Cihad
Cihad, kökün güç ve zorluk anlamından gelir; elden gelen bütün gücü harcayıp zahmete katlanmayı anlatır.
Köklerde ne diyor?
جهد (jhd): Asıl anlamı meşakkat, zorluktur; güç ve takat da buna yakın anlam olarak buradan gelir. Cihad, düşmana karşı bütün gücü harcamak; ictihad ise kendini gücünü sonuna dek kullanmaya zorlamaktır.
جهد (jhd) — Meşakkat, zorluk (Mekâyîs): الجيم والهاء والدال أصله المشقة
جهد (jhd) — Güç, takat (Mekâyîs): والجهد الطاقة
جهد (jhd) — Düşmanı savmak için bütün gücü harcamak (cihad) (Müfredât): استفراغ الوسع في مدافعة العدو
جهد (jhd) — Gücü harcayıp zahmete katlanmak (ictihad) (Müfredât): أخذ النفس ببذل الطاقة وتحمل المشقة
جهد (jhd) — Bir işin son noktasına varmak (Ayn): بلوغك غاية الأمر
جهد (jhd) — Sert, katı toprak (Mekâyîs): الجهاد، وهي الأرض الصلبة
Tanım
Cehd kökünün asıl anlamı meşakkat ve zorluktur; güç ve takat da buna yakın anlamdır. Sözlüklere göre cihad, düşmanı savmak için bütün gücü harcamaktır; ictihad ise gücü sonuna dek kullanıp zahmete katlanmaktır. Kur'an'da kök, Allah yolunda elinden geleni yapmak anlamında fiil olarak ve var gücüyle yemin edilmesini anlatan ifadede geçer.
Ayetlerle
Bakara 218. ayet — İnanıp güvenenler, hicret edenler ve ellerinden geleni yapanlar Allah'ın rahmetini bekleyenler olarak anılır. Kök, Allah yolunda elden gelen çabayı anlatır.
Ali İmran 142. ayet — Cennete girmeyi hesap edenlere, ellerinden geleni yapanları ve dirençli olanları Allah bilmeden mi diye sorulur. Çaba ile direnç birlikte anılır.
Enfal 74. ayet — İnanıp güvenenler, hicret edenler ve Allah yolunda ellerinden geleni yapanlar, barındıranlar ve yardım edenlerle birlikte gerçek inanıp güvenenler diye anılır.
Furkan 52. ayet — Gerçeği örtenlere itaat edilmemesi söylenir; onlara karşı Furkan'la çok büyük bir kararlılık göstererek elden geleni yapmak istenir. Kök burada çabanın büyüklüğünü anlatır.
Ankebut 6. ayet — Kim elinden geleni yaparsa kendisi için yapmış olur denir; Allah alemlerden ganidir. Çabanın yararı kişinin kendisine döner.
Enam 109. ayet — Var güçleriyle Allah adına yemin ettikleri anlatılır. Kökün güç anlamı yeminin şiddetini bildirir; burada cihad fiili değil, güç anlamı görünür.
Sık sorulanlar
Cihad kelimesinin sözlük anlamı nedir?
Kök meşakkat, zorluk, güç ve takat demektir. Cihad, bütün gücü harcayıp zahmete katlanmayı; ictihad ise gücü sonuna dek kullanmayı anlatır.
Kur'an'da bu kök nasıl kullanılır?
Allah yolunda elinden geleni yapmak anlamında fiil olarak ve var gücüyle yemin etmek ifadesinde geçer. İkisinde de ortak yön gücün sonuna kadar kullanılmasıdır.