin ordularını O'nun dışındakiler bilmez. O, beşer için; aklını başına getiren, fıtratına döndüren en derin, en sarsıcı bir öğretinin dışında bir şey değildir.

1. Biz bu ayetteki güçlü varlıkları, 2:102, 3:80. ayetlerdeki gibi güç sahibi, zorba, diktatör, kanaat önderleri, bilginler gibi toplumun güçlü insanları, ileri gelenleri olarak anlıyoruz.
2. Müteşabih ayetlerin. Bakınız: 3:7. ''Add' kelimesi; ''İddet süresi'', ''Eyyamen ma'dudat'' ifadelerinde olduğu gibi, ''Belirli bir sürenin, döngünün veya sınırın tam olarak belirlenmesi, sınırlandırılması'' anlamına gelir. Rakamlar bunların sayısal işaretleri olsa da, ayette sayıdan değil, kapsamdan/sınırlandırmadan; müteşabih ayetlerin kapsamından bahsedilmektedir. Mü'minler, müteşabih ayetleri, kök anlamına, muhkem ayetlerine/kitabın iç bütünlüğüne bakıp tevilini kapsamını belirlerlerken, münafıklar bu ayetlerin kapsamını kitap dışı verilerle hevalarına göre yaparlar.
3. Kafirleri müminlerden ayıran sınav vesilesi. Fitne; madeni ateşe atıp cevheri ile posasını ayırmak demektir. Benzer ifade 3:7 ve 22:53. ayette de geçmektedir. Müteşabih ayetler bir ayrıştırma vesilesidir. Müminler bu ayetlerin tevilini Kur'an'ın sistematiğine göre yaparlarken, münafıklar bu ayetlerin tevilini hevalarına göre yaparlar ve böylece münafıklıkları ortaya çıkar.
4. Bizce bu ayetin konumu burası değildir. Bilinçli olarak yerinin değiştirildiğine inanıyoruz. Çünkü pasajın bağlamıyla hiç uyuşmamaktadır. Konunun 3:7. ayetin bağlamıyla, 2:26 ve 22:52-53-54. ayetlerle bağı olduğuna inanıyoruz. Ayetin 19 sistemi ile de bağlantılı olmadığı kanaatindeyiz. Zira, bu sure Kur'an'ın iniş sırasına göre 4. suresidir. Kitap daha tamamlanmamıştır ve kitap tamamlanmadan 19 sisteminden bahsedilemez. Kaldı ki, ''Bu bir beşer sözüdür'' diyenin ileride sekara yaslanıp doğrultulacağı belirtilmektedir.
5. İman edenlerin imanını arttıran Allah'ın ayetleridir: 8:2, 9:124, 22:54.
6. Tıpkı İsrailoğulları gibi: 2:70. Ayrıca bakınız: 2:26.
7. 3:7. ayetle birlikte okuduğumuzda mevzuyu çok daha iyi anlayabiliyoruz. Aksi taktirde geleneğin yorumuna göre; cehennemde görevli meleklerin sayılarının, -kitap verilenlerin kesin olarak inanmaları, müminlerin imanının artması, kitap verilenler ve müminlerin belirsizliğe düşmemeleri- ile bir ilgisi yoktur. Çünkü, görmediğimiz bir şeyin bizi kesin olarak inandırmasının, imanımızı arttırmasının ve belirsizliklerimizi ortadan kaldırmasının mümkünü yoktur. Konu Kur'an'ın kendini muhkem, müteşabih, mesani ayetlerle açıklaması ve bu ilme vakıf olan müminlerin ikna olması, gerçekleri örtenlerin ise, muhkeme ve mesani sisteme bakmadan müteşabihlere sarılıp konuyu anlamaması, anlayamaması -Bakınız:2:26- veya kapsamını saptırması ile ilgilidir. 3:7. ayette de bu konu işlenmektedir. Ayrıca 22:52-53-54. ayetlerde işlenen konu da aynıdır.
8. Allah, Kur'an'ı kendi iç sistematiğinde [muhkem, müteşabih, mesani/bakınız: 39:23] okuyanlara yol gösterir. Bu sistematiği yok sayarak sadece müteşabihlere sarılanlar ve müteşabihlerin kapsamını hevalarına göre yapanlar ise yalana sarılmaları ve sapmaları kaçınılmaz olduğu için onları tercihleriyle/sapmalarıyla baş başa bırakır.

### Erhan Aktaş meali

Cehennem ashabını[1] meleklerden[2] başkasını yapmadık. Onların sayılarını, Kafirler için bir fitneden[3] başka bir şey yapmadık. Kendilerine kitap verilenler; kesin olarak bilsinler, İman Edenler'in imanları artsın. Kendilerine kitap verilmiş iman sahipleri kuşku duymasınlar. Kalplerinde hastalık olanlarla,[4] Kafirler de desinler ki: "Allah, bu örnekle ne demek istiyor şimdi?" İşte böyle, Allah, hak edeni[5] dalalette bırakır, hak edeni[5] doğru yolu gösterir. Rabb'inin ordularını,[6] kendisinden başkası bilmez. Bu, beşer için zikirden[7] başka bir şey değildir.

