Boş Kalma ve Geçip Gitme
Bir şeyin başka bir şeyden boş kalması; geçip giden zaman, önceki kavimler ve baş başa kalmak bu kökle anlatılır.
Köklerde ne diyor?
خلو (xlw): Bir şeyin başka bir şeyden boş, çıplak kalması temel anlamdır. Issız yer, geçip giden zaman ve kavimler, biriyle baş başa kalmak ve serbest bırakmak bundan doğar.
خلو (xlw) — Bir şeyin başka bir şeyden boş kalması (Mekâyîs): أصل واحد يدل على تعري الشيء من الشيء
خلو (xlw) — İçinde örtü ve yapı olmayan ıssız yer (Müfredât): الخلاء: المكان الذي لا ساتر فيه
خلو (xlw) — Zamanın geçip gitmesi (Müfredât): مضى الزمان وذهب
خلو (xlw) — Geçmiş nesiller (Mekâyîs): والقرون الخالية: المواضي
خلو (xlw) — Biriyle baş başa kalmak (Müfredât): وخلا فلان بفلان: صار معه في خلاء
خلو (xlw) — Birini bırakmak, serbest kılmak (Müfredât): ثم يقال لكل ترك تخلية
Tanım
Kökün temel anlamı bir şeyin başka bir şeyden boş, çıplak kalmasıdır. Içinde örtü ve yapı bulunmayan ıssız yer, zamanın geçip gitmesi, geçmiş nesiller, biriyle baş başa kalmak ve birini serbest bırakmak aynı kökten türer. Kur'an'da kök en çok, önce gelip geçmiş kavimler ve uygulamalar için kullanılır.
Ayetlerle
Bakara 14. ayet — İnananlarla karşılaşınca inandık, şeytanlarıyla baş başa kalınca sizinle beraberiz derler. Kök, biriyle baş başa kalmayı anlatır.
Ali İmran 137. ayet — Sizden öncekilerin uygulamalarının gelip geçtiği söylenir ve yeryüzünde dolaşıp akıbeti gözlemlemeniz istenir.
Yunus 102. ayet — Onlardan öncekilerin geçirdiği günlerin benzerinden başka bir şey mi gözlüyorlar denir. Kök, geçmiş nesillerin yaşadığı zamanı anar.
Yusuf 9. ayet — Yusuf'u etkisiz hale getirin veya uzak bir yere bırakın denir. Kök burada birini yalnız bırakıp uzaklaştırmayı anlatır.
Ahzab 38. ayet — Önceden gelip geçenler hakkında Allah'ın uygulamasının bu olduğu söylenir. Kök, geçmişte kalan kimseleri anlatır.
Fatır 24. ayet — Hiçbir ümmet yoktur ki içinde bir uyaran geçmiş olmasın denir. Kök, bir toplumun içinde geçmiş olanı anlatır.
Sık sorulanlar
Hulu kökü Kur'an'da en çok neyi anlatır?
Önce gelip geçmiş kavimleri ve onların uygulamalarını. Kök anlamı bir şeyin boş kalması ve zamanın geçip gitmesidir.
Baş başa kalmak bu kökle nasıl söylenir?
Sözlükte biriyle baş başa kalmak bu kökün anlamlarındandır. Ayetlerde inananların yanından ayrılıp kendi şeytanlarıyla baş başa kalanlar için geçer.