Güçlük
Göğsün daralması, içte hissedilen sıkışma ve güçlük; Kur'an'da bazen sorumluluğun kalkması anlamıyla da geçer.
Köklerde ne diyor?
حرج (Hrj): Bir şeyin toplanıp sıkışması ve daralması temel anlamdır; göğüs darlığı ve günah anlamındaki harac buradan doğar.
حرج (Hrj) — Toplanma ve darlık (Mekâyîs): وذلك تجمع الشيء وضيقه
حرج (Hrj) — Darlık (Mekâyîs): والحرج الضيق
حرج (Hrj) — Günah (Ayn): الحرج: المأثم
حرج (Hrj) — Göğsün daralıp hayra açılmaması (Ayn): وقد حرج صدره: أي ضاق ولا ينشرح لخير
حرج (Hrj) — Günahtan çekinen (Ayn): ورجل متحرج: كاف عن الإثم
حرج (Hrj) — Sık ağaçlık (Mekâyîs): وهي مجتمع شجر
Tanım
Kökün temel anlamı bir şeyin toplanıp sıkışması, darlıktır. Göğüs darlığı ve içte bir güçlük bulmak bu anlamdan çıkar; sözlükte günah da aynı kökle anılır. Kur'an'da harac, kişinin hükme ya da vahye karşı içinde duyduğu sıkışmayı anlatır; engelli, hasta ve gücü olmayanlar için bu güçlüğün olmadığı da söylenir.
Ayetlerle
Nisa 65. ayet — Çekişmelerde hakem kabul edilenin hükmünden iç dünyalarında bir güçlük duymadan teslim olmayanların inanmış olmayacağı söylenir.
Enam 125. ayet — Allah'ın sapmasını dilediği kişinin göğsü, göğe yükseliyormuş gibi dar ve güçlük dolu kılınır.
Araf 2. ayet — Kitap indirilmiştir ve Nebi'ye göğsünde ondan dolayı bir tıkanma, güçlük olmaması söylenir.
Tevbe 91. ayet — Zayıflara, hastalara ve harcayacak bir şey bulamayanlara, Allah ve elçisine samimi oldukları sürece güçlük yoktur denir.
Ahzab 38. ayet — Allah'ın kendisine yerine getirttiği şeyde Nebi'nin üzerine bir güçlük olmadığı belirtilir.
Fetih 17. ayet — Köre, topala ve hastaya güçlük yoktur; itaat edene bahçeler, yüz çevirene acı veren azap vardır.
Sık sorulanlar
Harac kelimesi Kur'an'da ne demektir?
Kök anlamı darlık ve sıkışmadır. Ayetlerde göğüste duyulan güçlük ya da bir kimsenin üzerinde bulunan sorumluluk ve sıkıntı için kullanılır.
Hangi kişiler için güçlük yoktur denir?
Ayetlerde köre, topala, hastaya, zayıfa ve harcayacak bir şey bulamayanlara güçlük olmadığı söylenir; samimiyet ve itaat şartı da anılır.