Vaat
Kök sözle umut vermek, söz vermektir; vaat hayırda da şerde de olur. Kur'an'da hem müjde hem de uyarı bu kökle anlatılır.
Köklerde ne diyor?
وعد (wEd): Sözle umut vermek, söz vermek temel anlamdır; vaat hayır için de şer için de olur. Tehdit (vaîd) ise yalnız kötülükte kullanılır.
وعد (wEd) — Sözle umut vermek (Mekâyîs): كلمة صحيحة تدل على ترجية بقول
وعد (wEd) — Vaat hayırda da şerde de olur (Müfredât): الوعد يكون في الخير والشر
وعد (wEd) — Tehdit yalnız kötülükte (Mekâyîs): فأما الوعيد فلا يكون إلا بشر
وعد (wEd) — Buluşma zamanı ya da yeri (Müfredât): والموعد والميعاد يكونان مصدرا واسما
وعد (wEd) — Yağmur ve ot umudu veren toprak (Mekâyîs): وأرض بني فلان واعدة، إذا رجي خيرها
Tanım
Sözlükte kök, sözle umut vermek anlamından çıkar. Vaat hayır için de şer için de olabilir; tehdit anlamındaki vaîd ise yalnız kötülükte kullanılır. Buluşma zamanı ya da yeri de aynı kökten gelir. Kur'an'da Allah'ın inananlara verdiği karşılık sözü, elçilerin halklarına bildirdiği gelecek sonuç ve şeytanın aldatmaya yönelik vaadi bu kökle söylenir.
Ayetlerle
Bakara 51. ayet — Musa'ya kırk gece vaat edildiği söylenir; kök burada belirlenen bir buluşma sözünü anlatır.
Ali İmran 194. ayet — İnananlar, elçiler aracılığıyla vaat edilenin verilmesini ister ve Allah'ın vaadini değiştirmediğini söyler.
Nisa 120. ayet — Şeytanın onlara vaat edip kuruntulara soktuğu, ama aldatmadan başka bir şey vaat etmediği söylenir. Vaat burada yanıltıcı bir sözdür.
Maide 9. ayet — Allah, inanıp düzeltici işler yapanlara bağışlanma ve muazzam bir karşılık vaat eder; vaat, hayır yönünde bir söz olarak geçer.
Tevbe 68. ayet — Münafıklara ve gerçekleri örtenlere cehennem ateşi vaat edilir. Aynı kökün şer yönünde, uyarı anlamıyla kullanıldığı görülür.
Rad 35. ayet — Vahyin sınırlarına uyup korunanlar için vaat edilen cennetin örneği anlatılır; nehirler, devamlı ürün ve gölge bu vaadin tarifi olarak verilir.
Sık sorulanlar
Vaat kelimesi Kur'an'da ne anlama gelir?
Sözle umut vermek, söz vermektir. Kur'an'da hayır için de, kötülük için de kullanılır; Allah'ın karşılık sözü, elçilerin bildirdiği sonuç ve şeytanın aldatıcı vaadi bu kökle söylenir.
Her vaat hayır müjdesi midir?
Hayır. Sözlükte vaat hem hayırda hem şerde olur. Ayetlerde inananlara karşılık vaat edildiği gibi, münafıklara cehennem ateşi de vaat edilir; şeytanın vaadi ise aldatmadan ibarettir.