# Secde 32:13

- **Sure:** 32. Secde (30 ayet)
- **Ayet:** 13 / 30
- **Kaynak:** https://akilkuran.com/secde-suresi/13-ayet
- **Mealler:** öne çıkan meal Şinasi Güneş (Apaçık Kuran); diğerleri mütercim ve kaynak adıyla

## Arapça

وَلَوْ شِئْنَا لَاٰتَيْنَا كُلَّ نَفْسٍ هُدٰيهَا وَلٰكِنْ حَقَّ الْقَوْلُ مِنّ۪ي لَاَمْلَـَٔنَّ جَهَنَّمَ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ اَجْمَع۪ينَ

## Okunuş

Ve lev şi'na le ateyna kulle nefsin hudaha ve lakin hakkal kavlu minni le emleenne cehenneme minel cinneti ven nasi ecmain.

## Mealler (23)

### Şinasi Güneş meali

Eğer gerekli görseydik, kesinlikle herkesi doğru yola getirirdik [1]. Fakat benden söz gerçekleşti. Kesinlikle, tanıdık tanımadık, bilindik bilinmedik, yerli yabancı bütün insanların tamamından cehennemi dolduracağım [2].

1. İnsanın iradesine, tercihine, ameline bıraktık.
2. Bir sonraki ayete baktığımızda, cehennemi kimlerin dolduracağını ve cehenneme gidişin, insanın yaptığı amellerin karşılığı olduğunu görürüz.

### Erhan Aktaş meali

Eğer dileseydik, herkese elbette hidayetini verirdik.[1] Fakat Ben'den söz[2] hak oldu: "Cehennem'i tamamen cinn ve insanlardan dolduracağım[3]."

1. Herkesin yaptığının karşılığını göreceğine ve insanları yoldan saptıracağına dair ant içen şeytana (38:
2. Herkesi doğru yolu seçme mecburiyetinde bırakırdık. Ancak herkesi dilediği şeyi seçme konusunda serbest bıraktık. İnsanların, seçimlerinde özgür irade sahibi kılındıklarına dair Kur'an'da onlarca ayet var ( örneğin: 18:29).
3. Cehennem'in tamamını; şeytana uyan, doğru yoldan sapan, bilinen bildiğiniz bilmediğiniz ne kadar gerçeği yalanlayan nankör varsa, onlarla dolduracağım. Cinn kelimesi, ontolojik varlık olan cinn değil, bilmediğiniz, tanımadığınız her kim varsa anlamındadır (Bkz. 7:38. ayetin dipnotu). Bir sonraki ayete bakılırsa, bu ayetle kastedilen şey açıklanmaktadır.
4. 78) verdiğim cevapta da belirttiğim gibi, "şeytana uyanların Cehennem'e gireceği ile ilgili" yaptığım uyarı gerçekleşti.

### Diyanet İşleri meali

Eğer dileseydik, herkese hidayetini verirdik. Fakat benim, "Andolsun, cehennemi hem cinlerden hem de insanlardan dolduracağım" sözüm gerçekleşecektir.

### Elmalılı Hamdi Yazır meali

Eğer dilemiş olsa idik her nefse hidayetini verirdik ve lakin benden şu kavil hakk oldu: elbette ve elbette Cehennemi dulduracağım bütün cinlerle insanlardan

### Yaşar Nuri Öztürk meali

Biz dileseydik, her benliğe hidayetini elbette verirdik. Fakat benden şu yolda söz hak olmuştur: "Yemin olsun, cehennemi tamamıyla cinlerden ve insanlardan dolduracağım."

### Ali Bulaç meali

Eğer biz dilemiş olsaydık, her bir nefse kendi hidayetini verirdik. Fakat benden çıkan şu söz gerçekleşecektir: "Andolsun, cehennemi cinlerden ve insanlardan (inkar edenlerle) tamamıyla dolduracağım."

### Ali Aydın meali

Biz dileseydik, (irâdelerine ipotek koysaydık) elbette herkese hidayetini verirdik. Fakat, “Cehennemi hem cinlerden hem insanlardan bir kısmıyla dolduracağım” diye benden yasa gerçek olmuştur.

### İbrahim Esinler meali

Ve eğer dileseydik mutlak verirdik her bir nefse kendi kılavuzunu; fakat hak oldu kelam/söz benden (ki) mutlak doldururum cehennemi cinden ve insanlardan topluca.

_Kaynak: Şerefli Kur'an Meali · https://sereflikuranmeali.com/ayet/32/13_

### Rowad Tercüme Merkezi meali

Eğer biz dileseydik her nefse elbette hidayetini verirdik, fakat benden sadır olan: “Cehennemi bütünü ile cinlerden ve insanlardan elbette dolduracağım” sözü hak olmuştur.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_rwwad/32/13_

### Şaban Piriş meali

Dileseydik, her nefse hidayetini verirdik. Fakat; “Cehennemi tamamen cin ve insanlarla dolduracağım” sözü benden hak olmuştur.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shaban/32/13_

### Ali Özek ve diğerleri meali

Biz dilesek, elbette herkese hidayetini verirdik. Fakat, «cehennemi hem cinlerden hem insanlardan bir kısmıyla dolduracağım» diye benden kesin söz çıkmıştır.

_Kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0 · https://quranenc.com/tr/browse/turkish_shahin/32/13_

### Mustafa İslamoğlu meali

İmdi eğer Biz isteseydik, herkesi doğru yola (zorla) sokardık; fakat (bunu istemedik) ki, (iyiler kötülerden seçilsin de) tarafımdan verilmiş bulunan "Mutlaka cehennemi görünmeyen varlıkların ve insanların (kötüleriyle) tıka basa dolduracağım" sözü gerçekleşsin.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Muhammed Esed meali

Eğer dileseydik her insanı doğru yola ulaştırırdık fakat (böyle olmasını dilemedik ve sonuçta) şu vaadim doğru çıkacak: "Cehennemi mutlaka görünmeyen varlıklar ve insanlarla dolduracağım!"

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Edip Yüksel meali

Dileseydik herkese hidayetini verirdik. Ancak, cinlerin ve insanların bir kısmıyla cehennemi topluca dolduracağıma dair sözüm gerçekleşmiştir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

1. * İnsanların büyük çoğunluğu, Tanrı'nın kendilerini affetmesi için yaptığı çağrıyı önemsemeyerek cehenneme gitmek için inatla "direnir". Tanrı hiç kimseye haksızlık etmez.

### Mehmet Okuyan meali

Biz dileseydik elbette herkese hidayetini verirdik. Fakat "Cehennemi hem cinlerden hem insanlardan bir kısmıyla dolduracağım!" diye benden kesin söz çıkmıştır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

1. Benzer mesajlar: Mâide 5:48; En‘âm 6:35, 107, 149; Yûnus 10:99; Hûd 11:118-119; Ra‘d 13:31; Nahl 16:9, 93; Şûrâ 42:8.
2. Benzer mesaj: Hûd 11:118. Bu ayetler, A‘râf 7:18, İsrâ 17:63 ve Sâd 38:85. ayetlerle okunmalıdır.

### Süleymaniye Vakfı meali

Tercihi biz yapsaydık kesinlikle herkesi hidayete erdirirdik. Ama benim şu sözüm gerçekleşecektir: "Cehennemi tamamen (şeytanlara uyan) cinler ve insanlarla dolduracağım."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

1. Şae ( شاء ) fiili, "bir şey yapmak" anlamındaki şey (شيء) mastarından türemiştir. Allah'ın yapması o şeyi var etmesi, insanın yapması da o şey için gereken çabayı göstermesidir (Müfredat). Allah, her şeyi bir ölçüye göre var eder ({{54:49}}Kamer 54/49,{{/}} {{13:8}}Ra'd 13/8{{/}}). İmtihanla ilgili şeyleri iyi ve kötü diye ikiye ayırmıştır ({{21:35}}Enbiya 21/35{{/}}). Allah, herkesin doğru yolda olmasını ister ({{4:26}}Nisa 4/26{{/}}) ama sadece doğru şeyler yapanı doğru yolda sayar ({{24:46}}Nur 24/46{{/}}). Yaptığının doğru veya yanlış olduğunu da kişiye ilham eder. Onun için doğru davrananın içi rahat, yanlış davrananın içi de sıkıntılı olur ({{91:7}}Şems 91/7{{/}}-{{91:10}}10{{/}}). Buna göre şae (شاء) fiilinin öznesi Allah olursa "gerekeni yaptı veya yarattı", insan olursa "gerekeni yaptı" anlamında olur. Allah insanlara, tercihlerine göre davranma hürriyeti vermeseydi hiç kimse yanlış bir şey yapamaz ve imtihan diye bir şey de olmazdı ({{16:93}}Nahl 16/93{{/}}). Yanlış kader anlayışını imanın bir esası gibi İslam'a yerleştirmek isteyenler, büyük bir çarpıtma yaparak şae (شاء) fiiline irade yani isteme ve dileme anlamı vermiş; bunu, tefsirlere hatta sözlüklere bile yerleştirerek birçok ayetin mealini bozmuşlardır. Bkz: https://www.suleymaniyevakfi.org/akaid-arastirmalari/kuranda-sey-mesiet-irade-ve-fitrat.html
2. {{6:35}}En'am 6/35,{{/}} {{6:149}}149,{{/}} {{10:99}}Yunus 10/99,{{/}} {{13:31}}Ra'd 13/31,{{/}} {{16:9}}Nahl 16/9.{{/}}
3. {{7:18}}A'raf 7/18,{{/}} {{11:118}}Hud 11/118{{/}}-{{11:119}}119,{{/}} {{38:84}}Sad 38/84{{/}}-{{38:86}}86.{{/}}

### Ahmed Hulusi meali

Eğer dileseydik, her benliğe kendi hakikatini elbette fark ettirirdik! Ne var ki benden: "Cinlerden ve insanlardan oluşan toplulukla cehennemi elbette dolduracağım" sözü hak olmuştur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Bayraktar Bayraklı meali

