# Sad 38:19

- **Sure:** 38. Sad (88 ayet)
- **Ayet:** 19 / 88
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/sad-suresi/19-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَالطَّيْرَ مَحْشُورَةًۜ   كُلٌّ لَـهُٓ  اَوَّابٌ

## Okunuş

Vet tayre mahşureh, kullun lehu evvab.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Ve toplanan o kuşları da [1]. Hepsi onun için hızla merkeze dönerdi.

1. T-Y-R Kökünün "Hızlı Hareket Eden Güçler" Bağlamında Okunması: "Et-Tayr" [الطَّيْر] – Hızlı Hareket Eden Süvariler-Öncü Birlikler: ​ Eğer tayr kelimesini sadece gökte uçan kuşlar olarak alırsak metin alegorik bir masal gibi kalır. Oysa kökün asıl taşıdığı "Hızlı hareket etmek, süzülmek, ani manevralar yapmak" karakteri; askeri, idari veya stratejik bir organizasyonda "Hızlı intikal eden süvari birliklerini, habercileri, hızlı hareket kabiliyetine sahip öncü kadroları" ifade eder. ​Davud sadece bir nebi değil, aynı zamanda demiri işleyen bir hükümdar ve devlet kurucusudur. Onun etrafındaki tayr, onun emir komutasında hızlı hareket eden, devletin en ücra köşelerine anında haber ulaştıran ve operasyonel kabiliyeti yüksek olan o dinamik kadrolar-süvari unsurlardır. ​"Mahşûrat" [مَحْشُورَةً] – Komuta Merkezinde Toplanmış-Seferber Edilmiş: Bu hızlı hareket eden güçlerin mahşûr olması; başıboş değil, merkezi bir otoritenin [Davud'un] etrafında, ortak bir ülkü ve nizam için seferber edilmiş, tek bir komuta merkezinde toplanmış olmalarıdır. ​"Küllün Lehu Evvâb" [كُلُّلَّهُ أَوَّبٌ] – Hepsi Hızla Merkeze Sadakatle Dönenler: Görevlerini icra etmek için dört bir yana hızla fırlayan o dinamik birlikler veya yardımcılar, işleri bitince her an merkeze dönerek emir komuta zincirine, o merkeze sadakatle rücu ederler-bağlıdırlar. Ayet, gökte uçan kuşların masalsı bir tespih tablosu değil, güçlü bir devlet mekanizmasının, hânedanın ve liderin etrafında kenetlenmiş o hızlı, dinamik ve organize hareket eden "Yol arkadaşlarının" kusursuz koordinasyonunu resmediyor. [21:79, 34:10].

### Erhan Aktaş meali

Kuşların tamamı toplu halde ona yönelmişlerdi.

### Diyanet İşleri meali

(18-19) Kendisiyle birlikte tesbih etsinler diye biz, dağları ve toplanıp gelen kuşları Davud'un emrine verdik. Onların her biri Allah'a yönelmişlerdi.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Kuşları da toplu olarak, hepsi onun için terci' yapar (evvab) idi

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Kuşlar da toplu halde onunla beraberdi. Hepsi, onun tespih nağmelerine katılırdı.

### Ali Bulaç meali

Ve toplanıp gelen kuşları da. Hepsi onunla (Allah'ı tesbih etmede uyum içinde) yönelip dönmekte olanlar idi.

### Ali Aydın meali

Doğrusu biz akşam sabah onunla beraber tespih eden dağları, toplu halde kuşları ona boyun eğdirmiştik. Hepsi O’na yönelmiştir. [1][2][3]

