نفع (nfE) Kökü — Kuran'da Anlamı ve Ayetler

نفع (nfE) kökü Kuran'da 49 ayette, toplam 50 kez geçer. Temel anlamı: Fayda, zararın karşıtıdır. İyiliklere ulaşmada yardımcı olan şeydir; Allah'ın adlarından en-Nâfi' de bu köktendir. Bu sayfada kökün Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Mekâyîsü'l-Luğa, Müfredât maddeleri künyeleriyle verilir.

Anlam: Fayda, zararın karşıtıdır. İyiliklere ulaşmada yardımcı olan şeydir; Allah'ın adlarından en-Nâfi' de bu köktendir. • Kuran'da 49 ayette, toplam 50 kez geçer. • Bakara 2:102 — Ve onlar, Süleymân'ın sahip olduğu güç konusunda şeytânların uydurdukları şeylere uydular. Oysa Süleymân gerçeğe aykırı bir şey yapmadı… • Bakara 2:123 — Hiç kimsenin bir başkasının yerine bir şey ödeyemeyeceği, hiç kimseden fidye kabul edilmeyeceği ve hiç kimseye şefaatin fayda vermeyeceği… • Bakara 2:164 — Göklerin ve yerin yaradılışında, gece ile gündüzün birbirlerini ardı sıra takip etmesinde; insanların yararlanmaları için denizde yüzen… • Bakara 2:219 — Sana hamrın ve şans oyunlarının hükmünü soruyorlar. De ki: "Her ikisinde de büyük günah vardır. İnsanlar için yararları olsa da. Günahları… • Nisa 4:11 — Allah size çocuklarınız hakkında vasiyet eder: Erkek çocuğun payı kız çocuğunun iki katıdır. Fakat onlar, ikiden fazla kadın iseler miras… • Maide 5:76 — De ki: "Allah'ı bırakıp, size bir yarar sağlamaya da bir zarar vermeye de gücü yetmeyen şeylere mi kulluk yapıyorsunuz? Allah, Her Şeyi… • Maide 5:119 — Allah: "Bugün, doğruluklarının doğrulara fayda sağlayacağı gündür." dedi. Onlar için, içinden nehirlerin aktığı Cennetler vardır. Orada… • Enam 6:71 — De ki: "Allah'ı bırakıp da bize faydası da zararı da olmayan şeylere mi yalvaralım? Allah, bizi doğru yola ilettikten sonra, ökçelerimiz… • Enam 6:158 — Onlar, kendilerine; meleklerin gelmesini, Rabb'inin gelmesini veya Rabb'inin bazı âyetlerinin gelmesini mi bekliyorlar? Rabb'inin… • Araf 7:188 — De ki: "Allah dilemedikçe, kendime bir yarar sağlamak ya da kendimden bir zararı uzaklaştırmak benim elimde değil. Eğer gaybı bilseydim… • Yunus 10:18 — Onlar, Allah'ın yanı sıra bir de kendilerine ne bir zarar ne bir yarar sağlamayan şeylere kulluk ediyorlar ve "Bunlar, Allah'ın katında… • Yunus 10:49 — De ki: "Ben, kendime dahi Allah'ın dilediğinden başka ne bir yarar sağlama ne de bir zarar verme gücüne sahibim." Her ümmetin bir süresi… • Yunus 10:98 — Keşke azâp gelmeden önce îmân edip de îmânları kendilerine fayda vermiş bir kent olsaydı. Yalnız Yûnus'un halkı îmân edince, Dünya… • Yunus 10:106 — Allah'ı bırakıp da sana fayda da zarar da veremeyecek olanlara yönelme. Böyle yaparsan zâlimlerden olursun. • Hud 11:34 — "Eğer Allah sizi azdırmayı dilerse, size öğüt versem de öğüdüm yarar sağlamaz. Rabb'iniz Odur, Ona döndürüleceksiniz." • Yusuf 12:21 — Onu satın alan Mısırlı, hanımına: "Ona iyi bak, bize faydası olabilir, belki de onu evlat ediniriz." dedi. Böylece Yûsuf'u oraya… • Rad 13:16 — De ki: "Göklerin ve yerin Rabb'i kimdir?" De ki: "Allah'tır! Onun yanı sıra, kendileri için yarar da zarar da sağlamaya güç yetiremeyenleri… • Rad 13:17 — Gökten su indirdi. Dereler kendi ölçüsünce çağlayıp aktı. Akıntı, üste çıkan köpüğü taşıyıp götürür. Buna benzer bir köpük de değerli maden… • Nahl 16:5 — Hayvanları, sizin için O yarattı. Isınma ve birçok yararları yanında, onlardan yiyecekler de elde edersiniz.

نفع kökü ne anlama gelir?

Fayda, zararın karşıtıdır. İyiliklere ulaşmada yardımcı olan şeydir; Allah'ın adlarından en-Nâfi' de bu köktendir.

نفع (nfE) kökü Kuran'da 49 ayette, toplam 50 kez geçer.

نفع kökünün sözlüklerde öne çıkan anlamları

Zararın karşıtı, fayda (Mekâyîsü'l-Luğa)

كلمة تدل على خلاف الضر

İyiliklere ulaşmak için yararlanılan şey (Müfredât)

النفع: ما يستعان به في الوصول إلى الخيرات

Allah'ın adı: fayda veren (en-Nâfi') (Lisânü'l-Arab)

في أسماء الله تعالى النافع

Su tulumunun yanlarına konan deri parçası (Kitâbu'l-Ayn)

والنفعة في جانبي المزادة

Lisânü'l-Arab'da نفع maddesi (İbn Manzûr)

نفع: فِي أَسماء اللَّهِ تَعَالَى النافِعُ: هُوَ الَّذِي يُوَصِّلُ النفْعَ إِلى مَن يَشَاءُ مِنْ خلْقه حَيْثُ هُوَ خالِقُ النفْعِ والضَّرِّ والخيْرِ والشرِّ. والنفْعُ: ضِدُّ الضرِّ، نَفَعَه يَنْفَعُه نَفْعاً ومَنْفَعةً؛ قَالَ: / كَلَّا، ومَنْ مَنْفَعَتي وضَيْري ... بكَفِّه، ومَبْدَئي وحَوْرِي / وَقَالَ أَبو ذُؤَيْبٍ: / قَالَتْ أُمَيْمةُ: مَا لجِسْمِكَ شاحِباً، ... مُنْذُ ابْتَذَلْتَ، ومِثْلُ مالِكَ يَنْفَعُ؟ أَي اتَّخِذْ مَنْ يَكْفِيكَ فَمِثْلُ مالِكَ يَنْبَغِي أَن تُوَدِّعَ نَفْسَكَ بِهِ. وَفُلَانٌ يَنْتَفِعُ بِكَذَا وَكَذَا، ونَفَعْتُ فُلاناً بِكَذَا فانْتَفَعَ بِهِ. وَرَجُلٌ نَفُوعٌ ونَفّاعٌ: كثيرُ النَّفْعِ، وَقِيلَ: يَنْفَع الناسَ وَلَا يَضُرُّ. والنَّفِيعةُ والنُّفاعةُ والمَنْفَعةُ: اسْمُ مَا انْتُفِعَ بِهِ. وَيُقَالُ: مَا عِنْدَهُمْ نَفِيعةٌ أَي مَنْفَعةٌ. واسْتَنْفَعَه: طَلَبَ نَفْعَه؛ عَنِ ابْنِ الأَعرابي؛ وأَنشد: / ومُسْتَنْفِعٍ لَمْ يَجْزِه بِبَلائِه ... نَفَعْنا، ومَوْلًى قَدْ أَجَبْنا لِيُنْصَرا / والنِّفْعةُ: جِلْدةٌ تُشَقُّ فَتُجْعَلُ فِي جانِبي المَزادِ وَفِي كُلِّ جَانِبٍ نِفْعةٌ، وَالْجَمْعُ نِفْعٌ ونِفَعٌ؛ عَنْ ثَعْلَبٍ. وَفِي حَدِيثِ ابْنِ عُمَرَ: أَنه كَانَ يَشْرَبُ مِنَ الإِداوةِ وَلَا يَخْنِثُها ويُسَمِّيها نَفْعةَ؛ قَالَ ابْنُ الأَثير: سمَّاها بالمرَّة الْوَاحِدَةِ مِنَ النَّفْعِ وَمَنَعَهَا الصَّرْفَ للعلَمية والتأْنيث، وَقَالَ: هَكَذَا جَاءَ فِي الْفَائِقِ، فإِن صَحَّ النَّقْلُ وإِلا فَمَا أَشبَهَ الْكَلِمَةَ أَن تَكُونَ بِالْقَافِ مِنَ النَّقْعِ وَهُوَ الرَّيُّ. والنَّفْعةُ: العَصا، وَهِيَ فَعْلةٌ مِنَ النَّفْعِ. وأَنْفَعَ الرجلُ إِذا تَجِرَ فِي النَّفعاتِ، وَهِيَ العِصِيُّ. ونافِعٌ ونَفّاعٌ ونُفَيْعٌ: أَسماء؛ قَالَ ابْنُ الأَعرابي: نُفَيْعٌ شَاعِرٌ مِنْ تَمِيم، فإِما أَن يَكُونَ تَصْغِيرَ نَفْع وإِما أَن يَكُونَ تَصْغِيرَ نافِعٍ أَو نَفّاعٍ بعد الترخيم.

Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 8, s. 358 — Şamile'de tam madde

Kitâbu'l-Ayn'da نفع maddesi (Halîl b. Ahmed)

النفع: ضد الضر. نفعه نفعا، وانتفعت بكذا. والنفعة في جانبي المزادة، يشق الأديم فيجعل في كل جانب نفعة. نفيع: اسم رجل.

Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed, cilt 2, s. 158 — Şamile'de tam madde

Mekâyîsü'l-Luğa'da نفع maddesi (İbn Fâris)

النون والفاء والعين: كلمة تدل على خلاف الضر. ونفعه ينفعه نفعا ومنفعة. وانتفع بكذا. والله أعلم بالصواب.

Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 5, s. 463 — Şamile'de tam madde

Müfredât'da نفع maddesi (Râgıb el-İsfehânî)

النفع: ما يستعان به في الوصول إلى الخيرات، وما يتوصل به إلى الخير فهو خير، فالنفع خير، وضده الضر. قال تعالى: ولا يملكون لأنفسهم ضرا ولا نفعا [الفرقان/ 3] ، وقال: قل لا أملك لنفسي نفعا ولا ضرا [الأعراف/ 188] ، وقال: لن تنفعكم أرحامكم ولا أولادكم [الممتحنة/ 3] ، ولا تنفع الشفاعة [سبأ/ 23] ، ولا ينفعكم نصحي [هود/ 34] إلى غير ذلك من الآيات.

Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 819 — Şamile'de tam madde

نفع kökünden türeyen kelimeler Kuran'da kaç kez geçer?

يَنفَعُ (yenfeu) — fayda vermez: 8 kez · مَنَـٰفِعُ (menafiu) — faydalar: 4 kez · نَفْعًۭا (nef'an) — bir fayda: 4 kez · تَنفَعُ (tenfeu) — faydası: 3 kez · وَمَنَـٰفِعُ (ve menafiu) — ve bazı yararlar: 3 kez · يَنفَعُهُمْ (yenfeuhum) — fayda vermeyen: 3 kez · نَفْعًۭا ۚ (nef'an) — fayda bakımından: 2 kez · يَنفَعَكُمُ (yenfeakumu) — size bir yarar sağlamaz: 2 kez · يَنفَعُكُمْ (yenfeukum) — size fayda vermeyen: 2 kez · يَنفَعَنَآ (yenfeana) — bize yararı dokunur: 2 kez · تَنفَعَكُمْ (tenfeakum) — size fayda vermez: 1 kez · تَنفَعُهَا (tenfeuha) — ona fayda vermez: 1 kez · تَنفَعُهُمْ (tenfeuhum) — onlara fayda vermez: 1 kez · فَتَنفَعَهُ (fetenfeahu) — ve kendisine yarayacaktır: 1 kez · فَنَفَعَهَآ (fe nefe aha) — kendine yarar sağlayan: 1 kez · مَنَـٰفِعَ (menafia) — birtakım faydalara: 1 kez · نَفْعًۢا ۚ (nef'an) — bir yarar vermek: 1 kez · نَّفْعًۭا (nef'an) — bir fayda vermeye: 1 kez · نَفْعًا (nef'an) — yarar: 1 kez · نَّفَعَتِ (nefeati) — yarar verirse: 1 kez