Biz dileseydik herkesi doğru yola iletirdik. Fakat, "cehennemi tamamen cinlerden ve insanlardan dolduracağım" diye söz verdim.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Süleyman Ateş meali

Dileseydik, herkese hidayetini verirdik, (herkesi doğru yola iletirdik). Fakat benden "Mutlaka cehennemi, cinlerden ve insanlardan bir kısmiyle tamamen dolduracağım!" kararı çıkmıştır.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Ali Rıza Safa meali

Eğer dileseydik, her benliği doğru yola eriştirirdik. Fakat "Cehennemi, cinlerle ve insanlarla kesinlikle dolduracağım!" sözü gerçekleşecektir.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Gültekin Onan meali

Eğer biz dilemiş olsaydık, her bir nefse kendi hidayetini verirdik. Fakat benden çıkan şu söz gerçekleşecektir: "Andolsun, cehennemi cinlerden ve insanlardan (inkar edenlerle) tamamıyla dolduracağım."

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### İbni Kesir meali

Eğer Biz isteseydik; herkesi elbette hidayete erdirirdik. Fakat: Cehennemi tamamen cinn ve insanlarla dolduracağım, diye Benden hak söz sadır olmuştur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

### Hasan Basri Çantay meali

Eğer biz dileseydik herkesi elbette hidayete erdirirdik. Fakat benden (saadır olan şu): "Cehennemi bütün cinlerden, insanlardan muhakkak dolduracağım" sözü hak olmuşdur.

_Kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com) · https://acikkuran.com/32/13_

## Kelime kelime

| Arapça | Okunuş | Anlam | Kök |
|---|---|---|---|
| وَلَوْ | velev | ve şayet |  |
| شِئْنَا | şi'na | dileseydik | [$yA](https://akilkuran.com/$yA) |
| لَـَٔاتَيْنَا | lateyna | verirdik | [Aty](https://akilkuran.com/Aty) |
| كُلَّ | kulle | her | [kll](https://akilkuran.com/kll) |
| نَفْسٍ | nefsin | nefse | [nfs](https://akilkuran.com/nfs) |
| هُدَىٰهَا | hudaha | hidayetini | [hdy](https://akilkuran.com/hdy) |
| وَلَـٰكِنْ | velakin | fakat |  |
| حَقَّ | hakka | hak oldu | [Hqq](https://akilkuran.com/Hqq) |
| ٱلْقَوْلُ | l-kavlu | söz | [qwl](https://akilkuran.com/qwl) |
| مِنِّى | minni | benden |  |
| لَأَمْلَأَنَّ | leemleenne | mutlaka dolduracağım | [mlA](https://akilkuran.com/mlA) |
| جَهَنَّمَ | cehenneme | cehennemi |  |
| مِنَ | mine | bir kısmiyle |  |
| ٱلْجِنَّةِ | l-cinneti | cinlerden | [jnn](https://akilkuran.com/jnn) |
| وَٱلنَّاسِ | ve nnasi | ve insanlardan | [nws](https://akilkuran.com/nws) |
| أَجْمَعِينَ | ecmeiyne | tamamen | [jmE](https://akilkuran.com/jmE) |

## Kökler

- **شيا ($yA)** — Dilemek, istemek (meşîet) bu kökün başlıca anlamıdır  
  https://akilkuran.com/$yA
- **اتي (Aty)** — Gelmek, özellikle kolayca gelmek  
  https://akilkuran.com/Aty
- **كلل (kll)** — Üç temel anlamı vardır: keskinliğin körelmesi, bir şeyin bir şeyi kuşatması ve bir organ  
  https://akilkuran.com/kll
- **نفس (nfs)** — Esintinin, nefesin dışarı çıkması  
  https://akilkuran.com/nfs
- **هدي (hdy)** — Önden giderek yol göstermek ve incelikle yönlendirmek  
  https://akilkuran.com/hdy
- **حقق (Hqq)** — Hak, uygunluk ve yerine tam oturmaktır  
  https://akilkuran.com/Hqq
- **قول (qwl)** — Söylemek, dille ifade etmek  
  https://akilkuran.com/qwl
- **ملا (mlA)** — Hemzeli biçimde eşitlik ve bir şeyde tamlık temel anlamdır: kabı doldurmak, dolusu  
  https://akilkuran.com/mlA
- **جنن (jnn)** — Örtmek ve örtünmek  
  https://akilkuran.com/jnn
- **نوس (nws)** — Sallanıp sarkmak, kıpırdamak  
  https://akilkuran.com/nws
- **جمع (jmE)** — Şeylerin birbirine katılıp kenetlenmesi  
  https://akilkuran.com/jmE

## Gezinme

- Önceki ayet: https://akilkuran.com/32/12.md
- Sonraki ayet: https://akilkuran.com/32/14.md
- Sure: https://akilkuran.com/32.md
- Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt