Rab
Rab, bir şeyi düzeltip üzerinde durmaktan gelir; sahibi, yaratanı ve halini adım adım düzelteni anlatır.
Köklerde ne diyor?
ربب (rbb): Birbirine yakın üç temel anlamı vardır: bir şeyi düzeltip üzerinde durmak, bir şeye bağlı kalmak ve bir şeyi bir şeye katmak. Rab, malik, yaratan ve halini düzelten demektir.
ربب (rbb) — Bir şeyi düzeltip üzerinde durmak (Mekâyîs): فالأول إصلاح الشيء والقيام عليه
ربب (rbb) — Sahip, yaratan, malik (Mekâyîs): فالرب: المالك، والخالق، والصاحب
ربب (rbb) — Bir şeyi adım adım tamamlanmaya ulaştırmak (Müfredât): وهو إنشاء الشيء حالا فحالا إلى حد التمام
ربب (rbb) — Mutlak kullanımda yalnız Allah için (Müfredât): ولا يقال الرب مطلقا إلا لله تعالى
ربب (rbb) — Bir şeye bağlı kalıp orada durmak (Mekâyîs): والأصل الآخر لزوم الشيء والإقامة عليه
ربب (rbb) — Üvey çocuk (Mekâyîs): وربيب الرجل: ابن امرأته
Tanım
Kökün birbirine yakın üç temel anlamı vardır: bir şeyi düzeltip üzerinde durmak, bir şeye bağlı kalmak ve bir şeyi bir şeye katmak. Rab, sahip, yaratan ve malik anlamına gelir; bir şeyi adım adım tamamlanmaya ulaştırmak da bu köktendir. Sözlükte mutlak kullanımda yalnız Allah için geçtiği belirtilir. Kur'an'da alemlerin Rabbi, kişinin kendi Rabbi, kendisine güvenilip dayanılan Rab ve katında karşılık bulunan Rab olarak anılır.
Ayetlerle
Fatiha 2. ayet — Her işini kusursuz yapmanın alemlerin Rabbi Allah'a ait olduğu söylenir; Rab, alemlerin tümüne yönelik bir ad olarak geçer.
Nisa 65. ayet — Ayet 'Rabbin şahit olsun ki' diye başlar ve aralarındaki çekişmede hükme teslim olmayanların inanıp güvenmiş olmayacağını söyler; Rab, hitap edilenin Rabbi olarak anılır.
Araf 3. ayet — Rabbinizden size indirilene uyun, O'nun astından velilere uymayın denir; Rab, indirilen bilginin kaynağı olarak gösterilir.
Enfal 2. ayet — İnanıp güvenenler, Allah anıldığında kalpleri ürperen ve her zaman Rablerine güvenip dayananlar olarak anlatılır; Rab, güvenilen ve dayanılan olarak geçer.
Yunus 2. ayet — İnanıp güvenenlere, Rablerinin katında bir doğruluk kademesi olduğunun müjdelenmesi istenir; Rab, kişinin kendi Rabbi olarak ve katı anılan olarak görünür.
Sık sorulanlar
Rab kelimesinin kök anlamı nedir?
Kökün üç yakın anlamı vardır: bir şeyi düzeltip üzerinde durmak, bir şeye bağlı kalmak ve bir şeyi bir şeye katmak. Rab, sahip, yaratan ve halini düzelten demektir.
Kur'an'da Rab nasıl kullanılır?
Alemlerin Rabbi, kişinin kendi Rabbi ve kendisine güvenilip dayanılan Rab olarak geçer. Ayrıca indirilen bilginin kaynağı ve katında karşılık bulunan olarak anılır.