# Nisa 4:3

- **Sure:** 4. Nisa (176 ayet)
- **Ayet:** 3 / 176
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/nisa-suresi/3-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا تُـقْسِطُوا فِي الْيَتَامٰى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنَ النِّسَٓاءِ مَثْنٰى وَثُلٰثَ وَرُبَاعَۚ فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا تَعْدِلُوا فَوَاحِدَةً اَوْ مَا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْۜ ذٰلِكَ اَدْنٰٓى اَلَّا تَعُولُواۜ

## Okunuş

Ve in hıftum ella tuksitu fil yetama fenkihu ma tabe lekum minen nisai mesna ve sulase ve rubaa, fe in hıftum ella ta'dilu fe vahideten ev ma meleket eymanukum. Zalike edna ella teulu.

## Mealler (19)

### Şinasi Güneş meali

Yetimler konusunda hakkaniyetli davranamamaktan korkarsanız, size göre uygun ve faydalı olan [soruna katkı sunan][1] kadınlardan ikişer, üçer, dörder nikahlayın [evlenin veya evlendirin][2]. Eğer adaleti sağlayamamaktan korkarsanız [4:129], tekini veya yeminlerinize / antlaşmanıza sahip olanları…[3]. Bu, ihmalkar olmamanıza daha uygundur.

1. ''Ma tabe lekum'' ifadesi genel olarak; ''Helal olan, sakıncası olmayan, hoşunuza giden, temiz olan'' olarak çevrilmektedir. Oysa, bu çeviriler ayetin amacını saptırmaktadır. ''Tabe, tayyib'' kelimesi, ayetteki konumuna göre, ''Faydalı, zarar vermeyecek, bu sosyal soruna katkı verecek şekilde'' anlamına gelir.
2. Ayetin konusu çok eşlilik değil, yetim çocukların ve dul kadınların mağduriyetinin giderilmesidir. Amaç, yetimlerin mağdur olma ihtimali durumunda, yetimlerin olgunluk çağına ulaşmış olanlarının veya ulaşmamış olanlarının annelerinin nikahlanıp, yetim çocuklar üvey evlat konumuna getirilerek şartlarının iyileştirilmesidir. Ayetin öncesine ve sonrasına baktığımızda, olağanüstü bir durumdan bahsedildiğini görürüz. Amaç, sahipsiz dul ve yetimlerin saygın konuma getirilmesidir: 89:17. "İkişer, üçer, dörder" ifadesi, niceliği değil, niteliği ifade etmektedir. Geleneğin iddia ettiği gibi, evlilikleri dört eşle sınırlamakla bir ilgisi yoktur. Allah, evliliklerin tek eşli mi çok eşli mi olması konusunda bir sınırlamada bulunmamıştır. Çok veya tek eşlilik konusu, bireylerin ve toplumların tercihlerine bırakılmıştır. Allah, adaleti emretmektedir. Adaleti sağlayamayacağımız konusunda da bizi uyarmakta ve normal şartlarda tek eşliliği tavsiye etmektedir: 4:129. Ayet, çoğu çevrelerce yanlış anlaşılmakta ve suistimal edilmektedir. Öncelikle, ayeti doğru anlamak