# وصي (wSy) kökü - **Sayfa:** https://akilkuran.com/wSy - **Kuran'da:** 21 ayette, toplam 32 kez geçer - **Klasik sözlükler:** Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn ## Anlam Bir şeyi bir şeye bağlamak temel anlamdır; vasiyet, bu yüzden aktarılıp bağlanan söz gibidir. Öğütle birlikte yapılacak işi önceden bildirmek bundan doğar. ## Lisânü'l-Arab — وصي maddesi > وصي: أَوْصى الرجلَ ووَصَّاه: عَهِدَ إِليه؛ قال رؤبة: / وَصَّانيَ العجاجُ فيما وَصَّني / أَراد: فيما وَصَّاني، فحذف اللام للقافية. وأَوْصَيْتُ له بشيءٍ / وأَوْصَيْتُ إِليه إِذا جعلتَه وَصِيَّكَ. وأَوْصَيْتُه ووَصَّيْته إِيصاء / وتَوْصِيةً بمعنى. وتَواصي القومُ أَي أَوْصى بعضهم بعضاً. وفي الحديث: / اسْتَوْصُوا بالنساءِ خيراً فإِنَّهن عندكم عَوانٍ، والاسم الوَصاةُ / والوَصايةُ والوِصايةُ. والوصِيَّةُ أَيضاً: ما أَوْصَيْتَ به. والوَصِيُّ: الذي / يُوصي والذي يُوصى له، وهو من الأَضداد. ابن سيده: الوَصِيُّ المُوصي / والمُوصى، والأُنثى وَصِيٌّ، وجمعُهما جميعاً أَوْصِياء، ومن العرب من لا / يُثني الوَصِيَّ ولا يجمعه. الليث: الوَصاة كالوَصِيَّة؛ وأَنشد: / أَلا مَنْ مُبْلِغٌ عَني يَزيداً / وَصاةً مِنْ أَخي ثِقةٍ وَدُودِ / يقال: وَصِيٌّ بَيِّنُ الوَصاية. والوَصِيَّةُ: ما أَوْصَيْتَ به، وسميت / وَصِيَّةً لاتصالها بأَمر الميت، وقيل لعلي، عليه السلام، وصِيٌّ لاتصال / نَسَبِه وسَبَبه وسَمْته بنسب سيدنا رسول الله،صلى الله عليه وسلم، / وسَبَبه وسَمْته؛ قلت: كرَّم الله وجه أَمير المؤمنين عليّ وسلَّم عليه، هذه / صفاته عند السلف الصالح، رضي الله عنهم، ويقول فيه غيرهم: لولا دُعابةٌ / فيه؛ وقول كثير: / تُخَبِّرُ مَنْ لاقَيْتَ أَنك عائذٌ، / بلِ العائذُ المَحْبُوسُ في سِجْنِ عارِمِ / وصِيُّ النبيِّ المصطَفى وابنُ عَمِّهِ، / وفَكَّاكُ أَغْلالٍ وقاضي مَغارِمِ / إِنما أَراد ابنَ وَصِيِّ النبي وابنَ ابنِ عمه، وهو الحسن ابن علي أَو / الحسين بن علي، رضي الله عنهم، فأَقام الوَصِيُّ مُقامَهما، أَلا ترى أَن / عليّاً، رضي الله عنه، لم يكن في سِجْن عارم ولا سُجِنَ قط؟ قال ابن / سيده: أَنبأَنا بذلك أَبو العلاءِ عن أَبي علي الفارسي والأَشهر أَنه محمد / بن الحنفية، رضي الله عنه، جبَسه عبدُ الله بن الزبير في سجن عارم، / والقصيدة في شعر كثير مشهورة، والممدوح بها محمد بن الحنفية، قال: ومثله قول / الآخر: / صَبِّحْنَ من كاظِمة الحِصْنَ الخَرِبْ، / يَحْمِلْنَ عَبَّاسَ بنَ عبدِ المُطَّلِبْ / إِنما أَراد: يحملن ابن عباس، ويروى: الخُصَّ الخَرِبْ. وقوله عز وجل: / يُوصِيكم اللهُ في أَولادكم؛ معناه يَفْرِضُ عليكم لأَن الوَصِيَّةَ من / الله إِنما هي فَرْض، والدليل على ذلك قوله تعالى: ولا تَقْتُلوا النفسَ / التي حرَّم اللهُ إِلا بالحقّ ذلكم وَصَّاكم به؛ وهذا من الفرض المحكم / علينا. وقوله تعالى: أَتَواصَوا به؛ قال أَبو منصور: أَي أَوْصى أَوَّلُهم / آخرَهم، والأَلف أَلف استفهام، ومعناها التوبيخ. وتَواصَوْا: أَوْصى بعضهم / بعضاً. ووصَى الرجلَ وَصْياً: وصَلَه. ووَصَى الشيءَ بغيره وَصْياً: / وصَلَه. أَبو عبيد: وصَيْتُ الشيءَ ووَصَلْته سواء؛ قال ذو الرمة: / نَصِي الليلَ بالأَيَّامِ، حتى صَلاتُنا / مُقاسَمةٌ يَشْتَقُّ أَنْصافَها