احد (AHd) Kökü — Kuran'da Anlamı ve Ayetler

احد (AHd) kökü Kuran'da 82 ayette, toplam 85 kez geçer. Temel anlamı: Asıl kökü vahd olan bu kelime tek, bir anlamındadır. Allah'ın adı olarak Ehad, kendisiyle birlikte başka hiçbir şey bulunmayan tek varlıktır. Bu sayfada kökün Lisânü'l-Arab, Kitâbu'l-Ayn, Mekâyîsü'l-Luğa, Müfredât maddeleri künyeleriyle verilir.

Anlam: Asıl kökü vahd olan bu kelime tek, bir anlamındadır. Allah'ın adı olarak Ehad, kendisiyle birlikte başka hiçbir şey bulunmayan tek varlıktır. • Kuran'da 82 ayette, toplam 85 kez geçer. • Bakara 2:96 — Ve sen, onları, yaşamaya karşı insanların en ihtiraslısı, hatta Allah'a ortak koşanlardan bile daha çok ihtiraslı bulacaksın. Her biri bin… • Bakara 2:102 — Ve onlar, Süleymân'ın sahip olduğu güç konusunda şeytânların uydurdukları şeylere uydular. Oysa Süleymân gerçeğe aykırı bir şey yapmadı… • Bakara 2:136 — Deyin ki: "Biz; Allah'a, bize indirilene, İbrâhîm'e, İsmâîl'e, İshâk'a, Yakûb'a ve onların soyundan gelenlere indirilene; Mûsâ'ya, Îsâ'ya… • Bakara 2:180 — Birinize ölüm geldiği zaman; eğer geride bir hayır bırakıyorsa, anneye, babaya, yakın akrabaya örfe uygun bir şekilde vasiyette bulunmak… • Bakara 2:266 — Sizden biriniz ister mi ki: Kendisi yaşlanmış ve bakıma muhtaç çocukları da varken, içinde nehirler akan, her türlü meyvesi olan, hurma ve… • Bakara 2:282 — Ey Îmân Edenler! Belli bir süre için birbirinize borç verdiğiniz zaman onu yazın. Yazan her kimse, onu adaletle yazsın. Allah'ın kendisine… • Bakara 2:285 — Resûl, Rabb'inden kendisine indirilene îmân etti, Mü'minler de. Hepsi; Allah'a, meleklerine, kitâplarına ve resûllerine îmân ettiler: "Biz… • Ali İmran 3:73 — "Kendi dininize tâbi olanlardan başkasına inanmayın." dediler. De ki: "Hidâyet, Allah'ın hidâyetidir. Birine, size verilmiş olanın… • Ali İmran 3:84 — De ki: "Biz; Allah'a, bize indirilene, İbrâhim'e, İsmâil'e, İshâk'a, Yakûb'a ve onun soyundan gelenlere indirilene; Mûsa'ya, Îsâ'ya… • Ali İmran 3:91 — Kuşkusuz Kâfir olup, Kâfir olarak ölenler; kurtulmak için yeryüzü dolusu altını fidye olarak verseler de onlardan kabul edilmeyecektir… • Ali İmran 3:153 — Hani, Resûl sizi çağırdığı halde; siz, kimseye dönüp bakmadan uzaklaştınız. Bunun üzerine, Allah, sizi üzüntü üstüne üzüntüyle… • Nisa 4:18 — Kötülük yapıp da kendilerine ölüm gelip çatınca, "Ben şimdi tevbe ettim." diyenlerin ve Kâfir olarak ölenlerin tevbeleri geçersizdir. İşte… • Nisa 4:20 — Eğer eşinizden boşanıp, başka biriyle evlenecek olursanız, boşadığınız eşinize yığınla mal vermiş olsanız bile, verdiğinizden hiçbir şeyi… • Nisa 4:43 — Ey Îmân Edenler! Sarhoşken ne dediğinizi bilinceye kadar; cünupken -yolculukta olmanız hariç- yıkanıncaya kadar salâta yaklaşmayın. Eğer… • Nisa 4:152 — O kimseler ki Allah'a ve Resûllerine îmân edip, resûller arasında hiçbir ayırım yapmazlar. İşte onlara, gelecekte ödülleri verilecektir… • Maide 5:6 — Ey Îmân Edenler! Salâta duracağınız zaman, yüzlerinizi ve ellerinizi -dirseklerinizle beraber- yıkayın. Başlarınızı ve -aşık kemiklerinizle… • Maide 5:20 — Hani Mûsâ, halkına: "Ey halkım! Allah'ın size verdiği nimetleri hatırlayın. Hani O, içinizden nebiler seçti; sizi melikler yaptı ve… • Maide 5:27 — Onlara, Âdem'in iki oğlunun gerçek öyküsünü anlat: İkisi de birer sunu sundular. Birisininki kabul olundu, diğerininki ise kabul olunmadı…

احد kökü ne anlama gelir?

Asıl kökü vahd olan bu kelime tek, bir anlamındadır. Allah'ın adı olarak Ehad, kendisiyle birlikte başka hiçbir şey bulunmayan tek varlıktır.

احد (AHd) kökü Kuran'da 82 ayette, toplam 85 kez geçer.

احد kökünün sözlüklerde öne çıkan anlamları

Vahd kökünden türemiş bir dal (Mekâyîsü'l-Luğa)

فرع والأصل الواو: وحد

Bir işte tek kalmak (Mekâyîsü'l-Luğa)

ما استأحدت بهذا الأمر، أي: ما انفردت به

Allah'ın adı: hep tek olan, yanında başkası olmayan (Lisânü'l-Arab)

وهو الفرد الذي لم يزل وحده

Bir; sayının ilki (Lisânü'l-Arab)

بمعنى الواحد وهو أول العدد

Hiç kimse (olumsuz cümlede) (Lisânü'l-Arab)

تقول: ما جاءني أحد

Lisânü'l-Arab'da احد maddesi (İbn Manzûr)

أحد: فِي أَسماءِ اللَّهِ تَعَالَى: الأَحد وَهُوَ الْفَرْدُ الَّذِي لَمْ يَزَلْ وَحْدَهُ وَلَمْ يَكُنْ مَعَهُ آخَرُ، وَهُوَ اسْمٌ بُنِيَ لِنَفْيِ مَا يُذْكَرُ مَعَهُ مِنَ الْعَدَدِ، تَقُولُ: مَا جاءَني أَحد، وَالْهَمْزَةُ بَدَلٌ مِنَ الْوَاوِ وأَصله وَحَدٌ لأَنه مِنَ الوَحْدة. والأَحَد: بِمَعْنَى الْوَاحِدِ وَهُوَ أَوَّل الْعَدَدِ، تَقُولُ أَحد وَاثْنَانِ وأَحد عَشَرَ وإِحدى عَشْرَةَ. وأَما قَوْلُهُ تَعَالَى: قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ؛ فَهُوَ بَدَلٌ مِنَ اللَّهِ لأَن النَّكِرَةَ قَدْ تُبْدَلُ مِنَ الْمَعْرِفَةِ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: لَنَسْفَعاً بِالنَّاصِيَةِ ناصِيَةٍ؛ قَالَ الْكِسَائِيُّ: إِذا أَدخلت فِي الْعَدَدِ الأَلف وَاللَّامَ فَأَدْخِلْهُمَا فِي الْعَدَدِ كُلِّهِ، فَتَقُولُ: مَا فَعَلَتِ الأَحَدَ عَشَرَ الأَلف الدِّرْهَمِ. وَالْبَصْرِيُّونَ يُدْخِلُونَهُمَا فِي أَوّله فَيَقُولُونَ: مَا فَعَلَتِ الأَحد عَشَرَ أَلف دِرْهَمٍ. وَتَقُولُ لَا أَحد فِي الدَّارِ وَلَا تَقُولُ فِيهَا أَحد. وَقَوْلُهُمْ مَا فِي الدَّارِ أَحد فَهُوَ اسْمٌ لِمَنْ يَصْلُحُ أَن يُخَاطَبَ يَسْتَوِي فِيهِ الْوَاحِدُ وَالْجَمْعُ والمؤَنث وَالْمُذَكَّرُ. وَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى: لَسْتُنَّ كَأَحَدٍ مِنَ النِّساءِ؛ وَقَالَ: فَما مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ عَنْهُ حاجِزِينَ. / وجاؤُوا أُحادَ أُحادَ غَيْرُ مَصْرُوفَيْنِ لأَنهما مَعْدُولَانِ فِي اللَّفْظِ وَالْمَعْنَى جَمِيعًا. وَحُكِيَ عَنْ بَعْضِ الأَعراب: مَعِي عَشَرَةٌ فأَحِّدْهن أَي صَيِّرْهُنَّ أَحد عَشَرَ. وَفِي الْحَدِيثِ: / أَنه قَالَ لِرَجُلٍ أَشار بِسَبَّابَتَيْهِ فِي التَّشَهُّدِ: أَحِّدْ أَحِّدْ. / وَفِي حَدِيثِ سَعْدٍ فِي الدُّعَاءِ: أَنه قَالَ لِسَعْدٍ وَهُوَ يُشِيرُ فِي دُعَائِهِ بِإِصْبَعَيْنِ: أَحِّدْ أَحِّدْ / أَي أَشر بإِصبع وَاحِدَةٍ لأَن الَّذِي تَدْعُو إِليه وَاحِدٌ وَهُوَ اللَّهُ تَعَالَى. والأَحَدُ مِنَ الأَيام، مَعْرُوفٌ، تَقُولُ مَضَى الأَحد بِمَا فِيهِ؛ فَيُفْرَدُ وَيُذَكَّرُ؛ عَنِ اللِّحْيَانِيِّ، وَالْجَمْعُ آحَادٌ وأُحْدانٌ. واستأْحد الرَّجُلُ: انْفَرَدَ. وَمَا اسْتَأَحَدَ بِهَذَا الأَمر: لَمْ يَشْعُرْ بِهِ، يَمَانِيَّةٌ. وأُحُد: جَبَلٌ بِالْمَدِينَةِ. وإِحْدى الإِحَدِ: الأَمر الْمُنْكَرُ الْكَبِيرُ؛ قَالَ: / بعكاظٍ فَعَلُوا إِحدى الإِحَدْ / وَفِي حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ: وَسُئِلَ عَنْ رَجُلٍ تَتَابَعَ عَلَيْهِ رَمَضَانَانِ فَقَالَ: إِحدى مِنْ سَبْعٍ؛ يَعْنِي اشْتدّ الأَمر فِيهِ وَيُرِيدُ بِهِ إِحدى سِنِيِّ يُوسُفَ النَّبِيِّ، عَلَى نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ وَعَلَيْهِ الصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ، الْمُجْدِبَةِ فَشَبَّهَ حَالَهُ بِهَا فِي الشِّدَّةِ أَو مِنَ اللَّيَالِي السَّبْعِ الَّتِي أَرسل اللَّهُ تَعَالَى الْعَذَابَ فيها على عاد.