1. Müşrikler, gerçeğe kuşku ile bakanlar.
2. Cehennem görevlilerini.
3. Güç sahibi olanlardan. "Mlk" kökünden türeyen melek kelimesi, aynı zamanda "güç sahibi, yönetim sahibi, yönetimin gücü" anlamına da gelmektedir. Mülk, malik, melik kelimeleri de bu kökten türemişlerdir.
4. Görevli meleklerin sayısını.
5. Sınavdan.
6. Kelimesi kelimesine, dilediğini. "Dilediğini demek: Hak edeni demektir; Allah, sapkınlığı gerektiren şeyleri yapanı saptırır; doğru yola iletilmeyi gerektiren şeyleri yapanı da doğru yola iletir, demektir. Allah, "dilediğimi" demekle, "kimin neyi hak ettiğine en doğru kararı Ben veririm," demeyi kastetmektedir. Zira burada Allah'ın "dilemesi" insanın "dilemesine", "insanın seçimine" bağlı olarak gerçekleşmektedir. Dilemek anlamına gelen "Şae" kelimesinin ayetteki anlamı; "gayret göstereni, bir şey yapmak isteyeni" yani "bir şeyi dileyeni" anlamındadır. Seçim insana aittir ve belirleyici olan insanın "dilemesi"dir 10:108; 76:3).
7. Öğütten.

### Diyanet İşleri meali

Biz, cehennemin görevlilerini ancak meleklerden kıldık. Onların sayısını inkar edenler için bir imtihan vesilesi yaptık ki kendilerine kitap verilenler kesin olarak bilsinler, iman edenlerin imanı artsın, kendilerine kitap verilenler ve mü'minler şüpheye düşmesin, kalplerinde bir hastalık bulunanlar ile kafirler, "Allah, örnek olarak bununla neyi anlatmak istedi" desinler. İşte böyle. Allah, dilediğini saptırır, dilediğini doğru yola iletir. Rabbinin ordularını ancak kendisi bilir. Bu, insanlar için ancak bir uyarıdır.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Hem biz o ateşin muhafızlarını hep Melaike yaptık, sayılarını da ancak küfr edenler için bir fitne kıldık ki kitab verilmiş olanlar yakin edinsin ve iyman edenlere iyman artırsın, kitab verilenler ve mü'minler şübhelenmesin, kalblerinde bir maraz bulunanlarla kafirler de desin: Allah bununla mesela ne murad etmiş? İşte böyle Allah dilediğini şaşırtır, dilediğini de yola getirir ve rabbının ordularını ancak kendisi bilir ve o ancak bir öğüttür düşünmek için beşer

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Biz, cehennem yaranını hep melekler yaptık. Ve biz, onların sayılarını da küfre sapanlar için bir imtihandan başka şey yapmadık. Ta ki, kendilerine kitap verilenler iyice ve apaçık bilsinler. İman etmiş olanların imanı artsın. Kendilerine kitap verilmiş olanlarla iman sahipleri kuşkuya düşmesin. Kalplerinde hastalık olanlarla küfre sapmış bulunanlar da; "Allah bununla neyi örneklendirmek istiyor?" desinler. İşte böyle. Allah, dilediğini/dileyeni saptırır, dilediğini/dileyeni de doğruya ve güzele kılavuzlar. Rabbinin ordularını ancak O bilir. Bu, insan için bir öğüt verici ve düşündürücüden başka şey değildir.

### Ali Bulaç meali

Biz o ateşin koruyucularını meleklerden başkasını kılmadık. Ve onların sayısını inkar edenler için yalnızca bir fitne (konusu) yaptık ki, kendilerine kitap verilenler, kesin bir bilgiyle inansın, iman edenlerin de imanları artsın; kendilerine kitap verilenler ve iman edenler (böylece) kuşkuya kapılmasın. Kalplerinde bir hastalık olanlar ile kafirler de şöyle desin: "Allah, bu örnekle neyi anlatmak istedi?" İşte Allah, dilediğini böyle şaşırtıp saptırır, dilediğini böyle hidayete erdirir. Rabbinin ordularını kendisinden başka (hiç kimse) bilmez. Bu ise, beşer (insan) için yalnızca bir öğüttür.

### Ali Aydın meali

Yani biz, ateş muhafızlarını ancak meleklerden kıldık. Onların sayısını kâfirler için bir fitne vesilesi kıldık ki kendilerine kitap verilenler kesin ikna olsunlar, iman edenlerin imanı artsın, kendilerine kitap verilenler ve mü’minler şüpheye düşmesin, kalplerinde bir hastalık bulunanlar yani kâfirler, “Allah, örnek olarak bununla neyi anlatmak istedi” desinler. İşte böyle. Allah, dileyeni saptırır ve dileyeni de hidayete iletir. Rabbinin ordularını ancak kendisi bilir. Bu, beşer için ancak bir hatırlatmadır.

