Kötülüğün Kuşatması
Bir şeyin bir şeye inip çökmesi temel anlamdır; kişinin yaptığı kötülüğün ya da alay ettiği şeyin dönüp onu kuşatmasını anlatır.
Köklerde ne diyor?
حيق (Hyq): Bir şeyin bir şeye inip çökmesi temel anlamdır. Kişinin yaptığı kötülüğün ya da hilenin dönüp onu kuşatması bu kökle anlatılır.
حيق (Hyq) — Bir şeyin bir şeye inmesi (Mekâyîs): وهو نزول الشيء بالشيء
حيق (Hyq) — Kötü sonucun inip isabet etmesi (Müfredât): أي: لا ينزل ولا يصيب
حيق (Hyq) — Kişinin yaptığı kötülüğün ona dönmesi (Ayn): ما حاق بالإنسان من منكر أو سوء يعمله
حيق (Hyq) — İnip çepeçevre kuşatmak (Lisân): نزل به وأحاط به
Tanım
Sözlükte kök, bir şeyin bir şeye inmesini anlatır; kötü bir sonucun inip isabet etmesi ve kişinin yaptığının dönüp onu çepeçevre kuşatması bu kökle ifade edilir. Kur'an'da ayetlerin çoğunda fiil, alay edilen şeyin alaycıları kuşatması olarak geçer; kötü planın ise yalnız sahibine dolandığı da bu kökle belirtilir. Fiil, kişinin kendi yaptığının sonucuna uğramasını gösterir.
Ayetlerle
Enam 10. ayet — Elçilerle alay edilmiştir; onlarla alay edenleri, alay ettikleri şey kuşatmıştır.
Hud 8. ayet — Azabın ertelenmesi üzerine alay edenlere o gün geldiğinde geri çevrilmeyecek ve alay ettikleri şey onları kuşatacaktır.
Nahl 34. ayet — Yaptıklarının kötülükleri onlara isabet eder ve alay ettikleri şeyler onları kuşatır.
Fatır 43. ayet — Kötü planın yalnız kendi sahibini kuşattığı söylenir; ayet bunu Allah'ın uygulamasında değişme olmamasına bağlar.
Mümin 45. ayet — Allah, elçiyi onların kurduğu planların kötülüğünden korur; Firavun ailesini ise azabın kötüsü kuşatır.
Ahkaf 26. ayet — Kulak, göz ve beyin imkânı verilenlerin ayetleri inkâr etmesi anlatılır; sonunda alay ettikleri şey onları kuşatır.
Sık sorulanlar
Hayk kökü Kur'an'da nasıl kullanılır?
Çoğunlukla alay edilen şeyin ya da yapılan kötülüğün sonucunun, kişiyi inip kuşatması anlamında geçer. Kötü planın yalnız sahibine dolandığı da bu kökle söylenir.
Kök anlamı nedir?
Bir şeyin bir şeye inip çökmesidir. Kötü sonucun inip isabet etmesi ve kişinin yaptığının ya da hilesinin dönüp onu çepeçevre kuşatması bu anlamdan çıkar.