Bağ kurmak
Bir şeyi bir şeye bağlayıp ulaştırmak. Kur'an'da bağların korunması, kesilmesi ve bir şeyin yerine ulaşması bu kökle anlatılır.
Köklerde ne diyor?
وصل (wSl): Bir şeyi bir şeye bağlayıp ilintilemek temel anlamdır; ayrılığın karşıtı olan kavuşma, ulaşmak ve sözü birbirine eklemek bundan doğar.
وصل (wSl) — Bir şeyi bir şeye katıp bağlamak (Mekâyîs): أصل واحد يدل على ضم شيء إلى شيء حتى يعلقه
وصل (wSl) — Küslüğün, ayrılığın karşıtı (Mekâyîs): والوصل: ضد الهجران
وصل (wSl) — Ayırmanın karşıtı (Lisân): الوصل خلاف الفصل
وصل (wSl) — Kesintisiz bitişmek (Lisân): واتصل الشيء بالشيء: لم ينقطع
وصل (wSl) — Bolluk, bayındırlık; insanları birleştirdiği için (Mekâyîs): الوصيلة: العمارة والخصب
وصل (wSl) — Câhiliyede ilahlara adanmayan bir koyun türü (Ayn): والوصيلة من الغنم
Tanım
Sözlükte kök anlam bir şeyi bir şeye katıp bağlamaktır; ayrılığın ve küslüğün karşıtıdır, kavuşmak ve ulaşmak da buradan çıkar. Kur'an'da Allah'ın birleştirilmesini emrettiği şeyi birleştirmek ile onu kesmek karşı karşıya durur. Aynı kök bir şeyin yerine erişmesi ya da bir sözün ulaştırılması için de kullanılır; hepsinde bağlanıp kesintisiz erişme düşüncesi vardır.
Ayetlerle
Bakara 27. ayet — Taahhüdünü bozanlar ve Allah'ın birleştirilmesini emrettiğini kesenler anlatılır; bağlamak, kesmenin karşısında duran bir sorumluluk olarak geçer.
Rad 21. ayet — Allah'ın birleştirilmesini emrettiğini birleştirenler ve Rablerine saygı duyanlar anılır; bağ kurmak burada övülen bir davranıştır.
Rad 25. ayet — Sözleşmeyi bozan, birleştirilmesi emredileni kesen ve bozgunculuk yapanlar için lanet ve kötü yurt bildirilir; kesmek bağlamanın tersidir.
Enam 136. ayet — Ortakları için ayrılanın Allah'a ulaşmadığı, Allah için ayrılanın ise ortaklarına ulaştığı söylenir; kök burada bir şeyin yerine erişmesi anlamındadır.
Hud 70. ayet — Ellerin yemeğe doğru uzanmadığını gören, onları yadırgar ve korkuya kapılır; ulaşmak burada elin bir şeye erişmesidir.
Kasas 51. ayet — Allah, öğüt alsınlar diye sözü kesintisiz biçimde ulaştırdığını bildirir; kök, sözün birbirine eklenerek getirilmesini anlatır.
Sık sorulanlar
Kur'an'da bağlamak ve kesmek nasıl karşı karşıya gelir?
Ayetlerde Allah'ın birleştirilmesini emrettiğini birleştirenler övülür, kesenler ise bozgunculukla anılır. Kök, ayrılığın karşıtı olan bağ kurmayı anlatır.
Aynı kök hangi başka anlamlarda geçer?
Bir şeyin yerine ulaşması, ele erişmesi ve sözün ulaştırılması gibi kullanımlarda geçer. Hepsinde bir şeyin bir şeye bitişip erişmesi düşüncesi ortaktır.