### İbrahim Esinler meali

Ve yapmış değiliz ateş ashâbını melekler* dışında; ve yapmış değiliz adetlerini** onların*** bir fitne kâfirlik etmiş kimselere (olması) dışında; yakınlaşması içindir kitap verilmiş kimselerin; ve ziyade etmesi (içindir) iman etmiş kimselerin bir imanı; ve (ki) şüphelenmemesi (içindir) kitap verilmiş kimselerin ve müminlerin; ve demesi içindir kalplerinde bir maraz (olan) kimselerin ve kâfirlerin: "Nedir arzu ettiği Allah'ın bu misalle?"; işte böyledir; dalalette bırakır Allah dilediği kimseyi ve kılavuzlar dilediği kimseyi; ve bilir değilir ordularını (senin) Rabbinin dışındadır (ancak) O****; ve değildir o***** beşere432 bir zikir dışında.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/74/31_

1. Sekar gezegeni üzerinde bulunan 19 adet melek.
2. Sayılarını yani 19 sayısını.
3. Meleklerin.
4. Allah.
5. Dişil zamir fitneye ya da meleklerin adeti olan 19 sayısına gider. Meleklerin sayısı bir fitne yapıldığı için bu ayetteki "hiye" 19 sayısını işaret eder. 19 mucizesine tanık olanlar zikre yaklaşır; temas eder.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Biz; kendilerine kitap verilenler kesin bir bilgiyle inansın, iman edenlerin imanları artsın, kendilerine kitap verilenler ile iman edenler şüpheye kapılmasın, kalplerinde bir hastalık olanlar ile küfre sapanlar da, “Allah, bu örnekle (on dokuz sayısı ile) neyi anlatmak istedi?” desin diye o ateşin koruyucularını meleklerden başkasını kılmadık ve onların sayısını da kâfirler için yalnızca bir fitne/imtihan yaptık. Allah; dilediğini işte böyle saptırır, dilediğine de hidayet eder. Rabbinin ordularını kendisinden başkası bilemez. Bu, insanlar için bir öğütten başka bir şey değildir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/74/31_

### Şaban Piriş meali

Biz kendilerine kitap verilenler kesin bir bilgiyle inansın, iman edenlerin imanları artsın, kendilerine kitap verilenler ile iman edenler şüpheye kapılmasın, kalplerinde bir hastalık olanlar ile küfre sapanlar da, “Allah, bu örnekle (on dokuz sayısı ile) neyi anlatmak istedi?” desin diye o ateşin koruyucularını, meleklerden başkasını kılmadık ve onların sayısını da kâfirler için yalnızca bir fitne/imtihan yaptık. Allah, dilediğini işte böyle saptırır, dilediğine de hidayet eder. Rabbinin ordularını kendisinden başkası bilemez. Bu, insanlar için bir öğütten başka bir şey değildir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/74/31_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Biz cehennemin işlerine bakmakla ancak melekleri görevlendirmişizdir. Onların sayısını da inkârcılar için sadece bir imtinan (vesilesi) yaptık ki, böylelikle, kendilerine kitap verilenler iyiden iyiye öğrensin, iman edenlerin imanını arttırsın; hem kendilerine kitap verilenler hem müminler şüpheye düşmesinler, kalplerinde hastalık bulunanlar ve kâfirler de: «Allah bu misalle ne demek istemiştir ki?» desinler. İşte Allah böylece, dilediğini sapıklıkta bırakır, dilediğini doğru yola eriştirir. Rabbinin ordularını, kendisinden başkası bilmez. Bu ise, insanlık için ancak bir öğüttür.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/74/31_

### Mustafa İslamoğlu meali

Zira yalnızca melaikeyi ateşin muhafızları kıldık; ve onların sayısını inkarda ısrar edenler için bir sınav yaptık; ki böylece önceki vahyin mensupları gönülden ikna olsun ve (ona) iman edenlerin imanları artsın; hem önceki vahyin mensupları hem de (bu vahye) iman edenler bütün kuşkulardan arınsın; ve kalplerinde hastalık olanlar ve inkara gömülenler ise, "Allah bu temsil ile ne yapmayı diledi?" diye sorsun! İşte böylece Allah (sapmayı) dileyeni saptırır, (hidayeti) dileyeni ise doğru yola yöneltir. Ve Rabbinin ordularını(n sayısını) Zatından başka kimse bilemez. Nihayet bunlar, ölümlü insan için bir uyarı ve öğütten ibarettir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Muhammed Esed meali

Çünkü yalnızca meleki güçleri (cehennem) ateşinin gözcüleri kıldık; ve onların sayısını hakikati inkara şartlanmış olanlar için bir sınama (aracı) yaptık ki böylece daha önce vahye muhatab olanlar (bu ilahi kelamın doğruluğuna) kani olsunlar ve (ona) iman etmiş olanların imanları daha da güçlensin; ve geçmiş vahiylere muhatab olanlar ile (bu vahye) iman edenler bütün şüphelerden kurtulsunlar. Ve kalplerinde hastalık olanlar ile hakikati tamamen reddedenler: "(Sizin) Allah(ınız) bu temsil ile ne demek istiyor?" diye sorsunlar. Böylece Allah, (yoldan çıkmak) isteyeni saptırır, (doğruya ulaşmak) isteyeni ise doğru yola ulaştırır. Ve Rabbinin güçlerini Kendisinden başka kimse bilemez. Bütün bunlar ölümlü insan için yalnızca bir uyarıdır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Edip Yüksel meali