Kaynak: Lisânü'l-Arab, İbn Manzûr, cilt 3, s. 70 — Şamile'de tam madde

Kitâbu'l-Ayn'da احد maddesi (Halîl b. Ahmed)

عفح وعَفح. وعفجه بالعصا: ضربه بها. والعَقَنْجَجُ: كل ضحم اللهازم من الرحال ذى وجنات وألواح أكول فل" بوزن فعنلل ويقال: هو الأخرق الجافى الذى لا يتجه لعمل قال: منم وذا الخنابة العَمنْجَج”) والعفج معروف0.

Kaynak: Kitâbu'l-Ayn, Halîl b. Ahmed

Mekâyîsü'l-Luğa'da احد maddesi (İbn Fâris)

الهمزة والحاء والدال فرع والأصل الواو: وحد، وقد ذكر في الواو. وقال الدريدي: ما استأحدت بهذا الأمر، أي: ما انفردت به.

Kaynak: Mekâyîsü'l-Luğa, İbn Fâris, cilt 1, s. 67 — Şamile'de tam madde

Müfredât'da احد maddesi (Râgıb el-İsfehânî)

هما، وآجرته يقال إذا اعتبر فعلاهما 1 ، وكلاهما يرجعان إلى معنى واحد، ويقال: آجره الله وأجره الله. والأجير: فعيل بمعنى فاعل أو مفاعل، والاستئجار: طلب الشيء بالأجرة، ثم يعبر به عن تناوله بالأجرة، نحو: الاستيجاب في استعارته الإيجاب، وعلى هذا قوله تعالى: استأجره إن خير من استأجرت القوي الأمين [القصص/ 26] .

Kaynak: Müfredât, Râgıb el-İsfehânî, cilt 1, s. 65 — Şamile'de tam madde

احد kökünden türeyen kelimeler Kuran'da kaç kez geçer?

أَحَدًۭا (ehaden) — hiç kimseye: 15 kez · أَحَدٍۢ (ehadin) — birinin: 11 kez · أَحَدٌۭ (ehadun) — hiç kimse: 9 kez · أَحَدٍ (ehadin) — hiç kimseye: 5 kez · إِحْدَىٰهُمَا (ihdahuma) — biri: 5 kez · أَحَدًا (ehaden) — birisine: 4 kez · أَحَدَكُمُ (ehadekumu) — birinize: 4 kez · إِحْدَى (ihda) — birini: 4 kez · أَحَدٌ (ehadun) — hiç kimse: 3 kez · أَحَدُهُمَآ (ehaduhuma) — birisi: 3 kez · أَحَدُكُمْ (ehadukum) — biriniz: 2 kez · أَحَدَهُمُ (ehadehumu) — kendilerine: 2 kez · أَحَدُهُم (ehaduhum) — onlardan birine: 2 kez · أَحَدٌۢ (ehadun) — hiçbir şey: 1 kez · أَحَدَ (ehade) — (on) bir: 1 kez · أَحَدًۢا (ehaden) — (hiç) kimseyi: 1 kez · أَحَدَكُم (ehadekum) — birinizi: 1 kez · أَحَدُكُمَا (ehadukuma) — ikinizden biriniz: 1 kez · أَحَدَنَا (ehadena) — (bizden) birimizi: 1 kez · أَحَدُهُمْ (ehaduhum) — her biri: 1 kez