İçme
Şurb, içme eylemidir; Kur'an'da suyun ve içeceklerin nimet olarak sayıldığı, içme hakkının ve sırasının bile bildirildiği ayetlerde geçer.
Köklerde ne diyor?
شرب ($rb): Bilinen içme eylemi temel anlamdır; her türlü sıvıyı almak buna girer. Sudan düşen pay, bir sevginin kalbe işlemesi ve bıyık da benzetmeyle bu kökten adlandırılır.
شرب ($rb) — İçme; ona yakın şeyler mecazla buna katılır (Mekâyîs): وهو الشرب المعروف، ثم يحمل عليه ما يقاربه مجازا وتشبيها
شرب ($rb) — Su olsun olmasın her sıvıyı almak (Müfredât): الشرب: تناول كل مائع، ماء كان أو غيره
شرب ($rb) — Sudan düşen pay, içme hakkı (Müfredât): والشرب: النصيب منه
شرب ($rb) — Bir sevginin kalbe karışıp işlemesi (Mekâyîs): ويقال: أشرب فلان حب فلان، إذا خالط قلبه
شرب ($rb) — Anlamak, kavramak (Mekâyîs): قال الشيباني: الشرب الفهم
شرب ($rb) — Üst dudaktaki kıl, bıyık (Müfredât): وسمي الشعر الذي على الشفة العليا
Tanım
Sözlükte şurb, bilinen içme eylemidir; su olsun olmasın her sıvıyı almak, sudan düşen pay ve içme hakkı bu köktendir. Kur'an'da kök, yemeyle birlikte rızıktan yararlanmayı, içecek anlamındaki şarabı, içme yerini ve içme sırasını anlatır; ölçüsüzlüğe karşı uyarı da bu bağlamda gelir.
Ayetlerle
Bakara 60. ayet — Musa'nın halkı için taştan on iki kaynak fışkırdığı, herkesin içeceği yeri bildiği ve Allah'ın rızkından yiyip içmeleri istenir.
Araf 31. ayet — Yiyin için, ama ölçüsüz davranmayın denir; içme, ölçü uyarısıyla birlikte anılır.
Nahl 10. ayet — Gökten indirilen sudan hem içeceğin hem de otlatılan bitkinin geldiği bildirilir; içecek bir nimet olarak sayılır.
Müminun 33. ayet — Kavmin ileri gelenleri elçi için bizim içtiğimizden içiyor derler; içme, insanlığın ortak ihtiyacı olarak anılır.
Şuara 155. ayet — Salih'in devesi için bir içme payı, halk için de belli bir günün içme payı olduğu söylenir; şirb, pay anlamındadır.
Saffat 46. ayet — Cennetteki içeceğin içenler için berrak ve lezzetli olduğu anlatılır; içme eyleminin zevk yönü vurgulanır.
Sık sorulanlar
Şurb kökü Kur'an'da ne anlatır?
İçme eylemini, içeceği ve içme payını anlatır. Ayetlerde su ve içecekler rızık ve nimet olarak sayılır, ölçüsüzlük ise yasaklanır.
Yiyin için ama ölçüsüz olmayın ayeti nerededir?
A'raf 7:31'de geçer. İçme ve yemenin serbestliği anılırken ölçüsüz davranmaya karşı uyarı yapılır.