Biz ateşe bekçi olarak sadece melekleri atadık. Onların sayısını (ondokuz'u) da, (1) inkarcılar için bir fitne (sınav/huzursuzluk kaynağı) yaptık, (2) kitap verilmiş olanları ikna etsin, (3) iman edenlerin onayını güçlendirsin, (4) kitap verilmiş olanlarla iman edenlerin kuşkularını ortadan kaldırsın ve (5) kalplerinde hastalık olanlarla inkarcılar da, "ALLAH bu örnekle ne demek istiyor?" desinler. Böylece ALLAH dilediğini/dileyeni saptırır ve dilediğini/dileyeni de doğruya iletir. Efendinin ordularını kendisinden başkası bilmez. Bu (sayı) halklara bir mesajdır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Mehmet Okuyan meali

Biz ateşin sahiplerini (muhafızlarını) ancak melekler yapmışızdır. Onların sayısını kâfir olanlar için sadece bir imtihan yaptık ki kendilerine kitap verilenler ikna olsunlar; iman edenlerin imanı artsın; hem kendilerine kitap verilenler hem de müminler şüpheye düşmesinler; kalplerinde hastalık bulunanlar ve kâfirler de "Allah bu örnekle ne kastetmiştir ki?" desinler. İşte böylece Allah dileyeni (layık gördüğünü) saptırır (sapkınlığını onaylar), dileyeni (layık gördüğünü) doğru yola ulaştırır. Rabbinin ordularını O'ndan başka kimse bilemez. Bunlar, insanlık için sadece (gerçeğin) hatırlat(ıl)masıdır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

1. Benzer mesajlar: Al-i İmrân 3:173; Enfâl 8:2; Tevbe 9:124; Kehf 18:13; Meryem 19:76; Hacc 22:54; Ahzâb 33:22; Muhammed 47:17; Fetih 48:4.
2. Bu cümle şöyle de tercüme edilebilir: "İşte böylece Allah dilediğini (layık olanı) saptırır, dilediğini (layık olanı) ise doğru yola ulaştırır." Benzer mesajlar: Bakara 2:284; Al-i İmrân 3:129; Mâide 5:18, 40; Ra‘d 13:27; İbrâhîm 14:4; Nahl 16:93; Hacc 22:16; ‘Ankebût 29:21; Fâtır 35:8; Fetih 48:14.

### Süleymaniye Vakfı meali

O ateşin (Cehennemin) görevlilerini sadece meleklerden oluşturduk. Sayılarını da kafirler için sırf bir imtihan sebebi yaptık ki kendilerine kitap verilenler (Kur'an'ın Allah'ın kitabı olduğu konusunda) kesin kanaate varsınlar, iman edenlerin güvenleri artsın, kendilerine kitap verilenler ile müminler şüpheye düşmesinler, kalplerinde hastalık olanlarla kafirler de şöyle desinler: "Allah bu sayıyla neyi amaçlamış olabilir ki!" Böylece Allah, (sapkınlığı) tercih edeni sapkın sayar, (doğru yolu) tercih edeni de yoluna kabul eder. Rabbinin ordularını sadece kendisi bilir. Bunlar, insanlar için sadece doğru bilgidir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

