# Saffat 37:102

- **Sure:** 37. Saffat (182 ayet)
- **Ayet:** 102 / 182
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/saffat-suresi/102-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ السَّعْيَ قَالَ يَا بُنَيَّ اِنّ۪ٓي اَرٰى فِي الْمَنَامِ اَنّ۪ٓي اَذْبَحُكَ فَانْظُرْ مَاذَا تَرٰىۜ قَالَ يَٓا اَبَتِ افْعَلْ مَا تُؤْمَرُۘ سَتَجِدُن۪ٓي اِنْ شَٓاءَ اللّٰهُ مِنَ الصَّابِر۪ينَ

## Okunuş

Fe lemma belega meahus sa'ye kale ya buneyye inni era fil menami enni ezbehuke fanzur maza tera, kale ya ebetif'al ma tu'meru seteciduni inşaallahu mines sabirin.

## Mealler (22)

### Şinasi Güneş meali

Onunla birlikte iş tutacak çağa ulaşınca: ''Ey oğulcuğum, şüphesiz ben, uykuda [1] olan bu yerde, gerçekten seni mağdur, perişan ettiğimi görüyorum. Gözlemle bakalım sen ne görüyorsun?'' dedi. ''Ey babacığım, emrolunduğun şeyi yap [2]. Allah gerekli görürse, beni direnenlerden bulacaksın'' dedi.

1. ''Menam'' uyunulan yer demektir. İbrahim'in gördüğünün, uyku veya rüya ile ilgisi yoktur. Toplumunu duyarsız, ilgisiz, uykuda olarak görmektedir ve oğlunu o toplumda mağdur, perişan halde bırakma durumuyla karşı karşıyadır. Kaldı ki, devamında bu gördüğü şeyi, görüşünü, oğlunun da gördüğü [Rae fiili ikisi için de kullanılıyor] ve oğlunun bu gördüğünü, görüşünü gözlemlemesi söz konusu. Konu rüya olsa, İbrahim'in gördüğü rüyayı oğlunun görmesi mümkün değildir. İbrahim, gördüğü şeyi oğlunun yorumlamasını değil, ikisinin de gördüğü şeyi oğlunun gözlemlemesini istiyor. Kur'an'da ''Rae'' fiili, onlarca ayette vizyon, düşünce, görüş anlamında kullanılmaktadır. Örnek olarak bakınız: 56:58-72. Bir çok yerde geçen ''E reeyte, e lem tera, e lem yerav'' ifadeleri, basit olarak görmeyi değil, dikkat etmeyi ifade eder. Örneğin, Fil suresinde, fil ashabına yapılanları Nebi Muhammed'in görmüş olması mümkün değildir. Kur'an'da bu şekilde bir çok örnek vardır. Bir önemli durum da, fiil geçmiş zaman kalıbıyla değil geniş zaman kalıbıyla geliyor. Yani, İbrahim ve oğlu gördükleri şeyi görmeye devam ediyorlar: ''Era, tera: Görüyorum, görüyorsun. Şayet konu rüya olsaydı ''Raeytu: Gördüm.'' demesi gerekirdi.
2. Burada İbrahim'e Allah'tan bir emir olduğunu görüyoruz. Allah, elçilerine rüyada vahyetmez: 42:51. Rüyaların bir geçerliliği, delili olamayacağını 8:43-44. ayetlerden anlıyoruz. Allah, İbrahim'e yaşadığı yeri terk etmesini emretmiştir. İbrahim de oğluna bunu belirtmiş, oğlu da babasına, ne emredilmişse onu yapmasını, kendisinin direneceğini belirtmiştir. 14:35. ayet ile birlikte okuyunuz.

### Erhan Aktaş meali

Çocuk babasıyla birlikte iş tutacak çağa eriştiği zaman, babası: "Ey oğulcuğum! Ben, uykumda seni boğazladığımı görüyorum. Bir düşün bakalım, sen ne dersin?" dedi. Çocuk: "Ey babacığım! Sana buyurulanı yap. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın." dedi.

