Tazarru
Sözlükte yumuşaklıktan doğan boyun eğme, acizliğini gösterip yalvarmadır. Kur'an'da sıkıntı karşısında Allah'a tevazuyla yönelmeyi anlatır.
Köklerde ne diyor?
ضرع (DrE): Yumuşaklık temel anlamdır; zayıflayıp boyun eğmek ve yalvarıp yakarmak bundan doğar. Hayvan memesi de yumuşaklığı yüzünden bu adı alır.
ضرع (DrE) — Bir şeydeki yumuşaklık (Mekâyîs): يدل على لين في الشيء
ضرع (DrE) — Zillete düşmek, boyun eğmek (Mekâyîs): ضرع الرجل ضراعة، إذا ذل
ضرع (DrE) — Acizliğini göstermek, yalvarmak (Müfredât): وتضرع: أظهر الضراعة
ضرع (DrE) — Allah'a yakarmak (Lisân): وتضرع إلى الله أي ابتهل
ضرع (DrE) — Deve, koyun vb. memesi (Müfredât): الضرع: ضرع الناقة، والشاة
ضرع (DrE) — İki şeyin birbirine benzemesi (Mekâyîs): فأما المضارعة فهي التشابه بين الشيئين
Tanım
Sözlükler yumuşaklığı temel anlam sayar; zillete düşmek, boyun eğmek, acizliği göstermek ve yakarmak bu anlamdan doğar. Kur'an'da kök, çoğunlukla tazarru biçiminde geçer: toplumlara sıkıntı ve darlık verilmesinin amacı onların büyüklenmeyi bırakıp boyun eğmesidir. Dua ve anma da bu yumuşaklık ve içtenlikle yapılması istenen bir tutum olarak anılır. Kalbin katılaşması ise bunun karşıtıdır.
Ayetlerle
Enam 42. ayet — Önceki toplumlara elçi gönderilip onlar darlık ve sıkıntıyla tutulur; gerekçe, tazarruda bulunmalarıdır.
Enam 43. ayet — Sıkıntı geldiğinde tazarru etmeleri gerekirdi; ayet bunun yerine kalplerinin katılaştığını söyler.
Enam 63. ayet — Karanın ve denizin karanlıklarından kurtuluşu isteyenler, tazarruyla ve gizlice Allah'a dua ederler.
Araf 55. ayet — Rabbe tazarru ve gizlilikle dua edilmesi istenir; saldırganlık yapanların sevilmediği belirtilir.
Araf 205. ayet — Rabbi nefiste, tazarru ve korkuyla, yüksek sesli sözün altında anmak ve gafillerden olmamak emredilir.
Müminun 76. ayet — Azapla yakalanan kimselerin Rablerine boyun eğmediği ve tazarruda bulunmadığı söylenir.
Sık sorulanlar
Tazarru ne demektir?
Sözlük anlamı yumuşaklık, boyun eğmek ve yalvarıp yakarmaktır. Kur'an'da sıkıntı anında ya da duada büyüklenmeyi bırakıp içtenlikle yönelmeyi anlatır.
Ayetlerde sıkıntı neden tazarruyla ilişkilendirilir?
Birkaç ayette toplumlara darlık ve sıkıntı verilmesinin amacı, tazarruda bulunmalarıdır. Bunu yapmayanların kalplerinin katılaştığı söylenir.