1. Bu ayette geçen "ashabun nar" tamlaması, Kur'an'ı bir bütünlük içinde okumayan ya da bir bütünlük içinde okumayı yeni öğrenen zihinlerde bir karışıklık yaratabilmektedir. Kur'an'ın genelinde kısaca "cehennemlik" olarak çevirebileceğimiz şekilde geçen bu tamlama, bu ayette "ashab" kelimesinin anlamlarını değerlendirmemizi gerektirmektedir. Zira bir dilden diğer bir dile çeviri yaparken çevrilen kelimenin bağlamı çok önemlidir. Sadece meleklerin "Ashabun nar" yapıldığı söylendiğinden ve sayıları da 19 olarak verildiğinden buradaki "ashabun nar" tamlamasını "cehennemlik" olarak çeviremeyiz. Eğer böyle çevirirsek başka kimse cehenneme girmeyecek demek olur ve bu Kur'an'a ters düşer. Bunun yerine "cehennemi sahiplenmiş, orada görevlendirilmiş melekler" olarak anlamamız gerekir. Kaldı ki {{66:6}}Tahrim 66/6{{/}}'da Allah'ın sözünden çıkmayan, gayet katı bir takım meleklerin cehennemde görevlendirildiğinin anlatıldığını göz önünde tutmalıyız. Bu ayette dikkatinizi "nar" "aleyha" ve "melaiketun" kelimelerine çekmek gerekir. Diğer tamlamaları bir kenara konursa "nar üstündeki melekler"den bahsedildiği anlaşılır. Tıpkı bir önceki ve bu ayette olduğu gibi. "(Sekar'ın) Üzerinde 19, biz meleklerden başkasını ashabun nar yapmadık&hellip;" Zaten Allah kimseyi cehennemlik "yapmaz". Kullarından, görmezlikte direnenlerin kafirliğini onaylar sadece. Oysa burada Allah'ın kendi yaptığı bir durumdan bahsedilmekte.Cehennemde görevli melekler, oranın bekçileridir. Bunu bildiren ayetler şunlardır: {{39:71}}Zümer 39/71{{/}}-{{39:72}}72,{{/}} {{40:49}}Mümin 40/49{{/}}-{{40:50}}50,{{/}} {{43:77}}Zuhruf 43/77,{{/}} {{67:8}}Mülk 67/8.{{/}}
2. Bu ayette bildirilen melek sayısı tıpkı ayette belirtildiği gibi kafirler için imtihan sebebi olmuştur. Bu gibi insanlar, Kitab'ın ayetler arası ilişkisini örtmek için, sözde matematiksel ilişkiler ağı kurarak, Kitab'ın iç bağlantılarını kafalarına göre kurmak ve fitne çıkarma isteğiyle çeşitli yorumlar yapar, kendilerine veya önderlerine kutsallık devşirmeye çalışırlar. Oysa Kitabın ayetler arası ilişkisinin kuralı {{3:7}}Al-i İmran 3/7'{{/}}de açık olarak bildirilmiştir. Kuranın ayetleri arasında rakamsal bir ilişki olduğunu gösteren hiçbir ayet ve nebimizden bu konuda hiçbir rivayet bulunmamaktadır.
3. "Fitne", altını içindeki yabancı maddelerden ayırmak için ateşe sokmaktır (Müfredat). Kur'an'da bu kelime imtihan ({{7:155}}A'raf 7/155{{/}}), aldatma ({{7:27}}A'raf 7/27{{/}}), cehennem azabı ({{51:10}}Zariyat 51/10{{/}}-{{51:14}}14{{/}}) ve savaş ({{2:216}}Bakara 2/216{{/}}) anlamlarında kullanılmıştır.
4. Bunlar münafıklardır ({{2:8}}Bakara 2/8{{/}}-{{2:10}}10{{/}}).
5. {{2:26}}Bakara 2/26.{{/}}
6. {{48:4}}Fetih 48/4,{{/}} {{48:7}}7.{{/}}
7. {{68:52}}Kalem 68/52.{{/}} Bu ayet, ilahi kitaplar arasındaki sıkı bağı, insanlığın evrensel hafızasındaki doğru bilgiyi (zikir) ve özelde de Kuran ile önceki ilahi kitaplar arasındaki tasdik ilişkisini göstermesi açısından çok önemlidir. Cehennemde görevli meleklerin sayısına dair sayısal bir ifade kullanılmasının iki yönlü işlevi olduğu ayette açıkça ifade edilmektedir. İlki, bu sayısal ifadenin kafirler için imtihan (fitne) vesilesi yapılmasıdır. Gerçek tüm çıplaklığı ile ortaya çıkmasına rağmen vasıfları gereği, görmezlikten gelmeleri sebebiyle tasdik ilişkisini dikkate almayan bu kesim on dokuz sayısını zikre dönüştürmüyor dahası kalplerinde hastalık bulunanlarla birlikte "Allah bu sayıyla neyi amaçlamış olabilir ki!" diyerek alaya alıyorlardı. Görevli meleklerin sayısına dair sayısal bir ifadenin ikinci işlevi ise kendilerine kitap verilenlerden mümince tavır sergileyenlerin kitabın Allah'tan geldiği hususunda kati bilgiye ulaşmaları ve imanlarının artması şeklinde olmaktadır. Kimileri için anlamsız olan on dokuz sayısı bu kişiler için, içeriğini bildikleri ellerindeki kitapla Kuran arasındaki örtüşmeyi ortaya çıkarmaktaydı. Böylelikle bu sayısal ifade insanların bir kısmı için sapkınlıklarının bir kısmı için de hidayetlerinin tescili olmaktaydı. Cehennemde görevli meleklerin sayısına dair ayette geçen on dokuz sayısının Kur'an'ın indiği dönemde, kendilerine kitap verilenler için büyük önem taşıdığı söylenmesine rağmen, elimizdeki Tevrat ve İncil'de böylesi ifadelerin bulunmayışı, Kuran'ın da zaman zaman dikkat çektiği, ilahi kitaplara yönelik insan eliyle gerçekleşen bazı karartma ve gizlemelerin somut örneği olarak görülebilir ({{5:15}}Maide 5/15{{/}}). Kurdukları düzenin bozulmaması ve nemalandıkları menfaatlerin kesilmemesi için ellerindeki kitap ile Kuran arasındaki tasdik ilişkisini kesmek kötü niyetlilerin yapacakları öncelikli işler olmalıdır. Buna rağmen; insanlığın evrensel hafızasından silinmeyen dolayısıyla Kuran'da bahsedilen on dokuz rakamıyla örtüşen bir literatür mevcuttur. Mesela Sabiilerde iyinin karşısında kötülüğü temsil eden varlıklar olarak yedi gezegen ile oniki burçtan bahsedilir: (https://gnosis.org/library/Mandaean_Religion_Rudolf.html) Gnostik bazı metinlerde cehennemin sakinlerinden olan yedi ve oniki ayrı varlıktan söz edilir ve bunlardan kurtulmayı başaranın mutluluğa ulaştığına inanılır (https://gnosis.org/library/grs-mead/gnostic_john_baptist/gjb-2-1.htm#page_42_note_5; https://gnosis.org/library/tsod.htm; https://gnosis.org-/library/grs-mead/gnostic_john_baptist/gjb-2-3.htm#page_83_fr) Budizm'e ait evrenin işleyişini anlatan ve "The Lord of Hell" adıyla bilinen tasvirde (enma-ten mandalası = Mandala of Nineteen Deities) ondokuz cehennem efendisi vardır: https://emuseum.nich.go.jp/detail?langId=en&webView=&content_base_id=100956&content_part_id=000&content_pict_id=0 (https://syuweb.kyohaku.go.jp/ibmuseum_public/index.php?app=shiryo&mode=-detail&language=en&data_id=702&list_id=518930) Oniki ve yedi melek tasvirlerine eski Mısır inanç sisteminde de rastlanır: (https://gnosis.org/naghamm/goseqypt.html)

