كوب (kwb) Kökü — Kuran'da Anlamı ve Ayetler
كوب (kwb) kökü Kuran'da 4 ayette, toplam 4 kez geçer. Temel anlamı: Bu kökte tek bir kelime vardır: kulpsuz su kabı, bardak (kûb). Oyunda çalınan davula da aynı kökten ad verilir. Bu sayfada kökün Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Mekâyîsü'l-Luğa, Müfredât maddeleri künyeleriyle verilir.
كوب kökü ne anlama gelir?
Bu kökte tek bir kelime vardır: kulpsuz su kabı, bardak (kûb). Oyunda çalınan davula da aynı kökten ad verilir.
كوب (kwb) kökü Kuran'da 4 ayette, toplam 4 kez geçer.
كوب kökünün sözlüklerde öne çıkan anlamları
Kulpsuz kadeh, bardak (Mekâyîsü'l-Luğa)
الكوب: القدح لا عروة له
Kulpsuz testi (Kitâbu'l-Ayn)
الكوب: كوز لا عروة له
Oyunda çalınan davul (kûbe) (Müfredât)
والكوبة: الطبل الذي يلعب به
Satranç (Kitâbu'l-Ayn)
والكوبة: الشطرنجة
Lisânü'l-Arab'da كوب maddesi (İbn Manzûr)
كوب: الكُوبُ: الكُوزُ الَّذِي لَا عُرْوَةَ لَهُ؛ قَالَ عَدِيُّ بْنُ زَيْدٍ: / مُتَّكِئاً تَصْفِقُ أَبوابُه، ... يَسْعَى عَلَيْهِ العَبْدُ بالكُوبِ / وَالْجَمْعُ أَكْوابٌ. وَفِي التَّنْزِيلِ الْعَزِيزِ: وَأَكْوابٌ مَوْضُوعَةٌ. / وَفِيهِ: يُطافُ عَلَيْهِمْ بِصِحافٍ مِنْ ذَهَبٍ وَأَكْوابٍ. / قَالَ الْفَرَّاءُ: الكُوبُ الكوزُ المستديرُ الرأْسِ الَّذِي لَا أُذُن لَهُ؛ وَقَالَ يَصِفُ مَنْجَنوناً: / يَصُبُّ أَكْواباً عَلَى أَكوابِ، ... تَدَفَّقَتْ مِنْ مَائِهَا الجَوابي / ابْنُ الأَعرابي: كابَ يَكُوب إِذا شَرِبَ بالكُوبِ[[. قوله [كاب يكوب إذا إلخ] وكذلك اكتاب يكتاب كما يقال: كاز واكتاز إذا شرب بالكوز انتهى. تكملة.]]. والكَوَبُ: دِقَّة العُنق وعِظَمُ الرأْس. والكُوبة: الشِّطْرَنْجَةُ. والكُوبَةُ: الطَّبْل والنَّرْدُ، وَفِي الصِّحَاحِ: الطَّبْلُ الصَّغير المُخَصَّرُ. قَالَ أَبو عُبَيْدٍ: أَما الكُوبة، فإِن مُحَمَّدَ بْنَ كَثِيرٍ أَخبرني أَن الكُوبةَ النَّرْدُ فِي كَلَامِ أَهل الْيَمَنِ؛ وَقَالَ غَيْرُهُ، الكُوبَةُ: الطَّبْلُ. وَفِي الْحَدِيثِ: / إِنَّ اللَّهَ حَرَّم الخَمْرَ والكُوبةَ؛ قَالَ ابْنُ الأَثير: هِيَ النَّرْدُ؛ وَقِيلَ: الطَّبْل؛ وَقِيلَ: البَرْبَطُ، وَمِنْهُ حَدِيثُ عَلِيٍّ: أُمِرْنا بكَسْرِ الكُوبةِ، والكِنَّارَة، والشِّياع.
Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 1, s. 729 — Şamile'de tam madde
Kitâbu'l-Ayn'da كوب maddesi (Halîl b. Ahmed)
الكوب: کور لا غروة له. والججميع: أكوابة. ا الشطرنجة. والكوبة: قصبات تجْمّعُ فى قطعة أديم, ثم يخر بهاء ويُرْمَز فيهاء وسُمُيتْ كوبة؛ لان بَعْضها كوب على بعض أى الزق.
Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed
Mekâyîsü'l-Luğa'da كوب maddesi (İbn Fâris)
الكاف والواو والباء كلمة واحدة. وهي الكوب: القدح لا عروة له; والجمع أكواب. قال الله تعالى: {وأكواب موضوعة} [الغاشية: 14] . ويقولون: الكوبة: الطبل للعب.
Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 5, s. 145 — Şamile'de tam madde
Müfredât'da كوب maddesi (Râgıb el-İsfehânî)
الكوب: قدح لا عروة له، وجمعه أكواب. قال: بأكواب وأباريق وكأس من معين [الواقعة/ 18] . والكوبة: الطبل الذي يلعب به.
Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 728 — Şamile'de tam madde
كوب kökünden türeyen kelimeler Kuran'da kaç kez geçer?
بِأَكْوَابٍۢ (biekvabin) — testilerle: 1 kez · وَأَكْوَابٌۭ (ve ekvabun) — ve kadehler: 1 kez · وَأَكْوَابٍۢ (ve ekvabin) — ve kupalar: 1 kez · وَأَكْوَابٍۢ ۖ (ve ekvabin) — ve kadehler: 1 kez
كوب kökü hangi ayetlerde geçer?
- Zuhruf Suresi 71. ayet — Onların etraflarında altından tepsiler ve bardaklarla dolaşılır. Orada, canların çektiği, gözlerin hoşlandığı her şey…
- Vakıa Suresi 18. ayet — Kaynağından doldurulmuş testiler, ibrikler ve billur kadehler ile.
- İnsan Suresi 15. ayet — Gümüşten kaplar ve billur kupalarla aralarında dolaşılır.
- Gaşiye Suresi 14. ayet — İçime hazır içecekler,