Suç
Kesmek anlamındaki bu kök, kazanma yoluyla suç ve günah anlamına varır. Kur'an'da suçta ileri gidenler anlamındaki mücrimler sık anılır.
Köklerde ne diyor?
جرم (jrm): Kesmek temel anlamdır; hurmayı dalından kesip toplamak buradan gelir. Kazanmak da bir tür kesip almak sayıldığından, suç ve günah (cürm) bu anlamdan doğar.
جرم (jrm) — Kesmek (Mekâyîs): فالجرم القطع
جرم (jrm) — Meyveyi ağaçtan kesip almak (Müfredât): أصل الجرم: قطع الثمرة عن الشجر
جرم (jrm) — Kazanmak (Mekâyîs): قولهم جرم، أي كسب
جرم (jrm) — Suç, günah; suçlu (mücrim) (Ayn): والجرم: الذنب، وفعله الإجرام، والمجرم: المذنب
جرم (jrm) — 'Lâ cerame': kesinlikle, mutlaka (Ayn): ولا جرم يجري مجرى لا بد
جرم (jrm) — Beden, gövde (Ayn): والجرم، ألواح الجسد وجثمانه
Tanım
Kökün temel anlamı kesmektir; hurmayı dalından kesip toplamak bu asıldan gelir. Kazanmak da bir tür kesip almak sayıldığından suç ve günah anlamı doğmuştur. Suçlu anlamındaki mücrim bu kökle anılır. Kur'an'da mücrimler, ayetlere yalan diyenlerin ve haddi aşanların karşılık gördüğü kişiler olarak geçer. Bir de lâ cerame sözü vardır; bu ifade bir sonucu pekiştirmek için, kesinlikle anlamında kullanılır.
Ayetlerle
Enam 55. ayet — Ayetlerin ayrı ayrı açıklanması suçta ileri gidenlerin yolunun belli olması içindir. Mücrimlerin yolu açıkça görülsün diye bildirim yapıldığı söylenir.
Araf 40. ayet — Ayetlere yalan diyenler ve ondan büyüklenenler için semanın kapıları açılmaz. Suçta ileri gidenlere böyle karşılık verildiği belirtilir.
Yunus 13. ayet — Elçileri apaçık kanıtlarla geldiği halde inanmayan kuşaklar yıkıma uğratılır. Suçta ileri gidenler halkına böyle karşılık verilir.
İbrahim 49. ayet — O gün suçta ileri gidenler zincirlerde birbirine bağlanmış görülür. Ayet onların ahiretteki durumunu anlatır.
Kehf 49. ayet — Kitap konulduğunda suçlular içindekilerden titrer ve küçük büyük hiçbir şeyin bırakılmadığını söylerler. Yaptıklarını hazır bulurlar.
Hud 22. ayet — Lâ cerame ifadesiyle onların ahirette en çok kayba uğrayanlar olduğu belirtilir. Kök burada pekiştirme sözü olarak geçer.
Sık sorulanlar
Suç kelimesinin kök anlamı nedir?
Kök kesmek anlamındadır. Hurmayı dalından kesip almak bu asıldan gelir; kazanma anlamı üzerinden suç ve günah anlamı doğmuştur.
Mücrim kime denir, kimdir?
Kur'an'da suçta ileri gidenlere mücrim denir. Ayetler onları ayetlere yalan diyenler ve haddi aşanlar arasında anar ve karşılığını gördüklerini bildirir.