Hazine
Bir şeyi koruyup saklamak kök anlamdır; hazine, depo ve onu bekleyen bekçiler bu kökten gelir. Allah'ın hazineleri O'nun kudretini gösterir.
Köklerde ne diyor?
خزن (xzn): Bir şeyi koruyup saklamak temel anlamdır; hazine, depo ve onu bekleyenler buradan adlandırılır. Kur'an'da Allah'ın hazineleri O'nun kudretine işarettir.
خزن (xzn) — Bir şeyi korumak (Mekâyîs): أصل يدل على صيانة الشيء
خزن (xzn) — Bir şeyi hazinede saklamak (Müfredât): الخزن: حفظ الشيء في الخزانة
خزن (xzn) — Sır gibi her şeyi saklamak (Müfredât): ثم يعبر به عن كل حفظ كحفظ السر
خزن (xzn) — Allah'ın hazineleri: kudretine işaret (Müfredât): فإشارة منه إلى قدرته تعالى
خزن (xzn) — Bir şeyin saklandığı yer (Ayn): والخزانة: الموضع الذي يخزن فيه الشيء
خزن (xzn) — Bekçiler, hazinedarlar (Müfredât): والخزنة: جمع الخازن
Tanım
Kök, bir şeyi korumayı ve hazinede saklamayı anlatır; saklandığı yer ile onu bekleyenler de aynı kökten adlanır. Kur'an'da kök iki yönde kullanılır: Allah'ın hazineleri, yani rahmetin ve her şeyin kaynağının O'nun katında olması; ayrıca cennet ve cehennemin bekçileri. Yeryüzünün hazineleri de Yusuf kıssasında bir sorumluluk alanı olarak anılır.
Ayetlerle
Enam 50. ayet — Elçiye, Allah'ın hazineleri yanımdadır demediğini söyletir; hazine burada kaynak ve bilginin Allah'a ait olduğunu, elçinin yalnız vahyedileni izlediğini gösterir.
Yusuf 55. ayet — Yusuf, yerin hazinelerinin başına geçirilmesini ister ve gerekçe olarak koruyan ve bilen biri olduğunu söyler; hazine burada korunması gereken maldır.
Hicr 21. ayet — Her şeyin hazinelerinin Allah'ın katında olduğunu ve onu belli bir ölçüyle indirdiğini bildirir; hazine, şeylerin kaynağı anlamındadır.
İsra 100. ayet — Rabbin rahmet hazinelerine sahip olsalardı harcama endişesiyle tutacaklarını söyler; hazine burada rahmetin deposu olarak, insanın eli sıkılığıyla karşılaştırılır.
Zümer 73. ayet — Cennete sevk edilenlere kapılar açıldığında bekçilerinin selam verdiğini anlatır; kökün bekçi anlamı burada görünür.
Münafikun 7. ayet — Göklerin ve yeryüzünün hazinelerinin Allah'a ait olduğunu söyler; infak etmeyin diyenlerin sözüne karşı hazinenin sahibini hatırlatır.
Sık sorulanlar
Hazine kavramı Kur'an'da neye işaret eder?
Kök bir şeyi korumak ve saklamaktır. Kur'an'da Allah'ın hazineleri her şeyin ve rahmetin kaynağının O'nda olduğunu, bekçiler ise saklanan yerin korunduğunu gösterir.
Hazine kökü yalnız maddi mal için mi geçer?
Hayır. Yusuf kıssasında yerin hazineleri anılır, ama çoğu ayette Allah'ın hazineleri geçer; bunlar rahmet ve göklerle yeryüzündeki her şeyin kaynağı için kullanılır.