Akıl Kuran (akilkuran.com)

Araf Suresi 148. Ayet Meali

Ve Musa'dan sonra kavmi; hiçbir derinliği olmayan, dışsal estetik ve parıltılarından oluşan, çabucak şişirilmiş ve içi boş, şekilden ibaret ve hiçbir işe yaramayan bir buzağı cesedini bünyesine dahil etti. Onun sadece aldatıcı bir sesi vardı. Dikkat etmediler mi ki, gerçekten o, onlara iz bırakan kalıcı bir ilke ortaya koyamıyor ve onlara bir yol da gösteremiyor? Onu bünyelerine dahil ettiler ve yanlış yapanlardan oldular.

Araf 7:148 — Arapça yazılışı, okunuşu ve meali. Ve Musa'dan sonra kavmi; hiçbir derinliği olmayan, dışsal estetik ve parıltılarından oluşan, çabucak şişiri…
Araf 7:148
وَاتَّخَذَ قَوْمُ مُوسٰى مِنْ بَعْدِه۪ مِنْ حُلِيِّهِمْ عِجْلاً جَسَداً لَهُ خُوَارٌۜ اَلَمْ يَرَوْا اَنَّهُ لَا يُكَلِّمُهُمْ وَلَا يَهْد۪يهِمْ سَب۪يلاًۢ اِتَّخَذُوهُ وَكَانُوا ظَالِم۪ينَ • Vettehaze kavmu musa min ba'dihi min huliyyihim iclen ceseden lehu huvar, e lem yerev ennehu la yukellimuhum ve la yehdihim sebilen ittehazuhu ve kanu zalimin. • Meal (Şinasi Güneş): Ve Musa'dan sonra kavmi; hiçbir derinliği olmayan, dışsal estetik ve parıltılarından oluşan, çabucak şişirilmiş ve içi boş, şekilden ibaret ve hiçbir işe yaramayan bir buzağı cesedini bünyesine dahil etti. Onun sadece aldatıcı bir sesi vardı. Dikkat etmediler mi ki, gerçekten o, onlara iz bırakan kalıcı bir ilke ortaya koyamıyor ve onlara bir yol da gösteremiyor? Onu bünyelerine dahil ettiler ve yanlış yapanlardan oldular. • Dipnot 1: İttehaze: Bünyeye dahil etmek-zihne ve sisteme geçirmek. Bilincin, dışarıda kalan bir nesneyi alıp kendi iç mekanizmasına, inanç sistemine ve kimliğine dahil etmesi, içselleştirmesi ve oraya yerleştirmesidir. Musa'nın oradan [fıtri arınmadan] uzaklaşmasını fırsat bilen zihin, o eski tortuları hemen kendi iç bünyesine alır. Hiliyyihim: Derinliği olmayan dışsal estetik ve parıltılar-Mısır artığı göz boyamalar: Firavunî sistemin zihinde bıraktığı o ucuz parıltılar, yüzeysel cazibeler ve hakiki bir derinliği olmayan sahte donanımlardır [hilye kılıklı illüzyonlar]. Zihin, o derinlikten yoksun dışsal parıltılara kapılır. İcl: Aceleyle oluşturulmuş, şişirilmiş, içi boş kurgu: Derin bir fıtri olgunlukla, sabırla ve mîqât disipliniyle pişmemiş; zihnin aceleci reflekslerle, korkularla ve kestirmecilikle aniden şişirip ürettiği o sahte kurgudur. Cesed: Hiçbir işe yaramayan, sadece şekilden ibaret kalıp: O kurgu ne kadar görkemli görünürse görünsün, ruhtan, hakikatten ve fıtrattan yoksundur; cansız bir kalıptan, işlevsiz bir iskeletten başka bir şey değildir. Huvâr: Aldatıcı ve gürültülü ses-boş böğürme: İçeriden çürük olan o yapının dışarıya yaydığı, insanları büyüleyen, "Acaba bu büyük bir hakikat mi?" diye yanılttığı o aldatıcı, gürültülü ve içi boş ses-propaganda mekanizmasıdır. Lâ yükellimuhüm-Lâ yehdîhim sebîlen: Kelam edemiyor-Kalıcı ilke koyamıyor-Yol gösteremiyor: O kurgu ne kadar gürültü çıkarırsa çıkarsın, insanın