# Nisa 4:103 - **Sure:** 4. Nisa (176 ayet) - **Ayet:** 103 / 176 - **Kaynak:** https://akilkuran.com/nisa-suresi/103-ayet - **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla ## Arapça فَاِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلٰوةَ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ قِيَاماً وَقُعُوداً وَعَلٰى جُنُوبِكُمْۚ فَاِذَا اطْمَأْنَنْتُمْ فَاَق۪يمُوا الصَّلٰوةَۚ اِنَّ الصَّلٰوةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِن۪ينَ كِتَاباً مَوْقُوتاً ## Okunuş Fe iza kadaytumus salate fezkurullahe kıyamen ve kuuden ve ala cunubikum, fe izatma'nentum fe ekimus salat, innes salate kanet alal mu'minine kitaben mevkuta. ## Mealler (22) ### Şinasi Güneş meali Salatı gerçekleştirdiğinizde, ayakta, otururken ve yanlarınız üzerinde [her durumda, devamlı olarak: 3:191] Allah'ı ve mesajlarını aklınızdan çıkarmayıp yeri geldiğinde yerine getirin. Rahatladığınızda da, salatı [tam olarak] ikame edin. Şüphesiz salat, daima inanıp güvenenlerin üzerine vakti belirlenmiş bir yasadır [1]. 1. Ayetteki ''Mevkuten'' kelimesine, bilinçli veya bilinçsiz olarak ''Vakitleri'' diye anlam verilerek konu saptırılmaktadır. Zira, salatın namaz olduğunu ve namazın 5 vakit olduğunu iddia edenler, bu kelimeyi doğru çevirdiklerinde, karşılarına tek vakit çıkıyor ve ''Namaz 5 vakittir'' iddiaları ile çelişiyor. Oysa, kelimenin anlamı tekildir ve ''Vakti belirli'' demektir. Kelimenin çoğul formu 2:189. ayette ''Mevakitu - belirlenmiş vakitler'' olarak geçmektedir. Ayette kastedilen salat, cuma salatıdır. ### Erhan Aktaş meali Salatı ikame ettikten[1] sonra ayakta, oturarak ve yanlarınız üzerinde Allah'ı anın. Güvene kavuştuğunuz zaman, salatı gereği gibi ikame edin. Kuşkusuz salat, belirlenmiş vakitlerde[2] Mü'minler üzerine yazılmıştır.[3] 1. Namaz, vakitleri içinde eda edilmelidir. Kur'an'da geçen namaz vakitleri üçtür: Sabah, akşam ve gece. Sabah namazının vakti Güneş doğmadan önceki alaca karanlık olan fecir vaktidir. Akşam namazının vakti, Güneş battıktan sonra karanlığın iyice çökme zamanına kadardır. Bu da Güneş'in batımından sonraki yaklaşık 45 dakikadır. Gece namazının vakti ise akşam namazının vaktinden sonra başlar ve gecenin ilk bölümü olan gecenin yarısına kadar devam eder. Kur'an'da bir de Cuma günü, Cum'a namazının eda edilmesi istenmektedir. Ancak isteyen, kendisine özgü olarak bu vakitlerin dışında da istediği zamanlarda ve istediği kadar namaz kılabilir. 2. Farz kılındı. Zorunlu kılındı. Takdir edildi, belirlendi. 3. Namazı kıldıktan. ### Diyanet İşleri meali Namazı kıldınız mı, gerek ayakta, gerek otururken ve gerek yan yatarak hep Allah'ı anın. Güvene kavuştunuz mu namazı tam olarak kılın. Çünkü namaz, mü'minlere belirli vakitlere bağlı olarak farz kılınmıştır. ### Elmalılı Hamdi Yazır meali O korkulu zamanda namazı kıldınız mı gerek ayakta ve gerek otururken ve gerek yanlarınız üzerinde hep Allahı zikredin, derken korkudan ıtmi'nan buldunuz mu o vakıt namazı tam erkaniyle eda edin çünkü namaz mü'minler üzerine muayyen vakıtlarla yazılı bir farz bulunuyor ### Yaşar Nuri Öztürk meali Korku halindeki namazı tamamlayınca, artık Allah'ı ayakta, oturarak, yan yatmışken anın. Sükunet bulduğunuzda, namazı tam bir biçimde yerine getirin. Namaz, müminler üzerine vakti belirlenmiş bir farz olmuştur. ### Ali Bulaç meali Namazı bitirdiğinizde, Allah'ı ayaktayken, otururken ve yan yatarken zikredin. Artık 'güvenliğe kavuşursanız' namazı dosdoğru kılın. Çünkü namaz, mü'minler üzerinde vakitleri belirlenmiş bir farzdır. ### Ali Aydın meali Salatı bitirince de ayakta, otururken ve yanınız üzerinde yatarken (daima) Allah’ı anın. Huzura kavuşunca da salatı ikâme edin; çünkü salatın vaktini belirlemek müminlerin üzerine düşen bir görevdir. [1][2] 1. Yani onun vaktini tayin etmek müminlerin üzerine düşen bir görevdir. Herhangi acil bir durum ve ihtiyaç hasıl olursa, tayin edecekleri zamanlarda bir araya geleceklerdir. “ً ”ِا َِّنَ الََّصَٰلٰوَةَ َكَاَنَْتْ َعََلَى اْلُْمُْؤِْمِٖنٖيَنَ ِكَِتَابًاً َمَْوُْقُوتًاcümlesi bunu apaçık ortaya koymaktadır. Dolayısıyla salat vaktinin yüce Allah ile hiçbir ilgisi yoktur. Vaktini müminler kendi aralarında tayin ederler. Özellikle “َ ”َكَاَنَْتْ َعََلَى اْلُْمُْؤِْمِٖنٖيَنifadesi bunu gösteriyor. 2. Şii ve Sünni müfessirler yukarıdaki âyete şöyle bir meal veriyorlar. “Namazı kıldınız mı, gerek ayakta, gerek otururken ve gerek yan yatarak hep Allah’ı anın. Güvene kavuştunuz mu namazı tam olarak kılın. Çünkü namaz, mü’minlere belirli vakitlere bağlı olarak farz kılınmıştır.” Yani “namaz kılacağız, sonra tekrar namaz kılacağız” Halbuki âyette bulunan birinci salat, tehlike, korku ve savaş zamanlarında olan destekleşme ve dayanışma, ikinci salat da, savaş ve korku döneminden sonra genel bir yardımlaşma ve bütün toplumu içine alan çok yönlü sosyal destekleşme hareketi ve eğitim sistemi olarak alınsaydı, böyle anlaşılmaz bir mana ve içinden çıkılmaz bir çelişki meydana gelmeyecekti. Yani Nisa 103.ayet, 102.âyetin devamıdır. Birinci salat, savaş zamanlarında olan yardım ve dayanışmayı, ikinci salat ise, sosyal ve sivil hayatta olan genel yardımlaşma ve destekleşmenin önemini anlatıyor. ### Rowad Tercüme Merkezi meali Namazı tamamladıktan sonra, ayakta, otururken ve yatarken de Allah’ı zikredin. Emniyete ve sükuna kavuştuğunuz zaman namazı dosdoğru şekliyle kılın. Namaz şüphesiz iman edenlere belirli vakitlerde farz kılınmıştır. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/4/103_ ### Şaban Piriş meali Namazı tamamladıktan sonra, ayakta, otururken ve yatarken de Allah’ı zikredin. Emniyete ve sükuna kavuştuğunuz zaman namazı dosdoğru şekliyle kılın. Kuşkusuz namaz, belirli vakitlerde müminler üzerine bir farzdır. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/4/103_ ### Ali Özek ve diğerleri meali Namazı bitirince de ayakta, otururken ve yanınız üzerinde yatarken (daima) Allah'ı anın. Huzura kavuşunca da namazı dosdoğru kılın; çünkü namaz, mü'minler üzerinde vakti belli olarak farz kılınmıştır. _Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/4/103_ ### Mustafa İslamoğlu meali Namazınızı eda ettiğinizde, ayaktayken, otururken ve uzanmış bir haldeyken Allah'ı anın ve güvenlik içindeyken namazlarınızı (eksiksiz) kılın; çünkü namaz bütün mü'minler için belirli zamanlarda kayıtlı bir vecibedir. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### Muhammed Esed meali Namazınızı bitirdiğinizde Allahı anın ayakta iken, otururken ve uzanmış halde ve yeniden güvenliğinizi sağladığınızda namazlarınızı (eksiksiz) eda edin. Namaz, bütün müminler için (günün) belli zamanları ile kayıtlı kutsal bir yükümlülüktür. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### Edip Yüksel meali Salatı bitirdiğiniz zaman ayakta, oturarak ve uzanarak ALLAH'ı anın. Güvene kavuştuğunuzda salatı gözetiniz. Salat, iman edenler üzerine belirli vakitlerde farz kılınmıştır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ 1. * Tanrı'nın egemenliği altında kalmak ve O'nun rahmet ve yardımına ulaşmak için Kuran, bizim sürekli olarak Tanrı'yı anmamızı öğütler (2:152, 200; 3:191, 33:41, 42). * Bu gerçeğe rağmen, Allah'ı onaylayan insanların çoğunluğu maalesef Allah'a ortak koştukları veya tercih ettikleri putlar yoluyla kendilerini Tanrı'nın ebedi rahmetinden mahrum etmektedir (12:106; 23:84-89; 29:61-63; 31:25; 39:38; 43:87). * Ayrıca bak 3:191. ### Mehmet Okuyan meali Namazı bitirince de ayakta, otururken ve yanınız üzerinde yatarken (daima) Allah'ı hatırlayın! Güvene kavuşunca namazı (tam) kılın! Şüphesiz ki namaz, müminler üzerine vakitle yazılmış (bir farz)dır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ 1. Bu buyruk, hayatın her alanında Yüce Allah'ı hatırlamanın ve hayatı Allah bilinciyle yaşamanın gerekliliğini hatırlatmaktadır. Allah bilincinden yoksun bir hayatın aslında ölümden farkı yoktur. ### Süleymaniye Vakfı meali O (bir rekatlık) namazı kıldığınızda Allah'ı ayakta, oturur halde ve yanlarınız üzerinde anın. Güvene kavuştuğunuzda ise namazı tam kılın. Çünkü namaz, müminlere, vakitle sınırlı olarak farz kılınmıştır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ 1. Kaza (قضي ) bir işi tam ve sağlam yapma ve yürürlüğe koyma anlamındadır (Mekayis). Bir konuda karar verme (Nisa 4/65, {{17:23}}İsra 17/23{{/}}) ve bir işi tamamlama ({{41:12}}Fussilet 41/12{{/}}) anlamlarında kullanıldığı gibi işi tam ve sağlam yapma anlamında da kullanılır ({{2:200}}Bakara 2/200,{{/}} {{22:29}}Hac 22/29{{/}}). Bu ayette kaza, {{62:10}}Cuma 62/10.{{/}} ayette olduğu gibi "namazı vaktinde kılmak" anlamındadır. 