İtisam
Kökün anlamı tutmak, alıkoymak ve sarılıp kalmaktır; Kur'an'da Allah'a tutunmak ve Allah'ın kulu koruması bu kökle anlatılır.
Köklerde ne diyor?
عصم (ESm): Tutmak, alıkoymak ve bir şeye sarılıp kalmak temel anlamdır. İsmet, Allah'ın kulunu kötülükten korumasıdır; bir şeye tutunup sığınmak da buradan doğar.
عصم (ESm) — Tutmak, alıkoymak ve ayrılmamak (Mekâyîs): يدل على إمساك ومنع وملازمة
عصم (ESm) — Allah'ın kulunu kötülüğe düşmekten koruması (Mekâyîs): أن يعصم الله - تعالى - عبده من سوء يقع فيه
عصم (ESm) — Bir şeye sıkıca tutunmak (Müfredât): والاعتصام: التمسك بالشيء
عصم (ESm) — Sığınılan her şey (Mekâyîs): والعصمة: كل شيء اعتصمت به
عصم (ESm) — Engellemek, men (Lisân): العصمة في كلام العرب: المنع
عصم (ESm) — Bileziğe benzer şey; bilek (Müfredât): والعصمة: شبه السوار، والمعصم: موضعها من اليد
Tanım
Sözlükte kök, bir şeyi tutmak, alıkoymak ve ayrılmamak demektir; ismet Allah'ın kulunu kötülüğe düşmekten koruması, tutunulup sığınılan her şey de aynı kökten gelir. Kur'an'da kök iki yönde geçer: kişinin Allah'a tutunması ve Allah'ın birini korumasıdır. Allah'tan koruyacak kimse olmadığı da bu kökle söylenir; dağ gibi sığınılan yerler de anılır.
Ayetlerle
Ali İmran 101. ayet — Allah'a tutunan kişinin dosdoğru yola yöneltilmiş olacağı söylenir. Tutunmak, hidayetin sonucu olarak geçer.
Maide 67. ayet — Elçiye, Rabbinden indirileni tebliğ etmesi emredilir ve Allah'ın onu insanlardan koruyacağı bildirilir.
Yunus 27. ayet — Kötülük kazananlara kötülüğün misli ceza verilir ve onları Allah'tan koruyacak kimse yoktur.
Hud 43. ayet — Nuh'un oğlu, beni sudan koruyacak bir dağa sığınacağım der. Nuh, Allah'ın emrinden koruyacak kimse olmadığını söyler ve oğul boğulur.
Ahzab 17. ayet — Allah size kötülük ya da rahmet dilerse sizi O'ndan kim koruyabilir diye sorulur. Onlar Allah'tan başka bir yakın ve yardımcı bulamazlar.
Sık sorulanlar
İtisam kelimesinin kökü ne anlama gelir?
Kök, tutmak, alıkoymak ve bir şeye sarılıp kalmak demektir. Kur'an'da kişinin Allah'a tutunması ve Allah'ın kulu koruması bu kökle anlatılır.
Kur'an'da koruyucu olarak kim anılır?
Ayetlerde Allah'ın emrinden ve azabından koruyacak kimse olmadığı söylenir; Nuh'un oğlunun sığındığı dağ buna örnektir. Elçiyi insanlardan koruyan da Allah'tır.