bilincine asla kalıcı, hayat verici bir ilke sunamaz. Zihne fıtri bir yön, hakiki bir pusula veremez; sadece oyalar. İttehazûhü ve kânû zâlimîn: Bunu bünyelerine dahil ettiler ve yanlış yapanlardan oldular: Bütün bu içi boş, parıltılı ve sahte kalıbı bilincin kendi öz merkezine yerleştirmek, sistemin dengesini ve fıtri adaleti katletmek demektir; zihnin kendi kendisine yaptığı en büyük zulüm budur. Bu bakış açısıyla A‘râf 148 bize şunu söyler: Musa [fıtri irade] bilincin merkezinden bir an çekildiğinde, zihin o eski Firavunî sistemin derinliği olmayan ucuz parıltılarını kendi bünyesine dahil eder. Aceleyle, içi boş bir şişirme kurgu üretir. Bu kurgu sadece biçimden ibaret cansız bir cesettir; çıkardığı aldatıcı gürültü insanları yanıltır. Oysa bu yapının hakiki bir kelamı-kalıcı ilkesi ve yol gösterici gücü yoktur. Zihin bu sahte yapıyı özüne dahil ederek kendi fıtri dengesini bozar ve zulmün içine düşer. Klasik meallerin "Takılarını eritip buzağı yaptılar, sesini dinlediler" masalının gerçeklikle ilgisi yoktur. Bu okuma bugün bize hiçbir şey katmaz. Olay, zihnin ego kalıntılarını aceleyle içselleştirip sahte bir otoriteye dönüştürmesinin ontolojik analizidir. GÜNCEL YORUM: Politika ve Medya Sahnesi [Huvâr ve Cesed]: Toplumda devasa gürültüler koparan, meydanları inleten, ekranları kilitleyen o siyasi tartışmalar, populizm dalgaları ve ideolojik sloganlar; tıpkı ayetteki huvâr-aldatıcı, boş gürültü gibidir. Arkasında ne hakiki bir ilke, ne evrensel bir ahlak, ne de insana dokunan kalıcı bir kelam vardır; sadece içi boş, devasa bir cesettir [şekil ve kalıptan ibaret yapı]. Halk o gürültünün peşinden koşturulur ama sonuçta ortada insanlığa sunulan elle tutulur değer yoktur. Sosyete, Gösteriş ve Parıltılar [Hıliyy]: Sosyetenin, tüketim çılgınlığının ve dijital dünyanın sunduğu o parıltılı yaşamlar, lüks gösterileri, markalar ve influencer kültürü; tam anlamıyla o hıliyy [derinliği olmayan dışsal parıltılar ve ucuz estetikler] tanımının bugünkü karbon kopyasıdır. Zihin, o derinliği olmayan yüzeysel parıltılara bakarak hayatı ondan ibaret zanneder. İçi Boşaltılmış Dini Ritüeller ve Şölenler [İcl ve Cesed]: En çarpıcı ve sarsıcı olan ise din alanındaki o deformasyondur: Hac ve umre organizasyonları, yoksulluğun, açlığın, cehaletin ve adaletsizliğin ortasında, milyarlarca doların devasa turizm şirketlerine, lüks otel zincirlerine ve gösterişli organizasyonlara akıtıldığı, insanlığın derdine derman olmayan, sadece "Gittim-gördüm" tatiline dönüşen o turistik ritüeller. Kandil Geceleri ve Bayramlar: Hakiki manada yetimin, yoksulun, ezilenin gözetildiği, ahlaki ve fıtri bir diriliş vesilesi olması gerekirken; insanların sadece midelerini doldurduğu, etiketli sofralarda tıkındığı, mesajlaşma gruplarında kopyala-yapıştır kandil kutlamalarıyla vicdan rahatlattığı o içi boşaltılmış, sadece şekilden ibaret cesetler. Şekilsel Namaz ve Oruç: Özü, adaleti, ahlakı ve