için amaca odaklanmalıyız. Amaç, dul kadınların ve yetimlerin mağduriyetlerin giderilmesidir. Bunu, ayetin içerisinde olduğu pasajdan anlayabiliriz. Konu, olağanüstü şartlarla ilgilidir. Eğer Allah, evlilikleri tek eşle sınırlasaydı, olağanüstü, savaş vb. durumlarda bir çok dul kadın ve yetimlerin mağduriyetine sebebiyet verebileceği açıktır. Kurtuluş savaşımız bizim için yakın tarihten aydınlatıcı bir örnektir. Savaş sonunda binlerce dul kadın ve yetim sahipsiz, kimsesiz kalmıştı. Bir kadının, çocuklarıyla sahipsiz kalmasındansa, kendisine adil davranan bir adamın ikinci eşi olması, akla da, fıtrata da en uygun olandır. Konuyu daha iyi anlamak için örnek vermek gerekirse: Siz erkeksiniz ve bir evlilik yaptınız. Eşinizden kaynaklı bir sorundan dolayı çocuğunuz olmadı. Eşinizi boşasanız eşiniz mağdur olacak veya seviyorsunuz ve boşamak istemiyorsunuz. Fakat, çocuk sahibi olmak da istiyorsunuz. Bu durumda, Allah tek eşle sınırlasaydı, ya eşinizi boşayacaktınız, eşiniz mağdur olacaktı, ya da çocuk sahibi olamayacaktınız. Oysa, ikinci bir evlilik yaptığınızda, hem ilk eşiniz mağdur olmayacak, hem de çocuk sahibi olacaksınız. Başka bir örnek vermek gerekirse: Evlisiniz ve eşiniz ağır bir rahatsızlık geçirdiğinden eşinizle aile hayatınız bitti. Bu durumda, ya aile hayatınız olmadan evliliğinize devam edeceksiniz, ya da eşinizi boşayacak, başka bir evlilik yapacaksınız. Bu durumda da eşiniz mağdur olacaktır. Oysa, ikinci bir evlilik yaparak, hem kendinizin, hem de eşinizin mağdur olmamasını sağlayabilirsiniz. Toplumda Elbette kötü örnekler vardır. Fakat, yukarıda saydıklarımız iman ve takvayla ilgilidir. Zaten ayet, iman ve takva sahibi olanları muhatap almaktadır. Bu özellikleri taşımayanlardan zaten her şey beklenir. Çevremizde tek eşliliği savunup bir çok nikahsız birliktelikleri olan çok insan gördük ve görüyoruz.
3. Ayetteki bir önemli konu da, ''Ma meleket eymanukum'' ifadesidir. Gelenek bunu ''Cariye'' diye çevirerek zinayı meşrulaştırmaktadır. İslam'da nikahsız her türlü cinsel birliktelik zinadır. Ayette ''Tekini veya antlaşmanıza sahip olanları'' ifadesi, bize iki seçenek sunmaktadır. Çünkü cümlede ''Ve'' bağlacı değil ''Veya'' bağlacı kullanılmaktadır. Dolayısıyla, cümlenin verdiği mesajı şöyle özetleyebiliriz: ''Ya bir tanesini nikahlayın, ya da bunu yapmıyorsanız, onların mağduriyetlerini gidermek için, antlaşmayla onları korumaya alın, bakımlarını, ihtiyaçlarını üstlenerek bu sosyal soruna destek olun.

