Kuran
Kök anlamı toplamak, bir araya getirmektir; Kur'an sureleri bir araya topladığı için bu adı alır. Aynı kökten okumak da gelir.
Köklerde ne diyor?
قرا (qrA): Toplamak, bir araya getirmek temel anlamdır; Kur'an, sureleri bir araya topladığı için böyle adlandırılır. Okumak ve kadının âdet dönemi (kur') de bu köktendir.
قرا (qrA) — Toplayıp birbirine katmak (Lisân): وقرأت الشيء قرآنا: جمعته وضممت بعضه إلى بعض
قرا (qrA) — Kur'an: indirilmiş yüce kelam (Lisân): القرآن: التنزيل العزيز
قرا (qrA) — Sureleri bir araya topladığı için Kur'an (Lisân): وسمي قرآنا لأنه يجمع السور
قرا (qrA) — Kur'an'ı ezberden ya da bakarak okumak (Ayn): وقرأت القرآن عن ظهر قلب أو نظرت فيه
قرا (qrA) — Kadının kan görmesi (kur') (Ayn): وتقول: قرأت المرأة قرء إذا رأت دما
Tanım
Sözlükte kökün temelinde toplamak, parçaları bir araya katmak vardır; sureleri bir araya topladığı için Kur'an denmiştir. Aynı kök, ezberden ya da bakarak okumayı ve kadının kan görmesini (kur') de anlatır. Ayetlerde kelime hem okunan, dinlenen metni hem de indirilen, insanlara örnekler veren, yol gösteren hitabı anlatır.
Ayetlerle
Nisa 82. ayet — Kur'an üzerine derin düşünmeye çağrılır; Allah'tan başkasının katından olsaydı içinde çok sayıda ihtilaf bulunurdu denir. Kelime burada düşünülüp tutarlılığı sınanacak metni anlatır.
Araf 204. ayet — Kur'an okunup aktarıldığında ona odaklanmak ve kulak vermek istenir; sonuç olarak merhamet edilmesi umulur. Kelime burada okunan ve dinlenen metindir.
Yusuf 2. ayet — Aklınızı kullanın diye Kur'an'ın açık, anlaşılır bir hitap olarak indirildiği söylenir. Kavram burada aklı ve anlaşılırlığı ile birlikte anılır.
İsra 9. ayet — Bu Kur'an'ın daha doğru, daha sağlam olana yol gösterdiği ve düzeltici işler yapan inanıp güvenenleri büyük bir karşılıkla müjdelediği söylenir; kelimenin yönlendirici işlevi görülür.
Kehf 54. ayet — Bu Kur'an'da insanlar için her örnekten evire çevire açıklamalar yapıldığı anlatılır. Kelime, örnekleri ve açıklamaları bir arada toplayan hitabı gösterir.
Nahl 98. ayet — Kur'an okunduğunda atıp tutan şeytandan Allah'a sığınılması istenir. Kökün okumak anlamı, fiil biçimiyle bu ayette görülür.
Sık sorulanlar
Kuran kelimesinin kökü ne anlama gelir?
Kök, qrA, sözlükte toplamak ve bir araya getirmek anlamındadır. Kur'an, sureleri bir araya topladığı için böyle adlandırılır. Aynı kökten okumak da gelir.
Kur'an ayetlerinde Kuran kelimesi nasıl kullanılır?
Bazen okunan ve dinlenen metin olarak (7:204, 16:98), bazen düşünülecek, aklın kullanılacağı, yol gösteren açık hitap olarak (4:82, 12:2, 17:9) geçer.