Lağv (Boş Söz)
Hesaba katılmayan, değersiz, boş söz; düşünmeden söylenen ve kalple bağlanmamış söz. Kök dil sözcüğüne de bağlanır.
Köklerde ne diyor?
لغو (lgw): İki temel anlamı vardır: hesaba katılmayan değersiz şey ve bir şeyi dilinden düşürmemek. Lağv, düşünmeden söylenen boş sözdür; dil (luga) de bu köke bağlanır.
لغو (lgw) — İki asıl: hesaba katılmayan şey ve bir şeye dili alışmak (Mekâyîs): أحدهما يدل على الشيء لا يعتد به، والآخر على اللهج بالشيء
لغو (lgw) — Düşünmeden söylenen, hesaba katılmayan söz (Müfredât): اللغو من الكلام: ما لا يعتد به
لغو (lgw) — Kalple bağlanmamış yemin (Mekâyîs): أي ما لم تعقدوه بقلوبكم
لغو (lgw) — Her çirkin söz (Müfredât): وقد يسمى كل كلام قبيح لغوا
لغو (lgw) — Batıl söze dalmak (Ayn): يعني اختلاط الكلام في الباطل
لغو (lgw) — Dil (luga), konuşmaktan türer (Lisân): وأصلها لغوة من لغا إذا تكلم
Tanım
Sözlüklerde kökün iki aslı, hesaba katılmayan şey ve bir şeye dili alışmaktır. Lağv, düşünmeden söylenen boş söz, kalple bağlanmamış yemin ve batıl söze dalmaktır. Kur'an'da inananlar boş sözden yüz çevirir, onurla geçip gider; cennette böyle söz işitilmez. Gerçekleri örtenler ise Kur'an'ın okunduğu yerde gürültü yapıp boş söz söyleyerek onu bastırmaya çalışır.
Ayetlerle
Bakara 225. ayet — Allah, yeminlerdeki boş sözle değil, kalplerin kazandığıyla sorumlu tutar. Lağv, kalple bağlanmamış söz olarak anılır.
Müminun 3. ayet — İnananlar, boş sözden yüz çevirenler olarak anılır. Lağv, gündemden bilinçli biçimde uzak durulan boşluk anlamındadır.
Furkan 72. ayet — Boş bir söze denk geldiklerinde onurlu şekilde geçip giderler. Ayet bunu asılsız iddiaya şahitlik etmemekle birlikte sayar.
Kasas 55. ayet — Boş söz işitenler ondan yüz çevirir; amellerin ayrı olduğunu söyleyip esenlik dilerler. Cahillerle uğraşmayı bırakmak lağva verilen karşılıktır.
Fussilet 26. ayet — Gerçekleri örtenler, Kur'an'a kulak vermeyin ve onun hakkında boş söz söyleyin der ki galip gelsinler. Lağv burada bilinçli bir bastırma aracıdır.
Nebe 35. ayet — Cennette boş söz ve yalan işitilmez. Lağv, yalanla birlikte anılan ve oradan uzaklaştırılan bir söz türüdür.
Sık sorulanlar
Lağv Kur'an'da ne demektir?
Düşünmeden söylenen, bir değeri ve hesabı olmayan boş söz demektir. Ayetlerde inananlar bundan yüz çevirir, cennette de böyle söz duyulmaz.
Yeminlerdeki lağv ne anlama gelir?
2:225'e göre Allah, yeminlerdeki boş sözle değil, kalplerin kazandığıyla sorumlu tutar. Yani kalple bağlanmamış söz kasıtlı bir bağ oluşturmaz.