وقت (wqt) Kökü — Kuran'da Anlamı ve Ayetler
وقت (wqt) kökü Kuran'da 13 ayette, toplam 13 kez geçer. Temel anlamı: Bir şeyin zaman ya da başka bakımdan sınırı temel anlamdır; belli zaman (vakit), belirlenmiş an ve yer (mîkât) bundan doğar. Bu sayfada kökün Lisânü'l-Arab maddeleri künyeleriyle verilir.
وقت kökü ne anlama gelir?
Bir şeyin zaman ya da başka bakımdan sınırı temel anlamdır; belli zaman (vakit), belirlenmiş an ve yer (mîkât) bundan doğar.
وقت (wqt) kökü Kuran'da 13 ayette, toplam 13 kez geçer.
وقت kökünün sözlüklerde öne çıkan anlamları
Bir şeyin zamanda ve başka yönlerde sınırı (Mekâyîsü'l-Luğa)
أصل يدل على حد شيء وكنهه في زمان وغيره
İş için konan sürenin sonu (Müfredât)
الوقت: نهاية الزمان المفروض للعمل
Belirlenmiş zaman ve vaat (mîkât) (Müfredât)
والميقات: الوقت المضروب للشيء
Sınırlı, belirlenmiş (mevkût) (Mekâyîsü'l-Luğa)
والموقوت: الشيء المحدود
Hacıların ihrama girdiği yerler (Kitâbu'l-Ayn)
ومواضع الإحرام مواقيت الحاج
Lisânü'l-Arab'da وقت maddesi (İbn Manzûr)
وقت: الوَقْتُ: مقدارٌ مِنَ الزمانِ، وكلُّ شَيْءٍ قَدَّرْتَ لَهُ حِيناً، فَهُوَ مُؤَقَّتٌ، وَكَذَلِكَ مَا قَدَّرْتَ غايتَه، فَهُوَ مُؤَقَّتٌ. ابْنُ سِيدَهْ: الوَقْتُ مِقْدَارٌ مِنَ الدَّهْرِ مَعْرُوفٌ، وأَكثر مَا يُستعمل فِي الْمَاضِي، وَقَدِ اسْتُعْمِلَ فِي الْمُسْتَقْبَلِ، واسْتَعْمَلَ سِيبَوَيْهِ لَفَظَ الوَقْتِ فِي الْمَكَانِ، تَشْبِيهًا بِالْوَقْتِ فِي الزَّمَانِ، لأَنه مِقْدَارٌ مِثْلُهُ، فَقَالَ: ويَتَعَدَّى إِلى مَا كَانَ وَقْتًا فِي الْمَكَانِ، كمِيلٍ وفَرْسخ وبَرِيد، وَالْجَمْعُ: أَوْقاتٌ، وَهُوَ المِيقاتُ. ووَقْتٌ مَوْقُوتٌ ومُوَقَّتٌ: مَحْدُود. وَفِي التَّنْزِيلِ الْعَزِيزِ: إِنَّ الصَّلاةَ كانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتاباً مَوْقُوتاً؛ أَي مُؤَقَّتاً مُقَدَّراً؛ وَقِيلَ: أَي كُتِبَتْ عَلَيْهِمْ فِي أَوقاتٍ مُوَقَّتة؛ وَفِي الصِّحَاحِ: أَي مَفْروضات فِي الأَوْقات؛ وَقَدْ يَكُونُ وَقَّتَ بِمَعْنَى أَوْجَبَ عَلَيْهِمُ الإِحرامَ فِي الْحَجِّ، وَالصَّلَاةِ عِنْدَ دُخُولِ وقْتِها. والمِيقاتُ: الوَقْتُ المضْروبُ لِلْفِعْلِ وَالْمَوْضِعِ. يُقَالُ: هَذَا مِيقاتُ أَهلِ الشأْم، لِلْمَوْضِعِ الَّذِي يُحْرِمُون مِنْهُ. وَفِي الْحَدِيثِ: / أَنه وَقَّتَ لأَهل الْمَدِينَةِ ذَا الحُلَيْفة؛ قَالَ ابْنُ الأَثير: وَقَدْ تَكَرَّرَ التَّوْقيت والمِيقاتُ، قَالَ: فالتَّوْقِيتُ والتَّأْقِيتُ: أَن يُجْعَل للشيءِ وَقْتٌ يختض بِهِ، وَهُوَ بيانُ مِقْدَارِ المُدَّة. وَتَقُولُ: وقَّتَ الشيءَ يُوَقِّته، ووَقَتَهُ يَقِتُه إِذا بَيَّنَ حَدَّه، ثُمَّ اتُّسِعَ فِيهِ فأُطْلِقَ عَلَى الْمَكَانِ، فَقِيلَ لِلْمَوْضِعِ: مِيقاتٌ، وَهُوَ مِفْعال مِنْهُ، وأَصله مِوْقاتٌ، فقُلبت الْوَاوُ يَاءً لِكَسْرَةِ الْمِيمُ. وَفِي حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ: لَمْ يَقِتْ رسولُ اللَّهِ، ﷺ، فِي الْخَمْرِ حَدًّا / أَي لَمْ يُقَدِّرْ، وَلَمْ يَحُدَّه بِعَدَدٍ مَخْصُوصٍ. والمِيقاتُ: مَصْدَرُ الوَقْتِ. والآخرةُ: مِيقاتُ الْخَلْقِ. ومواضعُ الإِحرام: مواقيتُ الحاجِّ. والهلالُ: ميقاتُ الشَّهْرِ، وَنَحْوُ ذَلِكَ كَذَلِكَ. وَتَقُولُ: وَقَتَه، فَهُوَ مَوْقُوت إِذا بَيَّن لِلْفِعْلِ وَقْتاً يُفْعَلُ فِيهِ. والتَّوْقيت: تحديدُ الأَوقات. وَتَقُولُ: وَقَّتُّه لِيَوْمِ كَذَا مِثْلَ أَجَّلْته. والمَوْقِتُ، مَفْعِلٌ: مِن الوَقْت؛ قَالَ الْعَجَّاجُ: / والجامعُ الناسِ لِيَوْمِ المَوْقِتِ / وَقَوْلُهُ تَعَالَى: وَإِذَا الرُّسُلُ أُقِّتَتْ. / قَالَ الزَّجَّاجُ: جُعل لَهَا وَقْتٌ وَاحِدٌ للفَصْل فِي الْقَضَاءِ بَيْنَ الأُمة؛ وَقَالَ الْفَرَّاءُ: جُمِعَتْ لِوَقْتِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ؛ واجْتَمع القُرّاء عَلَى هَمْزِهَا، وَهِيَ فِي قِرَاءَةِ عَبْدِ اللَّهِ: وُقِّتَتْ، وقرأَها أَبو جَعْفَرٍ المَدَنيُّ وُقِتَتْ، خَفِيفَةً بِالْوَاوِ، وإِنما هُمِزَتْ لأَن الْوَاوَ إِذا كَانَتْ أَولَ حَرْفٍ وضُمَّتْ، هُمِزت؛ يُقَالُ: هَذِهِ أُجُوهٌ حسانٌ بِالْهَمْزِ، وَذَلِكَ لأَن ضَمَّةَ الْوَاوِ ثَقِيلَةٌ، وأُقِّتَتْ لُغَةٌ، مِثْلُ وُجُوه وأُجُوه.
Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr
وقت kökünden türeyen kelimeler Kuran'da kaç kez geçer?
ٱلْوَقْتِ (l-vekti) — vaktin: 2 kez · أُقِّتَتْ (ukkitet) — vakit belirlendiği: 1 kez · لِمِيقَـٰتِ (limikati) — belirlenen vaktinde: 1 kez · لِمِيقَـٰتِنَا (limikatina) — tayin ettiğimiz vakitte: 1 kez · لِّمِيقَـٰتِنَا ۖ (limikatina) — bizimle buluşma vakti için: 1 kez · لِوَقْتِهَآ (livektiha) — tam zamanında: 1 kez · مَّوْقُوتًۭا (mevkuten) — vakitli olarak: 1 kez · مَوَٰقِيتُ (mevakitu) — vakit ölçüleridir: 1 kez · مِيقَـٰتُ (mikatu) — tayin ettiği vakit: 1 kez · مِيقَـٰتِ (mikati) — buluşma vakti: 1 kez · مِيقَـٰتًۭا (mikaten) — belirlenmiş bir vakittir: 1 kez · مِيقَـٰتُهُمْ (mikatuhum) — varacağı gündür: 1 kez
وقت kökü hangi ayetlerde geçer?
- Bakara Suresi 189. ayet — Sana, ayın evrelerini soruyorlar. De ki: "O, insanlar ve hacc için bir zaman ölçüsüdür." Evlerinize arkalarından…
- Nisa Suresi 103. ayet — Salâtı ikâme ettikten sonra ayakta, oturarak ve yanlarınız üzerinde Allah'ı anın. Güvene kavuştuğunuz zaman, salâtı…
- Araf Suresi 142. ayet — Mûsâ'ya, otuz gece süre verdik, sonra buna on gece daha ekledik. Böylece Rabb'inin belirlediği vakit kırk geceye…
- Araf Suresi 143. ayet — Ve Mûsâ, belirlediğimiz yere gelip de Rabb'i onunla konuşunca: "Bana görün de Sana bakayım!" dedi. "Sen Beni…
- Araf Suresi 155. ayet — Mûsâ, belirlediğimiz buluşma için adamlarından yetmiş kişi seçti. Kendilerini sarsıntı tutunca: "Ey Rabb'im! Dileseydin…
- Araf Suresi 187. ayet — Sana Sâ'at'ten soruyorlar. Ne zaman gerçekleşecek diye. De ki: "Onun bilgisi sadece Rabb'imin yanındadır. Onun vaktini…
- Hicr Suresi 38. ayet — "Bilinen zamanın gününe kadar." dedi.
- Şuara Suresi 38. ayet — Böylece sihirbazlar, belirlenen bir günün tayin edilen vaktinde bir araya getirildiler.
- Sad Suresi 81. ayet — Zamanı bilinen güne kadar.
- Duhan Suresi 40. ayet — Ayrışma Günü, onların hepsinin kararlaştırılmış bir araya gelme zamanıdır.
- Vakıa Suresi 50. ayet — Bilinen günün belli olan zamanında kesinlikle toplanmış olacaklar.
- Mürselat Suresi 11. ayet — O resûllere vakit belirlendiğinde;
- Nebe Suresi 17. ayet — Ayırma Günü belirlenmiş bir vakittir.