Elem
Ağrı ve acı kökünden gelir; Kur'an'da çoğunlukla azabı niteleyen elîm sözüyle, acının en uca vardığını anlatır.
Köklerde ne diyor?
الم (Alm): Ağrı, acı temel anlamdır. Elîm, acı veren demektir; elîm azap, acısı en uç noktaya varan azaptır.
الم (Alm) — Ağrı, acı (Mekâyîs): أصل واحد، وهو الوجع
الم (Alm) — Şiddetli ağrı (Müfredât): الألم الوجع الشديد
الم (Alm) — Acı veren azap (Müfredât): وعذاب أليم، أي: مؤلم
الم (Alm) — Acısı en son dereceye varan azap (Lisân): الذي يبلغ إيجاعه غاية البلوغ
الم (Alm) — Birinden yakınıp dertlenmek (Lisân): إذا تشكى وتوجع منه
Tanım
Kökün temel anlamı ağrı ve acıdır. Sözlükler şiddetli ağrıyı ve acı veren azabı da bu kökle anlatır; elîm, acı veren demektir. Kur'an'da kök en çok azabın sıfatı olarak gelir, ayrıca insanların birbirinin canını yakmasını ve birinin acı çekmesini anlatan fiil olarak da geçer.
Ayetlerle
Bakara 10. ayet — Kalplerinde hastalık olanlara, yalan söylemelerinin karşılığı olarak acı veren bir azap olduğu söylenir. Elîm burada azabın niteliğidir.
Ali İmran 21. ayet — Allah'ın ayetlerini örtenlere ve hakkaniyeti isteyenleri etkisiz bırakanlara acı veren azap müjdelenir. Kök bu ayette uyarı dilinde geçer.
Nisa 104. ayet — Eğer sizin canınız yanıyorsa onların da sizin gibi canı yanıyor denir. Kök burada insanların çektiği acıyı anlatan fiil olarak geçer.
Tevbe 34. ayet — Altın ve gümüşü biriktirip Allah yolunda harcamayanlara acı veren bir azap müjdelenir. Kök, mal biriktirmeye bağlanan uyarıda gelir.
Hud 26. ayet — Nuh, kulluğu yalnız Allah'a yöneltmeleri için halkına acı veren bir günün azabından korktuğunu söyler. Elîm burada günü niteler.
Hicr 50. ayet — Allah, azabının acı veren azap olduğunu bildirir. Ayet, kelimeyi azabın tanımı olarak kullanır.
Sık sorulanlar
Elîm azap ne anlama gelir?
Elîm, kökün temel anlamı olan acıdan gelir ve acı veren demektir. Elîm azap, acısı hissedilen azabı anlatır.
Bu kök yalnız azap için mi kullanılır?
Hayır. Kur'an'da aynı kök, insanların canının yanması anlamında da geçer; ancak sayıca en çok azabın sıfatı olarak görülür.