### Ahmed Hulusi meali

Nar (ateş, tabiat cehennemi; enterik) Ashabı'nı ancak (on dokuz) melaike (66. Tahriym: 6) kıldık (ins ve cinn türü değil). . . Onların sayısını da (sanki on dokuz sayısı önemliymiş gibi) kafir (hakikati inkar) olanlar için ancak bir fitne (sınav objesi) kıldık… Kendilerine kitap (Bilgi) verilenler yakinen bilsin (mecazların neye işaret ettiğini de görerek Hz. Rasulullah'ın vahyini tasdik etsinler) ve (Rasulullah'ın nübüvvet ve risaletine) iman edenler de iman (ilmi yakin) bakımından imanları artsın; (böylece sağlam bilgiye ulaşan) kendilerine kitap (bilgi) verilmiş olanlar ve (tahkiki imana ulaşan) müminler de kuşkuya düşmesinler diye!. . Kalplerinde hastalık (şek - şüphe) bulunanlar (sağlıklı düşünme yetisi olmayanlar) ve kafirler (perdeliler; hakikati ve hakikat bilgisini inkar edenler) de: "Mesel (ibretlik misal; temsil) itibarıyla Allah bununla neyi murat etti?" desinler diye. . . İşte böylece Allah, dilediğini saptırır ve dilediğini hidayet eder. Rabbinin ordularını sadece "HU" bilir! Bu (Sakar ve bu işaretler) beşer için ancak bir zikra (hatırlatma)dır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Bayraktar Bayraklı meali

Biz cehennemin bekçilerini sırf melekler kıldık. Sayılarını da, inkar edenlere bir imtihan yaptık ki, kendilerine kitap verilenler Kur'an vahyinin doğruluğundan emin olsunlar; inananların imanı artsın; kitap verilenler ve inananlar şüphe etmesinler; kalplerinde inanç sorunu olanlar ve inkar edenler de, "Allah bu örnekle ne demek istedi?" desinler. Allah dileyeni böyle saptırır, dileyeni de doğru yola ulaştırır. Rabbinin ordularını kendisinden başka kimse bilemez. Bunlar insana sadece bir öğüttür.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Süleyman Ateş meali

Biz cehennemin muhafızlarını hep melekler yaptık. Onların sayısını da inkar edenler için bir sınav yaptık ki, kendilerine Kitap verilmiş olanlar iyice inansın, inananların da imanı artsın. Kitap verilmiş olanlar ve inananlar kuşkulanmasınlar. Kalblerinde hastalık bulunanlar ve kafirler de: "Allah bu misalle ne demek istedi?" desinler. Böylece Allah, dilediğini şaşırtır, dilediğini doğru yola iletir. Rabbinin ordularını ancak kendisi bilir. Bu, insanlara bir uyarıdır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Ali Rıza Safa meali

Ateşin görevlilerini, meleklerden başkası yapmadık. Ve onların sayısını, nankörlük edenler için bir sınamadan başka bir şey yapmadık. Kitap verilenler kesin olarak bilsin ve inananların inançları artsın; kitap verilenler ve inananlar kuşkuya düşmesin diye. Yüreklerinde sayrılık olanlar ve nankörlük edenler, "Allah, bu örnekle ne demek istiyor?" desin diye. İşte böylece, Allah, dilediğini saptırır, dilediğini de doğru yola eriştirir. Efendinin ordularını, Kendisinden başkası bilmez. Zaten O, insanoğlu için öğretiden başka bir şey değildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Gültekin Onan meali

Biz o ateşin koruyucularını meleklerden başkasını kılmadık. Ve onların sayısını küfredenler için yalnızca bir fitne (konusu) yaptık ki kendilerine kitap verilenler kesin bir bilgiyle inansın, inananların da inançları artsın; kendilerine kitap verilenler ve inançlılar (böylece) kuşkuya kapılmasın. Kalplerinde bir hastalık olanlar ile kafirler de şöyle desin: "Tanrı bu örnekle neyi anlatmak istedi?" İşte Tanrı dilediğini böyle şaşırtıp saptırır, dilediğini böyle hidayete erdirir. Rabbinin ordularını kendisinden başka (hiç kimse) bilmez. Bu ise, beşer (insan) için yalnızca bir öğüttür.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### İbni Kesir meali

