Şahitlik
Kök hazır bulunmak, bilmek ve bildirmektir. Şahitlik görülüp bilinen şeyi söylemektir; Allah yolunda ölen şehit de bu köktendir.
Köklerde ne diyor?
شهد ($hd): Hazır bulunmak, bilmek ve bildirmek temel anlamdır. Şahitlik, gözle ya da basiretle görülüp bilinen şeyi söylemektir; Allah yolunda ölen şehit de bu köktendir.
شهد ($hd) — Hazır bulunma, bilme ve bildirme (Mekâyîs): أصل يدل على حضور وعلم وإعلام
شهد ($hd) — Gözle ya da basiretle görerek hazır bulunmak (Müfredât): الشهود والشهادة: الحضور مع المشاهدة، إما بالبصر، أو بالبصيرة
شهد ($hd) — Görüp öğrenilen bilgiye dayanan söz (şehâdet) (Müfredât): والشهادة: قول صادر عن علم حصل بمشاهدة بصيرة أو بصر
شهد ($hd) — Allah yolunda öldürülen (şehit) (Mekâyîs): والشهيد: القتيل في سبيل الله
شهد ($hd) — Allah'ın adı: bilgisinden hiçbir şey gizli kalmayan (Lisân): وقيل الشهيد الذي لا يغيب عن علمه شيء
شهد ($hd) — Mumundan sıkılmamış bal (Ayn): الشهد: العسل ما لم يعصر من شمعه
Tanım
Sözlükte kök, hazır bulunmak, bilmek ve bildirmek anlamına gelir. Şahitlik, gözle ya da basiretle görülen ve öğrenilen bilgiye dayanan sözdür. Allah yolunda öldürülen kişi olan şehit ile Allah'ın bilgisinden hiçbir şeyin gizli kalmadığını anlatan ad da aynı köktendir. Kur'an'da kök, Allah'ın kendi birliğine şahitliğini, insanların birbirleri ve kendi aleyhlerine şahitliğini ve kıyamette şahit çağrılmasını anlatır.
Ayetlerle
Bakara 23. ayet — Kuşku duyanlara, Allah'ın yanı sıra şahitlerini çağırıp benzeri bir sure getirmeleri söylenir; şahit, iddiayı destekleyen kişidir.
Ali İmran 18. ayet — Allah'tan başka ilah olmadığına Allah, görevli güçler ve ilim sahiplerinin şahit olduğu bildirilir; şahitlik bilgiye dayanan bir bildirimdir.
Tevbe 17. ayet — Ortak koşanlar, gerçekleri örtmekle kendi aleyhlerine şahit oldukları halde Allah'ın mescitlerini bayındır kılamaz; kişi kendi aleyhine de şahit olabilir.
Yunus 29. ayet — 'Aramızda şahit olarak Allah yeter' denir; kulluğun gafil olunduğu konusunda Allah şahit gösterilir.
Hud 18. ayet — Rablerine sunulanlar hakkında şahitlerin, bunların Rablerine yalan söyleyenler olduğunu söyleyeceği bildirilir.
Yusuf 26. ayet — Kadının ahalisinden bir şahit, gömleğin önden ya da arkadan yırtılmasına bakarak şahitlik eder; şahitlik görülen delile dayandırılır.
Sık sorulanlar
Şahitlik kökü Kur'an'da ne demektir?
Hazır bulunmak, bilmek ve bildirmek demektir. Şahitlik, görülüp bilinen şeyi söylemek olarak açıklanır; şehit de aynı köktendir. Kur'an'da Allah, insanlar ve şahitler bu kökle anılır.
Kur'an'da kimler şahit olarak geçer?
Allah, görevli güçler ve ilim sahipleri Allah'ın birliğine şahit olur. İnsanlar kendi aleyhlerine, ahalisinden biri de bir olaya şahitlik edebilir; kıyamette şahitler de çağrılır.