### Erhan Aktaş meali

Eğer yetimler[1] konusunda hakkaniyetli olamayacağınızdan korktuysanız, o zaman hoşnut etmek, sevindirmek istediğiniz[2] o kadınlardan[3] ikişer, üçer, dörder nikahlayın.[4] Eğer o takdirde de adaleti gözetemeyeceğinizden korktuysanız, o zaman bir tanesini ya da yeminle[5] hak sahibi olduğunuzu[6] nikahlayın. Haksızlık etmemek için en uygun olan budur.

1. Antlaşma ile.
2. Bakmak durumunda kaldığınız yetim çocuklar ve dul kadınlar. Yetim, tek başına, yalnız kalmış kişi demektir. Araplarda; yetim, yalnızca babası ölmüş olanlara değil aynı zamanda kocası ölüp dul kalan kadına da denmektedir. Ayetteki yetimler kelimesi, dul kadınları da kapsamaktadır. Çocuklarda yetimlik: akıl baliğ/buluğ çağına erişinceye kadar olan süredir.
3. Tabe kelime anlamı olarak; mutlu etmek, hoşnut etmek, sevindirmek, gönlünü yapmak, tatlı, güzel, sevimli, leziz demektir.
4. O yetim kadınlarından.
5. Evlendirin. Bkz. 24:32'de aynı kelime, başkası ile evlendirin anlamında kullanılmaktadır.
6. Kelimesi kelimesine, "Ma melaket Eymanukum." Bu terkip, yeminle (antlaşma yoluyla) hak sahibi olduğunuz ve sağ elinizle (güç yoluyla) sahip olduğunuz anlamlarına gelmektedir. "Eyman" sağ el ve yeminler (sözleşmeler) anlamına gelen bir kelimedir. "El" kelimesinin anlamlarından biri de "güç"tür. Bu anlamlar dikkate alındığına bu terkip için şu anlamlar verilebilir: "Güç yolu" ile üzerinde söz sahibi olduğunuz veya "antlaşma yoluyla" sahip olunanlar, sorumluluğu üstlenilenler, bakmakla yükümlü olunanlar, himayeniz altında olanlar. O günün toplumsal gerçekliğinin verili kalıntısı olan kölelik ve cariyelik olgusu, İslam'ın kabul ettiği veya ön gördüğü bir olgu değildir. İslam, kölelik ve cariyeliği; cariye ve köle edinme yollarını kapatarak ortadan kaldırmıştır. "Verili durumun" tasfiye edilmesi süreci olan uygulamalarda cariye ve kölelikten söz edilmiş olması sanki bir tasvipmiş gibi değerlendirilmesi cehalet değilse iftiradır. Kur'an; kiminle olursa olsun, nikah yapmaksızın ilişkiye girmeyi zina olarak görmektedir. Kur'an'a göre "nikahsız her birliktelik" zinadır. * Çok eşlilik (taaddüd-ü zevcat): Dört eşe kadar evlenme kuralı bu ayete dayandırılmaktadır. Oysaki bu ayetin konusu çok eşlilik değildir. Ayetin konusu, yetim çocukların ve dul kadınların himayesidir. Ayet, yetimlerin hak ve hukukunu düzenleyen bir ayettir; yani çok eşliliği düzenleme ile doğrudan bir ilgisi yoktur. Ayrıca, "ikişer, üçer, dörder" terkibi, belli bir sayıyı değil, çokluğu ifade etmektedir. O nedenle geleneksel inanç mensuplarının iddia ettiği gibi evliliği dört eşle sınırlamakla bir ilgisi yoktur. Ayetin bağlamı, yetimler ve onların hak ve hukukları ile ilgilidir. Allah, evliliklerin tek eşli mi çok eşli mi olması hususunda bir düzenleme ve bir sınırlamada bulunmamıştır. Çok veya tek eşlilik konusu Kur'an'ın konusu değildir. Bu bireylerin ve toplumların tercihlerine bırakılmış bir konudur.

### Diyanet İşleri meali

Eğer, (velisi olduğunuz) yetim kızlar (ile evlenip onlar) hakkında adaletsizlik etmekten korkarsanız, (onları değil), size helal olan (başka) kadınlardan ikişer, üçer, dörder olmak üzere nikahlayın. Eğer (o kadınlar arasında da) adaletli davranmayacağınızdan korkarsanız, o taktirde bir tane alın veya sahip olduğunuz (cariyeler) ile yetinin. Bu, adaletten ayrılmamanız için daha uygundur.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

eğer yetimlerin haklarını gözetemiyeceğinizden korkarsanız size halal olan kadınlardan ikişer, üçer, dörder nikah edin ve eğer bu surette adalet yapamıyacağınızdan korkarsanız o zaman bir tane veya milkiniz cariye alın, ağmamanız için bu daha muvafıktır

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Yetimler konusunda adaleti koruyamayacağınızdan korkarsanız, sizin için temiz kılınan kadınlardan ikişer, üçer, dörder nikahlayın. Eğer bu durumda adaleti gözetemeyeceğinizden korkarsanız, bir tek kadınla yahut yeminlerinizin/sağ ellerinizin sahip olduklarıyla yetinin. İşte bu, haksızlığa sapmamanız için en uygun yoldur.

### Ali Bulaç meali

Eğer yetim (kız)lar konusunda adaleti yerine getiremeyeceğinizden korkarsanız, bu durumda, (onlarla değil) size helal olan (başka) kadınlardan ikişer, üçer, dörder olmak üzere nikahlayın. Şayet adaleti sağlayamayacağınızdan korkarsanız, o zaman bir (eş) ya da sağ ellerinizin malik olduğu (cariye) ile (yetinin). Bu sapmamanıza daha yakındır.

### Ali Aydın meali

Eğer yetimlerin haklarına riayet edememekten korkarsanız size göre (ahlakı) temiz olan kadınlardan ikişer, üçer, dörder (koruma amaçlı olarak himayenize) alın. Haksızlık yapmaktan korkarsanız bir tane alın; yahut da himayenizde olanlarla yetinin. Bu, adaletten ayrılmamanız için en uygun olanıdır. [1]

1. Mehmet Akif Ersoy’un “Köse İmam” şiirinde resmettiği o meşhur tipoloji hâlâ aramızda dolaşıyor: “Şeriatta yeri var, dörde kadar yolu var!” diyorlar. Belgeleri neymiş? Kapı gibi Nisa 3! Shakespeare boşuna dememiş: “Şeytan, işine gelirse kutsal metinden de alıntılar yapar.” Sanki Nisa 3, erkeğin keyif sürmesi için inmiş bir ruhsatname; sanki gökten “harem kurma izni” yağmış! Yahu, açın da ayetin başına, bağlamına, derdine bir bakın! Konu ne? Yetimler! Yani Nisa 3, mülkiyet ve himaye altındaki kimsesizlerin sömürülmesini engellemek için inmiştir. Savaşların yakıp yıktığı, babasız çocukların ve dul kadınların sokaklarda kaldığı bir toplumda; güç sahiplerine “onları kendi kaderine terk etmeyin” emridir yani. Ancak biz ne yaptık? Ayetin başındaki “yetim” kelimesini paranteze aldık, sonundaki “ikişer, üçer, dörder” rakamlarını ise baş tacı ettik! Ayet, “evlenin” değil, “evlendirin” diyor! Çünkü ayet, bireysel arzuyu değil, velayet sorumluluğunu merkeze alır. Kelimenin aslına, yani “Fenkihû” ( )َفَانِكُِحُواifadesine bakalım. Arapça’da bu kök, sadece kişinin kendi evlenmesini değil; birinin evlenmesine aracılık etmeyi, onu evlendirmeyi de kapsar. Nitekim Nur Suresi 32. ayette de aynı kökten gelen “Ve enkihû” ifadesi kullanılır ve orada açıkça “İçinizdeki bekarları Evlendirin” der. Nisa 3. âyette de hitap, topluma ve yetimlerin velisine seslenir: “Eğer himayenizdeki yetim kızlara adaletle davranamayacağınızdan, onların hukukunu çiğnemekten korkuyorsanız; onları (ikişer, üçer, dörder olacak şekilde) uygun eşlerle Evlendirin! 2’şer, 3’er, 4’er yetimi topluma kazandır, yuvalarını kur! Onları gözet, açta açıkta bırakma!” Burada mesele erkeğin haremini genişletmesi değil, yetimin güvenliğini genişletmesidir. Ama din adamları ne yaptı? Ayetin kilit kelimesi olan “Fenkihû”yu, âyetin başındaki “yetim” şartından kopardılar. Yetim kızların istikbalini değil, kendi zevk ve şehvetlerini öncelediler. Âyetin gerçek manasını yok edip, rakamları kendi arzularına kalkan yaptılar. Eğer adaleti sağlayamayacaksanız, maddi gücünüz o kadar yetimi evlendirmeye yetmiyorsa; o zaman “bir taneyle yetinin” buyuruyor. Hatta o bile zorsa, elinizin altındaki hizmetli ve işçilerinizin (mâ meleket eymânukum); konjonktür gereği geçici olarak elde tutulan, özgür bırakılmayı bekleyen (Muhammed 4), esir statüsündeki misafirlerinizin hayatını kolaylaştırarak bu sorumluluğu telafi edin diyor. Kur’an, çok eşliliği icat etmemiş; aksine sınırsız ve adaletsiz olan cahiliye uygulamasını, “adalet” şartına bağlayarak aslında imkansız kılmış ve nihai hedef olarak tek eşliliği (Nisa 129 ile birlikte okunduğunda) tavsiye etmiştir. Nitekim bu ayet, Uhud sonrası yetimlerin mallarını yiyen velilerle ilgili şikayetler üzerine inmiştir. Sonuç: Nisa 3.âyet çok eşlilik peşinde koşan erkeklere verilmiş bir vize değil; kimsesizlerin kimsesi olmayı vasiyet etmektedir. Gömleğin ilk düğmesini “nefis” diye iliklerseniz, şeriatın adaletini “şehvet” sanırsınız. Ama gömleği akıl, mantık ve Kur’an ölçüsüyle iliklediğinizde görürsünüz ki: Nisa 3. çok eşlilik peşinde koşan erkeklere harem kurma belgesi değil; bir toplumun yetimine sahip çıkma manifestosudur! Bu âyette bulunan “fenkihu” “nikahlayın”kelimesi,” himâye” nikahıdır, evlenme nikahı değildir. Âyet savaşlarda babası ölen kız çocuklarının koruma amaçlı himâye edilmeleri ile ilgili bir durumu anlatıyor. Bunu 6.âyetten anlıyoruz. Bu kız çocukları rüşt çağına varınca mallarını verip onları koruma amaçlı himâye edenler başkalarıyla evlendirirler. Kur’an’da bir kaç âyette geçen “ev mé meleket eymenüküm” “yeminlerinizin altında olanlar” dan maksat koruma altında olan kadın ve çocuklarla ilgilidir. Bunlar kız olabildiği gibi, erkek çocukları da olabilir. Arap toplumunda böyle güzel ve hayırlı gelenekler de vardı. Aslında Nebi (a.s) yanında bulunan kadınların büyük çoğunluğu hanımı değil, koruma amaçlı himayesine aldığı kadınlardan oluşuyordu.

### Mustafa İslamoğlu meali

Ve eğer yetimlere, adil davranamamaktan korkuyorsanız, o zaman size helal olan diğer kadınlardan biriyle evlenin; (hatta) ikisi, üçü ve dördüyle; ama onlara da adil davranamayacağınızdan korkarsanız, o zaman bir taneyle ya da meşru olarak sahip olduklarınızla (yetinin)! Bu, altına girdiğiniz sorumluluğu ihlal etmemeniz açısından daha uygundur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### Muhammed Esed meali

Eğer yetimlere karşı adil davranamamaktan korkuyorsanız, o zaman, size helal olan (diğer) kadınlardan biri ile evlenin -(hatta) ikisi, üçü veya dördü (ile); ama onlara adil bir tarafsızlıkla muamele edemeyeceğinizden korkarsanız, o zaman (sadece) bir tane ile- yahut meşru şekilde sahip olduklarınız ile (evlenin). Bu, doğru yoldan sapmamanız için daha uygundur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### Edip Yüksel meali

Yetimler hakkında adaletli davranamamaktan korkuyorsanız uygun gördüğünüz kadınlarla ikişer, üçer, dörder evlenebilirsiniz. Onlara eşit davranamamaktan korkuyorsanız bir taneyle veya yeminlerinizin/anlaşmalarınızın hak sahibi oldukları ile yetinin. Sapmamanız için en uygunu budur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

1. * 4:3, 24; 25, 36 ve 24:33; 24:58 ayetlerinde geçen "ma meleket eymanukum" ifadesini "Yeminlerinizin/anlaşmalarınızın hak sahibi oldukları" biçiminde çevirmeliyiz. Zira "eYMaN" kelimesi "YeMYN" kelimesinin çoğulu olup, çoğul biçimiyle Kuran boyunca "sözler/anlaşmalar anlamında kullanılır (Bak: 4:33 5:89; 9:12; 16:91; 2:224-225; 16:92, 94; 30:28; 66:2; 5:53; 6:109;...). * Kuran'daki bu kullanılışa bakılınca EYMAN kelimesinin "sağ el" anlamına gelen "YeMYN" kelimesinin çoğulu olarak kullanılmadığına tanık oluyoruz. Tıpkı "AYET" kelimesinin tekili ve çoğulu arasında yapılan fark gibi. İslam'a girmeden önce veya cahiliye dönemindeyken nikah kıymadan birlikte hayat yaşayan insanlar bu ifadede anlatılan sınıfa girer. Kuran, Müslüman olmaya karar verdikten sonra bu insanların aralarındaki yemini ve anlaşmayı bozup birbirlerinden ayrılmalarını istemiyor. İki kız kardeşle evlenmiş olanların da bu hatayı işledikten sonra ayrılmalarını istemediği gibi... (4:23). * Ortada nikahsız birlikteliğe bir teşvik yok. Sadece mevcut bir problemi daha da büyütmemek ve insanların Müslüman olmalarının önüne engeller çıkarmamak amacını gütmektedir. Özellikle savaş anlarında dul kalan kadınlara ve yetimlere ekonomik ve psikolojik yardım sağlamak amacıyla sadece dul kadınlarla çok evliliğe izin verilir. (Ayrıca bakınız 4:127). * Kuran'ı onaylayan ve uygulayan Muhammed peygamberin poligami pratik etmesi bu amaç doğrultusunda olmalı. Kuşkusuz, dul kadınların "güzellikleri" ve diğer nitelikleri onlarla evlenme konusunda faktör olabilir. Çok kadınla evlenme cesaretini gösterenler onlara eşit davranmaya çalışmalı. * Nitekim 4:129 ayeti, bu ideal tavra ulaşmanın imkansızlığını ifade eder. Böylece, çok evliliğin, teşvik edilen bir aile biçimi olarak değil, zaruret için başvurulan ayrıcalıklı bir durum olduğu anlaşılır. Erkeklerin genelde kendilerinden bir kaç yıl genç olan kadınlarla evlenmeleri nüfusu çoğalan ülkelerde kadınlar aleyhine bir durum ortaya çıkarmaktadır: çok sayıda kadın evlenme veya evli kalma şansını kaybeder.

### Mehmet Okuyan meali

(Kendileriyle evlendiğiniz takdirde) yetimlerin haklarını gözetememekten korkarsanız beğendiğiniz (size helal olan) kadınlardan ikişer, üçer, dörder alın! Adil olamamaktan korkarsanız bir tane ile veya sahip olduğunuzla (yetinin)! Bu (davranış), adaletten ayrılmamanız için en uygun olanıdır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

1. Bu ayet Nisâ 4:129. ayetle birlikte okunmalıdır.

### Süleymaniye Vakfı meali

(Reşit olan) Yetim kızlar konusunda hakka uygun davranamayacağınızdan korkarsanız (onları değil) hoşunuza gidenlerden iki, üç veya dört kadına kadar nikahlayın. Eğer adaleti yerine getirememekten korkarsanız bir tek kadını veya hakimiyetiniz altında olan bir esir kadını nikahlayın. (Maddi manevi) sıkıntıya düşmemeniz için en uygun olan budur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

1. Bir erkek, bakımını üstlendiği yetim kıza miras kalan malı elinden çıkarmamak için ona evlenme teklifinde bulunabilir. Kız da gerçek niyetini bilmediği için bu teklifi kabul edebilir ({{4:127}}Nisa 4/127{{/}}). Erkek, malı için evlenmek istediği kıza gereken değeri verememekten endişe ederse bu ayet, onunla değil hoşuna giden bir başka kadınla evlenmesini tavsiye etmektedir.
2. Tam tercüme, "ikişer, üçer ve dörder nikahlayın" şeklindedir. Bunun anlamı, muhatabın tekil veya çoğul olmasına göre değişir. Muhatap tek bir erkek olsaydı ayet, dörtten fazla kadınla evlenebileceği şeklinde anlaşılabilirdi. Hitap birden fazla erkeğe olduğu için bir erkek dörtten fazla kadınla evlenemez. Örneğin bir kişinin önüne bir kasa elma konsa ve "bunlardan ikişer, üçer ve dörder tane al" dense, 18 taneye kadar alabilir. Bu söz, birden fazla kişiye söylenirse hiçbiri dörtten fazla alamaz.
3. Kişinin birden fazla kadınla evlenmesi durumunda maddi ve manevi yükleri artacak, eşleri arasında adaleti sağlaması zorlaşacaktır ({{4:129}}Nisa 4/129{{/}}).
4. Burada, iki şeyden sadece birinin olabileceğini ifade eden "veya" bağlacının kullanılmış olması son derece önemlidir. Çünkü erkeğin ya esir ya da hür eşi olabilir, ikisi ile aynı anda evli olamaz ({{4:25}}Nisa 4/25,{{/}} {{23:5}}Müminun 23/5{{/}}-{{23:6}}6,{{/}} {{70:29}}Mearic 70/29{{/}}-{{70:30}}30{{/}}). Hür kadınla nikahsız ilişki nasıl yasaksa esir kadınla da yasaktır ({{4:25}}Nisa 4/25,{{/}} {{24:32}}Nur 24/32{{/}}-{{24:33}}33{{/}}). Bu ayette "ma meleket eymanukum (ما ملكت أيمانكم) hakimiyetiniz altında olan" ifadesi veya (أو) edatı ile vahideten (واحدة) kelimesi üzerine atfedilmiştir. Vahideten sözünün amili mukadder "inkihu (انكحوا) nikahlayın" emri olduğu için ona atfedilen, hakimiyetiniz altında olan (ما ملكت أيمانكم) sözünün amili de "nikahlayın" emri dışında bir şey olamaz. Çünkü matuf ile matufun-aleyhin amilleri yani yüklemleri aynı olmak zorundadır. Ayete doğru anlam verilse, hiç kimse bir cariye ile nikahsız ilişkiye giremez. Ama Arap dili açısından kabul edilemez bir çarpıtma yapılarak ayette geçmeyen "yetinin" ifadesi tefsir ve meallere eklenmiş, esir kadınlarla evlilik dışı ilişkinin yolu açılmış ve Allah'ın uzak durulmasını emrettiği zina meşrulaştırılmıştır ({{6:151}}En'am 6/151{{/}},{{17:32}} İsra 17/32{{/}}, {{53:31}}Necm 53/31{{/}}-{{53:32}}32{{/}})

### Ahmed Hulusi meali

Eğer yetimler (kadınlar) konusunda haklarını vermede korkunuz yoksa, o zaman sizin için temiz olan (şirk ehli olmayan) kadınlardan ikişer, üçer, dörder nikahlayın. Eğer (aralarında) adaletle davranamayacağınızdan korkarsanız, o zaman bir tane ile veya ellerinizin maliki ile (yetinin). (Nikahsız {evlilik anlaşmasız} birlikte yaşamayın. ) Zulmetmemeniz için bu en ehven olanıdır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### Bayraktar Bayraklı meali

Şayet yetimler hakkında adaleti yerine getiremeyeceğinizden korkarsanız, size helal olan başka kadınlardan ikişer, üçer, dörder alınız. O kadınlar arasında da adaleti sağlayamayacağınızdan korkarsanız, bir tane alınız; yahut ellerinizin altında bulunanlarla yetininiz. Zulüm ve haksızlık etmemeniz için en uygun olan budur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### Süleyman Ateş meali

Şayet öksüz(kızlarla evlendiğiniz takdirde on)lar hakkında adaleti yerine getiremeyeceğinizden korkarsanız, size helal olan kadınlardan ikişer, üçer, dörder alın. O(kadı)nlar arasında da adalet yapamayacağınızdan korkarsanız bir tane alın; yahut ellerinizin altında bulunan(cariye)lerle yetinin. Cevr (ve haksızlık) etmemeniz için en uygun olan budur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### Ali Rıza Safa meali

Yetimler konusunda adaletli davranamayacağınızdan korkarsanız, sakınca olmayan Kadınlardan, ikişer, üçer, dörder evlenin. Eğer adaleti gözetemeyeceğinizden korkarsanız, bir taneyle veya yanınızda size bağlı olanla yetinin. Haksızlık yapmamanız için, böylesi daha uygundur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

1. Erkeklerin dört kadınla evlenmelerine izin verildiği tartışmalarına konu olan Kur'an ayeti budur. Yetimleri gözetmek amacıyla verilen bu izin, önceki ve sonraki ayetlerle de ilişkili olarak bildirilen koşullar içindir. "Yanınızda size bağlı olan" tanımlaması konusunda, 23:6 ayetinin dipnotunda bilgi verilmiştir.

### Gültekin Onan meali

Eğer yetim (kız)lar konsunda adaleti yerine getiremeyeceğinizden korkarsanız, bu durumda, (onlarla değil) size helal olan (başka) kadınlardan ikişer, üçer, dörder olmak üzere nikahlayın. Şayet adaleti sağlayamayacağınızdan korkarsanız, o zaman bir (eş) ya da sağ ellerinizin malik olduğu (cariye) ile (yetinin). Bu sapmamanıza daha yakındır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### İbni Kesir meali

Eğer yetim kızların haklarını gözetemeyeceğinizden korkarsanız; size helal olan diğer kadınlardan ikişer, üçer ve dörder olmak üzere nikahlayın. Şayet aralarında adalet yapamayacağınızdan endişe ederseniz; o zaman, bir tane. Veya sağ ellerinizin sahip oldukları. Bu adaletten sapmamanıza daha uygundur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

### Hasan Basri Çantay meali

Eğer yetim kızlar hakkında (adaleti yerine getiremeyeceğinizden) korkarsanız sizin için helal olan (diğer) kadınlardan ikişer, üçer, dörder olmak üzere nikah edin. Şayed (bu suretle de) adalet yapamayacağınızdan endişe ederseniz o zaman bir (dane ile), yahud malik olduğunuz cariye (ile iktifa edin). Bu (tek zevce veya cariye) sizin (Hakdan) eğrilib sapmamanıza daha yakındır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/4/3_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَإِنْ | ve in | şayet |  |
| خِفْتُمْ | hiftum | korkarsanız | [xwf](https://akilkuran.com/xwf) |
| أَلَّا | ella |  |  |
| تُقْسِطُوا۟ | tuksitu | adaleti sağlayamıyacağınızdan | [qsT](https://akilkuran.com/qsT) |
| فِى | fi | hakkında |  |
| ٱلْيَتَـٰمَىٰ | l-yetama | öksüz(kızlar) | [ytm](https://akilkuran.com/ytm) |
| فَٱنكِحُوا۟ | fenkihu | alın | [nkH](https://akilkuran.com/nkH) |
| مَا | ma | olan |  |
| طَابَ | tabe | helal | [Tyb](https://akilkuran.com/Tyb) |
| لَكُم | lekum | size |  |
| مِّنَ | mine | -dan |  |
| ٱلنِّسَآءِ | n-nisa'i | kadınlar- | [nsw](https://akilkuran.com/nsw) |
| مَثْنَىٰ | mesna | ikişer | [vny](https://akilkuran.com/vny) |
| وَثُلَـٰثَ | vesulase | ve üçer | [vlv](https://akilkuran.com/vlv) |
| وَرُبَـٰعَ ۖ | verubaa | ve dörder | [rbE](https://akilkuran.com/rbE) |
| فَإِنْ | fein | yine |  |
| خِفْتُمْ | hiftum | korkarsanız | [xwf](https://akilkuran.com/xwf) |
| أَلَّا | ella |  |  |
| تَعْدِلُوا۟ | tea'dilu | adalet yapamayacağınızdan | [Edl](https://akilkuran.com/Edl) |
| فَوَٰحِدَةً | fevahideten | bir tane (alın) | [wHd](https://akilkuran.com/wHd) |
| أَوْ | ev | yahut |  |
| مَا | ma | şeyle (yetinin) |  |
| مَلَكَتْ | meleket | malik oldukları | [mlk](https://akilkuran.com/mlk) |
| أَيْمَـٰنُكُمْ ۚ | eymanukum | yeminlerinizin | [ymn](https://akilkuran.com/ymn) |
| ذَٰلِكَ | zalike | budur |  |
| أَدْنَىٰٓ | edna | en uygun olan | [dnw](https://akilkuran.com/dnw) |
| أَلَّا | ella |  |  |
| تَعُولُوا۟ | teulu | haksızlık etmemeniz için | [Ewl](https://akilkuran.com/Ewl) |

## Kökler

- **خوف (xwf)** — Korku ve ürpermek  
  https://akilkuran.com/xwf
- **قسط (qsT)** — Aynı yapıda iki zıt anlam taşır: kıst adalet ve hakça paydır, kasat ise zulüm ve haktan sapmaktır  
  https://akilkuran.com/qsT
- **يتم (ytm)** — Tek kalmak, yalnızlık  
  https://akilkuran.com/ytm
- **نكح (nkH)** — Kökün tek bir aslı vardır: cinsel birleşme  
  https://akilkuran.com/nkH
- **طيب (Tyb)** — Pis ve kötünün karşıtı olan güzellik ve temizlik  
  https://akilkuran.com/Tyb
- **نسو (nsw)** — Kadınlar topluluğu (nisâ, nisve) anlamına gelir  
  https://akilkuran.com/nsw
- **ثني (vny)** — Bir şeyi iki kez yapmak, ikilemek ya da iki parça kılmak  
  https://akilkuran.com/vny
- **ثلث (vlv)** — Sayılarla ilgili tek bir sözdür: üç  
  https://akilkuran.com/vlv
- **ربع (rbE)** — Üç temel anlamı vardır: dört şeyden biri olan pay, bir yerde kalmak ve kaldırmak  
  https://akilkuran.com/rbE
- **عدل (Edl)** — Birbirine karşıt iki temel anlamı vardır: denklik, doğruluk ve eğrilik, sapma  
  https://akilkuran.com/Edl
- **وحد (wHd)** — Teklik, yalnız kalmak  
  https://akilkuran.com/wHd
- **ملك (mlk)** — Bir şeydeki güç ve sağlamlık  
  https://akilkuran.com/mlk
- **يمن (ymn)** — Sağ el  
  https://akilkuran.com/ymn
- **دنو (dnw)** — Yaklaşmak, yakın olmak  
  https://akilkuran.com/dnw
- **عول (Ewl)** — Ağır gelen yük ve haktan sapma bu kökün ana anlamlarıdır  
  https://akilkuran.com/Ewl

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/4/2.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/4/4.md
- Sure: https://akilkuran.com/4.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt