فرت (frt) Kökü — Kuran'da Anlamı ve Ayetler

فرت kökü ne anlama gelir?

Tek bir anlamı vardır: tatlı su (furât). Kelime tekil ve çoğul için aynı kullanılır; Fırat nehrinin adı da budur.

فرت (frt) kökü Kuran'da 3 ayette, toplam 3 kez geçer.

فرت kökünün sözlüklerde öne çıkan anlamları

Tatlı su (Mekâyîsü'l-Luğa)

الماء الفرات، وهو العذب

Suyun en tatlısı (Lisânü'l-Arab)

الفرات: أشد الماء عذوبة

Tekil ve çoğul için aynı kullanılır (Müfredât)

الفرات: الماء العذب. يقال للواحد والجمع

Fırat: Kûfe nehrinin adı (Lisânü'l-Arab)

والفرات: اسم نهر الكوفة

Lisânü'l-Arab'da فرت maddesi (İbn Manzûr)

فرت: الفُراتُ: أَشَدُّ الْمَاءِ عُذوبةً. وَفِي التَّنْزِيلِ الْعَزِيزِ: هَذَا عَذْبٌ فُراتٌ، وَهذا مِلْحٌ أُجاجٌ. / وَقَدْ فَرُتَ الماءُ يَفْرُتُ فُروتةً إِذا عَذُبَ، فَهُوَ فُراتٌ. وَقَالَ ابْنُ الأَعرابي: فَرِتَ الرجلُ، بِكَسْرِ الرَّاءِ، إِذا ضَعُفَ عقلُه بَعْدَ مُسْكَةٍ. والفُراتانِ: الفُراتُ ودُجَيْلٌ؛ وَقَوْلُ أَبي ذؤَيب: فَجاءَ بِهَا مَا شِئْتَ مِنْ لَطَمِيَّةٍ، ... يَدُومُ الفُراتُ فَوْقَها ويَمُوجُ / لَيْسَ هُنَالِكَ فُراتٌ، لأَن الدُّرَّ لَا يَكُونُ فِي الْمَاءِ الْعَذْبِ، وإِنما يَكُونُ فِي الْبَحْرِ. وَقَوْلُهُ: مَا شِئْتَ، فِي مَوْضِعِ الْحَالِ، أَي جَاءَ بِهَا كَامِلَةَ الحُسْن، أَو بالغةَ الحُسْن، وَقَدْ تَكُونُ فِي مَوْضِعِ جَرّ عَلَى الْبَدَلِ مِنَ الْهَاءِ أَي فَجَاءَ بِمَا شِئْتَ مِنْ لَطَمِيَّة. ومياهٌ فِرْتانٌ وفُراتٌ: كالواحدِ، وَالِاسْمُ الفُروتَةُ. والفُراتُ: اسْمُ نَهَرِ الْكُوفَةِ، مَعْرُوفٌ. وفَرْتَنى: المرأَةُ الفاجرةُ؛ ذَهَبَ ابْنُ جِنِّي فِيهِ إِلى أَن نُونَهُ زَائِدَةٌ، وَحَكَى فَرَتَ الرجلُ يَفْرُتُ فَرْتاً: فَجر؛ وأَما سِيبَوَيْهِ فَجَعَلَهُ رُبَاعِيًّا. والفِرْتُ: لغةٌ فِي الفِتْر؛ عَنِ ابْنِ جِنِّي، كأَنه مقلوب عنه.

Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 2, s. 65 — Şamile'de tam madde

Kitâbu'l-Ayn'da فرت maddesi (Halîl b. Ahmed)

ماء فرات أي عذب، والفروتة مصدر، ولو قيل: ماء فرت، لكان صوابا.

Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed, cilt 8, s. 115 — Şamile'de tam madde

Mekâyîsü'l-Luğa'da فرت maddesi (İbn Fâris)

الفاء والراء والتاء كلمة واحدة، وهي الماء الفرات، وهو العذب. يقال: ماء فرات، ومياه فرات.

Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 4, s. 498 — Şamile'de tam madde

Müfredât'da فرت maddesi (Râgıb el-İsfehânî)

من قسورة [المدثر/ 51] ، فلم يزدهم دعائي إلا فرارا [نوح/ 6] ، لن ينفعكم الفرار إن فررتم [الأحزاب/ 16] ، ففروا إلى الله [الذاريات/ 50] ، وأفررته: جعلته فارا، ورجل فر وفار، والمفر: موضع الفرار، ووقته، والفرار نفسه، وقوله: أين المفر [القيامة/ 10] ، يحتمل ثلاثتها.

Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 627 — Şamile'de tam madde

فرت kökünden türeyen kelimeler Kuran'da kaç kez geçer?

فُرَاتٌۭ (furatun) — susuzluğu giderici: 2 kez · فُرَاتًۭا (furaten) — tatlı: 1 kez

فرت kökü hangi ayetlerde geçer?

• Furkan Suresi 53. ayet — Ve iki denizi serbest bırakan Odur; biri lezzetli ve tatlı, diğeri tuzlu ve acı. Aralarına bir perde koydu…
• Fatır Suresi 12. ayet — İki deniz bir değildir. Biri lezzetlidir, tatlıdır. Susuzluğu gideren içimi rahat olandır. Diğeri tuzlu ve acıdır. Her…
• Mürselat Suresi 27. ayet — Orada oturaklı ağır baskılar yaptık. Size tatlı su içirdik.