Cehennem bekçilerini yalnız meleklerden kıldık. Onların sayılarını da ancak küfretmiş olanlar için bir fitne kıldık. Ki kendilerine kitab verilmiş olanlar, kesin bilgi sahibi olsunlar. İman edenlerin de imanları artsın. Kendilerine kitab verilmiş olanlar ve mü'minler kuşkuya düşmesinler. Bir de kalblerinde hastalık bulunanlarla kafirler: Bununla Allah neyi kasdetmiş? desinler. İşte böyle Allah, dilediğini saptırır, dilediğini hidayete erdirir. Rabbının ordularını ancak kendisi bilir. Bu, ancak insanlara bir öğüttür.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

### Hasan Basri Çantay meali

Biz o ateşin bekçi (lik) lerine meleklerden başkasını me'mur etmedik. Sayılarını da küfredenler için — başka değil — ancak bir fitne yapdık ki kendilerine kitab verilenler sağlam bilgi edinsin (ler), iman edenlerin de inanları artsın. (Hulasa) hem kendilerine kitab verilenler, hem mü'minler (bu hususda) şüpheye düşmesin (ler). Kalblerinde maraz bulunanlarla kafirler dahi "Allah bu (aded) le, misal olarak, yeni murad etmiş?" desin (ler). İşte Allah, kimi dilerse böylece şaşırtır, kimi de dilerse doğru yola getirir. Rabbinin ordularını kendisinden başkası bilmez. O, insan (lar) için öğüdden başkası değildir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/74/31_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَمَا | ve ma | ve |  |
| جَعَلْنَآ | cealna | biz yapmadık | [jEl](https://akilkuran.com/jEl) |
| أَصْحَـٰبَ | eshabe | muhafızları | [SHb](https://akilkuran.com/SHb) |
| ٱلنَّارِ | n-nari | cehennemin | [nwr](https://akilkuran.com/nwr) |
| إِلَّا | illa | başkasını |  |
| مَلَـٰٓئِكَةًۭ ۙ | melaiketen | meleklerden | [mlk](https://akilkuran.com/mlk) |
| وَمَا | ve ma | ve |  |
| جَعَلْنَا | cealna | yapmadık | [jEl](https://akilkuran.com/jEl) |
| عِدَّتَهُمْ | iddetehum | onların sayısını | [Edd](https://akilkuran.com/Edd) |
| إِلَّا | illa | başka bir şey |  |
| فِتْنَةًۭ | fitneten | bir sınavdan | [ftn](https://akilkuran.com/ftn) |
| لِّلَّذِينَ | lillezine | için |  |
| كَفَرُوا۟ | keferu | inkar edenler | [kfr](https://akilkuran.com/kfr) |
| لِيَسْتَيْقِنَ | liyesteykine | iyice inansın diye | [yqn](https://akilkuran.com/yqn) |
| ٱلَّذِينَ | ellezine | olanlar |  |
| أُوتُوا۟ | utu | kendilerine verilmiş | [Aty](https://akilkuran.com/Aty) |
| ٱلْكِتَـٰبَ | l-kitabe | Kitap | [ktb](https://akilkuran.com/ktb) |
| وَيَزْدَادَ | ve yezdade | ve artsın diye | [zyd](https://akilkuran.com/zyd) |
| ٱلَّذِينَ | ellezine |  |  |
| ءَامَنُوٓا۟ | amenu | inananların | [Amn](https://akilkuran.com/Amn) |
| إِيمَـٰنًۭا ۙ | imanen | imanı | [Amn](https://akilkuran.com/Amn) |
| وَلَا | ve la | ve |  |
| يَرْتَابَ | yertabe | kuşkulanmasınlar | [ryb](https://akilkuran.com/ryb) |
| ٱلَّذِينَ | ellezine | olanlar |  |
| أُوتُوا۟ | utu | verilmiş | [Aty](https://akilkuran.com/Aty) |
| ٱلْكِتَـٰبَ | l-kitabe | Kitap | [ktb](https://akilkuran.com/ktb) |
| وَٱلْمُؤْمِنُونَ ۙ | velmu'minune | ve inananlar | [Amn](https://akilkuran.com/Amn) |
| وَلِيَقُولَ | veliyekule | ve desinler diye | [qwl](https://akilkuran.com/qwl) |
| ٱلَّذِينَ | ellezine | kimseler |  |
| فِى | fi | bulunan |  |
| قُلُوبِهِم | kulubihim | kalblerinde | [qlb](https://akilkuran.com/qlb) |
| مَّرَضٌۭ | meradun | hastalık | [mrD](https://akilkuran.com/mrD) |
| وَٱلْكَـٰفِرُونَ | velkafirune | ve kafirler | [kfr](https://akilkuran.com/kfr) |
| مَاذَآ | maza | ne? |  |
| أَرَادَ | erade | demek istedi | [rwd](https://akilkuran.com/rwd) |
| ٱللَّهُ | llahu | Allah |  |
| بِهَـٰذَا | bihaza | bu |  |
| مَثَلًۭا ۚ | meselen | misalle | [mvl](https://akilkuran.com/mvl) |
| كَذَٰلِكَ | kezalike | böylece |  |
| يُضِلُّ | yudillu | şaşırtır | [Dll](https://akilkuran.com/Dll) |
| ٱللَّهُ | llahu | Allah |  |
| مَن | men | kimseyi |  |
| يَشَآءُ | yeşa'u | dilediği | [$yA](https://akilkuran.com/$yA) |
| وَيَهْدِى | ve yehdi | ve doğru yola iletir | [hdy](https://akilkuran.com/hdy) |
| مَن | men | kimseyi |  |
| يَشَآءُ ۚ | yeşa'u | dilediği | [$yA](https://akilkuran.com/$yA) |
| وَمَا | ve ma | ve |  |
| يَعْلَمُ | yea'lemu | bilmez | [Elm](https://akilkuran.com/Elm) |
| جُنُودَ | cunude | ordularını | [jnd](https://akilkuran.com/jnd) |
| رَبِّكَ | rabbike | Rabbinin | [rbb](https://akilkuran.com/rbb) |
| إِلَّا | illa | başkası |  |
| هُوَ ۚ | huve | O'ndan |  |
| وَمَا | ve ma | ve değildir |  |
| هِىَ | hiye | bu |  |
| إِلَّا | illa | başka bir şey |  |
| ذِكْرَىٰ | zikra | bir uyarı(dan) | [pkr](https://akilkuran.com/pkr) |
| لِلْبَشَرِ | lilbeşeri | insanlara | [b$r](https://akilkuran.com/b$r) |