1. Kur’ân’ın birçok âyetinde göklerde ve yerde ne varsa, canlı-cansız, akıllı-akılsız her şeyin Allah’ı tesbîh ettiğini bildirmektedir. “Yedi kat gök, yeryüzü ve bunların içinde bulunanlar, Allah’ı tesbih ederler. O’nu hamd ile tesbih etmeyen hiçbir şey yoktur. Fakat siz, onların tesbihatını anlayamazsınız. Şüphesiz ki O, yumuşak davranandır, çok bağışlayandır. (İsrâ-44) Hadîd-1; Haşr-1, 24; Saff-1; İsrâ-44; Ra’d-13; Nûr-41; Cuma-1; Teğâbün-1; Enbiyâ-79; Zümer-75; Mümin-7; Fussılet-38; Şûrâ-5; A‘râf-206. âyetlere de bakılabilir. Cansız varlıkların tesbih etmesi, hâl dili, yani iç ve dış yapılarını meydana getiren kendi öz nitelikleri doğrultusunda yaratılış yasasına göre davranmalarıdır. İşlevlerini, yaratıcı tarafından kendilerine verilen bu öz nitelikler doğrultusunda yerine getiren tüm cansız varlıklar, bu halleriyle yüce Allah’ı mükemmel sıfatlarıyla nitelemiş ve O’nu tüm noksanlıklardan tenzih etmiş olmaktadırlar. Dolayısıyla insan bilincinin dışında kalan tüm varlıklar Allah’ı kendi yaratılış özelliklerini yerine getirmekle ve O’nun koyduğu yasanın ve düzenin içindeki rolleri ile tesbîh etmiş olmaktadırlar. İnsanın değil, “insan bilinci”nin istisnâ edilmesinin nedeni, insan bedenindeki biyolojik mekanizmaların da aynı yasaya tâbi olarak Allah’ı tesbîh etmekte oluşundan dolayıdır. Kalbin durmaksızın çalışması, mitokondri organellerinin biteviye vücuda enerji üretmesi veya kardiyo-vasküler sistemin vücudun beslenme sürecindeki işlevini eksiksiz yerine getirmesi, bu biyolojik organ ve sistemlerin yaratıcıyı tesbîh etme şekilleridir. Yalnızca insan bilinci, Rabbini ancak bilinçli bir istem ve çaba ile tesbîh edebilir. Zaten bu da onu diğer varlıklardan ayıran temel özelliklerinden biridir. Gerçekten de evrendeki ince ayar ve hassas denge yani olağanüstü düzen, yüce yaratıcının gücünü anlatmaktadır. Doğada renk renk açan çiçekler, ormanlarda cıvıl cıvıl öten kuşlar, su kaynaklarından buharlaşıp göğe çıktıktan sonra yağmur, kar veya dolu olarak yeryüzüne dönen sular, gökte dolaşan sayısız yıldızlar, ...” düşünenlere Allah’ı tanıtan birer âyettir.
2. Meselâ, maddenin en küçük parçası olarak kabul edilen atom ele alınacak olursa, her atomun içinde pozitif elektrik yüklü proton ve elektrik yükü olmayan nötronlar bulunan bir çekirdekten ve bu çekirdek etrafında büyük hızlarla dönen negatif elektrik yüklü elektronlardan oluştuğu görülür. Yani, cansız olarak kabul edilen nesnelerde bile, bizim duyularımızla algılayamadığımız bir hareket söz konusudur: Bu parçacıkların birbirlerine uyguladığı ve atom çekirdeğini bir arada tutan kuvvetler öylesine güçlü ki, bu parçacıkların çekirdek içindeki ve dışındaki hızları yaklaşık 300.000 km.-saniye olan ışık hızına yaklaşır. Gezegenler uzayda kolayca bulunabilen konumlarda bulunurlar; belirli bir andaki konum ve hızlarını biliyorsak, zaman içinde bu konum ve hızların nasıl değişeceğini kesin olarak belirleyebiliriz. Ancak elektronlar için durum tamamen farklı... Öyle görünüyor ki elektronlar aynı anda değişik yerlerde bulunabiliyorlar.
3. Görüldüğü gibi, cansız kabul edilen eşyaların atomlarındaki hareket, canlı kabul edilen varlıkların yapısına göre kıyaslanamaz bir derecededir. Zaten bazı bilim adamları da bu fiziksel gerçeğe dayanarak her varlığın canlı olduğunu söylemişlerdir. Maddenin en küçük parçası denilen atomdaki bu hareketler, yaratıcının birliğinin ve yüceliğinin bir delilidir. Atomun içindeki her zerrecik kendi yapısının özelliğini ortaya koyarak Allah’ın yüceliğini, noksanlıklardan uzak olduğunu kanıtlamaktadır. Çünkü her “şey”, Allah’ın kendisine yüklediği görevi yapmakta, her canlı Allah’ın içine koyduğu ilham ile hareket etmekte, yani Allah’ı tesbîh etmektedir. Aynı gerçek, çevremizde yaşayan arıların ve karıncaların yaşamları içinde de geçerlidir. Bu küçük canlıların yaşamları incelendiğinde, ustaca yaptıkları işlerin Allah’ın kudret ve büyüklüğünün kanıtları olduğu açıkça görülür. Onlar da kendi hâl dilleriyle Allah’ı tesbîh etmektedirler. İşte, dağların tesbîhi ifadesi de bu perspektif içinde anlaşılmalıdır. Âyette bulunan “akşam-sabah” ifadesi, işlenen fiillere “daima, her zaman” gibi süreklilik anlamına gelmektedir. Yoksa sadece bir sabah, bir de akşam demek değildir.