السَّفْرُ / يقول: رجع صلاتُنا من أَربعة إِلى اثنين في أَسفارنا لحال السفر. وفلاةٌ / واصيةٌ: تتصل بفَلاة أُخرى؛ قال ذو الرمة: / بَيْنَ الرَّجا والرَّجا مِنْ جَنْبِ واصِيةٍ / يَهْماء، خابطُها بالخَوْفِ مَعْكومُ / قال الأَصمعي: وَصَى الشيءُ يَصي إِذا اتصل، ووَصاه غيره يَصِيه: وصَله. / ابن الأَعرابي: الوَصِيُّ النبات المُلْتَفُّ، وإِذا أَطاع المَرْتَعُ / للسائمة فأَصابته رَغَداً قيل أَوْصى لها المرتع يَصي وَصْياً. وأَرض / واصيةٌ: متصلة النبات إِذا اتَّصل نَبْتها، وربما قالوا تَواصى النبتُ إِذا / اتصل، وهو نبت واصٍ؛ وأَنشد ابن بري للراجز: / يا رُبَّ شاةٍ شاصِ / في رَبْرَبٍ خِماصِ / يأْكُلنَ من قُرّاصِ، / وحَمَصِيصٍ واصِ / وأَنشد آخر: / لها مُوفِدٌ وَفَّاهُ واصٍ كأَنه / زَرابِيُّ قَيْلٍ، قد تُحوميَ، مُبْهَم / المُوفِدُ: السَّنامُ، والقَيْلُ: المَلِكُ؛ وقال طرفة: / يَرْعَيْنَ وَسْمِيّاً وَصَى نَبْتُه، / فانْطَلَقَ اللوْنُ ودَقَّ الكُشُوحْ / يقال منه: أَوْصَيْتُ أَي دخلت في الواصي. ووَصَتِ الأَرضُ وَصْياً / ووُصِيّاً ووَصاءً ووَصاةً؛ الأَخيرة نادرة حكاها أَبو حنيفة، كلُّ ذلك: اتصل / نباتُها بعضُه ببعض، وهي واصِيةٌ؛ وقوله أَنشده ابن الأَعرابي: / أَهْلُ الغِنَى والجُرْدِ والدِّلاصِ / والجُودِ، وصَّاهمْ بذاكَ الواصي / أَراد: الجُودِ الواصي أَي المُتَّصِل؛ يقول: الجُودُ وصّاهم بأَن / يُدِيموه أَي الجُود الواصي وصَّاهم بذلك؛ قال ابن سيده: وقد يكون الواصي هنا / اسم الفاعل من أَوْصى، على حذف الزائد أَو على النسب، فيكون مَرْفوعَ / الموضع بأَوْصَى / (* قوله «بأوصى» كذا بالأصل تبعاً للمحكم.) لا مَجرُورَه / على أَن يكون نعتاً للجود، كما يكون في القول الأَول. ووَصَيْتُ الشيءَ / بكذا وكذا إِذا وصلته به؛ وأَنشد بيت ذي الرمة: / نَصِي الليلَ بالأَيام / والوَصى والوَصيُّ جميعاً: جَرائد النخل التي يُحْزَمُ بها، وقيل: هي من / الفَسِيل خاصة، وواحدتها وَصاةٌ ووَصِيَّةٌ. ويَوَصَّى: طائر قيل هو / الباشَقُ، وقيل: هو الحُرُّ، عراقية ليست من أَبنية العرب. / Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr ## Kitâbu'l-Ayn — وصي maddesi > دَيْمُومة الشىء فهو واصِبٌ دائ قال الله عر وحَلً: إوله الذَين واصبًا [النحل: .]٠١‏ ومفازة واصبة: بعيدة لا غاية لها من بعدها. Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed ## Türevler - وَتَوَاصَوْا۟ (ve tevasav) — ve tavsiye edenlerden: 4 kez - وَصِيَّةٍۢ (vesiyyetin) — vasiyyetten: 4 kez - وَصَّىٰكُم (vessakum) — size tavsiye etti: 3 kez - وَوَصَّيْنَا (ve vessayna) — ve biz tavsiye ettik: 3 kez - وَصِيَّةًۭ (vesiyyeten) — vasiyyet etsinler: 2 kez - وَصَّيْنَا (vessayna) — tavsiye ettiğimizi: 2 kez - أَتَوَاصَوْا۟ (etevasav) — tavsiye mi ettiler?: 1 kez - ٱلْوَصِيَّةُ (l-vesiyyetu) — vasiyyet etmek: 1 kez - ٱلْوَصِيَّةِ (l-vesiyyeti) — vasiyyet: 1 kez - تُوصُونَ (tusune) — yapacağınız: 1 kez - تَوْصِيَةًۭ (tevsiyeten) — bir vasiyete: 1 kez - مُّوصٍۢ (musin) — vasiyyet eden-: 1 kez - وَأَوْصَـٰنِى (ve evsani) — ve bana emretti: 1 kez - وَصَّىٰ (vessa) — tavsiye ettiği: 1 kez - وَصَّىٰكُمُ (vessakumu) — size vasiyyet ettiği: 1 kez - وَوَصَّىٰ (ve vessa) — ve vasiyet etti: 1 kez - يُوصَىٰ (yusa) — yapılan: 1 kez - يُوصِى (yusi) — yapacağı: 1 kez - يُوصِيكُمُ (yusikumu) — size tavsiye eder: 1 kez - يُوصِينَ (yusine) — yapacakları: 1 kez ## Geçtiği ayetlerden (ilk 12 / 32) - **Bakara 2:132** — İbrâhîm, bunu[1], çocuklarına vasiyet etmişti. Yakûb da[2]: "Ey oğullarım! Şüphesiz Allah, bu dini sizin için seçti. O halde müslimler olarak ölmenin dışında başka bir şekilde ölmeyin!" demişti. https://akilkuran.com/bakara-suresi/132-ayet.md - **Bakara 2:180** — Birinize ölüm geldiği zaman; eğer geride bir hayır[1] bırakıyorsa, anneye, babaya, yakın akrabaya örfe uygun bir şekilde vasiyette[2] bulunmak, takvâ sahibi olanların üzerine bir hak olarak yazıldı.[3] https://akilkuran.com/bakara-suresi/180-ayet.md - **Bakara 2:182** — Kim, vasiyet edenin yanılacağından veya günaha gireceğinden endişe ederse, taraflar arasında uzlaşma sağlamasında, ona bir günah yoktur. Kuşkusuz Allah Çok Bağışlayıcı'dır, Rahmeti Kesintisiz'dir. https://akilkuran.com/bakara-suresi/182-ayet.md - **Bakara 2:240** — Sizden, ölüp de geride eşler bırakacak olan erkekler; eşlerinin evlerinden çıkarılmaksızın bir yıla kadar geçimlerinin teminini vasiyet etsinler. Eğer, kendileri çıkmak isterlerse, kendi haklarında uygun olanı yapmalarında sizin için bir sorumluluk yoktur. Allah, Mutlak Üstün Olan'dır En Doğru Hüküm Veren'dir. https://akilkuran.com/bakara-suresi/240-ayet.md - **Nisa 4:11** — Allah size çocuklarınız hakkında vasiyet eder: Erkek çocuğun payı kız çocuğunun iki katıdır.[1] Fakat onlar, ikiden fazla kadın[2] iseler miras üçte iki onlarındır. Eğer bir kadın[3] ise mirasın yarısı onundur. Eğer ölenin çocuğu varsa, anne ve babanın her birine mirastan altıda bir pay vardır. Eğer ölenin çocuğu yok da anne ve baba mirasçı olmuşsa, anneye üçte bir pay vardır. Eğer ölenin kardeşleri varsa, anneye altıda bir pay düşer. Bu paylaşma, ölenin yaptığı vasiyetten ve borçlarının ödenmesinden sonradır. Babalarınız ve oğullarınızdan hangisinin size fayda bakımından daha yakın olduğunu bilemezsiniz. Bu, Allah'ın farz kıldığı[4] hükümdür. Kuşkusuz, Allah, Her Şeyi Bilen'dir, En İyi Hüküm Veren'dir.* https://akilkuran.com/nisa-suresi/11-ayet.md - **Nisa 4:12** — Eğer, hanımlarınızın çocukları yoksa bıraktıklarının yarısı sizindir. Eğer, çocukları varsa, bıraktıklarının dörtte biri sizindir. Bu, yaptığı vasiyetten ve borçlarının ödenmesinden sonradır. Eğer çocuğunuz yoksa bıraktığınızın dörtte biri hanımlarınızındır. Eğer çocuğunuz varsa bıraktığınızın sekizde biri onlarındır. Bu, yaptığınız vasiyetten ve borçlarınızın ödenmesinden sonradır[1]. Kocanın veya hanımın anne, baba ve çocukları bulunmadığı takdirde miras bırakır ve kendisinin bir erkek veya bir kız kardeşi varsa her birine altıda bir düşer. Bundan daha fazla iseler mirasın üçte birine ortaktırlar. Bu paylaşma, kimse zarara uğratılmaksızın yapılacaktır. Bu, vasiyetten ve borçların ödenmesinden sonradır. Bu, Allah'tan bir vasiyettir. Allah, Her Şeyi Bilen'dir, Çok Şefkatli'dir. https://akilkuran.com/nisa-suresi/12-ayet.md - **Nisa 4:131** — Göklerde ve yerde olan her şey yalnızca Allah'ındır. Ant olsun, sizden önce Kitâp verilenlere ve size Allah'a karşı takvâlı olun diye tavsiyede bulunduk. Eğer kâfirlik[1] ederseniz, göklerde ve yerde olan her şey yalnızca Allah'ındır. Hiçbir Şeye Muhtaç Olmayan, Övgüye Değer Yegâne Varlık yalnızca Allah'tır. https://akilkuran.com/nisa-suresi/131-ayet.md - **Maide 5:106** — Ey Îmân Edenler! Eğer birinizde ölüm belirtileri ortaya çıkarsa, vasiyet anında içinizden adalet sahibi iki kişi aranızda tanıklık etsin. Veya yeryüzünde yolculuk ederken[1] ölüm musibeti size isabet ederse, sizden olmayan iki kişi tanıklık etsin. Eğer kuşku duyarsanız o iki kişiyi salâttan[2] sonra alıkoyun. "Yakınımız da olsa tanıklığımızı hiçbir bedele satmayacağız ve Allah'ın tanıklığını gizlemeyeceğiz. Yoksa öyle yaparsak, günahkârlardan oluruz." diye Allah'a yemin etsinler. https://akilkuran.com/maide-suresi/106-ayet.md - **Enam 6:144** — Deveden iki, sığırdan iki. De ki: "İki erkeği mi, yoksa iki dişiyi mi veya iki dişinin rahminde bulunanı mı harâm etti? Yoksa Allah, size bunları tavsiye ettiği zaman siz orada mıydınız? Bir bilgiye dayanmadan, insanları saptırmak için Allah adına yalan uydurandan daha zâlim kim olabilir? Allah, zâlim olan bir halkı doğru yola iletmez." https://akilkuran.com/enam-suresi/144-ayet.md - **Enam 6:151** — De ki: "Gelin, Rabb'inizin size harâm kıldığı şeyleri bildireyim: Ona şirk koşmayın. Anaya babaya iyilik edin. Yoksulluk endişesi ile çocuklarınızı öldürmeyin." Sizin de onların da rızıklarını veren Allah'tır. "Fuhşiyâtın[1] açığına da gizlisine de yaklaşmayın. Haklı bir gerekçe olmadıkça Allah'ın dokunulmaz kıldığı cana kıymayın. İşte O, size bunları öğütledi, umulur ki aklınızı kullanırsınız." https://akilkuran.com/enam-suresi/151-ayet.md - **Enam 6:152** — Olgunluk çağına erişinceye kadar, iyiliği için olmadıkça yetimin malına dokunmayın. Ölçü ve tartıyı hakkâniyetle yapın. Biz, gücünün yettiğinden fazlasını kişiye teklif etmeyiz. Yakın akrabanız da olsa konuştuğunuz zaman adaleti gözetin. Allah'a verdiğiniz sözü tutun. O, size bunları böylece öğütte bulundu, umulur ki öğüt alırsınız. https://akilkuran.com/enam-suresi/152-ayet.md - **Enam 6:153** — Gerçekten bu, Benim dosdoğru yolumdur. Ona uyun. Başka yollara uymayın. Zira o yollar sizi, Onun yolundan uzaklaştırır. O, size bunları öğütledi, umulur ki takvâlı[1] olursunuz. https://akilkuran.com/enam-suresi/153-ayet.md ## Gezinme - Kök dizini: https://akilkuran.com/kokler - Tüm sureler: https://akilkuran.com/llms.txt