fıtri duyarlılığı unutturup sadece fiziksel hareketlere ve açlık-tokluk saatlerine indirgenen, toplumsal vicdana zerre fayda sağlamayan mekanik kalıplar. Sistemik Sonuç: Bugünün "İcl." İşte bütün bu sistemik yozlaşma, tam da ayetteki o ontolojik süreçtir: İnsanlık-toplum, fıtri özü ve hakiki ilkeyi kaybettiğinde; zihin boş kalmaz, aceleyle kendi elleriyle içi boş, şişirilmiş bir kurgu [icl] üretir. Ona dışarıdan devasa bir ses, bir gürültü [huvâr] yükler. Dışarıdan bakıldığında büyük bir dindarlık, büyük bir siyaset veya büyük bir sosyete sanılır; ama hakikatte kelam edemeyen [insana hayat veren ilkesi olmayan], kimseye hidayet edemeyen [yol gösteremeyen], yoksulu görmeyen cansız birer cesettir. Metni bin yıl öncesinin coğrafi masalından çıkarıp, bugünün modern puthanelerine, medya ekranlarına, turizmleşmiş haclarına ve mide merkezli bayramlarına uyarlamak tam da olması gereken şeydir. Ayrıca, bu bakış açısı, Kur'an'ın evrenselliğini ve her çağda yaşayan canlı bir bilinç kodlandırması olduğunu en net şekilde gözler önüne serer. [2:51-54-92-93, 4:153, 7:152, 20:88]. • Kelime kelime: وَٱتَّخَذَ vettehaze ve benimsediler · قَوْمُ kavmu kavmi · مُوسَىٰ musa Musa'nın · مِنۢ min · بَعْدِهِۦ bea'dihi kendisinden sonra · مِنْ min · حُلِيِّهِمْ huliyyihim zinetlerinden yapılmış · عِجْلًۭا iclen bir buzağı · جَسَدًۭا ceseden heykelini · لَّهُۥ lehu vardı onun · خُوَارٌ ۚ huvarun böğürmesi · أَلَمْ elem · يَرَوْا۟ yerav görmediler mi ki · أَنَّهُۥ ennehu o · لَا la · يُكَلِّمُهُمْ yukellimuhum ne kendilerine söz söylüyor · وَلَا ve la · يَهْدِيهِمْ yehdihim ne de onlara gösteriyor · سَبِيلًا ۘ sebilen bir yol · ٱتَّخَذُوهُ ttehazuhu onu benimsediler · وَكَانُوا۟ ve kanu ve oldular · ظَـٰلِمِينَ zalimine zalimler(den) • اخذ (Axp) kökü: Bir şeyi ele geçirip toplamak • قوم (qwm) kökü: İki temel anlamı vardır: insan topluluğu (kavim) ve dikilip durmak ya da bir işe azmetmek • بعد (bEd) kökü: İki temel anlamı vardır: yakınlığın karşıtı olan uzaklık ve 'önce'nin karşıtı olan 'sonra' • حلي (Hly) kökü: Üç temel anlamı vardır: gönlün meylettiği tatlılık, bir şeyi güzelleştirmek ve uzaklaştırmak • عجل (Ejl) kökü: İki temel anlamı vardır: hız ve buzağı • جسد (jsd) kökü: Bir şeyin toplanıp katılaşması • خور (xwr) kökü: İki temel anlamı vardır: ses ve zayıflık • راي (rAy) kökü: Gözle ya da basiretle bakıp görmek • كلم (klm) kökü: İki temel anlamı vardır: anlaşılır söz ve yara • هدي (hdy) kökü: Önden giderek yol göstermek ve incelikle yönlendirmek • سبل (sbl) kökü: İki yönü vardır: bir şeyi yukarıdan aşağı salıvermek ve bir şeyin uzayıp gitmesi • كون (kwn) kökü: Bir şeyin geçmişte ya da şimdi meydana geldiğini bildirmek • ظلم (Zlm) kökü: İki temel anlamı vardır: aydınlığın karşıtı karanlık ve bir şeyi yerinden başka yere koymak • Araf suresi 206 ayettir; bu 148. ayettir. • Öne çıkan meal: Şinasi Güneş — Apaçık Kuran. Diğer mealler aşağıda mütercim ve kaynak adıyla verilir.