### Diyanet İşleri meali

Çocuk kendisiyle birlikte koşup yürüyecek yaşa gelince İbrahim ona, "Yavrum, ben rüyamda seni boğazladığımı gördüm. Düşün bakalım, ne dersin?" dedi. O da, "Babacığım, emrolunduğun şeyi yap. İnşaallah beni sabredenlerden bulacaksın" dedi.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Vakta ki yanında koşmak çağına erdi, ey yavrum! dedi ben menamda görüyorum ki ben seni boğazlıyorum, artık bak ne görüyorsun! ey babacığım dedi: ne emrolunuyorsan yap! beni inşaallah sabirinden bulacaksın

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Çocuk onunla birlikte koşacak yaşa gelince, İbrahim dedi: "Yavrucuğum, uykuda/düşte görüyorum ki ben seni boğazlıyorum. Bak bakalım sen ne görürsün/sen ne dersin?" "Babacığım, dedi, emrolduğun şeyi yap! Allah dilerse beni sabredenlerden bulacaksın."

### Ali Bulaç meali

Böylece (çocuk) onun yanında koşabilecek çağa erişince (İbrahim ona): "Oğlum" dedi. "Gerçekten ben seni rüyamda boğazlıyorken gördüm. Bir bak, sen ne düşünüyorsun." (Oğlu İsmail) Dedi ki: "Babacığım, emrolunduğun şeyi yap. İnşaallah, beni sabredenlerden bulacaksın."

### Ali Aydın meali

Babasıyla beraber çalışacak çağa erişince: Yavrum! Rüyada (vahiy-öngörü-) seni boğazladığımı (feda ettiğimi) görüyorum; bir bak, görüşün nedir? dedi. O da cevaben: Babacığım! Emrolunduğun şeyi yap. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın, dedi. [1]

1. Geleneksel dinde var olan İbrahim (a.s) ın oğlunu boğazlaması doğru değildir. Bu yüce Allah’ın emirlerine ve yaratılış yasasına aykırıdır. İsmail (a.s) ın “emrolunduğun şeyi yap. İnşaallah beni sabredenlerden bulacaksın” demesi, bu işin uzun bir süreçle ilgili olduğunu gösteriyor. O halde âyetteki “َ( اَذْبَحُكseni boğazlıyorum)” ne demektir? Âyette bulunan “zebh” “boğazlama” onu ıssız bir yere bırakma, onu terketme, yüz üstü bırakma, ondan ayrılmayı” ifade etmektedir. Yani bu iş ikisine o kadar zor geldi ki, oğlunu boğazlaması gibi ağırına gitti. İbrahim (a.s) onu ve annesini ot bitmez, kervan geçmez bir bölge olan Mekke’ye bıraktı. (İbrahim-37) Vahiy, akıl ve hikmet önderlerinin en önemli temsilcisi olan İbrahim (a.s) ın oğlunu gerçek anlamda boğazlamaya kalkıştığına iman etmek Kur’an’ın birçok âyetine aykırıdır.107.ayette “zibhin” yani boğazlamanın gerçekleştiğini görüyoruz. Çünkü boğazlamanın yani İsmail’in feda edilmesi karşılığında bedel olarak ona İshak veriliyor. İsrailoğullarının erkek çocuklarının boğazlanması da bu şekilde olmuştur. (Bakara-49; İbrahim-6; Kasas- 4) Yani Firavun onlardan çocuklarını ayırıyor, onları kendine kul-köle yapıyordu. (Şuara-22) Âyetlerde geçen “َ( يُذَبِّحُونboğazlıyorlardı)” ifadesi, mecaz olarak değil de, gerçek anlamda kesme olsaydı, kısa zamanda nesilleri yok olur. Yüz binlerce olarak çoğalmazlardı. Öte yandan inşaat sektöründe çalıştırılmak üzere çok sayıda köle işçiye İhtiyaç duyulduğu ve bu yüzden komşu ülkelere bile saldırılarda bulunduğu zaman diliminde Firavun’un İsrailoğulları’nın erkeklerini veya erkek çocuklarını öldürmeye kalkışması anlamsızdır. Ayrıca köleliği tam anlamıyla özümsemiş bir toplumun sayıca çok olsalar bile ikinci Ramses için ciddi bir tehlike arz ettiği söylenemez. Kaldı ki Tanah bir taraftan Yakup oğullarının Mısır’daki Doğu Delta bölgesine yerleştirdiklerinde toplam 70 kişi olduklarını söylemekte, diğer taraftan da birkaç asır sonra (400 küsür yıl) İsrailoğullarının sadece yetişkin erkek nüfus olarak 600.000 kişi (ki buna kadınlar ve çocuklar eklendiğinde toplam nüfus birkaç milyona ulaştığından söz edilmektedir.

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Ne zaman ki o babasının yanı sıra yürümeye başlayınca dedi ki: “Oğulcağızım, gerçekten ben rüyamda seni boğazladığımı görüyorum. Bak, artık sen ne düşünürsün?” Dedi ki: “Babacığım, emrolunduğun şeyi yap. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın.”

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/37/102_

### Şaban Piriş meali

Çocuk, onunla yürüyüp, dolaşacak bir yaşa gelince, ona dedi ki; Oğulcuğum, ben seni rüyamda boğazladığımı görüyorum. Bir bak, sen ne görüyorsun? Oğlu: Babacığım! Sana emrolunanı yap! dedi. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın!

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/37/102_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Babasıyla beraber yürüyüp gezecek çağa erişince: Yavrucuğum! Rüyada seni boğazladığımı görüyorum; bir düşün, ne dersin? dedi. O da cevaben: Babacığım! Emrolunduğun şeyi yap. İnşallah beni sabredenlerden bulursun, dedi.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/37/102_

### Mustafa İslamoğlu meali

Derken çocuk onun çaba ve tasasına ortak olacak olgunluğa eriştiğinde, (İbrahim) şöyle dedi: "Yavrucuğum! Kendimi rüyada seni kurban ederken görüyorum; bir bak bakalım, sen bu işe ne dersin?" (Oğul) "Babacığım!" dedi, "Sana emredileni yap; inşaallah beni sabredenlerden bulacaksın."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Muhammed Esed meali

Ve (bir gün, çocuk, babasının) tutum ve davranışlarını anlayıp paylaşacak olgunluğa eriştiğinde babası şöyle dedi: "Ey yavrucuğum! Rüyamda seni kurban ettiğimi gördüm, bir düşün, ne dersin?" (İsmail): "Ey babacığım" dedi, "sana emredilen neyse onu yap! İnşallah beni sıkıntıya göğüs gerenler arasında bulacaksın!"

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Edip Yüksel meali

Onunla birlikte çalışma çağına varınca, "Oğlum" dedi, "Rüyamda seni boğazlamam gerektiğini görüyorum. Ne düşünüyorsun?" "Babacığım" dedi, "Sana emredileni uygula. ALLAH dilerse beni sabırlı bulacaksın."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Mehmet Okuyan meali

(Oğlu) onunla birlikte yürüyecek çağa ulaşınca, (İbrahim) "Ey yavrucuğum! Rüyada seni kesmekte olduğumu görüyorum; bir düşün, ne dersin?" demişti. (O da) "Ey babacığım! Emrolunduğun şeyi yap! İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın." demişti.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

1. Burada Hz. İbrahim'in yaşadığı dönemdeki "büyük erkek çocukların kurban edilmesi" geleneğinin etkisiyle Hz. İbrahim'in rüyasında oğlunu kesmekte olduğunu gördüğü, Hz. İsmail'in çocuk yaşta olmasına rağmen babasına yönelik varsa bir emrin uygulanmasını istediği, ancak Yüce Allah'ın suçsuz bir çocuğu öldürmek gibi bir emrinin olamayacağı, Mâide 5:32'de belirtildiği üzere suçsuz yere bir insanı öldürmenin bütün insanlığı öldürmek gibi olacağı, Kâf 50:29 gereği Allah katında sözün değiştirilmeyeceği gibi gerekçeler nedeniyle Yüce Allah'ın böyle bir işleme izin vermediği anlaşılmaktadır. Hz. İbrahim, rüyasının gereğini yerine getirmek isteyince Yüce Allah'ın ona büyük bir kurbanlık fidye olarak verdiği devam eden ayetlerde ifade edilmektedir. Dikkat edilirse Sâffât 37:105. ayette "Emrimi yerine getirdin" değil de "Rüyayı gerçekleştirdin" buyrularak bunun "ilahî bir emir" değil, "rüya" olduğuna özellikle dikkat çekilmektedir.

### Süleymaniye Vakfı meali

(Oğlu) kendisiyle birlikte iş yapacak çağa gelince İbrahim ona şöyle dedi: "Yavrucuğum, uykularımda seni gerçekten kurban olarak kestiğimi görüyorum. Bak bakalım, ne düşünüyorsun?" Dedi ki: "Babacığım, sana ne emrediliyorsa sen onu yap. İnşaallah benim sabırlı davrananlardan /duruşunu bozmayanlardan olduğumu göreceksin.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

1. İbrahim Aleyhisselamın birlikte iş yaptığı bildirilen oğlu, İsmail Aleyhisselamdır. O iş Kabe'nin yeniden inşasıdır ({{2:127}}Bakara 2/127{{/}}). Onun İshak Aleyhisselamla birlikte iş yaptığından bahseden bir ayet yoktur.
2. {{19:54}}Meryem 19/54.{{/}}

### Ahmed Hulusi meali

(Oğlu İsmail) Onunla birlikte yürüme olgunluğuna ulaşınca, (İbrahim) dedi ki: "Ey oğulcuğum! Muhakkak ki ben seni uykuda görüyorum ve ben seni kurban ediyorum. . . Bak bakalım sen ne dersin bu işe?". . . (Oğlu) dedi ki: "Ey babacığım. . . Emrolunduğun şeyi yap! İnşaAllah beni sabredenlerden bulacaksın. "

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Bayraktar Bayraklı meali

Babasıyla beraber yürüyüp gezecek çağa erişince, "Yavrucuğum! Rüyamda seni boğazladığımı görüyorum; bir düşün; ne dersin?" dedi. O da, "Babacığım! Emrolunduğun şeyi yap! İnşallah beni sabredenlerden bulursun" diye cevap verdi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Süleyman Ateş meali

(Çocuk) Onun yanında koşma çağına erişince (İbrahim ona): "Yavrum, dedi, ben uykuda görüyorum ki ben seni kesiyorum; (düşün) bak, ne dersin?" (Çocuk): "Babacığım, sana emredileni yap, inşallah beni sabredenlerden bulacaksın." dedi.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Ali Rıza Safa meali

Sonunda, Onun yanında yürüme çağına erişince, şöyle dedi: "Ey oğulcuğum! Aslında, düşümde, senin boğazını kestiğimi gördüm!" "Düşün bakalım; ne dersin?" Dedi ki: "Ey babacığım! Verilen buyruğu yerine getir! Allah dilerse, beni, dirençli olanlar arasında bulacaksın!"

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Gültekin Onan meali

Böylece (çocuk) onun yanında koşabilecek çağa erişince (İbrahim ona): "Oğlum" dedi. "Gerçekten ben seni rüyamda boğazlıyorken gördüm. Bir bak, sen ne düşünüyorsun." (Oğlu İsmail) Dedi ki: "Babacığım, (sana) buyrulanı yap / yerine getir. İnşallah, beni sabredenlerden bulacaksın.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### İbni Kesir meali

O, kendisinin yanısıra yürümeye başlayınca dedi ki: Oğulcuğum; doğrusu ben, rüyada iken seni boğazladığımı görüyorum. Bir bak, ne dersin? O da dedi ki: Babacığım; sana emrolunanı yap. İnşallah beni sabredenlerden bulursun.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

### Hasan Basri Çantay meali

Artık o (oğul İbrahimin) yanında koşmak çağına erince (babası) "Oğulcağızım, dedi, ben seni rü'yamda boğazlıyorum görüyorum. Bak artık ne düşünürsün". (Oğlu) dedi: "Babacığım, sana edilen emir ne ise yap. İnşaallah beni sabredenlerden bulacaksın".

