Hanif
Hanif, eğilmek kökünden, sapıklıktan doğruluğa yönelen kimsedir; Kur'an'da İbrahim'in ve ortak koşmayanların niteliği olarak geçer.
Köklerde ne diyor?
حنف (Hnf): Eğilmek temel anlamdır; hanîf, sapıklıktan doğruluğa, dosdoğru dine yönelen kimsedir. Ayağın içe doğru çarpıklığı da bu kökle anlatılır.
حنف (Hnf) — Meyletmek, eğilmek (Mekâyîs): أصل مستقيم، وهو الميل
حنف (Hnf) — Dosdoğru dine yönelen (Mekâyîs): والحنيف: المائل إلى الدين المستقيم
حنف (Hnf) — Sapıklıktan doğruluğa yöneliş (Müfredât): ميل عن الضلال إلى الاستقامة
حنف (Hnf) — Doğru yolu aramak (Müfredât): تحرى طريق الاستقامة
حنف (Hnf) — Ayağın içe doğru eğriliği (Mekâyîs): الحنف اعوجاج في الرجل إلى داخل
حنف (Hnf) — Allah'ın emrine teslim olup hiç sapmayan (Ayn): الحنيف كل من أسلم في أمر الله فلم يلتو في شيء منه
Tanım
Kökün temel anlamı eğilmek, meyletmektir. Sözlükler hanifi dosdoğru dine yönelen, sapıklıktan doğruluğa dönen ve Allah'ın emrine teslim olup sapmayan kimse diye açıklar; ayağın içe doğru eğriliği de aynı kökle anlatılır. Kur'an'da hanif, hemen her yerde ortak koşanlardan olmama ile birlikte anılır ve İbrahim'in yolunu tarif eder; çoğul biçimi insanlara da uygulanır.
Ayetlerle
Bakara 135. ayet — Yahudi ya da Hristiyan olun diyenlere karşı İbrahim'in hanif olarak, ortak koşanlardan olmayan inancı gösterilir.
Ali İmran 67. ayet — İbrahim'in ne Yahudi ne Hristiyan, hanif bir müslim olduğu ve ortak koşanlardan olmadığı söylenir.
Enam 79. ayet — İbrahim yüzünü hanif olarak göklerin ve yerin yaratıcısına yöneltir ve ortak koşanlardan olmadığını söyler.
Yunus 105. ayet — Elçiye yüzünü dine hanif olarak dikmesi emredilir; ortak koşanlardan olmaması da eklenir.
Nahl 120. ayet — İbrahim, Allah'a gönülden boyun eğen, hanif bir önder olarak anlatılır ve ortak koşanlardan olmadığı vurgulanır.
Beyyine 5. ayet — Onlara, dini Allah'a has kılıp hanifler olarak kulluk etmeleri emredilmiştir; bu, ayakta tutan dindir.
Sık sorulanlar
Hanif kökü ne anlama gelir?
Eğilmek, meyletmek anlamından gelir; sapıklıktan doğruluğa yönelen, dosdoğru dine dönen kimseyi anlatır.
Kur'an'da hanif kimlerle anılır?
Çoğunlukla İbrahim ile ve onun ortak koşanlardan olmayan yolu ile anılır; çoğul hâli ise kulluğu yalnız Allah'a has kılanlar için kullanılır.