Araf 148. ayet farklı meallerde ne diyor?

Araf Suresi 148. ayet, 12 Türkçe mealde aşağıdaki gibi çevrilir. Her çeviri mütercimin adıyla verilir.

Şinasi Güneş meali: Ve Musa'dan sonra kavmi; hiçbir derinliği olmayan, dışsal estetik ve parıltılarından oluşan, çabucak şişirilmiş ve içi boş, şekilden ibaret ve hiçbir işe yaramayan bir buzağı cesedini bünyesine dahil etti. Onun sadece aldatıcı bir sesi vardı. Dikkat etmediler mi ki, gerçekten o, onlara iz bırakan kalıcı bir ilke ortaya koyamıyor ve onlara bir yol da gösteremiyor? Onu bünyelerine dahil ettiler ve yanlış yapanlardan oldular [1].

Şinasi Güneş meali, dipnot 1: İttehaze: Bünyeye dahil etmek-zihne ve sisteme geçirmek. Bilincin, dışarıda kalan bir nesneyi alıp kendi iç mekanizmasına, inanç sistemine ve kimliğine dahil etmesi, içselleştirmesi ve oraya yerleştirmesidir. Musa'nın oradan [fıtri arınmadan] uzaklaşmasını fırsat bilen zihin, o eski tortuları hemen kendi iç bünyesine alır. Hiliyyihim: Derinliği olmayan dışsal estetik ve parıltılar-Mısır artığı…

Erhan Aktaş meali: Musa'nın halkı, onun arkasından, böğürmesi olan, süs eşyalarından yapılmış bir buzağı heykelini benimsediler. Onun kendileriyle konuşamadığını ve yol gösteremediğini görmediler mi ki onu benimsediler? Onu benimsemekle zalimlerden oldular.

Diyanet İşleri meali: Musa'nın kavmi onun (Tur'a gitmesinin) ardından, ziynet eşyalarından, böğürmesi olan bir buzağı heykeli (yaparak ilah) edindiler. Onun kendileriyle konuşmadığını ve onlara hiçbir yol göstermediğini görmediler mi? (Böyle iken) onu (ilah) edindiler de zalim kimseler oldular.

Elmalılı Hamdi Yazır meali: Musanın arkasından ise kavmi tutmuşlar huliyyatlarından bir dana: böğüren bir heykel idinmişlerdi, görmemişler miydi ki o, onlara bir söz de söyliyemezdi, bir yol da gösteremezdi, fakat onu idindiler ve zalim idiler

Yaşar Nuri Öztürk meali: Musa'nın kavmi, onun Allah'la konuşmaya gidişinden sonra, süs eşyalarından oluşmuş, böğürebilen bir buzağı heykelini ilah edinmişti. Görmediler mi ki, o onlarla ne konuşabiliyor ne de kendilerine yol gösterebiliyor? Onu benimsediler ve zalimler haline geldiler.

Ali Bulaç meali: (Tura gitmesinin) Ardından Musa'nın kavmi süs eşyalarından böğürmesi olan bir buzağı heykelini (tapılacak ilah) edindiler. Onun kendileriyle konuşmadığını ve onları bir yola da yöneltip iletmediğini (hidayete erdirmediğini) görmediler mi? Onu (tanrı) edindiler de, zulmedenler oldular.

Ali Aydın meali: Tûr’a giden Musa’nın arkasından kavmi, zinet takımlarından, böğürebilen bir buzağı heykelini (ilah) edindi. Görmediler mi ki o, onlarla ne konuşuyor ne de onlara hidayet yolunu gösteriyor? Onu (ilâh) edindiler ve zalimler oldular.

Rowad Tercüme Merkezi meali (kaynak: QuranEnc.com · v1.0.4): Mûsâ ’nın kavmi, onun ardından süs eşyalarından (yapılmış) böğüren bir buzağı heykelini ilah edindiler. Onun kendileriyle konuşmadığını ve onlara bir yol göstermediğini görmüyorlar mı? Onu (ilah) edindiler ve böylece zalimlerden oldular.

Şaban Piriş meali (kaynak: QuranEnc.com · v1.1.0): Musa’nın kavmi, onun ardından süs eşyalarından (yapılmış) böğüren bir buzağı heykelini ilah edindiler. Onun kendileriyle konuşmadığını ve onların bir yol göstermediğini görmüyorlar mı? Ona (ilah) edindiler ve böylece zalimlerden oldular.

Ali Özek ve diğerleri meali (kaynak: QuranEnc.com · v1.0.0): (Tûr'a giden) Musa'nın arkasından kavmi, ziynet takımlarından, böğürebilen bir buzağı heykelini (kendilerine ilah) edindiler. Görmediler mi ki o, onlarla ne konuşuyor ne de onlara yol gösteriyor? Onu (ilah olarak) benimsemişler ve zalimlerden olmuşlardı.

Mustafa İslamoğlu meali (kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com)): Ve Musa'nın halkı onun peşi sıra, takılardan mamul ses çıkaran bir buzağı heykelini ilah edindiler. Onlar onun kendileriyle konuşmayacağını, yol da göstermeyeceğini görmüyorlar mıydı sanki! (Yine de onu) ilah edindiler; çünkü onlar bilinci altüst olmuş kimselerdi.

Muhammed Esed meali (kaynak: Açık Kuran (acikkuran.com)): Ve Musa'nın halkı, onun yokluğunda, süs eşyalarından (yaptıkları), içinden boğuk bir ses çıkaran bir buzağı heykeline tapmaya başladılar. Bunun kendileriyle ne konuşabileceğini ne de onlara hiçbir biçimde yol gösteremeyeceğini görmüyorlar mıydı sanki? (Öyleyken yine de) ona tapmaya devam ettiler, çünkü zalim kimselerdi onlar:

Araf 148. ayet Arapça metni ve okunuşu

وَاتَّخَذَ قَوْمُ مُوسٰى مِنْ بَعْدِه۪ مِنْ حُلِيِّهِمْ عِجْلاً جَسَداً لَهُ خُوَارٌۜ اَلَمْ يَرَوْا اَنَّهُ لَا يُكَلِّمُهُمْ وَلَا يَهْد۪يهِمْ سَب۪يلاًۢ اِتَّخَذُوهُ وَكَانُوا ظَالِم۪ينَ

Okunuşu: Vettehaze kavmu musa min ba'dihi min huliyyihim iclen ceseden lehu huvar, e lem yerev ennehu la yukellimuhum ve la yehdihim sebilen ittehazuhu ve kanu zalimin.

Araf 148. ayet kıraatlerde (rivayetlerde) nasıl okunur?

Sitenin metni Hafs (Âsım) rivayetidir. Kral Fahd Mushaf Kompleksi (KFGQPC) metinlerine göre bu ayette 3 rivayet Hafs'tan farklı okur (yalnız yazım işareti farkları sayılmadı; "tecvit" diye işaretlenenler ses birleşmesi/idğam farkıdır). Akıl Kuran'da ayet kartındaki "Hafs" seçicisinden her rivayet ve mushaf yazımı (Medine, harekesiz Osmanî, Kûfî, imlâî) ayrı ayrı açılabilir.

Sûsî (Ebû Amr) rivayeti: وَاَتَّخَذَ قَوۡم (Hafs: وَٱتَّخَذَ قَوۡمُ)

Bezzî (İbn Kesîr) rivayeti: حُلِيِّهِمُۥ (Hafs: حُلِيِّهِمۡ); يُكَلِّمُهُمُۥ (Hafs: يُكَلِّمُهُمۡ); يَهۡدِيهِمُۥ (Hafs: يَهۡدِيهِمۡ); ٱتَّخَذُوهُۥ (Hafs: ٱتَّخَذُوهُ)

Kunbul (İbn Kesîr) rivayeti: حُلِيِّهِمُۥ (Hafs: حُلِيِّهِمۡ); يُكَلِّمُهُمُۥ (Hafs: يُكَلِّمُهُمۡ); يَهۡدِيهِمُۥ (Hafs: يَهۡدِيهِمۡ); ٱتَّخَذُوهُۥ (Hafs: ٱتَّخَذُوهُ)

Araf 148. ayet hangi Arapça köklerden oluşur?