ترف (trf) Kökü — Kuran'da Anlamı ve Ayetler
ترف (trf) kökü Kuran'da 8 ayette, toplam 8 kez geçer. Temel anlamı: Bolluk ve nimet içinde yaşamak temel anlamdır. Kur'an'da nimetin şımarttığı, refah içinde azgınlaşan kimseler bu kökle anılır. Bu sayfada kökün Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Mekâyîsü'l-Luğa, Müfredât maddeleri künyeleriyle verilir.
ترف kökü ne anlama gelir?
Bolluk ve nimet içinde yaşamak temel anlamdır. Kur'an'da nimetin şımarttığı, refah içinde azgınlaşan kimseler bu kökle anılır.
ترف (trf) kökü Kuran'da 8 ayette, toplam 8 kez geçer.
ترف kökünün sözlüklerde öne çıkan anlamları
Nimet, bolluk (Mekâyîsü'l-Luğa)
كلمة واحدة، وهي الترفة
Nimet içinde yaşatılan kişi (Mekâyîsü'l-Luğa)
يقال رجل مترف منعم
Nimette genişlik (Müfredât)
الترفة: التوسع في النعمة
Geçimi bol, kaygısı az (Kitâbu'l-Ayn)
الموسع عليه عيشه، القليل فيه همة
Nimetin ve geniş geçimin şımarttığı kişi (Lisânü'l-Arab)
والمترف: الذي قد أبطرته النعمة وسعة العيش
Güzel yemek (Lisânü'l-Arab)
والترفة، بالضم: الطعام الطيب
Lisânü'l-Arab'da ترف maddesi (İbn Manzûr)
ترف: الترَفُ: التَّنَعُّمُ، والتُّرْفةُ النَّعْمةُ، والتَّتْريفُ حُسْنُ الغِذاء. وصبيٌّ مُتْرَفٌ إِذَا كَانَ مُنَعَّمَ البدنِ مُدَلَّلًا والمُتْرَفُ: الَّذِي قَدْ أَبْطَرَتْه النعمةُ وسَعة العيْشِ. وأَتْرَفَتْه النَّعْمةُ أَي أَطْغَتْه. وَفِي الْحَدِيثِ: / أَوْهِ لفِراخِ محمدٍ مِنْ خَلِيفَةٍ يُسْتَخْلَفُ عِتْريفٍ مُتْرَفٍ؛ المُتْرَفُ: المُتَنَعِّمُ المُتَوَسِّعُ فِي مَلاذِّ الدُّنْيَا وشَهواتِها. وَفِي الْحَدِيثِ: / أَنَّ إِبْرَاهِيمَ، عَلَيْهِ الصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ، فُرَّ بِهِ مِنْ جَبَّارٍ مُتْرَفٍ. / وَرَجُلٌ مُتْرَفٌ ومُتَرَّفٌ: مُوَسَّعٌ عَلَيْهِ. وتَرَّفَ الرجلَ وأَتْرَفَه: دَلَّلَه ومَلَّكَه. وَقَوْلُهُ تَعَالَى: إِلَّا قالَ مُتْرَفُوها*؛ أَي أُولو الترفةِ وأَراد رؤساءَها وقادةَ الشَّرِّ مِنْهَا. والتُّرْفةُ، بِالضَّمِّ: الطعامُ الطَّيِّبُ، وَكُلُّ طُرْفة تُرْفةٌ، وأَتْرَفَ الرجلَ: أَعطاه شَهْوَتَه؛ هَذِهِ عَنِ اللِّحْيَانِيِّ. وتَرِفَ النباتُ: تَرَوّى. والتُّرْفة، بِالضَّمِّ: الهَنةُ الناتئةُ فِي وَسَطِ الشَّفةِ الْعُلْيَا خِلْقةً وَصَاحِبُهَا أَتْرَفُ. والتُّرفة: مِسْقاةٌ يُشْرَبُ بها.
Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 9, s. 17 — Şamile'de tam madde
Kitâbu'l-Ayn'da ترف maddesi (Halîl b. Ahmed)
الترف: تنعيم الغذاء، وصبي مترف، والمترف: الموسع عليه عيشه، القليل فيه همة، وأترفه الله. والترفة والطرمة في وسط الشفة السفلى، وهي هنة ناتئة خلقة، والنعت أترف. والترفة كل ما ترفت به نفسك تتريفا إذا خففت عنها.
Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed, cilt 8, s. 114 — Şamile'de tam madde
Mekâyîsü'l-Luğa'da ترف maddesi (İbn Fâris)
التاء والراء والفاء كلمة واحدة، وهي الترفة. يقال رجل مترف منعم، وترفه أهله إذا نعموه بالطعام الطيب والشيء يخص به. وفي كتاب الخليل: الترفة الهنة في الشفة العليا. وهذا غلط، إنما هي التفرة وقد ذكرت.
Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 1, s. 345 — Şamile'de tam madde
Müfredât'da ترف maddesi (Râgıb el-İsfehânî)
الترفة: التوسع في النعمة، يقال: أترف فلان فهو مترف. أترفناهم في الحياة الدنيا [المؤمنون/ 33] ، واتبع الذين ظلموا ما أترفوا فيه [هود/ 116] ، وقال: ارجعوا إلى ما أترفتم فيه [الأنبياء/ 13] ، وأخذنا مترفيهم بالعذاب [المؤمنون/ 64] ، وهم الموصوفون بقوله سبحانه: فأما الإنسان إذا ما ابتلاه ربه فأكرمه ونعمه [الفجر/ 15] .
Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 166 — Şamile'de tam madde
ترف kökünden türeyen kelimeler Kuran'da kaç kez geçer?
مُتْرَفُوهَآ (mutrafuha) — oranın zenginleri: 2 kez · أُتْرِفْتُمْ (utriftum) — şımartıldığınız: 1 kez · أُتْرِفُوا۟ (utrifu) — bulundukları refahın: 1 kez · مُتْرَفِينَ (mutrafine) — varlık içinde şımartılmış: 1 kez · مُتْرَفِيهَا (mutrafiha) — onun varlıklılarına: 1 kez · مُتْرَفِيهِم (mutrafihim) — varlıklılarını: 1 kez · وَأَتْرَفْنَـٰهُمْ (veetrafnahum) — ve kendilerine refah verdiklerimiz: 1 kez
ترف kökü hangi ayetlerde geçer?
- Hud Suresi 116. ayet — Keşke sizden önceki nesillerde yeryüzünde fesatlığa karşı çıkan faziletli kimseler olmuş olsaydı. Onlardan ancak çok…
- İsra Suresi 16. ayet — Biz bir beldeyi yok etmek istersek, varlık ve güç sahibi ileri gelenlerine uyarımızı yaparız, buna rağmen bozgunculuk…
- Enbiya Suresi 13. ayet — Boşuna kaçmayın, refaha kavuşturulduğunuz şeylere ve evlerinize geri dönün; çünkü hesaba çekileceksiniz.
- Müminun Suresi 33. ayet — Dünya hayatında refaha kavuşturduğumuz, Kâfirlik eden ve Âhiret'e kavuşmayı yalanlayan kavminin meleleri: "Bu da sizin…
- Müminun Suresi 64. ayet — Nihâyet varlıklılarını azâpla yakaladığımızda, hemen feryat etmeye başlarlar.
- Sebe Suresi 34. ayet — Biz, hangi beldeye bir uyarıcı gönderdiysek, oranın mutref olanları: "Biz, sizin getirdiğiniz şeyleri küfrediyoruz."…
- Zuhruf Suresi 23. ayet — Tıpkı bunun gibi, senden önce de ne zaman bir beldeye uyarıcı gönderdiysek, oranın refah içinde olanları: "Biz…
- Vakıa Suresi 45. ayet — Çünkü onlar bundan önce varlık içinde zevklerine dalmışlardı.