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/37/102_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| فَلَمَّا | felemma | ne zaman ki |  |
| بَلَغَ | belega | (çocuk) erişince | [blg](https://akilkuran.com/blg) |
| مَعَهُ | meahu | onun yanında |  |
| ٱلسَّعْىَ | s-sea'ye | koşma çağına | [sEy](https://akilkuran.com/sEy) |
| قَالَ | kale | (İbrahim ona) dedi | [qwl](https://akilkuran.com/qwl) |
| يَـٰبُنَىَّ | ya buneyye | yavrum | [bny](https://akilkuran.com/bny) |
| إِنِّىٓ | inni | şüphesiz ki ben |  |
| أَرَىٰ | era | görüyorum | [rAy](https://akilkuran.com/rAy) |
| فِى | fi |  |  |
| ٱلْمَنَامِ | l-menami | uykuda | [nwm](https://akilkuran.com/nwm) |
| أَنِّىٓ | enni | ben |  |
| أَذْبَحُكَ | ezbehuke | seni kesiyorum | [pbH](https://akilkuran.com/pbH) |
| فَٱنظُرْ | fenzur | (düşün) bak | [nZr](https://akilkuran.com/nZr) |
| مَاذَا | maza | ne? |  |
| تَرَىٰ ۚ | tera | görüyorsun (dersin) | [rAy](https://akilkuran.com/rAy) |
| قَالَ | kale | dedi | [qwl](https://akilkuran.com/qwl) |
| يَـٰٓأَبَتِ | ya ebeti | babacığım | [Abw](https://akilkuran.com/Abw) |
| ٱفْعَلْ | f'al | yap | [fEl](https://akilkuran.com/fEl) |
| مَا | ma | şeyi |  |
| تُؤْمَرُ ۖ | tu'meru | sana emredilen | [Amr](https://akilkuran.com/Amr) |
| سَتَجِدُنِىٓ | seteciduni | beni bulacaksın | [wjd](https://akilkuran.com/wjd) |
| إِن | in | eğer |  |
| شَآءَ | şa'e | dilerse | [$yA](https://akilkuran.com/$yA) |
| ٱللَّهُ | llahu | Allah |  |
| مِنَ | mine | -den |  |
| ٱلصَّـٰبِرِينَ | s-sabirine | sabredenler- | [Sbr](https://akilkuran.com/Sbr) |

## Kökler

- **بلغ (blg)** — Bir şeye ulaşmak  
  https://akilkuran.com/blg
- **سعي (sEy)** — Koşmaktan hafif hızlı yürüyüş  
  https://akilkuran.com/sEy
- **قول (qwl)** — Söylemek, dille ifade etmek  
  https://akilkuran.com/qwl
- **بني (bny)** — Parçaları birbirine katarak bir şey kurmak  
  https://akilkuran.com/bny
- **راي (rAy)** — Gözle ya da basiretle bakıp görmek  
  https://akilkuran.com/rAy
- **نوم (nwm)** — Donukluk ve hareketin dinmesi  
  https://akilkuran.com/nwm
- **ذبح (pbH)** — Yarmak tek  
  https://akilkuran.com/pbH
- **نظر (nZr)** — Bir şeyi dikkatle süzüp görmek  
  https://akilkuran.com/nZr
- **ابو (Abw)** — Beslemek ve büyütmek  
  https://akilkuran.com/Abw
- **فعل (fEl)** — Geçişli ya da geçişsiz her türlü iş ve eylem bu kökün anlamıdır  
  https://akilkuran.com/fEl
- **امر (Amr)** — Beş temel anlamı vardır: iş, emir, bereket, işaret ve şaşılacak şey  
  https://akilkuran.com/Amr
- **وجد (wjd)** — Bir şeyi bulmak  
  https://akilkuran.com/wjd
- **شيا ($yA)** — Dilemek, istemek (meşîet) bu kökün başlıca anlamıdır  
  https://akilkuran.com/$yA
- **صبر (Sbr)** — Temel anlamı tutmak, alıkoymaktır  
  https://akilkuran.com/Sbr

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/37/101.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/37/103.md
- Sure: https://akilkuran.com/37.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt
