Engelleme
Men etmek, vermenin karşıtı olarak bir kimseyi istediği şeyden alıkoymaktır. Kur'an'da bir işten, bir davranıştan veya bir yardımdan engellenme anlatılır.
Köklerde ne diyor?
منع (mnE): Vermenin karşıtı olan engellemek temel anlamdır; birini istediği şeyle arasına girerek alıkoymak. Cimrilik, korunaklı yer ve erişilmezlik (izzet) de bu köktendir.
منع (mnE) — Vermenin karşıtı: engellemek (Mekâyîs): أصل واحد هو خلاف الإعطاء
منع (mnE) — Biriyle istediği şey arasına girmek (Ayn): أي: حلت بينه وبين إرادته
منع (mnE) — Cimri, hayrı engelleyen (Müfredât): رجل مانع ومناع. أي: بخيل
منع (mnE) — Korunma; ulaşılamayan güçlü kişi (Müfredât): ويقال في الحماية، ومنه: مكان منيع
منع (mnE) — İffetli kadın (Müfredât): امرأة منيعة كناية عن العفيفة
Tanım
Kökün sözlük anlamı vermenin karşıtı olan engellemek, biriyle istediği şey arasına girmektir. Bundan cimri ve korunaklı, erişilmez anlamları türer. Kur'an'da fiil çoğunlukla 'seni ne engelledi' sorusunda veya 'şu şey bizi engellemedi' kalıbında geçer. Hayrı engelleyen ve ölçüyü kesen anlamlar da vardır.
Ayetlerle
Araf 12. ayet — İblis'e, emredildiğinde entegre olmaktan onu alıkoyanın ne olduğu sorulur; o ise kendini üstün gördüğünü söyler.
Tevbe 54. ayet — İnfaklarının kabul edilmesini engelleyen şey, gerçekleri örtmeleri ve üşenerek gelip istemeyerek harcamaları olarak sayılır.
Yusuf 63. ayet — Babalarına dönenler, ölçünün kendilerinden engellendiğini söyleyip kardeşlerini yanlarında göndermesini isterler.
İsra 59. ayet — Ayetler göndermeyi engelleyen bir şey olmadığı, öncekilerin onları yalanlamasının bunu değiştirmediği ve ayetlerin korkutmak için gönderildiği söylenir.
Enbiya 43. ayet — Onları bizden engelleyecek ilahları olup olmadığı sorulur; onların kendilerine bile yardım edemeyeceği belirtilir.
Kaf 25. ayet — Hayra sürekli engel olan, saldırgan ve şüphe yayan kişi için bu sözcük kullanılır.
Sık sorulanlar
Kur'an'da 'seni ne engelledi' sorusu kime sorulur?
7:12 ve 38:75'te İblis'e, 20:92'de Harun'a yöneltilir; soru, emredilen bir davranışı yapmaktan alıkoyan şeyin ne olduğunu sorar.
Men kökünün sözlük anlamı nedir?
Vermenin karşıtı olarak engellemek, biriyle istediği şey arasına girmektir; bundan cimrilik ve korunaklı, erişilmez olma anlamları da çıkar.