## Kökler

- **جعل (jEl)** — Birbirine dayanmayan kelimeler taşır  
  https://akilkuran.com/jEl
- **صحب (SHb)** — Bir şeyle yan yana bulunup ona yakın olmak  
  https://akilkuran.com/SHb
- **نور (nwr)** — Aydınlanma ile kıpırtı ve kararsızlık  
  https://akilkuran.com/nwr
- **ملك (mlk)** — Bir şeydeki güç ve sağlamlık  
  https://akilkuran.com/mlk
- **عدد (Edd)** — Saymak ve hazırlamak  
  https://akilkuran.com/Edd
- **فتن (ftn)** — Sınamak ve denemek  
  https://akilkuran.com/ftn
- **كفر (kfr)** — Örtmek, gizlemek  
  https://akilkuran.com/kfr
- **يقن (yqn)** — Şüphenin ortadan kalkması  
  https://akilkuran.com/yqn
- **اتي (Aty)** — Gelmek, özellikle kolayca gelmek  
  https://akilkuran.com/Aty
- **كتب (ktb)** — Bir şeyi bir şeye katıp bir araya getirmek  
  https://akilkuran.com/ktb
- **زيد (zyd)** — Temel anlamı artı ve fazlalıktır  
  https://akilkuran.com/zyd
- **امن (Amn)** — Gönlün sükûnu ve korkunun gitmesi  
  https://akilkuran.com/Amn
- **ريب (ryb)** — Şüphe ya da şüpheyle karışık korku  
  https://akilkuran.com/ryb
- **قول (qwl)** — Söylemek, dille ifade etmek  
  https://akilkuran.com/qwl
- **قلب (qlb)** — İki temel anlamı vardır: bir şeyin halis ve en değerli kısmı ve bir şeyi bir yönden öbür yöne çevirmek  
  https://akilkuran.com/qlb
- **مرض (mrD)** — İnsanın herhangi bir şeyde sağlık sınırının dışına çıkması  
  https://akilkuran.com/mrD
- **رود (rwd)** — Bir yöne gidip gelmek, yumuşakça bir şeyi aramak  
  https://akilkuran.com/rwd
- **مثل (mvl)** — Bir şeyin başka bir şeye denk ve benzer olması  
  https://akilkuran.com/mvl
- **ضلل (Dll)** — Bir şeyin kaybolup hakkı olmayan yere gitmesi  
  https://akilkuran.com/Dll
- **شيا ($yA)** — Dilemek, istemek (meşîet) bu kökün başlıca anlamıdır  
  https://akilkuran.com/$yA
- **هدي (hdy)** — Önden giderek yol göstermek ve incelikle yönlendirmek  
  https://akilkuran.com/hdy
- **علم (Elm)** — Bir şeyi ötekilerden ayıran iz ve işaret  
  https://akilkuran.com/Elm
- **جند (jnd)** — Toplanma ve yardım  
  https://akilkuran.com/jnd
- **ربب (rbb)** — Birbirine yakın üç temel anlamı vardır: bir şeyi düzeltip üzerinde durmak, bir şeye bağlı kalmak ve bir şeyi bir şeye katmak  
  https://akilkuran.com/rbb
- **ذكر (pkr)** — İki temel anlamı vardır: erkek (dişinin karşıtı) ve bir şeyi akılda tutmak, unutmamak  
  https://akilkuran.com/pkr
- **بشر (b$r)** — Bir şeyin güzellik ve hoşlukla görünmesi  
  https://akilkuran.com/b$r

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/74/30.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/74/32.md
- Sure: https://akilkuran.com/74.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