### İbrahim Esinler meali

Ve kuş (ki) bir haşrolunandır; her biri ona bir dönendir*.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/38/19_

1. Sürekli geri dönen. Eğitilen ibibik kuşları her nereye bırakılırsa bırakılsın yine Davûd'a dönerdi.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Toplanmış kuşlarda (onunla birlikte tesbih ettiler) Hepsi de ona yönelip, uydular.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/38/19_

### Şaban Piriş meali

Kuşları da toplu olarak (onunla birlikte tesbih ettiler) Hepsi de O'na (Allah'a) dönmüşlerdi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/38/19_

### Ali Özek ve diğerleri meali

toplu halde kuşları onun emri altına vermiştik. Hepsi O'na yönelmiştir.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/38/19_

### Mustafa İslamoğlu meali

katar katar dizilmiş kuşlar da: bunların hepsi her daim O'na yönelmişlerdi!

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Muhammed Esed meali

ve (aynı şekilde) bölük bölük kuşları da. Bunlar (hep birlikte) O'na, (kendilerini yaratmış olana,) tekrar tekrar yönelirlerdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Edip Yüksel meali

Kuşlar da toplanmıştı; hepsi onun buyruğunu izlerdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Mehmet Okuyan meali

Toplanıp gelen kuşları da (emrine vermiştik). Hepsi de O'na (Allah'a) çok yönelicilerdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

1. Benzer mesaj: Enbiyâ 21:79; Sebe' 34:10.

### Süleymaniye Vakfı meali

Toplanmış haldeki kanatlı canlıları da (boyun eğdirdik). Hepsi daima Allah'a yönelirdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

1. {{21:79}}Enbiya 21/79,{{/}} {{34:10}}Sebe 34/10.{{/}}

### Ahmed Hulusi meali

Toplanmış kuşları da (kendisine iman etmiş kimseler). . . Hepsi Ona evvab (hakikatini yaşayan) idi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Bayraktar Bayraklı meali

Kuşları da onun emrine topladık. Hepsi Allah'a yönelmektedirler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Süleyman Ateş meali

Toplanıp gelen kuşları da (ona ram etmiştik). Hepsi onun nağmesine katılır (beraber tesbih ederler)di.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Ali Rıza Safa meali

Toplanıp gelen kuşlar da öyle. Tümü, Ona katılırdı.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Gültekin Onan meali

Ve toplanıp gelen kuşları da. Onların hepsi [Tanrı'yı tesbih etmede uyum içinde] yönelip dönmekte (evvab) idiler.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### İbni Kesir meali

Kuşları da toplu olarak. Her biri ona yönelmişti.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

### Hasan Basri Çantay meali

(Her yandan ona doğru) toplanıb gelen kuşları da (kendisine ram etdik). (Gerek o dağlardan, gerek bu kuşlardan) herbiri (itaatle ona) dönücü idi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/38/19_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَٱلطَّيْرَ | ve ttayra | ve kuşlar | [Tyr](https://akilkuran.com/Tyr) |
| مَحْشُورَةًۭ ۖ | mehşuraten | toplanıp gelen | [H$r](https://akilkuran.com/H$r) |
| كُلٌّۭ | kullun | hepsi | [kll](https://akilkuran.com/kll) |
| لَّهُۥٓ | lehu | ona |  |
| أَوَّابٌۭ | evvabun | katılırdı | [Awb](https://akilkuran.com/Awb) |

## Kökler

- **طير (Tyr)** — Bir şeyin havada hafifçe gitmesi  
  https://akilkuran.com/Tyr
- **حشر (H$r)** — Sürüp toplamak, bir araya getirip harekete geçirmek  
  https://akilkuran.com/H$r
- **كلل (kll)** — Üç temel anlamı vardır: keskinliğin körelmesi, bir şeyin bir şeyi kuşatması ve bir organ  
  https://akilkuran.com/kll
- **اوب (Awb)** — Geri dönmek  
  https://akilkuran.com/Awb

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/38/18.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/38/20.md
- Sure: https://akilkuran.com/38.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