2. Önceki ayete göre, Nebimizin arkasında namaza duran ilk kesimin, birinci rekatın secdesini yapar yapmaz nöbeti devralması gerekir. Namazda ruku ile secdenin arasının açılmaması gerektiğinden ({{2:125}}Bakara 2/125,{{/}} {{3:43}}Al-i İmran 3/43,{{/}} {{22:26}}Hac 22/26,{{/}} {{22:77}}77,{{/}} {{48:29}}Fetih 48/29{{/}}) oturma rüknünun bir rekatlı namazlarda iki secde arasında olması gerekir. Onların, oturarak Allah'ı anma emrini yerine getirmeleri ancak iki secde arasında olabilir. Bu da her rekatta iki secde yapmanın ve secdeler arasında oturmanın farz olduğunu gösterir. 3. Kişinin yanları, kol ve bacaklarıdır. Vücut, kol ve bacaklar üzerinde iki şekilde durabilir. Birincisinde eller dizlerin üzerine konarak gövde kol ve bacaklar üzerine getirilir. İkincisinde de secde için başı yere koymadan önce dizler sonra eller yere lidi? konur, karın dizlerden uzak tutularak vücut, kol ve bacaklar üzerine getirildikten sonra baş yere konur ve secde yapılır. Bu durumda ayet, bir rekatta kıyam, rüku ve secdenin şeklini anlatmış olur. Ayrıca {{50:40}}Kaf 50/40.{{/}} ayette secdelerin ardından tesbih edilmesi emredilmiştir. Secdeler sözü çoğuldur. Arapçada çoğul en az üçü gösterir. Her rekatta iki secde olduğu için ikiden sonraki en az secde dört olur ve iki rekattan sonra oturup tesbihte bulunmak farz olur. Bu da tahiyyat ve benzeri duaların bu ayetin gereği olduğunu gösterir. Üç rekatlı namazlarda üçüncü ve dört rekatlı namazlarda da dördüncü rekattan sonra oturulmasının sebebi de aynıdır. "Tam kılın" emri, "Korku geçtikten sonra artık bir rekata düşürmeyin." anlamındadır. Hasta ve yolcular Ramazan'da oruç tutmayı daha sonraya erteleyebilirler ({{2:183}}Bakara 2/183{{/}}, {{2:185}}185{{/}}) ama namazda böyle bir erteleme yoktur. Adetli kadın ile ilgili olarak kullanılan eza (أدى) kelimesi ({{2:222}}Bakara 2/222{{/}}), {{4:102}}Nisa 4/102{{/}}'de bütün cemaat için kullanılmıştır. Bu da, kadındaki adet sıkıntısının da yolculukta yağmurdan doğan sıkıntının na namazı kılmamaya sebep olamayacağını açıkça gösterir. Yolculukta, düşman saldırısı tehlikesi doğsa bile namazın kısaltılmasına müsaade edilmiş ama kazaya bırakılmasına izin verilmemiştir ({{4:102}}Nisa 4/102{{/}}-{{4:103}}103{{/}}). 4. Yolcular, güvene kavuştuktan sonra akşamı 3, diğerlerini iki rekat kılınca tam kılmış olurlar. 5. Hem ayetin bu bölümünden hem de {{4:102}}Nisa 4/102{{/}} ayetinde yapılan tariften anlaşıldığına göre, insanın başına gelebilecek en zor durum olan düşman korkusu ve savaş halinde bile namazın terk edilememesi, namazların vakti dışında kılınamayacağının yani kaza namazı diye bir şey olamayacağının delilidir. Bu ayetten yola çıkarak namazların birleştirilemeyeceğine hükmedenler olmuştur ancak farz namazların vakitlerini belirleyen ayetlere bakıldığında namazların birleştirilebileceği açıkça görülür: Farz namazların vakitlerini anlatan {{11:114}}Hud 11/114.{{/}} ayette, "gündüzün iki tarafında ve gecenin gündüze yakın vakitlerinde, namazı düzgün ve sürekli kılın" emri yer alır. {{17:78}}İsra 17/78.{{/}} ayette, günün ilk namaz vaktinin Güneşin tepe noktasından batıya kaydığında gireceği anlatıldığı halde, her iki ayette de bu vaktin ne zaman çıkacağından ve ikindi vaktinin ne zaman gireceğinden söz edilmez. Bu durumda ikindinin son vakti, gündüzün bittiği akşam namazı vakti olur. Bu ikisi arasındaki vakit, öğle ile ikindinin ortak vaktidir. Akşam namazının vakti gündüzün bitmesiyle girer. Yatsının son vakti de gündüze ait işaretlerin tamamen bitmesi ile biter. Her iki ayette de akşamın son vakti ve yatsının ilk vakti belirtilmediği için gündüzün bitiminden yatsının sonuna kadar önce akşam, arkasından yatsı namazı kılınabilir. Aralarında vakit ortaklığı bulunmayan ikindi ile akşam veya sabah ile öğle namazları birleştirilemez. Resulullahın Medine'de öğle ile ikindiyi, akşamla yatsıyı korku veya yağmur olmadığı halde birleş­tirdiği konusundaki sahih hadisler de ayetlerin hükmünü teyit eder (Müslim, Salat'ul-müsafirin; 49-50, 54-58 (705). ### Ahmed Hulusi meali (Endişeli ortamda) salatın edasından sonra, ayakta veya otururken ya da yanlarınız üzere uzanmışken (sürekli) Allah'ı zikredin. Zikrettiğinizle doyuma ulaştığınızda salatı ikame edin (yaşayın - yönelişin tam hakkını verin, zikirle girmiş olduğunuz hissediş ile). Kesinlikle salatın, belli vakitlerde yaşanması, iman edenlere yazılmıştır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### Bayraktar Bayraklı meali Namazı bitirince de ayakta, otururken ve yanınız üzerine yatarken Allah'ı anınız. Huzura kavuşunca da namazı dosdoğru kılınız; çünkü namaz müminler üzerine vakitleri belli bir farzdır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### Süleyman Ateş meali Namazı bitirdiğiniz zaman ayakta, oturarak ve yanlarınız üzerinde (uzanarak) Allah'ı anın; güvene kavuştunuz mu namazı (tam) kılın. Çünkü namaz, mü'minlere vakitli olarak farz kılınmıştır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### Ali Rıza Safa meali Namazı bitirdiğinizde, ayaktayken, otururken ve yan yatarken Allah'ı anın. Yeniden güvene kavuştuğunuzda, namazı dosdoğru kılın. Çünkü namaz, inananların üzerinde, zamanları belirlenmiş bir yükümlülüktür. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ 1. Namazın belirlenmiş zamanlarda kılınmasını bildiren tek ayettir. Bu ayette ‘Sayı' değil ‘Zaman' buyruğu verilmiştir. Kaza namazı kılmak veya namazları birleştirmek, ayette bildirilen buyruğu ‘Zaman' olgusundan çıkarıp ‘Sayı' olgusuna dönüştürür. Bu konuda, önyazıların sekizinci bölümünde ayrıntılı bilgi verilmiştir. ### Gültekin Onan meali Namazı bitirdiğinizde, Tanrı'yı ayaktayken, otururken ve yan yatarken zikredin. Artık 'güvenliğe kavuşursanız' namazı dosdoğu kılın. Çünkü namaz, inançlılar üzerinde vakitleri belirlenmiş bir farzdır. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### İbni Kesir meali Namazı kıldıktan sonra; ayakta iken, otururken, yanlarınız üstü yatarken de Allah'ı anın. Emniyete kavuştuğunuzda; namazı dosdoğru kılın. Namaz; şüphesiz mü'minler üzerine vakitleri belli bir farz olmuştur. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ### Hasan Basri Çantay meali Artık namazı bitirdiğiniz vakit ayakda iken, otururken ve yanlarınız üzerindeyken Allahı anın. Sükun ve emniyyet haaline geldiğiniz vakit ise namazı dosdoğru kılın.. Çünkü namaz mü'minler üzerine vakitleri belli bir farz olmuşdur. _Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/103_ ## Kelime kelime | Arapça | Okunuş | Anlam | Kök | |---|---|---|---| | فَإِذَا | feiza | zaman | | | قَضَيْتُمُ | kadeytumu | bitirdiğiniz | [qDy](https://akilkuran.com/qDy) | | ٱلصَّلَوٰةَ | s-salate | salatı | [Slw](https://akilkuran.com/Slw) | | فَٱذْكُرُوا۟ | fezkuru | anın | [pkr](https://akilkuran.com/pkr) | | ٱللَّهَ | llahe | Allah'ı | | | قِيَـٰمًۭا | kiyamen | ayakta | [qwm](https://akilkuran.com/qwm) | | وَقُعُودًۭا | ve kuuden | ve oturarak | [qEd](https://akilkuran.com/qEd) | | وَعَلَىٰ | ve ala | ve üzerinde (uzanarak) | | | جُنُوبِكُمْ ۚ | cunubikum | yanlarınız | [jnb](https://akilkuran.com/jnb) | | فَإِذَا | feiza | zaman | | | ٱطْمَأْنَنتُمْ | tme'nentum | güvene kavuştuğunuz | [Tmn](https://akilkuran.com/Tmn) | | فَأَقِيمُوا۟ | feekimu | ayağa kaldırın | [qwm](https://akilkuran.com/qwm) | | ٱلصَّلَوٰةَ ۚ | s-salate | salatı | [Slw](https://akilkuran.com/Slw) | | إِنَّ | inne | şüphesiz | | | ٱلصَّلَوٰةَ | s-salate | salatı | [Slw](https://akilkuran.com/Slw) | | كَانَتْ | kanet | | [kwn](https://akilkuran.com/kwn) | | عَلَى | ala | üzerine | | | ٱلْمُؤْمِنِينَ | l-mu'minine | mü'minler | [Amn](https://akilkuran.com/Amn) | | كِتَـٰبًۭا | kitaben | yazılmıştır | [ktb](https://akilkuran.com/ktb) | | مَّوْقُوتًۭا | mevkuten | vakitli olarak | [wqt](https://akilkuran.com/wqt) | ## Kökler - **قضي (qDy)** — Bir işi sağlamca yapıp yerine getirmek https://akilkuran.com/qDy - **صلو (Slw)** — İki ayrı temel anlamı vardır: ateşle ısınmak, ateşe girmek https://akilkuran.com/Slw - **ذكر (pkr)** — İki temel anlamı vardır: erkek (dişinin karşıtı) ve bir şeyi akılda tutmak, unutmamak https://akilkuran.com/pkr - **قوم (qwm)** — İki temel anlamı vardır: insan topluluğu (kavim) ve dikilip durmak ya da bir işe azmetmek https://akilkuran.com/qwm - **قعد (qEd)** — Oturmak temel anlamdır ve ayakta durmanın karşıtıdır https://akilkuran.com/qEd - **جنب (jnb)** — Birbirine yakın iki temel anlamı vardır: yan, taraf ve uzaklık https://akilkuran.com/jnb - **طمن (Tmn)** — Hemze eklenmiş bir kök olup yatışmak, sükûnet bulmak https://akilkuran.com/Tmn - **كون (kwn)** — Bir şeyin geçmişte ya da şimdi meydana geldiğini bildirmek https://akilkuran.com/kwn - **امن (Amn)** — Gönlün sükûnu ve korkunun gitmesi https://akilkuran.com/Amn - **كتب (ktb)** — Bir şeyi bir şeye katıp bir araya getirmek https://akilkuran.com/ktb - **وقت (wqt)** — Bir şeyin zaman ya da başka bakımdan sınırı https://akilkuran.com/wqt ## Gezinme - Önceki ayet: https://akilkuran.com/4/102.md - Sonraki ayet: https://akilkuran.com/4/104.md - Sure: https://akilkuran.com/4.md - Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt