# قرطس (qrTs) kökü

- **Sayfa:** https://akilkuran.com/qrTs
- **Kuran'da:** 2 ayette, toplam 2 kez geçer
- **Klasik sözlükler:** Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Müfredât

## Anlam

Üzerine yazı yazılan sayfa (kırtâs) temel anlamdır; Mısır'da hasırotundan yapılır. Nişancılıkta hedef olarak dikilen deri de bu adla anılır.

## Lisânü'l-Arab — قرطس maddesi

> قرطس: القِرْطاس: مَعْرُوفٌ يُتَّخذ مِنْ بَرْدِيّ يَكُونُ بِمِصْرَ. والقِرْطاس: ضَرْب مِنْ برُود مِصْرَ. والقِرْطاس: أَديم يُنْصَب للنِّضال، ويسمَّى الغَرَض قِرْطاساً. وَكُلُّ أَديم ينصَب للنِّضال، فاسمُه قِرطاس، فإِذا أَصابه الرَّامي قِيلَ: قَرْطَس أَي أَصاب الْقِرْطَاسَ، والرَّمْيَةُ الَّتِي تُصيب مُقَرْطِسة. والقِرْطاس والقُرطاس والقَرْطَس [القِرْطس] والقَرْطاس، كُلُّهُ: الصَّحِيفَةُ الثَّابِتَةُ الَّتِي يُكْتَبُ فِيهَا؛ الأَخيرتان عَنِ اللِّحْيَانِيِّ؛ وأَنشد أَبو زَيْدٍ لِمِخَشٍّ الْعُقَيْلِيِّ يَصِفُ رُسُومَ الدَّارِ وَآثَارَهَا كأَنها خَطّ زَبُور كُتِبَ فِي قِرْطاس: / كأَنَّ، بحيثُ اسْتَوْدَع الدارَ أَهلُها، ... مَخَطّ زَبُور مِنْ دَواة وقَرْطَسِ / وَقَوْلُهُ تَعَالَى: وَلَوْ نَزَّلْنا عَلَيْكَ كِتاباً فِي قِرْطاسٍ؛ أَي فِي صَحِيفَةٍ، وَكَذَلِكَ قَوْلُهُ تَعَالَى: تَجْعَلُونَهُ قَراطِيسَ؛ أَي صُحُفاً؛ قَالَ: / عَفَتِ الْمَنَازِلُ غَيْرَ مِثْل الأَنفس، ... بَعْدَ الزَّمَانِ عَرَفْتُهُ بالقَرْطَس / ابْنُ الأَعرابي: يُقَالُ لِلنَّاقَةِ إِذا كَانَتْ فَتِيَّة شابَّة: هِيَ القِرْطاس وَالدِّيبَاجُ والذِّعْلِبَة والدِّعْبِل والعَيْطَموس. ابْنُ الأَعرابي: يُقَالُ للجارِية البيضاء المَدِيدة الْقَامَةِ قِرْطاس. وَدَابَّةٌ قِرْطاسِيّ إِذا كَانَ أَبيض لَا يُخَالِطُ لَونه شِيَة، فإِذا ضرَب بياضُه إِلى الصُّفرة فهو نَرْجِسِيّ.

Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 6, s. 172 — https://shamela.ws/book/1687/3184

## Kitâbu'l-Ayn — قرطس maddesi

> القرطاس: معروفء يتخذ من بردئ مِضْر. وكلٌ أديم يصب للنضال

Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed

## Müfredât — قرطس maddesi

> القرطاس: ما يكتب فيه. قال الله تعالى: ولو نزلنا عليك كتابا في قرطاس [الأنعام/ 7] ، قل من أنزل الكتاب الذي جاء به موسى نورا وهدى للناس تجعلونه قراطيس [الأنعام/ 91] .

Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 666 — https://shamela.ws/book/23636/648

## Türevler

- قَرَاطِيسَ (karatise) — parça parça kağıtlar: 1 kez
- قِرْطَاسٍۢ (kirtasin) — kağıt üzerine yazılı: 1 kez

## Geçtiği ayetlerden

- **Enam 6:7** — Biz, sana kâğıt üzerine yazılı bir metin indirmiş olsaydık da onlar da ona elleriyle dokunsalardı yine de Kâfirler "Bu, ancak apaçık bir sihirdir." derlerdi.[1]  
  https://akilkuran.com/enam-suresi/7-ayet.md
- **Enam 6:91** — Allah'ı gereği gibi takdir etmediler. "Allah, beşere[1] hiçbir şey indirmedi." dediler. De ki: "Mûsâ'nın insanlar için bir nûr[2] ve hidâyet olarak getirdiği; sizin yazılı sayfalar haline getirip bir kısmını açıklayıp ama çoğunu da gizlediğiniz; sizin de atalarınızın da bilmediğiniz şeyler, kendisiyle size öğretilen Kitâp'ı kim indirdi?" Sen, "Allah" de. Ve sonra bırak onları, daldıkları bataklıkta oynaya dursunlar!  
  https://akilkuran.com/enam-suresi/91-ayet.md

## Gezinme

- Kök dizini: https://akilkuran.com/kokler
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt